Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2145764

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu
z dnia 14 października 2016 r.
IV SA/Wr 362/16

UZASADNIENIE

Sentencja

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 14 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A.B. na działalność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w C. postanawia 1. przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata; 2. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Uzasadnienie faktyczne

W sprawie, A.B. skarżąca do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu działalność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w C., wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu swojego żądania podała, że z uprawy działki ogrodu matki uzyskuje dochód w kwocie 100 zł.

Z akt sprawy wynika, że skarżąca boryka się z problemami zdrowotnymi, natomiast sprawa, w której złożyła skargę do Sądu, dotyczy wniosku "o Zakład Opiekuńczo-Leczniczy".

Uzasadnienie prawne

W sprawie zważono, co następuje.

Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2) cyt. wyżej przepisu).

Stosownie do brzmienia art. 239 § 1 pkt 1 lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

W sprawie, przedmiotem skargi A.B. jest działalność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie wniosku "o Zakład Opiekuńczo-Leczniczy", która stanowi działanie organu w sprawie z zakresu pomocy i opieki społecznej, wskazaną w powołanym przepisie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżąca nie ma zatem z mocy ustawy (podkreślenie referendarza sądowego) obowiązku uiszczania w niniejszej sprawie kosztów sądowych. Dlatego postępowanie dotyczące jej wniosku o przyznanie prawa pomocy w określonym na formularzu wniosku zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należało uznać za bezprzedmiotowe, i w konsekwencji, na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym, umorzyć.

Rozstrzygnięcie w tym zakresie znalazło wyraz w punkcie 2. postanowienia.

Rozpoznaniu podlegał zatem wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.

Z regulacji prawnych dotyczących zastępstwa procesowego wykonywanego na zasadach prawa pomocy można wysnuć wniosek, że istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest nieodpłatne korzystanie strony z profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez budżet Państwa ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona skarżąca - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów.

Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że w przypadku strony skarżącej zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, określona w art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawie wykazane zostało bowiem, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów opłacenia usług profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie. W ocenie referendarza sądowego sytuacja życiowa strony skarżącej, determinowana przez jej stan zdrowia, oraz sytuacja materialna jej gospodarstwa domowego, wynikająca z braku dochodów oraz braku majątku podlegającego spieniężeniu, świadczą o wystąpieniu w sprawie obiektywnego braku możliwości ponoszenia kosztów postępowania sądowego (zastępstwa procesowego) i przemawiają za uwzględnieniem rozpoznawanego wniosku.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w punkcie 1. sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.