Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1679471

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 13 czerwca 2013 r.
III SA/Wa 3393/12

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Śledzik (sprawozdawca).

Sędziowie WSA: Krystyna Kleiber, Jolanta Sokołowska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia (...) października 2012 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

W dniu 21 maja 2012 r. do Ministra Finansów wpłynął wniosek C.sp. z o.o. z siedziba w W. (zwanej dalej "Spółką" lub "Skarżącą") o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa w zakresie zasad i warunków ustanawiania granic Specjalnej Strefy Ekonomicznej "S.".

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Spółka prowadzi zaawansowane rozmowy z zarządcą Specjalnej Strefy Ekonomicznej "S.", mogące doprowadzić do zmiany granic tej strefy i utworzenia podstrefy w K. - na terenie nieruchomości stanowiącej jego własność. Skarżąca nie zamierza osobiście ubiegać się o zezwolenie na prowadzenie działalności na terenie strefy i korzystać z ulg podatkowych. Planuje ona natomiast na posiadanej działce wybudować budynki usługowe o powierzchni ok. 30 tys. m2 biur z przeznaczeniem na wynajem dla inwestorów, którzy o takie zezwolenia wystąpią. Powierzchnia gruntu przeznaczonego na powiększenie strefy nie przekracza 2 ha. Spółka przewiduje, iż na etapie powiększania strefy o zezwolenie na prowadzenie na jej terenie działalności wystąpi kilku inwestorów, którzy nie będą zajmowali całej powierzchni budynków. Wybór inwestorów ubiegających się o zezwolenie zostanie przeprowadzony na podstawie rokowań prowadzonych przez zarządzającego strefą w wyniku publicznego zaproszenie z zachowaniem wymagań określonych przepisami.

W związku z powyższym Skarżąca zapytała:

1) Czy możliwe jest ustanowienie specjalnej strefy ekonomicznej na gruncie Spółki w sytuacji, w której inny niż ona sama lub kilka innych podmiotów wystąpi o zezwolenie na prowadzenie na jej terenie działalności?

2) Jakie warunki muszą zostać spełnione w celu poszerzenia, o którym mowa w pkt 1 i czy spełniać je musi Spółka, odrębnie każdy z wnioskujących o zezwolenie na prowadzenie działalności podmiotów, czy też wszystkie te podmioty łącznie?

3) Czy w opisanym stanie faktycznym po poszerzeniu strefy o grunty Spółki i wydaniu zezwoleń na prowadzenie na jej terenie działalności jednemu lub kilku podmiotom, istnieją przeciwwskazania do wydania takich zezwoleń kolejnym, działającym na terenie tej samej nieruchomości, ale w innych jej częściach lub działających na tym samym terenie lecz w odrębnych nieruchomościach lokalowych?

Skarżąca, określając zakres wniosku, jako przepisy prawa podatkowego mające stanowić przedmiot interpretacji indywidualnej, wskazała art. 5 ust. 3 pkt 3 i pkt 4, art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. z 1994 r. Nr 123, poz. 600), § 4 pkt 1 i pkt 2, § 5 pkt 1 i pkt 2 oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2008 r. w sprawie kryteriów, których spełnienie umożliwia objęcie niektórych gruntów specjalną strefą ekonomiczną (Dz. U. z 2008 r. Nr 224, poz. 1477) oraz § 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 15 listopada 2004 r. w sprawie przetargów i rokowań oraz kryteriów oceny zamierzeń co do przedsięwzięć gospodarczych, które mają być podjęte przez przedsiębiorców na terenie Specjalnej Strefy Ekonomicznej "S." (Dz. U. z 2004 r. Nr 254, poz. 2547). Skarżąca przedstawiła także własne stanowisko w sprawie oceny prawnej przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego.

Minister Finansów (zwany dalej także "Ministrem") postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2012 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie.

Według Ministra zarówno zadane pytanie jak i uzasadnienie własnego stanowiska Spółki w sprawie oceny prawnej opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego nie dotyczyło interpretacji przepisów prawa podatkowego. W opinii organu, z uwagi na definicję zawartą w art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm., zwanej dalej "O.p."), za takie przepisy nie można było uznać tych powołanych we wniosku przez Skarżącą. Tym samym Minister nie miał uprawnień do interpretowania unormowań w nim zawartych.

W ocenie Ministra powyższe okoliczności obligowały organ do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji, co znajdowało oparcie w treści art. 165a § 1 w związku z art. 14h O.p. W postanowieniu zawarto pouczenie, iż zgodnie z art. 165a § 2 O.p. na ww. postanowienie przysługuje zażalenie, które wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia (art. 221 w związku z art. 239 i art. 236 O.p.). Postanowienie to doręczono osobie upoważnionej do odbioru korespondencji Spółki w dniu 7 sierpnia 2012 r.

Skarżąca pismem z dnia 20 sierpnia 2013 r. (data nadania), zatytułowanym "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa", zwróciła się do Ministra o uchylenie powyższego postanowienia i wydanie interpretacji, zarzucając błędną wykładnię pojęcia "ustawy podatkowe".

Minister Finansów postanowieniem z dnia (...) października 2012 r. stwierdził, iż ww. pismo Skarżącej z dnia 20 sierpnia 2013 r. zostało wniesione z uchybieniem terminowi do jego wniesienia.

