Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2602234

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu
z dnia 25 stycznia 2017 r.
IV SA/Po 1014/16

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Radzicka.

Sędziowie WSA: Maciej Busz Józef Maleszewski (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia (...) października 2016 r. nr (...) w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy budynku gospodarczego oddala skargę w całości

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) sierpnia 2016 r. Nr (...) (numer sprawy: (...)) Prezydent Miasta (...) wniósł sprzeciw po rozpatrzeniu zgłoszenia S. R. (dalej: skarżący) z dnia (...) sierpnia 2016 r. zamiaru budowy budynku gospodarczego na sprzęt rolniczy o pow. zabudowy 5 m x 6,5 m, na terenie działki (...). W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji określił, iż projektowane gabaryty budynku wskazują, iż zgłaszane roboty wymagają pozwolenia na budowę, bowiem rozpiętość konstrukcji projektowanego budynku przekracza określoną w art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (t.j. Dz. U. Z 2016 r., poz. 290 z późn. zm. - dalej: P.b.). Jednocześnie wskazał, iż kluczowym jest fakt, że planowana inwestycja narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na tym terenie, który zakazuje na tym terenie zabudowy kubaturowej wprowadza zakaz lokalizacji obiektów budowlanych.

Od powyższej decyzji odwołanie w ustawowym terminie złożył S. R. Podniósł, że organ błędnie rozpatrywał zgłoszenie wg. art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b., gdyż wnioskodawca nie wnosił o uzupełnienie zabudowy zagrodowej. Właściwe było zastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 2 P.b. Skarżący zauważył też, że w decyzji błędnie przywołano symbol terenu i zarzucił organowi I instancji wybiórcze cytowanie zapisów planu i nieustosunkowanie się do rzecznictwa sądowego w analogicznych sprawach.

Decyzją z dnia (...) października 2016 r. nr (...) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm. - dalej: k.p.a.) Wojewoda W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że decyzja sprzeciwu zgłoszona przez organ I instancji została doręczona Inwestorowi w terminie o jakim mowa w art. 30 ust. 5 P.b. Zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych stanowi substytut pozwolenia na budowę. W związku ze zgłoszeniem zamiaru budowy właściwy organ architektoniczno - budowlany bada, czy zamierzona budowa lub roboty budowlane są zgodne z wymogami prawa. Katalog budów i robót budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, zawarto w art. 29 ust. 1 P.b. Następnie w art. 30 ust. 1 skonkretyzowano budowy, których wykonanie należy zgłosić właściwemu organowi.

Zgodnie z art. 30 ust. 5 zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Właściwy organ, w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może wnieść sprzeciw w drodze decyzji. Jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w przewidzianym terminie, to można przystąpić do wykonywania robót budowlanych.

Z załączonych szkiców i opisu przedsięwzięcia wynika, planowana inwestycja polega na zgłoszeniu budynku gospodarczego. W myśl art. 3 ust. 2 budynek to obiekt budowlany, trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W opisie wskazano, iż budynek wykonany będzie w technologii tradycyjnej o ścianach murowanych z bloczków z betonu komórkowego, a w ścianach znajdować się będą otwory okienne i drzwiowy.

Teren, na którym zaprojektowano przedmiotową inwestycję, objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (...)". Działka inwestora położona jest na terenie oznaczonym symbolem (...) jako teren lasów, łąk. zieleni naturalnej i wód w klinie zieleni. Zgodnie z (...) ww. planu, na tym terenie został wprowadzony zakaz zabudowy kubaturowej, z wyjątkiem obiektów małej architektury. Ponadto, dla terenu (...) ustalono m.in. nakaz zagospodarowania poprzez zachowanie istniejących lasów, użytków rolnych, oczek wodnych, cieków naturalnych i rowów (pkt 1) oraz zakaz lokalizacji obiektów budowlanych, z wyjątkiem urządzeń wodnych w rozumieniu przepisów odrębnych (pkt 5), jak również zakaz prowadzenia wszelkich prac ziemnych i budowlanych w obrębie obszaru cennego przyrodniczo, z wyjątkiem dopuszczonych przepisami odrębnymi. Zatem plan na omawianym terenie nie przewiduje możliwości zabudowy budynkiem gospodarczym.

