Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2666669

Wyrok
Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie
z dnia 15 czerwca 2018 r.
VII U 312/17

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia SO Małgorzata Jarząbek.

Sentencja

Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2018 r. w Warszawie sprawy S. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. o wcześniejszą emeryturę na skutek odwołania S. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 25 marca 2015 r. znak: (...)

- oddala odwołanie.

Uzasadnienie faktyczne

Ubezpieczony S. G. w dniu 13 kwietnia 2015 r. odwołał się od decyzji organu rentowego - Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. - z dnia 25 marca 2015 r., znak: (...), odmawiającej mu prawa do wcześniejszej emerytury.

W treści odwołania S. G. wskazał, iż organ rentowy niezasadnie nie zaliczył mu okresu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia od 7 sierpnia 1980 r. do 23 października 1986 r. na stanowisku klejarza. Odwołujący wskazał, że w tym okresie wykonywał pracę polegające na nanoszeniu klejów zawierających rozpuszczalniki organiczne w prasach hydraulicznych skrzydeł drzwiowych o wymaganych parametrach takich jak temperatura i ciśnienie. W wyniku wykonywania tych czynności wydzielały się szkodliwe opary, które negatywnie wpływały na stan jego oczu i gardła. Odwołujący ponadto zakwestionował fakt niezaliczenia przez organ rentowy do stażu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia od 24 października 1986 r. do 16 listopada 1990 r. oraz od 9 grudnia 1991 r. do 31 grudnia 1998 r. również w (...) S.A. (odwołanie z dnia 13 kwietnia 2015 r., k. 2 - 5 a.s.)

Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W., w odpowiedzi na odwołanie z dnia 30 kwietnia 2015 r., wniósł o oddalenie odwołania na podstawie art. 47714 § 1 k.p.c.

Organ rentowy w uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie wskazał, że nie uznał do stażu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia w (...) S.A. od 7 sierpnia 1980 r. do 5 lutego 1985 r., ponieważ w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 25 sierpnia 2005 r. pracodawca podał stanowisko stolarz-klejarz, podczas gdy w zarządzeniu resortowym w wykazie A dziale VI poz. 7 pkt 2 widnieje jedynie stanowisko klejarz. Organ rentowy nie uwzględnił również okresów pracy w (...) S.A. od 24 października 1986 r. do 16 listopada 1990 r. oraz od 9 grudnia 1991 r. do 31 grudnia 1998 r. z powodu rozbieżności w dokumentach. Na świadectwie pracy z dnia 31 marca 2009 r. wskazano stanowisko stolarz-brygadzista, natomiast na świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach brakarz-kontoler jakości. W związku z powyższym organ rentowy wskazał, że odwołujący nie udokumentował 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach. (odpowiedź na odwołanie z dnia 30 kwietnia 2015 r., k. 11 - 12 a.s.).

Wniesionym odwołaniem ubezpieczony zainicjował postępowanie przed Sądem Okręgowym Warszawa-Praga w Warszawie za sygn. akt VII U 687/15. Wyrokiem z dnia 6 października 2015 r. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji z dnia 25 marca 2015 r. (wyrok z dnia 6 października 2015 r., k. 82 a.s.)

Na skutek apelacji ubezpieczonego sprawa trafiła do Sądu Apelacyjnego w Warszawie III Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, który wyrokiem z dnia 10 stycznia 2017 r. uchylił zaskarżony wyrok z dnia 6 października 2015 r. i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych do ponownego rozpoznania, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. (wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 10 stycznia 2017 r., k. 149 a.s.)