Według Ministra skuteczne doręczenie postanowienia z dnia (...) sierpnia 2012 r. nastąpiło w dniu 7 sierpnia 2012 r. W tym terminie Spółka, pomimo prawidłowego pouczenia, nie wniosła jednak zażalenia, natomiast w dniu 20 sierpnia 2012 r. skierowała do organu pismo zatytułowane "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa". W opinii organu skoro zaś w niniejszej sprawie nie doszło do wydania interpretacji indywidualnej, to Spółce nie przysługiwało prawo do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

Minister wskazał, że stosownie do art. 125 § 1 O.p., przyjął, że pismo Skarżącej z dnia 20 sierpnia 2013 r. rozpatrywać należy jak zażalenie na postanowienie z dnia (...) sierpnia 2012 r., bowiem o charakterze pisma decyduje jego treść, a nie oznaczenie. Jednakże, skoro pismo uznane za zażalenie na postanowienie z dnia (...) sierpnia 2012 r., zostało nadane w dniu 20 sierpnia 2012 r. (stempel pocztowy), to zostało wniesione po upływie terminu wyznaczonego do jego wniesienia, który upłynął w dniu 14 sierpnia 2012 r. Zgodnie bowiem z art. 12 § 6 pkt 2 O.p. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożone w polskim urzędzie konsularnym.

W konsekwencji, w opinii Ministra, zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. należało stwierdzić, w formie postanowienia, uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia. Stanowisko takie miało dodatkowo oparcie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt. II FSK 372/09.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o uchylenie powyższego postanowienia Ministra z dnia (...) października 2012 r. w całości, zarzucając naruszenie zasad postępowania w stopniu mogącym mieć na jego wynik, poprzez naruszenie art. 214 O.p.

Według Spółki w postanowieniu z dnia (...) października 2012 r. błędnie pouczono ją o prawie do wniesienia środka zaskarżenia, ze wskazaniem nie tylko wadliwej drogi prawnej, ale i terminu. W ocenie Spółki w terminie wskazanym w pouczeniu wniosła ona środek zaskarżenia, zaś błędne pouczenie nie może jej szkodzić.

W opinii Skarżącej w orzecznictwie sądowym wskazuje się na wady w pouczeniu o środkach zaskarżenia jako przesłankę, jaką należy rozważać w przypadku złożenia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu. Skarżąca stoi na stanowisku, iż z normy budowanej w oparciu o stwierdzenie "nie może szkodzić stronie" należy także wnioskować, iż środek wniesiony przez stronę zgodnie z pouczeniem wywołuje skutki środka wniesionego prawidłowo, zwłaszcza gdy skierowany został do właściwego organu. W tej sytuacji środek wniesiony przez Spółkę powinien być rozpatrywany jako zażalenie od postanowienia.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym kończących postępowanie lub podlegających zaskarżeniu zażaleniem postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługiwała na uwzględnienie.

Kontroli Sądu zostało poddane postanowienie Ministra Finansów działającego poprzez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia (...) października 2012 r. stwierdzające wniesienie pisma Spółki z dnia 20 sierpnia 2012 r. z uchybieniem terminu.

Jak wynika z akt sprawy, Minister wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Skoro organ odmówił wydania interpretacji indywidualnej, to nie istniało rozstrzygnięcie organu, od którego przysługiwałaby bezpośrednio skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego, która powinna być - jak twierdzi Skarżąca - poprzedzona obligatoryjnym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Inaczej mówiąc Spółce nie przysługiwał środek w postaci wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Przysługiwało jej natomiast, w myśl art. 165a § 2 O.p., prawo do złożenia zażalenia na postanowienie. Zażalenie to powinno być wniesione w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia - zgodnie z art. 236 w związku z art. 221 i art. 239 O.p.

Podnoszony przez Spółkę argument, iż środek przez nią wniesiony powinien być rozpatrywany jako zażalenie od postanowienia, jest chybiony. Nawet gdyby przyjąć bowiem, w ślad za organem, że pismo Skarżącej z dnia 20 sierpnia 2013 r., rozpatrywać należy, zgodnie z art. 125 § 1 O.p., jako zażalenie na postanowienie z dnia (...) sierpnia 2012 r., to ww. pismo zostało nadane w dniu 20 sierpnia 2012 r. (stempel pocztowy), a termin do wniesienia zażalenia upływał w dniu 14 sierpnia 2012 r. (7 dni od dnia odbioru postanowienia w dniu 7 sierpnia 2012 r.). Uchybienie przez Skarżącą terminowi do wniesienia zażalenia jest zatem bezsporne. Zgodnie bowiem z art. 236 § 1 i § 2 O.p. na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi, a zażalenie to wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie lub zawiadomienia, o którym mowa w art. 103 § 1 O.p.

Podkreślić należy przy tym, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt II FSK 372/09).

W ocenie Sądu, również pozostałe argumenty skargi są bezzasadne. Spółka podnosiła zarzut "błędnego pouczenia" o środku zaskarżenia w postanowieniu z dnia (...) sierpnia 2012 r. Jednakże Skarżąca nie przedstawiła na potwierdzenie tej okoliczności żadnego uzasadnienia mającego oparcie w faktach. Ze znajdującego się w aktach sprawy egzemplarza ww. postanowienia z dnia (...) sierpnia 2012 r. (karta nr 12-14 akt podatkowych) wynika jednoznacznie, iż ww. postanowienie zawierało prawidłowe pouczenie o trybie i terminie przysługującego od niego środka zaskarżenia w postaci zażalenia. Podkreślenia wymaga, że Spółka nie przedstawiła przeciwdowodu na tą okoliczność.

Reasumując, w ocenie Sądu, działanie Ministra polegające na stwierdzeniu, iż pismo (zażalenie) nadane w dniu 20 sierpnia 2012 r. zostało wniesione z uchybieniem terminowi do jego wniesienia, było zasadne i znajdowało umocowanie w przepisach prawa oraz w okolicznościach rozpoznawanej sprawy. W postanowieniu Ministra Finansów z dnia (...) października 2012 r. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ani naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub też innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy Sąd, działąc na mocy art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.