W ocenie Wojewody Wielkopolskiego, organ I instancji zasadnie zatem wniósł sprzeciw w niniejszej sprawie w związku z art. 30 ust. 6 pkt 2 P.b., zgodnie z którym właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy Organ II instancji wskazał, że błędne przywołanie symbolu (...) w uzasadnieniu skarżonej decyzji nie ma znaczenia w rozpatrywanej sprawie, gdyż wynika z oczywistej omyłki pisarskiej, co potwierdza treść przywołanych zapisów planu odnoszących się do wskazanego terenu oznaczonego symbolem (...). W odniesieniu do pozostałych argumentów wskazanych w odwołaniu wyjaśnił, że w istocie organ I instancji niezasadnie uznał, że planowany budynek gospodarczy stanowi obiekt gospodarczy związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej i wskazał na niezgodność z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b., gdyż Inwestor określił, iż planowane zamierzenie dotyczy budynku gospodarczego na sprzęt rolniczy o wielkości 5 m x 6,5 m, stąd jego gabaryty mieszczą się w dyspozycji art. 29 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy.

Wątpliwości organu jednak budzi fakt, że skarżący wskazując, iż organ winien rozpatrywać planowaną inwestycję w oparciu o art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy P.b., jednocześnie powołał się na treść zawartą w wyjaśnieniach dodatkowych załączonych do pisma z dnia (...) września 2016 r. z których wynika, iż przeznaczenie terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy do użytkowania rolniczego choćby z równoczesnym dodaniem zastrzeżenia "bez prawa wznoszenia obiektów kubaturowych" nie może być podstawą prawa odmowy udzielenia pozwolenia na budowę na tym terenie obiektu związanego z produkcją rolną. Powyższe nie ma jednak wpływu na rozstrzygnięcie skoro planowane przedsięwzięcie jest niezgodne z obowiązującym na tym terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu S. R., zarzucając naruszenie art. 6, 7, 8, i 9 k.p.a. Podniósł, że organy obu instancji nie odniosły sie do interpretacji prawa zawartej w orzeczeniach NSA OZ we Wrocławiu z 3 września 2003 r. w sprawie II SA/Wr 2243/00 oraz WSA w Gdańsku z 25 marca 2010 r. w sprawie II SA/Gd 733/09. W jego ocenie organy nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Krytycznie skarżący odniósł się także do planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając, że uchwalony został z rażącą niewiedzą stanu prawnego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem kontroli Sądu w tak zakreślonych granicach kognicji jest w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzja utrzymująca w mocy decyzję wyrażającą sprzeciw wobec zamiaru budowy budynku gospodarczego.

Zdaniem skarżącego organy obu instancji błędnie przyjęły, że planowana budowa narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd nie podziela w tej materii stanowiska skarżącego. Zdaniem Sądu organ II instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny oraz dokonał jego prawidłowej subsumpcji w wydanej decyzji. Także prawidłowo organ II instancji skorygował błąd organu I instancji polegający na powołaniu regulacji z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b., która w sprawie nie mogła mieć zastosowania.

Prawidłowo jest konstatacja organów obu instancji, że budowa objęta zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co obligowało - zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 organ I instancji do wniesienia sprzeciwu.

Organy obu instancji w istocie - co zarzuca skarżący - nie odniosły się do powołanych przezeń orzeczeń. Należy to jednak ocenić jako uchybienie, które pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Poglądy wyrażone przez sądy we wskazywanych przez skarżącego wyrokach nie mogą bowiem znaleźć zastosowania w sprawie niniejszej. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę, że oba powoływane wyroki NSA OZ we Wrocławiu z 3 września 2003 r. i WSA w Gdańsku z 25 marca 2010 r. dotyczą minionego stanu prawnego: miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego podlegające ocenie w obu tych sprawach uchwalone zostały pod rządami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Niezależnie od tego czy poglądy sądów w powołanych sprawach mogłyby zachowywać aktualność w obecnym stanie prawnym powoływanie się na nie in casu jest chybione o tyle, że sformułowane one zostały na kanwie odmiennych stanów faktycznych. W obu wspomnianych sprawach sądy odnosiły się do zapisów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla terenów stricte rolniczych: w sprawie II SA/Wr 2243/00 działka położona była na terenie oznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego symbolem J2 10RP - kompleks użytków rolnych, w sprawie II SA/Gd 733/09 - na terenie upraw rolnych, ogrodniczych i sadowniczych oznaczonym symbolem 47.RP. Tylko do takich terenów odnoszą się też sformułowane w wyrokach poglądy: "Przeznaczenie terenu w ogólnym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy do trwałego użytkowania rolniczego, z równoczesnym dodaniem zastrzeżenia bez prawa wznoszenia obiektów kubaturowych, nie może być podstawą prawną odmowy udzielenia pozwolenia na budowę na tym terenie obiektu związanego bezpośrednio z produkcją rolną" (II SA/Wr 2243/00); "zapis w planie Tereny bez zabudowy, wprowadzając w istocie zakaz zabudowy na terenie przeznaczonym pod uprawy rolne również obiektów z uprawą tą związanych, niewynikający z normy określonej w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przekracza upoważnienie ustawowe określone w tym przepisie".

