Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 59138

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Białymstoku
z dnia 26 czerwca 1997 r.
SA/Bk 643/96

UZASADNIENIE

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku w składzie następującym:

Przewodniczący S NSA: Mieczysław Markowski

Sędziowie NSA: Stanisław Prutis, Danuta Tryniszewska-Brytys

Protokolant: Adam Piszczatowski

po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 1997 r. sprawy ze skargi Christophera Burka na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 28 kwietnia 1996 r., Nr DOK-III-422-79/95/4231 w przedmiocie nakazania cofnięcia towaru za granicę

skargę oddala.

Uzasadnienie faktyczne

Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 29 kwietnia 1996 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w B. z dnia 10 lutego 1995 r. nakazującą Panu Ch.B. cofnięcie za granicę pod konwojem celnym papierosów marki HB i Golden American.

W uzasadnieniu wskazano, że w trakcie kontroli celnej ujawniono, iż Pan Ch.B. posiada towar pochodzenia zagranicznego, który nie został poddany kontroli celnej, nie przedstawił bowiem dowodu odprawy celnej. W takiej sytuacji, stosownie do art. 48 ustawy - Prawo celne z 1989 r., został on uznany za podmiot dokonujący obrotu towarowego z zagranicą. W postępowaniu ustalono, iż Pan Ch.B. nie uzyskał wymaganego stosownie do art. 7 ustawy - Prawo celne zezwolenia na przywóz towaru objętego koncesją ani też nie posiadał dokumentu potwierdzającego prowadzenie przez niego działalności gospodarczej uzasadniającej obrót towarem celnym znacznej wartości.

W tych okolicznościach wydanie decyzji wymierzającej należności celne nie jest prawnie dopuszczalne, co uzasadniało, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy - Prawo celne z 1989 r., wydanie decyzji nakazującej skarżącemu wywóz towaru za granicę. Decyzja organu I instancji jest więc, zdaniem organu odwoławczego, zgodna z prawem.

W skardze na powyższą decyzję Ch.B. zarzucił naruszenie prawa materialnego - w szczególności art. 82 i 81 ustawy karnej skarbowej i wniósł o uchylenie powyższej decyzji o orzeczenie istnienia obowiązku zwrotu równowartości zatrzymanych papierosów.

Uzasadniając powyższy zarzut wskazał, że prawomocnym wyrokiem karnym został uniewinniony z zarzutu paserstwa celnego, a w takim wypadku należy przyjąć, iż towar na terenie Polski znalazł się legalnie. Tym samym, jego zdaniem, obalone jest domniemanie z art. 46a ust. 2 Prawa celnego. Argument braku odprawy celnej jest nietrafny, gdyż na podstawie szczególnych przepisów do kraju można przywozić pewne ilości papierosów bez odprawy celnej, które następnie mogą być odsprzedane innej osobie. Nabywając tak przywiezione z zagranicy papierosy nabywca nie musi posiadać dowodu odprawy celnej. W tych warunkach, zdaniem skarżącego, jego skarga jest uzasadniona.

Odpowiadając na skargę, Prezes Głównego Urzędu Ceł podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i stwierdził, co następuje:

Skarżący w dniu kontroli dokonanej przez policję posiadał 696 kartonów papierosów pochodzenia zagranicznego, na które nie miał dowodów odprawy celnej ani dowodów zakupu. W takiej sytuacji Prawo celne nakłada obowiązek wydania decyzji wymierzającej należności celne. Z uwagi jednak na to, iż z art. 6 ust. 2 Prawa celnego wynika, że jeżeli przepisy odrębne uzależniają posiadanie, obrót lub rozpowszechnianie towarów od spełnienia określonych wymogów, to obrót tymi towarami może być dokonany pod warunkiem spełnienia tych wymogów. Natomiast art. 7 ust. 1 pkt 1 stanowi, że jeżeli przedmiotem przywozu są towary, którymi obrót z zagranicą wymaga koncesji, wówczas wymagane jest pozwolenie na przywóz takich towarów. Obrót papierosami pochodzenia zagranicznego wymaga koncesji zgodnie z rozporządzeniem Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 24 czerwca 1993 r. (Dz. U. Nr 2, poz. 6), zaś skarżący takiej koncesji nie posiadał. Nie przedstawił też takiego zezwolenia w toku postępowania. Niedopuszczalne było zatem wydanie decyzji o dopuszczeniu ich do obrotu na polskim obszarze celnym, natomiast należało zastosować dyspozycję art. 6 ust. 2 ustawy - Prawo celne nakazujący wywóz towaru za granicę.

