Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1609856

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 23 maja 2013 r.
V SA/Wa 2986/12

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Zawiślak.

Sędziowie WSA: Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Andrzej Kania.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi W.D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) listopada 2012 r. nr (...) w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej; oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskiem z dnia (...) lutego 2005 r. W.D. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (BP ARiMR) w P. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej.

Pismem z dnia (...) marca 2006 r. wnioskodawca poinformował BP ARiMR o zrealizowaniu przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa do standardów UE.

Decyzją z dnia (...) marca 2006 r. nr (...) Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. rozpoznając ww. wniosek przyznał pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej w łącznej wysokości 96.310 zł.

Pismem z dnia (...) sierpnia 2006 r. W.D. złożył oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstw rolnych do standardów UE oraz osiągnięcie przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej co najmniej 4 EJW.

W dniu (...) września 2006 r. w gospodarstwie Beneficjenta przeprowadzono przy obecności W.D. wizytację w celu potwierdzenia realizacji przedsięwzięć na dostosowanie do standardów UE. W protokole z wizytacji zawarto informację, iż nie zrealizowano przedsięwzięcia w postaci instalacji zbiornika otwartego na gnojówkę. W "uwagach" osoby wizytującej (str. 4 protokołu) przedstawiono oświadczenie wnioskodawcy, który oznajmił, iż firma I. Sp. z o.o. mająca wykonać zbiornik na gnojówkę, spóźnia się z powodu warunków atmosferycznych.

Odnosząc się do informacji o wszczęciu postępowania w sprawie uchylenia ww. decyzji przyznającej pomoc finansową, W.D. pismem z dnia (...) listopada 2006 r. złożył wyjaśniania w zakresie niezrealizowanych przedsięwzięć. Wnioskodawca wskazał, iż składając oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia myślał, że warunki atmosferyczne uniemożliwiające jego wykonanie pozwalają mu na składanie takich oświadczeń, co potwierdzać miał mu osobiście pracownik organu.

Decyzją z dnia (...) lutego 2007 r. (...) Kierownik ARiMR uchylił w całości ww. decyzję z dnia (...) marca 2006 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia powołano, iż uchylona decyzja wydana została z zastrzeżeniem dopełnienia określonych czynności a strona tych czynności nie dopełniła w wyznaczonym terminie.

Rozpoznając odwołanie od ww. rozstrzygnięcia Dyrektor OR ARiMR w W. decyzją z dnia (...) czerwca 2007 r. nr (...) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Wyrokiem z dnia 26 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając sprawę pod sygn. akt IV SA/Wa 1796/07 oddalił skargę na ww. decyzję organu II instancji.

Następnie pismem z dnia (...) marca 2012 r. W.D. zwrócił się do Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Oddział Regionalny w W. z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją z dnia (...) czerwca 2007 r. W uzasadnieniu pisma powołano się na nowe okoliczności potwierdzone fakturami i rachunkami oraz pisemnym oświadczeniem wyjaśniającym przyczyny z jakich nie doszło w 100% do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.

Postanowieniem z dnia (...) marca 2012 r. nr (...) Dyrektor (...) OR ARiMR wznowił postępowanie w sprawie.

W dniu (...) lipca 2012 r. Dyrektor (...) OR ARiMR decyzją nr (...) odmówił uchylenia ww. decyzji organu II instancji nr (...)

Następnie po rozpoznaniu odwołania od ww. decyzji z (...) lipca 2012 r. Prezes ARiMR uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie pierwszej instancji (decyzja z (...).11.12 r. nr (...)). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, iż wszystkie wskazane we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności znane były stronie już w roku 2006, tak więc z uwagi na termin określony w art. 148 k.p.a. nie mogły stanowić podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie.