W uzasadnieniu wyroku Sąd Apelacyjny wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy winien ocenić zasadność decyzji na gruncie art. 184 w zw. z art. 32 ust. 1,2 i 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z § 2 ust. 1 i § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia z 7 lutego 1983 r. Na początek zatem wyjaśnić ostatecznie które okoliczności sporu pozostają w istocie sporne i wówczas zdecydować o zakresie potrzebnego w sprawie postępowania dowodowego posiłkując się w tej kwestii dokumentami znajdującymi się w aktach osobowych wnioskodawcy i zaoferowanymi przez skarżącego dowodami osobowymi, nie pomijając dowodu z wyjaśnień wnioskodawcy, jeśli przeprowadzenie tego dowodu okaże się potrzebne w myśl art. 299 k.p.c. Sąd Apelacyjny zwrócił ponadto uwagę, że Sąd oceniając które okresy należy zaliczyć do okresów pracy w warunkach szczególnych nie może ich traktować wybiórczo, co wymaga precyzyjnego ustalenia czy wynoszą one przynajmniej 15 lat. (uzasadnienie wyroku z dnia 10 stycznia 2017 r., 152 - 163 a.s.)

W toku ponownego rozpoznania sprawy pełnomocnik odwołującego na rozprawie z dnia 22 sierpnia 2017 r. sprecyzował, że wnosi o zaliczenie do stażu pracy w warunkach szczególnych okresów od 2 sierpnia 1973 r. do 6 sierpnia 1980 r. oraz od 1 lipca 1996 r. do 31 grudnia 1998 r. Wskazał jednocześnie, że ubezpieczony odbywał służbę wojskową w okresie od 23 kwietnia 1975 r. do 7 kwietnia 1977 r. I przed i po jej odbyciu pracował na tzw. klejarni pomocniczej, na której klejami typu organicznego gdzie sklejał konstrukcje ram skrzydeł drzwiowych. (protokół rozprawy z dnia 22 sierpnia 2017 r., k.187 a.s.)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Ubezpieczony S. G. - urodzony w dniu (...) - w dniu 17 marca 2015 r. złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniosek o ustalenie prawa do wcześniejszej emerytury. (wniosek o emeryturę z dnia 17 marca 2015 r., k. 1 - 6 a.r.)

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ rentowy ustalił, że ubezpieczony na dzień 1 stycznia 1999 r. legitymuje się łącznym stażem pracy w wymiarze 25 lat i 28 dni. Organ rentowy na podstawie posiadanej dokumentacji ustalił też, że ubezpieczony nie legitymuje się jakimkolwiek stażem pracy w warunkach szczególnych.

Na podstawie powyższych ustaleń organ rentowy w dniu 25 marca 2015 r. wydał decyzję znak: (...), którą odmówił ubezpieczonemu prawa do wcześniejszej emerytury. Jako przyczynę wydania decyzji odmownej organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnił przesłanki dotyczącej wykazania stażu pracy w warunkach szczególnych w wymiarze 15 lat. Organ rentowy nie zaliczył za pracę w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia od 7 sierpnia 1980 r. do 5 lutego 1985 r. ponieważ zgodnie z Zarządzeniem Nr 9 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia I sierpnia 1983 r. wykaz A dział VI poz. 7 pkt 2 uprawnia do przejścia na wcześniejszą emeryturę stanowisko "klejarz" - natomiast zakład pracy w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach podaje stanowisko "stolarz-klejarz" oraz okresów zatrudnienia od 24 października 1986 r. do 16 listopada 1990 r. od 9 grudnia 1991 r. do 31 grudnia 1998 r., ponieważ występują rozbieżności w zajmowanych stanowiskach pomiędzy świadectwem wykonywania prac w szczególnych warunkach z 25 sierpnia 2005 r. - "brakarz - kontroler jakości", a świadectwem pracy z dnia 31 marca 2009 r. - "stolarz-brygadzista". (decyzja organu rentowego z dnia 25 marca 2015 r., znak: (...), k. 16 a.r.)

S. G. od powyższej, niekorzystnej dla niego decyzji organu rentowego odwołał się inicjując postępowanie sądowe w toku którego ustalono, że ubezpieczony jest z zawodu stolarzem. Był zatrudniony w (...) S.A. w W. w okresie od 3 sierpnia 1973 r. do 31 marca 2009 r. W okresie zatrudnienia korzystał z urlopu bezpłatnego w przedziałąch od 6 lutego 1985 r. do 23 października 1986 r. oraz od 18 listopada 1990 r. do 8 grudnia 1991 r.

