Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 59147

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Białymstoku
z dnia 12 lutego 1998 r.
SA/Bk 647/97

UZASADNIENIE

Uzasadnienie faktyczne

Urząd Skarbowy w W. M., w załatwieniu wniosku podatnika R. D., decyzją z dnia 5 lutego 1997 r., powołując się na przepisy art. 104 i 105 kpa, art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach, podatkowych (tekst jednolity: Dz. U. 1993 r., Nr 108, poz. 486 ze zm.), art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), orzekł o umorzeniu postępowania o odroczenie terminów wynikających z art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu podano, że podatnik w dniu 9 września 1996 r. złożył wniosek o odroczenie terminów określonych w art. 19 ust. 3 ustawy z 8 stycznia 1993 r. oraz o wyrażenie zgody na odliczenie podatku naliczonego w dwóch fakturach VAT wystawionych przez Zakład P. Ch. Odmowę uzasadniono tym, że podatnik miał prawo odliczyć podatek naliczony od podatku należnego w miesiącu otrzymania faktury lub w miesiącu następnym pod warunkiem zapłaty za pośrednictwem banku należności objętych fakturami. Powyższych zasad podatnik nie przestrzegał. Ponadto, odroczenie terminu może być rozważone w sytuacji, gdy jeszcze on nie upłynął. Ponieważ terminy już upłynęły, przeto wniosek podatnika stał się bezprzedmiotowy.

Odwołując się od powyższej decyzji, pełnomocnik podatnika wnosił o uchylenie decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu podnosił, że organ I instancji sprawę rozpoznawał ponownie po uchyleniu poprzedniej decyzji przez organ odwoławczy. Ponieważ decyzja Izby Skarbowej w Ł. była typową decyzją kasacyjną, to organ I instancji był zobowiązany sprawę rozstrzygnąć na korzyść podatnika, czego nie uczynił.

Izba Skarbowa w Ł. decyzją z dnia 16 kwietnia 1997 r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił motywy rozstrzygnięcia Urzędu Skarbowego w W. M. Ponadto podano, że po upływie ustawowych terminów nie można domagać się odroczenia terminów, które już upłynęły, co byłoby równoznaczne ze zmianą terminów ustawowych, a uprawnień takich organy podatkowe nie posiadają.

Skarżąc powyższą decyzję R. D. wnosił o jej uchylenie. Podkreślając, że decyzja o odroczeniu terminów jest decyzją uznaniową, to jednak wydana została z naruszeniem przepisów art. 7 i 8 kpa, bowiem nie rozważono całokształtu sprawy.

Odpowiadając na skargę, Izba Skarbowa w Ł. wnosiła o jej oddalenie, podnosząc argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji. Wyjaśniła nadto, że w sprawie określenia wysokości podatku toczyło się odrębne postępowanie.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przepisy art. 13 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. 1993 r., Nr 108, poz. 486 ze zmianami) upoważniają Ministra Finansów ze względu na szczególne okoliczności do przedłużania terminów przewidzianych w przepisach podatkowych, z wyjątkiem terminów określonych w art. 7 ustawy. Uprawnienia te przysługują również wojewodom z tym, że przedłużenie nie może przekraczać 3 miesięcy.

Z treści wyżej powołanych przepisów wynika, że wydawane w tym zakresie decyzje mają charakter uznaniowy. Rola sądu administracyjnego ogranicza się w tego typu decyzjach do kontroli i oceny, czy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na podjęcie merytorycznego rozstrzygnięcia, które jest przedmiotem skargi.

Orzekające w sprawie organy podatkowe obu instancji nie orzekły jednak merytorycznie o odmowie odroczenia terminu określonego w art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późniejszymi zmianami), lecz umorzyły wywołane wnioskiem skarżącego postępowanie o przedłużenie terminu. Zdaniem organów podatkowych nie można było orzekać o przedłużeniu terminu ustawowego lub jego odmowie w sytuacji, gdy termin już upłynął. Sąd podziela ten pogląd. Z samej istoty przedłużenia terminu wynika, że nie można orzekać o przedłużeniu terminu po jego upływie, można co najwyżej rozważać jego przywrócenie. Przepisy ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych są przepisami Prawa podatkowego materialnego i nie znają instytucji "przywrócenia terminu". W tej sytuacji organy podatkowe nie naruszyły prawa, orzekając o umorzeniu postępowania w sprawie przedłużenia terminu, który już upłynął. Zaskarżone rozstrzygnięcie znajduje potwierdzenie w przepisach art. 105 § 1 kpa, bowiem postępowanie o przedłużenie terminu, który już upłynął, było bezprzedmiotowe, i tak też orzekły organy podatkowe.

Z powyższych powodów sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i stosując przepisy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) orzekł o jej oddaleniu.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.