Pismem z dnia (...) listopada 2012 r. W.D. wniósł skargę do tut. Sądu za pośrednictwem organu na decyzję z dnia (...) listopada 2012 r. W uzasadnieniu skargi zarzucono m.in. naruszenie przepisów postępowania poprzez wybiórcze i niepełne zbadanie dowodów zgłoszonych w sprawie (art. 7 § 1 art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a), oraz poprzez pominięcie nowych dowodów (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a). W ocenie strony skarżącej, dołączony do akt administracyjnych dowód w postaci "Oświadczenia firmy S. Sp. z o.o." z (...) marca 2012 r. stanowi nowy dowód w sprawie, który wniesiony został w terminie przewidzianym w art. 148 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na ww. skargę Prezes ARiMR wniósł o oddalenie skargi podtrzymując w całości ustalenia organu II instancji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012.270 -j.t.); dalej: "p.p.s.a.", Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i to na dzień wydania decyzji. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.

W powyższym kontekście stwierdzić należy, iż skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Na wstępie rozważań zauważyć należy, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznej, a więc takiej decyzji, która na mocy art. 16 § 1 k.p.a. jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych. Z tego też względu wznowienie postępowania obwarowane jest szczególnymi wymogami formalnymi. Jak wynika z brzmienia przepisu art. 148 § 1 k.p.a. jednym z takich wymogów jest złożenie podania o wznowienie postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Wskazać należy, iż przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie czy wniosek taki oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów wymienionych w art. 148 k.p.a. Jeżeli przekroczono termin do jego złożenia, lub wniosek nie wskazuje przesłanek do wznowienia postępowania, organ administracji wyda decyzję o umorzeniu postępowania (wniosek po terminie vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1731/09, oraz z dnia 13 września 2012 r. sygn. akt II OSK 889/11 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl) lub rozstrzygnięcie odmawiające wznowienia postępowania (w przypadku braku przesłanek).

W niniejszej sprawie skarżący oparł żądanie wznowienia postępowania w sprawie na przesłance określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który tę decyzję wydał. Skarżący powołał się w swoim wniosku na dokumenty dotyczące przyczyn z jakich nie doszło w 100% do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia dotyczącego dostosowania jego gospodarstwa rolnego do standardów UE. Wskazywane przyczyny z powodu których nie doszło do wykonania zbiornika na gnojówkę w zakreślonym terminie, to bardzo zmienne i niekorzystne warunki atmosferyczne. Na dowód potwierdzający powoływane przez skarżącego okoliczności dołączono dokumenty (umowy i faktury) z okresu od maja do września 2006 r. oraz oświadczenie firmy "S." Sp. z o.o. oznaczone datą (...) marca 2012 r. wskazujące na brak możliwości zakończenia budowy zbiornika na gnojówkę w zakreślonym terminie (2006 r.) z uwagi na trudne warunki atmosferyczne.

W ocenie Sądu, organ administracyjny II instancji prawidłowo uznał, iż zachodzi podstawa do uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sprawie. Podkreślenia wymaga przy tym, że sprawa niniejsza nie dotyczy uchylenia decyzji przyznającej płatności z tytułu dostosowania gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, ale odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną i prawomocną decyzją z dnia (...) czerwca 2007 r. nr (...). Podstawę niniejszej sprawy stanowi bowiem wyłącznie kwestia wznowienia postępowania zakończonego wymienioną decyzją.

Warunkiem koniecznym skutecznego wszczęcia postępowania wznowieniowego jest, jak wskazywano powyżej, nie tylko wskazanie przesłanek wznowienia, ale i złożenie wniosku o wznowienie w terminie przewidzianym w art. 148 k.p.a. W przypadku przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania organ obowiązany jest zbadać z urzędu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminowi, stanowiłoby naruszenie ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej (wyrok NSA z dnia 8 grudnia 1995 r. sygn. akt SA/Wr 1164/95 (niepubl.), powoł. (w:) B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2012 r., str. 577). Uchybienie zatem terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania jest podstawą do umorzenia postępowania o wznowienia postępowania.

