Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1808100

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu
z dnia 20 stycznia 2015 r.
IV SA/Po 950/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Radzicka.

Sędziowie WSA: Maciej Busz Józef Maleszewski (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi E. S. i M. S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) czerwca 2014 r. nr (...) w przedmiocie nakazania rozbiórki oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) lutego 2014 r. nr (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (...) (dalej jako PINB), wskazując na art. 49b ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej jako p.b.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej k.p.a.) nakazał E. i M. S. (dalej jako Inwestorzy, skarżący), rozbiórkę wiaty ogrodowej w konstrukcji drewnianej o wymiarach w planie 3 m x 3 m posadowionej na działce (...). Uzasadniając napisał, że w dniu (...) sierpnia 2013 r. pracownicy PINB przeprowadzili kontrolę zabudowy na przedmiotowej działce. Jak stwierdzono, na działce znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny zrealizowany na podstawie pozwolenia na budowę, a także obiekt architektury ogrodowej w formie ruin zamku oraz oczko wodne zrealizowane na podstawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Działka ogrodzona jest od strony ulicy ogrodzeniem betonowym z przęsłami drewnianymi, na wykonanie którego inwestor również dokonał zgłoszenia.

Podczas kontroli stwierdzono także, że na działce znajdują się: wiata ogrodowa w konstrukcji drewnianej o wymiarach w planie 3 m x 3 m zrealizowana ok. 2010 r., wiata garażowa z miejscem na opał w wymiarach w planie 3,7 m x 5,25 m w konstrukcji drewnianej na słupkach stalowych zrealizowana ok. 2010 r. oraz tunel foliowy niepołączony z gruntem o wymiarach w planie 2 m x 5 m zrealizowany w 2012 r. PINB zastrzegł, że przedmiotowy tunel foliowy nie jest połączony trwale z gruntem i nie ma jakichkolwiek instalacji, tym samym jest zwykłym urządzeniem rolniczym i nie odpowiada pojęciu budowli, a jego budowa nie wymagała pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia (por. wyrok NSA z dnia 11 października 2006 r. sygn. akt II OSK 1099/05). Wobec powyższego obiekt ten znajduje się poza sferą zainteresowania organu nadzoru budowlanego.

PINB wskazał, że dokonania zgłoszenia wymaga budowa m.in. wiaty ogrodowej w konstrukcji drewnianej o wymiarach w planie 3 m x 3m, bowiem budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2 wymaga zgłoszenia zamiaru budowy (art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b.). W toku postępowania sprawdzającego, czy budowa ww. wiaty nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej, Inwestor podniósł, iż na realizację wiaty, której sprawa dotyczy, dokonał zgłoszenia zamiaru budowy, na dowód czego załączył do akt sprawy zgłoszenie zamiaru budowy skierowane do Starostwa Powiatowego w (...) (dalej Starostwo) z dnia 26 sierpnia 2008 r. (dla wiaty o wymiarach 3,2 m x 3,2 m) oraz dowód nadania korespondencji do Starostwa i jej odbioru w dniu 28 sierpnia 2008 r. Powyższe potwierdziła Inwestorka, która także oświadczyła, iż kontrolowana wiata powstała w 2008 r., w czasie kiedy powstawała cała architektura ogrodowa na działce.

PINB napisał, że trzykrotnie zwracał się do Starostwa w celu wyjaśnienia, czy skutecznie dokonano zgłoszenia budowy przedmiotowej wiaty. W odpowiedzi z dnia (...) września 2013 r. wyjaśniono, iż w rejestrach nie znaleziono dokumentów dotyczących zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na realizacji jakiejkolwiek wiaty konstrukcji drewnianej na przedmiotowej działce oraz, że w dniu 26 sierpnia 2008 r. inwestor dokonał zgłoszenia wykonania robót polegających na budowie ogrodzenia oraz oczka wodnego. W korespondencji z dnia (...) stycznia 2014 r. powtórzono, iż w dniu 28 sierpnia 2008 r. do Starostwa wpłynęły nadesłane przez Inwestora wnioski z dnia 26 sierpnia 2008 r. dotyczące budowy płotu oraz oczka wodnego, a także przekazano kopię ww. dokumentacji.

