Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 59104

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie
z dnia 22 maja 2000 r.
IV SA 630/98

UZASADNIENIE

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie (...) po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2000 r. sprawy ze skargi Zakładów Azotowych "P." S.A. w P. na decyzję Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 16 lutego 1998 r. (...) w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego na budowę przystani jachtowej na jeziorze T.

- skargę oddala.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewoda S. decyzją z 29 października 1997 r. na podstawie art. 20 ust. 1, 31, 38 i 82 ust. 1 pkt 7 i ust. 3 ustawy z 24 października 1974 r.- Prawo wodne (Dz. U. Nr 38, poz. 230 ze zm.) udzielił Zakładom Azotowym "P." S.A. w P. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przystani jachtowej na jeziorze T. przy działce (...) w miejscowości S. gm. R. zgodnie z operatem wodnoprawnym stanowiącym integralną część decyzji i jednocześnie odmówił wypłacenia odszkodowania od Zakładów Azotowych na rzecz Gospodarstwa Rybackiego "M." Spółka z o.o. w M. z tytułu strat w rybackim użytkowaniu jeziora uznając, iż Spółka nie określiła wysokości odszkodowania w sposób kompleksowy.

Odwołanie od tej decyzji wniosło Gospodarstwo Rybackie M. Spółka z o.o. w M. zarzucając jej naruszenie przepisów art. 25 ust. 6 i 38 ust. 1 i 2 prawa wodnego. W uzasadnieniu stwierdzono, iż Gospodarstwo Rybackie ma tytuł prawny do użytkowania jeziora T. do celów rybackich, na podstawie zawartej umowy dzierżawy z Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział w S. Z tego tytułu płaci wysoki czynsz dzierżawny oraz wszelkie podatki.

Wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przystani jachtowej z budową pomostów, nabrzeży, pomostów pływających na jeziorze T. w znacznym stopniu ograniczy uprawnienia Spółki w zakresie prowadzonej podstawowej działalności gospodarczej. Spowoduje to znaczne szkody zwłaszcza, że wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom nie jest możliwe. Z tego względu należało zastosować art. 25 ust. 6 prawa wodnego. Tymczasem Wojewoda wydając pozwolenie wodnoprawne odmówił przyznania odszkodowania. Spółka poza czynszem i podatkami ponosi wysokie nakłady na zarybienie jeziora. Bezsporne jest, iż budowa obiektów wodnych eliminuje ciągi niewodne, niszczy tarliska sandacza i w efekcie ogranicza dochody z działalności gospodarczej. Wysokość szkody powinna być ustalona w opinii czy ekspertyzie niezależnych biegłych. Obowiązek pokrycia kosztów takiej ekspertyzy ciąży na stronie ubiegającej się o pozwolenie wodnoprawne.

W chwili obecnej szkoda nie występuje, może dopiero wystąpić np. z chwilą rozpoczęcia budowy i dlatego spółka domagała się ustalenia praw odszkodowawczych na podstawie art. 25 ust. 6 prawa wodnego.

Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa decyzją z dnia 16 lutego 1998 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ naczelny stwierdził, iż argument, iż Gospodarstwo Rybackie nie określiło kompleksowo kwoty odszkodowania nie może być powodem odmowy jego przyznania. Odmowa może nastąpić wtedy, gdy zostanie ustalone, że żadne szkody w związku z udzieleniem tego pozwolenia wodnoprawnego nie powstaną.

Zgodnie z art. 25 ust. 2 prawa wodnego jeżeli nie można ustalić w jakim stopniu zamierzone korzystanie z wód może oddziaływać szkodliwie na interesy innych podmiotów należy uzależnić wydanie pozwolenia wodnoprawnego od przedłożenia stosownej ekspertyzy, która powinna dać odpowiedź czy Gospodarstwo Rybackie M. poniesie straty i jakie one będą w związku z wykonaniem projektowanej przystani jachtowej.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosły Zakłady Azotowe "P." S.A. w P. domagając się stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

Zarzucono decyzji organu naczelnego naruszenie przepisów art. 25 i 38 prawa wodnego oraz nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Strona skarżąca podniosła, iż z ekspertyzy biegłego wynika, że budowa ośrodka może poprawić stan ochrony środowiska, poprzez ściągnięcie "dziko" biwakujących jachtów przy brzegach jeziora na teren o zorganizowanej gospodarce ściekowej i wyposażony w urządzenia do zbierania odpadów stałych. Wyraźnie stwierdzono, że budowa ośrodka nie będzie miała żadnego wpływu na gospodarkę rybacką w jeziorze.

Postępowanie przeprowadzono zatem zgodnie z trybem określonym w art. 25 ust. 2 prawa wodnego a art. 25 ust. 6 nie ma w tej sprawie zastosowania.