Wyrok Sądu Rejonowego w A. z dnia 30 marca 1994 r., sygn. akt II KWS 93/93, uniewinniający skarżącego od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 82 § 1 uks nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji administracyjnej nakładającej na stronę obowiązki wynikające z ustawy - Prawo celne. Przesłanki wszczęcia oraz prowadzenia postępowania karnego skarbowego mają na celu stwierdzenie, czy popełniony czyn jest przestępstwem i ustalenia winy, nie są zatem tożsame z okolicznościami nakładającymi na organy celne obowiązek wszczęcia postępowania celnego.

Z powyższych względów skarga winna ulec oddaleniu.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzuty zawarte w skardze są niezasadne. Skarżący twierdzi, że prawomocny wyrok karny uniewinniający go od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 82 § 1 uks i wydane w związku z tym postanowienie Sądu Powszechnego nakazujące mu zwrot dowodów rzeczowych w postaci papierosów w kartonach wiąże organy celne także w tym sensie, iż nie są one uprawnione do wszczęcia odrębnego postępowania celnego.

Stanowisko to nie znajduje uzasadnienia. Zakończone postępowanie karne wyrokiem uniewinniającym nie stało na przeszkodzie w prowadzeniu postępowania celnego. W postępowaniu karnym rozstrzygnięta została jedynie kwestia, czy skarżący popełnił przestępstwo, natomiast Sąd w tym postępowaniu nie rozstrzygał czy i jakie obowiązki ciążą na skarżącym w związku z ujawnieniem, iż był w posiadaniu towaru pochodzenia zagranicznego, na który nie posiadał dowodu odprawy celnej. Zasadnie zatem zostało przeprowadzone postępowanie celne w tym zakresie, zaś decyzję wydaną po jego zakończeniu należy uznać za zgodną z prawem.

Uznanie, iż skarżący jest podmiotem, który dokonał obrotu towarowego z zagranicą znajduje oparcie w art. 48 ustawy - Prawo celne z 1989 r. W toku kontroli ujawniono, iż skarżący władał towarami pochodzenia zagranicznego i faktu tego nie kwestionował. Ani w toku postępowania administracyjnego, ani też w skardze nie wykazał, iż towar był poddany odprawie celnej. Przeciwnie, twierdził, iż towar nie mógł być wwieziony do kraju bez odprawy celnej w ramach limitów wynikających z przepisów i następnie odsprzedany każdej osobie.

Okoliczności te jednak nie zostały udowodnione, nie zostało zatem obalone domniemanie z art. 46a pkt 2 Prawa celnego, z którego wynika, iż w razie stwierdzenia, że osoba posiadająca towary pochodzenia zagranicznego nie przedstawia dowodów odprawy celnej lub dowodów zakupu towarów, uważa się, że towary te nie były poddane kontroli celnej.

Wobec stwierdzenia tych okoliczności organ celny prawidłowo zatem powołał się na art. 6 ust. 1 Prawa celnego z 1989 r., z którego wynika, że jeżeli umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne uzależniają posiadanie, obrót lub rozpowszechnianie towarów od spełnienia określonych wymogów, to obrót z zagranicą tymi towarami może być dokonany pod warunkiem spełnienia tych wymogów. Obrót z zagranicą papierosami wymaga koncesji (§ 1 Rozp. Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 31 grudnia 1992 r. w sprawie wykazu towarów i usług, którymi obrót z zagranicą wymaga koncesji). Wobec tego, iż skarżący takiej koncesji nie posiadał należało zastosować art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo celne, co też organ uczynił wydając stosowną decyzję.

Z tych względów skarga, jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu (art. 27 ust. 1 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.