W okresie od 6 lutego 1985 r. do 25 lipca 1986 r. był zatrudniony na budowie eksportowej w Libii, a od 23 kwietnia 1975 r. do 7 kwietnia 1977 r. odbywał zasadniczą służbę wojskową. Odwołujący w początkowym okresie zatrudnienia w (...) S. A. zajmował się klejeniem płyt drzwiowych. Jego czynności polegały na klejeniu, puszczaniu płyt do walców klejarskich, wkładaniu płyt do prasy, a potem ich wyjmowaniu z prasy. Obowiązkami ubezpieczonego było klejenie skrzydła drzwiowego, łączenie płyt z elementami drewnianymi, z czego powstawało skrzydło drzwiowe do dalszej obróbki. Sklejał on ze sobą ramiaki pionowe i poziome. Technologia klejenia drzwi nie zmieniała się w okresie zatrudnienia ubezpieczonego. Odwołujący przy pracy wykorzystywał kleje mocznikowo-formaldehydowe. Klejenie wykonywano na gorąco (120 stopni Celsjusza), w związku z tym pracy towarzyszyła wysoka temperatura. Ubezpieczony pracował po 8 godzin dziennie w pełnym wymiarze czasu pracy. Wykonując jednocześnie obowiązki klejarza zajmował się również sprawdzaniem, czy wyjęte z prasy drzwi mają braki. W (...) S.A. praca brakarza polegała na oglądaniu każdych drzwi, które wychodziły z prasy celem zidentyfikowania i usunięcia ewentualnych usterek. W okresie od 1998 r. do 2000 r. odwołujący został przeniesiony do pracy przy prasie i wówczas wykonywał wyłącznie pracę brakarza. Pracownikom (...) S. A. zmieniano nazwy stanowisk pracy, mimo że nie zmieniały się ich obowiązki, a robiono to, aby podnieść stawki zaszeregowania. Stąd pomimo zmiany nazw stanowisk odwołujący w przeważającym okresie zatrudnienia do 1 stycznia 1999 r. w (...) zajmował wyłącznie stanowisko brakarza i klejarza jednocześnie. W okresie zatrudnienia odwołujący był również brygadzistą, odpowiedzialnym za 5 osobowy zespół. Dostawał z tego tytułu dodatek brygadzisty. Odwołujący miał również wypłacany dodatek za pracę w warunkach szkodliwych. Zakład pracy liczył 8 hal, a jego łączna powierzchnia to ok. 20 ha. Hala, w której produkowano drzwi i okna nie miała osobnych pomieszczeń do klejenia i stanowiła ciąg produkcyjny wynoszący około 200 metrów. (świadectwo ukończenia szkoły zawodowej, akta osobowe, świadectwo pracy z dnia 31 marca 2009 r., k. 33 tom II a.r. pismo z dnia 31 lipca 1986 r., k. 35 tom II a.r., książeczka wojskowa, k. 32 tom II a.r. zeznania świadka E. P., k. 188 -189 a.s., zeznania świadka M. P., k, 213 - 214 a.s., zeznania świadka R. O., k. 214 - 216 a.s., zeznania ubezpieczonego w charakterze strony, k. 216 - 217 a.s., zeznania świadka W. M., k. 295 - 297 a.s.)

Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie: dowodów z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, dokumentów znajdujących się w aktach rentowych ubezpieczonego, dołączonych akt osobowych, zeznań świadków E. P., R. O., W. M. oraz M. P., zeznań złożonych przez ubezpieczonego w charakterze strony, jak również na podstawie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu bhp powołanego w sprawie.

Zdaniem Sądu dokumenty, w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia, są wiarygodne, wzajemnie się uzupełniają i tworzą spójny stan faktyczny.

Sąd dał wiarę zeznaniom zarówno świadków jak i odwołującego w zakresie jakim znajdują potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w aktach osobowych oraz w opiniach biegłego z zakresu bhp.

