Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 707244

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 20 maja 2010 r.
VI SA/Wa 2217/09

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Wieczorek.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. R. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia (...) listopada 2009 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia odmówić skarżącemu J. R. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Uzasadnienie faktyczne

Skarżący - J. R., złożył w dniu (...) stycznia 2010 r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z informacji podanych przez skarżącego w formularzu wynikało, iż jest on osobą nie posiadającą żadnych dochodów ani wartościowych ruchomości, poza rzeczami codziennego użytku, samodzielnie prowadzącą gospodarstwo domowe. Wskazał, że posiada dom przeznaczony do kapitalnego remontu oraz inne budynki gospodarcze. Nadto podniósł, że jest "w trakcie przejęcia po zmarłym bracie jego gruntu dzierżawnego - bez dochodów".

Postanowieniem z dnia 5 marca 2010 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano na fakt, iż skarżący nie przesłał na wezwanie żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, w szczególności określających sytuację finansową skarżącego oraz wskazujących na źródło utrzymania, a zatem brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia on przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, warunkujące uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej.

W dniu (...) marca 2010 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, wskazując w nim między innymi, że zasiłek stały, który otrzymywał do listopada 2009 r., został mu bezprawnie cofnięty. Dodał, że Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej nie odniósł się do okoliczności przejmowania gruntu po zmarłym bracie i wpływu tego faktu na jego sytuację finansową.

W wykonaniu zarządzenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, pismem z dnia (...) kwietnia 2010 r. skarżący został wezwany do nadesłania w terminie 14 dni, konkretnych dokumentów obrazujących jego sytuację finansową oraz wykazu koniecznych miesięcznych wydatków ponoszonych w związku z prowadzeniem gospodarstwa domowego, w formie rachunków opłat za energię elektryczną, wodę, gaz.

W nadesłanym w odpowiedzi na ww. wezwanie piśmie z dnia (...) kwietnia 2010 r. skarżący powtórzył swoje dotychczasowe stanowisko i stwierdził, iż przekazał Sądowi wszystkie informacje, którymi dysponował.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - dalej zwanej p.p.s.a. stanowi, iż w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie zaś z treścią art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w tym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar uprawdopodobnienia okoliczności pozwalających Sądowi dokonać oceny warunków ewentualnie uzasadniających skorzystanie z tego prawa. Innymi słowy rozstrzygnięcie Sądu w kwestii prawa pomocy będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno - "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319).

Z uwagi na fakt nieprzesłania przez skarżącego dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia on przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Nadmienić należy, że instytucja zwolnienia od kosztów stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny (vide "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze.", tom 1,

s. 290, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 r.).

Skoro zatem jest to pomoc państwa, Sąd musi ustalić, czy ubiegający się o przyznanie prawa pomocy wypełnia ustawowe przesłanki jego przyznania, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego skarżącego. Biorąc bowiem pod uwagę zarówno informacje ujęte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i zakres przedstawionych przez skarżącego dokumentów, stwierdzić należy, że nie uprawdopodobnił on w wystarczający sposób okoliczności uzasadniających przyznanie mu tego prawa. Przede wszystkim skarżący nie przedstawił dokumentów świadczących o jego aktualnej sytuacji majątkowej, zaś ogólnikowe stwierdzenia dotyczące jego obecnej sytuacji finansowej, zwłaszcza w kontekście utraty prawa do zasiłku oraz przejmowania po zmarłym bracie gruntu dzierżawnego, nie mogą być uznane, w ocenie Sądu, za dowody wskazujące na posiadany przez skarżącego status majątkowy.

Mając na uwadze, że skarżący nie przedstawił dokumentów umożliwiających ocenę jego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.