PINB ocenił, że zgłoszenie zamiaru budowy wiaty ogrodowej w konstrukcji drewnianej o wymiarach w planie 3 m x 3 m na przedmiotowej działce nie zostało skutecznie dokonane. Obowiązkiem inwestora jest bowiem nie tylko wysłanie pisma, ale skuteczne dokonanie zgłoszenia. Skuteczne, a więc takie, które dotarło do właściwego organu i umożliwiło mu stosowną ocenę zamiaru inwestora. Inwestor nie dowiódł okoliczności skutecznego dokonania zgłoszenia budowy przedmiotowej wiaty, przesyłając do siedziby organu nadzoru budowlanego zgłoszenie z dnia 26 sierpnia 2008 r. zamiaru budowy wiaty w konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,2 m x 3,2m, na którym brak jakiejkolwiek prezentaty. Okazane dowody nadania przesyłki listowej poleconej nr (...) do Starostwa i zwrotnego potwierdzenia jej odbioru przez Starostwo w dniu (...) sierpnia 2008 r. również nie przesądzają, iż zawierała ona zgłoszenie budowy wiaty z 26 sierpnia 2008 r. Co więcej, w ocenie organu nadzoru kluczowe znaczenie dla sprawy mają informacji przekazane przez Starostwo, zgodnie z którymi w rejestrach nie odnaleziono żadnej informacji o zgłoszeniu zamiaru budowy przedmiotowej wiaty ogrodowej, a w dniu (...) sierpnia 2008 r. do urzędu wpłynęły jedynie wnioski dotyczące budowy płotu i oczka wodnego. PINB stwierdził, że można wnioskować, że przesyłka nadana przez Inwestora i odebrana w Starostwie w dniu (...) sierpnia 2008 r. zawierała jedynie zgłoszenia budowy płotu oraz oczka wodnego.

Zgodnie z art. 49b ust. 2 p.b. właściwy organ przed nakazaniem rozbiórki obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni dokumentów, o których mowa w ww. ustawie. Postanowieniem z dnia (...) listopada 2013 r. nakazano Inwestorom dostarczenie stosownej dokumentacji. Do dnia wydania rozstrzygnięcia dokumentacja nie wpłynęła do siedziby organu nadzoru budowlanego. PINB napisał, że mając na uwadze nieskuteczną próbą zalegalizowania samowoli budowlanej zobowiązany był nakazać, w drodze decyzji, rozbiórkę przedmiotowej wiaty.

W odwołaniu od opisanej decyzji Inwestorzy stwierdzili, że wymagane zgłoszenie budowy wiaty wraz z mapką z wpisanymi w nią planowanymi obiektami zostało wysłane łącznie ze zgłoszeniami budowy innych obiektów, w przesyłce listowej odebranej w Starostwie dnia (...) sierpnia 2008 r. Tym samym uważają, że dopełnili obowiązku zgłoszenia. Podkreślili, że obie wiaty zostały postawione zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi oraz z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym.

Decyzją z dnia (...) czerwca 2014 r. znak sprawy (...) Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazując na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. WWINB zastrzegł, że w toku postępowania wyjaśniającego zwrócił się do Starostwa o udzielenie informacji, czy do Starostwa wpłynęło zgłoszenie zamiaru budowy (wykonywaniu robót budowlanych) o przedstawionej w załączeniu (kopia zgłoszenia z dnia 26 sierpnia 2008 r.) tego pisma treści. W piśmie tym WWINB przywołał podnoszone w treści odwołania twierdzenia Inwestorów. Jednocześnie WWINB zwrócił się do wójta gminy (...) o wskazanie, czy do tamtego urzędu wpłynął wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej działki. W odpowiedzi Wójt poinformował, że dla przedmiotowej działki nie wydano decyzji określającej warunki zabudowy, a jednocześnie nie wpłynęły do tego organu wnioski w tym przedmiocie. Starosta poinformował, że odnośnie przedmiotowej działki wpłynęły jedynie zgłoszenia zamiaru budowy płotu oraz oczka wodnego, załączając kopie posiadanych dokumentów oraz wydruk z rejestru elektronicznej korespondencji przychodzącej. Z treści tego pisma wynika, że w rejestrach wydziału administracji architektoniczno-budowlanej Starostwa nie odnaleziono dokumentów, które świadczyłyby o złożeniu przez inwestora zgłoszenia zamiaru budowy wiaty na ww. działce.