Sąd w toku postępowania odwołał się do wiadomości specjalnych biegłego sądowego z zakresu bhp i na podstawie złożonej opinii ustalił, czy czynności wykonywane przez ubezpieczonego w spornych okresach kwalifikują się do zaliczenia ich, jako pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Sąd wziął pod uwagę fakt, iż sporządzona przez biegłego opinia uwzględnia i odnosi się do rzeczywistego charakteru pracy odwołującego w spornych okresach czasu i wykonywanych przez niego obowiązków, co biegły nadzwyczaj szczegółowo omówił. W tym zakresie Sąd uznał przedmiotową opinię za przekonującą, rzeczową i merytorycznie uzasadnioną, a także zgodną z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym przede wszystkim z zeznaniami świadków, a także odwołującego.

Sąd zważył też, że strona odwołująca w toku sprawy zgłaszała zastrzeżenia i uwagi co do opinii powołanego w sprawie biegłego, to jednak w świetle całokształtu materiału dowodowego uwagi te należało uznać za niezasadne.

Zdaniem Sądu zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do wydania orzeczenia.

Uzasadnienie prawne

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Odwołanie S. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 25 marca 2015 r., znak: (...), jest niezasadne i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 887 t.j.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. zgodnie z art. 196 ustawy - w dniu 1 stycznia 1999 r.) osiągnęli:

1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz

2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (tj. co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn).

Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do Otwartego Funduszu Emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w Otwartym Funduszu Emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.

Prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze są ściśle określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.). Aby daną pracę uznać za wykonywaną w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, pracownik musi ją wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy. Dodatkowo, zgodnie z powołanym rozporządzeniem, aby mężczyzna mógł nabyć prawo do emerytury powinien:

1. posiadać 25-letni okres zatrudnienia, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia);

2. wykonywać pracę wymienioną w wykazie A (Prace w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego), będącym załącznikiem do rozporządzenia;

3. osiągnąć wiek emerytalny wynoszący 60 lat (§ 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia) oraz

4. być zatrudnionym przez co najmniej 15 lat w szczególnych warunkach (§ 4 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia).

Okres wykonywania tego rodzaju zatrudnienia stwierdza zakład pracy w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w świadectwie pracy zgodnie z § 2 ust. 2 cytowanego rozporządzenia z 7 lutego 1983 r. Tym samym zgodnie z przepisami § 2 rozporządzenia, tylko praca wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy może zostać uznana za pracę wykonywaną w warunkach szczególnych.

W świetle przepisów wykazu A, stanowiącego załącznik do rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wyodrębnienie poszczególnych prac ma charakter stanowiskowo - branżowy. Pod pozycjami zamieszczonymi w kolejnych działach wykazu wymieniono bowiem konkretne stanowiska przypisane danym branżom, uznając je za prace w szczególnych warunkach uprawniające do niższego wieku emerytalnego. Taki sposób kwalifikacji prawnej tychże prac nie jest dziełem przypadku. Specyfika poszczególnych gałęzi przemysłu determinuje bowiem charakter świadczonych w nich prac i warunki, w jakich są one wykonywane, ich uciążliwość i szkodliwość dla zdrowia. Nie można zatem swobodnie czy wręcz dowolnie, z naruszeniem postanowień rozporządzenia, wiązać konkretnych stanowisk pracy z branżami, do których nie zostały one przypisane w tym akcie prawnym (wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 3 grudnia 2013 r., I UK 172/13; z dnia 19 marca 2012 r., II UK 166/11; z dnia 1 czerwca 2010 r., II UK 21/10).

Sąd zauważył, że w dacie wydania przez organ rentowy zaskarżonej decyzji możliwość dowodzenia była ściśle ograniczona przepisami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. z 2011 r. Nr 237, poz. 1412). Z tego też powodu ubezpieczony ubiegając się o świadczenie obowiązany był do złożenia na etapie postępowania wyjaśniającego przed organem rentowym zgodnej z przepisami dokumentacji potwierdzającej jego zatrudnienie w warunkach szczególnych.

Jak wynika z materiału dowodowego wnioskodawca otrzymał od pracodawcy świadectwo potwierdzające zatrudnienie w warunkach szczególnych, jednak organ rentowy zakwestionował jego treści wskazując na liczne rozbieżności wynikające z pozostałej dokumentacji kadrowej.