W odpowiedzi na skargę Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa wniósł o jej oddalenie i stwierdził, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej z przedłożonej ekspertyzy nie wynika jaki wpływ na gospodarkę rybacką będzie miało wykonanie projektowanej przystani jachtowej.

Należy zatem wyjaśnić jednoznacznie czy wykonanie uprawnień wynikających z przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego wpłynie negatywnie na gospodarkę prowadzoną przez rybackiego użytkownika jeziora. Jeżeli organ I instancji nie mógł tego wyjaśnić, to zgodnie z art. 25 ust. 2 prawa wodnego powinien zobowiązać Zakłady Azotowe "P." S.A. do przedłożenia stosownej ekspertyzy.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Jest w sprawie bezsporne, iż rybackim użytkownikiem wód jeziora T. jest Gospodarstwo Rybackie M. Spółka S.A. z o.o. w M. Wody tego jeziora wchodzą w skład nieruchomości po zlikwidowanym Państwowym Gospodarstwie Rybackim w G. Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa wydzierżawiła Obiekt Jeziorowy M., na którym utworzone są obwody rybackie o ogólnej powierzchni jezior 4.209 ha, Gospodarstwu Rybackiemu M. na okres 15 lat poczynając od 15 czerwca 1994 r. z możliwością jej przedłużenia na dalsze 15 lat. Dzierżawca jest zobowiązany do używania przedmiotu dzierżawy zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki w celu wykonywania na nim działalności gospodarczej czyli gospodarki rybackiej. Gospodarstwo Rybackie M. posiada pozwolenie wodnoprawne na rybackie korzystanie z wód. Jednak przepisy prawa wodnego z 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 230 ze zm.), a także przepisy ustawy z 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. Nr 21, poz. 91 ze zm.) nie zawierają uregulowań, które wykluczałyby możliwość wydawania pozwoleń wodnoprawnych innych niż na rybackie korzystanie z wód, jeżeli dla danego akwenu wydano już pozwolenie wodnoprawne na rybackie korzystanie z wód lub gdy dla tego akwenu utworzono obwód rybacki.

Zatem zarówno utworzenie obwodu rybackiego jak i udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na rybackie korzystanie z wód danego akwenu nie może stanowić wyłącznej podstawy dla odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na inne korzystanie z wód.

Jednak należy zwrócić uwagę, iż art. 6 ustawy o rybactwie śródlądowym nakłada na uprawnionego do rybactwa w obwodzie rybackim, obowiązek prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej, która winna polegać na wykorzystaniu produkcyjnych możliwości wód zmierzając równocześnie do poprawy naturalnego środowiska i jego zasobów, zgodnie z operatem rybackim określającym zasady tej gospodarki.

Również art. 25 ust. 1 i 2 prawa wodnego nakłada obowiązek uwzględnienia interesu gospodarki narodowej przy udzielaniu pozwoleń wodnoprawnych. Prowadzenie gospodarki rybackiej o jakiej mowa w art. 6 ustawy o rybactwie śródlądowym mieści się niewątpliwie w pojęciu gospodarki narodowej, o której mowa w art. 25 ust. 1 i 2 prawa wodnego.

Z tych względów, iż jezioro T. wchodzi w skład obwodu rybackiego a Gospodarstwo Rybackie M. ma pozwolenie wodnoprawne na rybackie korzystanie z wód tego jeziora, to organ udzielając dalszych pozwoleń wodnoprawnych na inne niż rybackie korzystanie z wód, winien ocenić na gruncie art. 25 i 26 prawa wodnego, czy i jaki wpływ może ono mieć na wykonywanie gospodarki rybackiej, prowadzonej zgodnie z określonym dla niego operatem.

Wbrew twierdzeniom strony skarżącej przedstawiona "Ocena oddziaływania na środowisko Ośrodka Wodnego Zakładów Azotowych P. S.A. w S." nie zawiera oceny oddziaływania na gospodarkę rybacką. Ocena ta zawiera jedynie ustalenia w zakresie oddziaływania planowanego ośrodka na środowisko. Trafnie zatem w zaskarżonej decyzji uznano, iż należy jednoznacznie ustalić czy wykonanie przystani jachtowej z urządzeniami wodnymi wpłynie negatywnie na gospodarką rybacką prowadzoną przez rybackiego użytkownika jeziora T. Dla dokonania tych ustaleń strona skarżąca powinna zostać zobowiązana do przedłożenia ekspertyzy zgodnie z treścią art. 25 ust. 2 prawa wodnego. Dopiero po dokonaniu tych ustaleń można rozważać możliwości rozwiązań, o których mowa w art. 25 ust. 3 i 6 prawa wodnego.

W świetle tych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Wobec tego na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym Sąd orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.