Pomijając już okoliczność, że ze zgłoszenia skarżącego z dnia 2 sierpnia 2016 r. w żaden sposób nie wynika prowadzenie na nieruchomości, której dotyczy zgłoszenie produkcji rolnej, podkreślić należy, że teren, na którym nieruchomość ta jest położona nie jest terenem rolniczym (przeznaczonym do prowadzenia produkcji rolniczej), a terenem lasów, łąk, zieleni naturalnej i wód w klinie zieleni. Na tym terenie uchwałodawca expressis verbis wprowadził zakaz lokalizacji obiektów budowlanych (z irrelewantnymi w sprawie wyjątkami), a także zakaz rozbudowy i nadbudowy obiektów już istniejących. W takiej sytuacji nie sposób nakazu zagospodarowania istniejących na tym terenie użytków rolnych interpretować jako dopuszczenia wznoszenia obiektów budowlanych związanych z produkcja rolną. Nakaz ten zrealizowany ma zostać poprzez "zachowanie" - tak istniejących użytków rolnych, jak i lasów, oczek wodnych, cieków naturalnych i rowów, a więc odczytywany być winien jako konieczność zachowania funkcji określonych terenów, niedopuszczalność zmiany tej funkcji.

Zauważyć należy, że nawet na terenie rolniczym oznaczonym symbolem R wprowadzony został w miejscowym planie zakaz rozbudowy i nadbudowy istniejącej zabudowy zagrodowej. Te regulacje nie mogą podlegać ocenie Sądu w niniejszej sprawie, lecz zauważyć należy, że ich restrykcyjność, podobnie zresztą jak rygorystyczne ustalenia dotyczące całego obszaru objętego planem, takie jak zakaz rozbudowy zabudowy jednorodzinnej mieszkaniowej (§ 5 pkt 3), nakaz ochrony walorów krajobrazowych - lasów, łąk polan śródleśnych, zieleni naturalnej i wód jako powierzchni rekreacyjno-wypoczynkowej (§ 5 pkt 1), nakaz wzmacniania i wzbogacania struktury przyrodniczej klina zieleni poprzez zagospodarowanie gwarantujące zachowanie jak największej powierzchni terenu biologicznie czynnej (§ 6 ust. 1 pkt 1) znajdują uzasadnienie w szczególnej roli, jaką odgrywa obszar objęty planem. Położony jest w (...) są unikalnym założeniem urbanistycznym powstałym w latach trzydziestych XX wieku i mającym na celu ochronę wód i, co szczególnie obecnie istotne, poprawę jakości powietrza w mieście poprzez umożliwienie jego swobodnego przepływu niezabudowanymi dolinami rzecznymi. Klin zachodni ma zaś znaczenie szczególne ze względu na dominujący zachodni kierunek wiatrów: umożliwia dopływ powietrza z zachodu poprzez kompleksy leśne w rejonie (...) do centrum miasta. Priorytetem na obszarze objętym planem jest zatem zachowanie i ochrona istniejących walorów przyrodniczych i dążenie do zmniejszenia negatywnych skutków antropopresji na środowisko naturalne, nie zaś rozwój produkcji rolnej.

Mając powyższe na uwadze uznać należy, że zarzuty zawarte w skardze są jedynie polemiką z prawidłowymi ustaleniami i nie mogą skutkować wzruszeniem zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy z przyczyn opisanych wyżej Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.