Sąd zważył jednak, że zgodnie z utrwalonym i zachowującym dalszą aktualność stanowiskiem orzecznictwa (odnoszącym się bezpośrednio do wcześniej obowiązującego aktu prawnego regulującego kwestię postępowania przed organami rentowymi tj. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń - Dz. U. Nr 10, poz. 49 z późn. zm., które zostało następnie zastąpione rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe - Dz. U. z 2011 r. Nr 237, poz. 1412) - w razie wszczęcia postępowania sądowego, toczącego się wskutek odwołania ubezpieczonego od odmownej decyzji organu rentowego dopuszczalne jest przeprowadzanie wszelkich dowodów dla wykazania okoliczności, mających wpływ na prawo do świadczenia. W postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi w kodeksie postępowania cywilnego. Ograniczenia dowodowe zawarte w treści rozporządzenia w sprawie postępowania dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II URN 3/95).

W postępowaniu sądowym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych obowiązują odstępstwa od ogólnych zasad dowodzenia podyktowane dążeniem do pełnego i wszechstronnego rozstrzygnięcia wszystkich kwestii spornych. W praktyce oznacza to, że w postępowaniu tym dopuszczalne jest wykazanie wszelkimi dowodami okoliczności, od których zależą uprawnienia do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, także wówczas, gdy z dokumentów wynika co innego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 września 1995 r., sygn. akt II URN 23/95). W trakcie postępowania dowodowego w sprawach z ubezpieczenia społecznego, mogą być przeprowadzane wszelkie dowody przewidziane przepisami kodeksu postępowania cywilnego, w tym także dowód z zeznań świadków, w celu udowodnienia wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia (odmiennie niż w trakcie postępowania przed organem rentowym), ale wiarygodność i moc wszystkich dowodów jest oceniana przez Sąd według jego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2007 r., sygn. akt III AUa 482/07, Apel.-W-wa 2008/1/154).

W ocenie Sądu Okręgowego powołane powyżej tezy, wyrażone w orzecznictwie, w sposób jednoznaczny wskazują te okoliczności, których spełnienie jest niezbędne dla ustalenia prawa do świadczenia zgodnie z przepisami ustawy o Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a ponadto wskazują te uprawnienia strony, które umożliwiają dowodzenie swoich racji zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak też w postępowaniu przed sądem powszechnym.

Przechodząc do meritum Sąd zważył, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż ubezpieczony w (...) S.A. w W. i u jego poprzednika prawnego od dnia 3 sierpnia 1973 r. do 31 marca 2009 r. nie wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu, pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnych charakterze.

Jak wynika z utrwalonego poglądu orzecznictwa - w świetle § 2 rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43), warunkiem uznania danego okresu pracy za pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest to, aby była ona wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 3 września 2015 r., sygn. akt III AUa 378/15).

Jednocześnie jak zauważył Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 stycznia 2015 r. (sygn. akt III UK 82/15) - pracownik nie może się ubiegać o wcześniejszą emeryturę, jeśli nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach w pełnym wymiarze czasu pracy.

