Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu
z dnia 10 maja 2006 r.
IV SA/Wr 873/05

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (spr.).

Sędziowie WSA: Lidia Serwiniowska, Asesor Alojzy Wyszkowski.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. F., w której miejsce wstąpił Z. F. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia (...) r. Nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie świadczenia pieniężnego

I.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą,

II.

zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz Z. F. kwotę 10 (słownie: dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) r. Nr (...) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W., dalej: Kierownik Urzędu, na podstawie art. 127 § 3, 138 § 1 pkt 1 i art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję własną z dnia (...) r., Nr (...) o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wniosku J. F.

o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego, wniesionego po upływie terminu.

Na decyzję tę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu wniosła J. F. podnosząc, że w (...) r. została wywieziona na przymusowe roboty do III Rzeszy. Jako dowód na to złożyła wszystkie dokumenty, jednak z opóźnieniem. Podała, że ma (...) lata, zniszczone zdrowie, przyznaną I grupę inwalidzką. Wniosła o sprawiedliwe orzeczenie sądowe.

W trakcie zawisłości sprawy przed tut. Sądem J. F. zmarła. W związku z tym Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie.

W wyniku przeprowadzonego przez Sąd postępowania wyjaśniającego ustalono, że po zmarłej stronie pozostały jej dzieci m.in. Z. F., który prowadził ze zmarłą wspólne gospodarstwo. Z tego powodu Sąd, na podstawie art. 7 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.) w związku z art. 136 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) podjął zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne. Z. F. wstąpił do sprawy w miejsce śmierci matki do postępowania przed tut. Sądem.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje:

Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Stosownie do art. 145a § 1 k.p.a. można żądać wznowienia postępowania również gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

Na tle przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) przyjmuje się jednolicie, że skoro stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego (przesłanką wznowienia), to taka sytuacja uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Jest bowiem zasadą, że Naczelny Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego (z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., III RN 200 / 01.

Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2003 r., sygn. akt P 24/02 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm) jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji (Dz. U. z 2003 r. Nr 110, poz. 1060).

Przepis art. 4 ustawy o świadczeniu pieniężnym (...) stanowił, że wnioski o których mowa w ust. 1, zainteresowane osoby mogą składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1999 r.

Akt normatywny uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą nie powinien być stosowany przez Sąd w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału (postanowienie z dnia 7 grudnia 2000 r., III ZP 27/00, OSNZU 2001/10/331).

Przepis art. 4 ust. 5 ustawy oświadczeniu pieniężnym (...) został powołany w obu wymienionych wyżej decyzjach Kierownika Urzędu w uzasadnieniu umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania tego rodzaju świadczenia gdyż wniosek o jego przyznanie został wniesiony po dniu 31 grudnia 1999 r.

Jednakże skoro przepis ten został uznany za niekonstytucyjny, co stwarza podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145a § 1 k.p.a.) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.