WWINB uzasadniając swoją decyzję podzielił stanowisko organu I instancji i ocenił, że PINB właściwie przeprowadził postępowanie w trybie art. 49b p.b. W świetle dotychczasowych ustaleń PINB prawidłowo stwierdził, że przedmiotowa wiata powstała w ramach samowoli budowlanej - Inwestor nie legitymował się dokonaniem skutecznego zgłoszenia budowy przedmiotowej wiaty. Bez znaczenia dla wyniku niniejszego postępowania były podnoszone przez Inwestora twierdzenia o rzekomym dokonaniu zgłoszenia ww. wiaty, skoro pomimo podejmowanych czynności wyjaśniających, zarówno organ I jak i II instancji nie ustaliły, żeby takie dokumenty rzeczywiście do Starostwa wpłynęły.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu E. S. i M. S. powtórzyli argumenty podnoszone w odwołaniu, że wymagane zgłoszenie budowy wiaty wraz z mapką z wpisanymi w nią planowanymi obiektami zostało wysłane łącznie ze zgłoszeniami budowy innych obiektów w przesyłce listowej odebranej w Starostwie dnia (...) sierpnia 2008 r. Tym samym uważają, że dopełnili obowiązku zgłoszenia. Podkreślili, że obie wiaty zostały postawione zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi oraz z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie Skarżący oświadczył, że prowadzi firmę budowlaną i wiedział, że przedmiotowa wiata wymaga zgłoszenia. Dlatego wystąpił ze zgłoszeniem zamiaru budowy płotu, oczka wodnego i wiat. To było przesłane jedną korespondencją.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem kontroli Sądu w tak zakreślonych granicach kognicji jest w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzja w przedmiocie nakazania skarżącym rozbiórki wiaty ogrodowej. Ich zdaniem niezasadnie organy administracji przyjęły, że budowa tej wiaty nastąpiła bez wymaganego zgłoszenia.

Sąd nie podziela w tej materii stanowiska skarżących. Zdaniem Sądu organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny oraz dokonały jego prawidłowej subsumpcji w wydanych w toku postępowania administracyjnego decyzjach. Zarzuty zawarte w skardze są jedynie polemiką z prawidłowymi ustaleniami i nie mogą skutkować wzruszeniem decyzji.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Żadnego z takich naruszeń nie można, w ocenie Sądu, przypisać organowi wydającemu zaskarżoną decyzję.

Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 19 czerwca 2013 r. sygn. akt IV SA/Po 481/13 (LEX 1333707) kodeks postępowania administracyjnego zawiera szereg zasad, których przestrzeganie przesądza o prawidłowości prowadzonego postępowania. Przepisy te z jednej strony dają organowi uprawnienia do podjęcia czynności mających na celu takie wyjaśnienie stanu faktycznego, aby możliwe było podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia, natomiast z drugiej strony nakładają na organ obowiązek czuwania na jego przebiegiem. Przepis art. 7 k.p.a. ustanawiający zasadę prawdy obiektywnej, zobowiązuje organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Myśl tę rozwija następnie art. 77 § 1 k.p.a. nakładając na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego organy administracji publicznej podejmują więc wszelkie kroki zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do podjęcia rozstrzygnięcia, a nadto zobligowane są do zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i do wnikliwego jego rozpatrzenia (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt IV SA/GL 683/10, Lex nr 821599). Oznacza to, że organ ten jest obowiązany rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone lub odzwierciedlone w aktach sprawy oraz że organ powinien rozpatrzyć te dowody w ich wzajemnej łączności. Temu obowiązkowi w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją organ uczynił zadość.

W procedurze administracyjnej regułą jest, że to na organie spoczywa ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, jednakże również na stronie ciąży obowiązek współdziałania z organem i przedstawienia konkretnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń zwłaszcza, gdy postępowanie zmierza do nałożenia na nią obowiązków, a nieudowodnienie konkretnego faktu może prowadzić do wydania decyzji dlań niekorzystnej (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1131/10, LEX 784265).

W ocenie Sądu organ administracji zasadnie uznał, że skarżący nie wykazali skutecznego zgłoszenia zamiaru budowy wiaty. W aktach znajdują się pisma Starostwa Powiatowego w Poznaniu z dni: (...).08.2013 r., (...).09.2013 r., (...).01.2014 r. oraz z (...).04.2014 r. informujące o braku ze strony skarżących zgłoszenia zamiaru budowy wiaty. Stanowisko skarżących nie znajduje też oparcia w treści protokołu kontroli z (...).08.2013 r., gdzie znajduje się zapis o wykonaniu altany bez zgłoszenia. W takiej sytuacji twierdzenie skarżących o dopełnieniu obowiązku zgłoszenia nie jest wystarczającym argumentem, by przyjąć istnienie podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy z przyczyn opisanych wyżej Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.