Zdaniem Sądu załączone do wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego dokumenty nie ujawniają okoliczności stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. W świetle zestawienia powoływanych tutaj okoliczności (trudne warunki atmosferyczne) nie ulega żadnej wątpliwości Sądu, iż fakty wynikające z załączonych do wniosku dokumentów znane były już stronie w roku 2006. Tym samym organ prawidłowo stwierdził w niniejszej sprawie, że wniosek o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem 1-miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Z akt postępowania administracyjnego jednoznacznie wynika, że już w trakcie postępowania w sprawie uchylenia decyzji przyznającej płatność z tytułu dostosowania gospodarstw rolnych do standardów UE W.D. kilkakrotnie wskazywał, że przesunięcie terminu zakończenia prac wynika z niekorzystnych warunków atmosferycznych (protokół z wizytacji z (...).09.2006 r., wyjaśnienia strony zawarte w piśmie z dnia (...) listopada 2006 r.). Tym samym wniosek o wznowienie postępowania z dnia (...) marca 2012 r. nie został złożony w terminie 1 miesiąca od daty powzięcia informacji o nowych okolicznościach w sprawie. Podkreślenia wymaga, że w art. 148 § 1 k.p.a. chodzi o dzień, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a nie o dzień, w którym strona dowiedziała się, że dana okoliczność może stanowić podstawę wznowienia. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznej lub dowodu jako podstawy wznowienia postępowania nie ma wpływu na ocenę zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2002 r. sygn. akt V SA 1460/2001; ONSA 2003/2 poz. 61).

Odnosząc się natomiast do oświadczenia firmy "S." Sp. z o.o. z dnia (...) marca 2012 r. wskazać należy, iż pismo to potwierdza okoliczność nie wykonania prac budowlanych objętych wnioskiem o pomoc finansową z powodu złych warunków atmosferycznych, czyli powód opóźnienia prac wykonawczych. Okoliczność ta była jednak powoływana (choć przy innych wnioskach dowodowych) już w roku 2006, dlatego też nie można uznać, iż skarżący jak i organ uzyskali nową wiedzę w dniu otrzymania oświadczenia firmy "S." Sp. z o.o. Podkreślić należy, iż prezentowane tutaj stanowisko potwierdza także powoływane w skardze orzecznictwo, gdzie wskazywano, że przez pojęcie okoliczności faktycznych nieznanych organowi, który wydał decyzję rozumieć należy tylko takie okoliczności, które z badanego już wcześniej materiału dowodowego nie wynikały. Okoliczność opóźnienia prac wykonawczych ze względu na trudne warunki atmosferyczne stanowiła przedmiot badań organu już w roku 2006.

Zdaniem Sądu nie zasługiwały na uwzględnienie również zarzuty skargi w zakresie ustalonego stanu faktycznego sprawy. Wyjaśnić należy, że ustalony przez organ w sprawie stan faktyczny nie budzi zastrzeżeń Sądu. W świetle materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy nie ulega bowiem wątpliwości, iż zasadnicze okoliczności stanowiące podstawę wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie (trudne warunki atmosferyczne) stanowiły już przedmiot rozważań zarówno organów administracyjnych jaki i Sądu (uprzednie decyzji oraz wyrok WSA Sygn. akt akt IV SA/Wa 1796/07). Wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania wraz z jego załącznikami jak i znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy oświadczenia skarżącego (protokół z wizytacji z (...).09.2006 r., wyjaśnienia strony zawarte w piśmie z dnia (...) listopada 2006 r.) wbrew twierdzeniom skarżącego potwierdzają prawidłowość ustaleń faktycznych organu.

Reasumując zatem, wniosek o wznowienie postępowania z roku 2012 złożony w przedmiotowej sprawie oparty został na okolicznościach znanych organowi już w roku 2006, dlatego też w pełni uzasadnione było zaskarżone rozstrzygnięcie organu II instancji.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), należało oddalić skargę jako niezasadną.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.