Jak wynika z zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym również zeznań samego odwołującego, rzeczywisty zakres jego obowiązków i charakter pracy w spornym okresie nie pozwala na zakwalifikowanie go zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego do pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Odwołujący bowiem początkowo wykonywał pracę klejarza i brakarza jednocześnie, a następnie wyłącznie brakarza. Ponadto jako sam zeznał był również brygadzistą i nadzorował pracę podległego mu zespołu pracowników. Sąd wziął jednak w pierwszej kolejności pod uwagę, że zeznający w sprawie świadkowie wskazywali na faktyczne wykonywanie przez ubezpieczonego pracy brakarza i klejarza. Tym samym nie było podstaw do twierdzenia, że w pełnym wymiarze czasu pracy zajmował się on wyłącznie pracą nadzorczą jako brygadzista. Tym samym w pierwszej kolejności odnosząc się do zajmowanego przez ubezpieczonego stanowiska klejarza należy odwołać się do orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. akt II UK 288/16. Sąd Najwyższym wskazał w nim, że analiza treści zawartej w poz. 7, działu VI, wykazu A (Prace w klejowniach z użyciem klejów zawierających rozpuszczalniki organiczne) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze prowadzi do wniosku, że przedmiotowych prac nie można kojarzyć z nazwami stanowisk (na co trafnie zwrócił uwagę Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt III AUa 797/16, LEX nr 2208352). W przepisie chodzi bowiem nie o nazewnictwo, ale o to czy pracownik, po pierwsze, przebywał w klejowniach, a po drugie, wykonywał czynności z użyciem kwalifikowanego rodzaju klejów. W ocenie Sądu Najwyższego praca na hali, nawet jeśli używane są na niej kleje zawierające rozpuszczalniki organiczne, nie jest pracą wymienioną w wykazie A, Dziale VI, pod poz. 7, stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. (wcześniej do podobnych wniosków doszedł Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt III AUa 1477/13, LEX nr 1388742; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2013 r., sygn. akt I UK 566/12, LEX nr 1383251). Oznacza to, że omawiany przepis zawiera dwojakiego rodzaju ograniczenie. Nie wystarczy wykonywać prace z użyciem klejów zawierających rozpuszczalniki organiczne, trzeba jeszcze czynić to w wyodrębnionym pomieszczeniu, przeznaczonym do klejenia. W orzecznictwie podkreśla się, że pomieszczenie klejowni powinno być zamknięte i wydzielone (wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt III AUa 375/12, LEX nr 1223158). Konfrontując to wskazanie z § 2 ust. 1 rozporządzenia staje się jasne, że tak zakreślona praca powinna być wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Oznacza to, że realizowanie również innych obowiązków nie związanych z "użyciem klejów", w szczególności poza klejownią, uniemożliwia przyznanie prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach (wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt III AUa 879/12, LEX nr 1271903; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 20 lipca 2016 r., sygn. akt III AUa 979/15, LEX nr 2115533; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 2 lipca 2014 r., sygn. akt III AUa 2229/13, LEX nr 1506134; wyrok Sadu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 grudnia 2012 r., sygn. akt III AUa 1457/12, LEX nr 1246624).

Przenosząc te rozważania Sądu Najwyższego, które Sąd Okręgowy podziela, na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że odwołujący w okresie zatrudnienia nie dosyć, że nie wykonywał pracy klejarza w pełnym wymiarze czasu pracy (bowiem jednocześnie wykonywał obowiązki brakarza) to nie wykonywał ich w wyodrębnionym, zamkniętym pomieszczeniu - klejowni, tylko na otwartej hali produkcyjnej. Tym samym w świetle wyżej cytowanego orzecznictwa nie było podstaw do zaliczenia odwołującemu do stażu pracy w szczególnych warunków okresu pracy na stanowisku klejarza w (...) S.A.

Odnosząc się do wykonywania przez odwołującego pracy brakarza, to poza faktem, że ubezpieczony nie wykonywał jej przez większość okresu zatrudnienia w pełny wymiarze czasu pracy, to decydującą rolę w analizie charakteru pracy ubezpieczonego z punktu widzenia uprawnień emerytalnych ma możliwość jej zakwalifikowania pod którąś z pozycji wymienionych w wykazie A, stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.). Skoro zatem stanowisko brakarza nie zostało wymienione we wskazanym wyżej załączniku do rozporządzenia, to tym samym nie jest możliwe zaliczenie wskazanego okresu do stażu pracy wnioskodawcy wykonywanej w warunkach szczególnych.

Tym samym, niniejsze postępowanie wykazało, że ubezpieczony nie spełnia naczelnej przesłanki warunkującej prawo do wcześniejszej emerytury wynikającej z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - a mianowicie nie legitymuje się wymaganym 15-letnim stażem pracy w warunkach szczególnych. Z tych przyczyn, jak zasadnie przyjął to organ rentowy w decyzji z dnia 25 marca 2015 r., znak: (...), że ubezpieczony nie ma prawa do wcześniejszej emerytury. Zatem decyzja organu rentowego okazała się słuszna i odpowiada ona prawu.

Z tych przyczyn Sąd Okręgowy, na podstawie art. 47714 § 1 k.p.c., orzekł jak w sentencji wyroku.

(...)

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów powszechnych.