Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2781703

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi
z dnia 31 stycznia 2020 r.
III SA/Łd 933/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska.

Sędziowie: WSA Monika Krzyżaniak (spr.), NSA Janusz Nowacki.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J.Ś. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie uznania za nieuzasadniony zarzutu nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym

1) uchyla zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.- W. nr (...) z dnia (...) oraz postanowienia Poczty Polskiej S.A. znak (...) z dnia (...) i znak (...) z dnia (...);

2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.

na rzecz J. Ś. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z (...) r. nr (...), wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.; dalej jako: "k.p.a.") oraz w związku z art. 33 § 1 pkt 1, art. 34 § 4, art. 17 § 1, art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 z późn. zm., dalej jako: "u.p.e.a."), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie z (...) r. Nr (...), którym Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. - W. uznał za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia (...) r. Nr (...), wystawionym przez Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej.

W sprawie ustalono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. - W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec J. Ś. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia (...) r. Nr (...) wystawionego przez Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej, obejmującego należności z tytułu nieuregulowanych płatności abonamentu radiowo - telewizyjnego za okres od stycznia 2013 r. do marca 2018 r. w wysokości 1.326,90 zł.

W toku prowadzonego postępowania, organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 15 listopada 2018 r. dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę zobowiązanego na Uniwersytecie Medycznym w Ł. Ww. zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 23 listopada 2018 r., natomiast zobowiązanemu wraz z odpisem tytułu wykonawczego w dniu 4 grudnia 2018 r.

W dniu 3 grudnia 2018 r. dłużnik zajętej wierzytelności przekazał na konto organu egzekucyjnego kwotę w wysokości 1.771,03 zł, która stanowiła całkowitą realizację zajęcia egzekucyjnego.

Pismem z 10 grudnia 2018 r. pełnomocnik J. Ś. wniósł zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, wskazując na nieistnienie obowiązku i podnosząc, że przedmiotowy tytułu wykonawczy obejmuje nieuiszczone należności za korzystanie z odbiornika rtv w lokalu położonym w Ł. przy ul. A 1/(...), w okresie od stycznia 2013 r. do marca 2018 r., natomiast zobowiązany nie jest właścicielem powyższego lokalu od 2005 r. Zatem, w ocenie pełnomocnika strony skarżącej, obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej za używanie odbiornika rtv ustał z chwilą zbycia lokalu. Ponadto, pełnomocnik strony wskazał, że zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi, zostało skierowane do innej niż zobowiązany osoby (błąd adresu oraz nazwiska). Z uwagi na powyższe, pełnomocnik strony skarżącej wniósł o "uchylenie tytułu wykonawczego" oraz umorzenie postępowania.

Postanowieniem z (... r. utrzymanym następnie w mocy postanowieniem z dnia (...) r. wierzyciel uznał podniesiony przez pełnomocnika zobowiązanego zarzut za bezpodstawny. W uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć, Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. wskazał, iż obowiązki związane z rejestracją odbiorników rtv i uiszczaniem opłat za ich użytkowanie mają swoje źródło w przepisach ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Powołując następnie treść art. 2 ust. 1, 2 i 3 ww. ustawy wskazał, iż bezspornym w sprawie jest fakt, że dokonano rejestracji odbiorników rtv i wydana została książeczka opłat rtv o numerze (...), która stanowiła dowód zarejestrowania przedmiotowych odbiorników. Dowodem na powyższe jest poświadczona za zgodność z oryginałem i opatrzona podpisem zgłaszającego rejestrację odbiorników rtv kserokopia "Wniosku o rejestrację odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego". Wierzyciel odniósł się również do przepisów Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007 r., wskazując, że zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego (...), które zastąpiło książeczkę radiofoniczną Nr (...), zostało przesłane do zobowiązanego pismem z dnia 16 maja 2008 r. na adres wskazany przy zgłoszeniu rejestracji odbiorników rtv. Dowodem na powyższe jest duplikat "Zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych /telewizyjnych" z dnia 16 maja 2008 r. Ponadto, wierzyciel podniósł, iż Poczta Polska S.A. nie posiada w swoich zasobach archiwalnych papierowych kopii "Zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych /telewizyjnych", bowiem nadanie indywidualnych numerów identyfikacyjnych następowało z wykorzystaniem programów informatycznych, które generowały dla zarejestrowanych abonentów tzw. "pakiety startowe", zawierające zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru oraz dla abonentów zobowiązanych do uiszczania opłaty abonamentowej także blankiety wpłat.

W odniesieniu do zarzutu, iż zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi zostało skierowane do "innej niż dłużnik osoby - nie tylko co do adresu, ale i nazwiska", wierzyciel podkreślił, że przy wygenerowaniu ww. zawiadomienia w nazwisku abonenta J.Ś. popełniony został błąd systemu informatycznego, który spowodował, iż na zawiadomieniu o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta zamiast nazwiska Ś. wydrukowane zostało nazwisko M. Niezależnie jednak od powyższego, Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. stwierdził, że nawet w przypadku braku otrzymania ww. zawiadomienia, zobowiązany udając się do placówki pocztowej aby uiścić opłatę abonamentową, uzyskałby informację o konieczności posiadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego i wówczas miałby możliwość zgłoszenia faktu braku jego otrzymania, a wpłaty mimo to, mógłby dokonać na blankiecie polecenia przelewu/wpłaty gotówki. Ponadto, ustalenia numeru rachunku bankowego, na który należało wnosić opłaty abonamentowe dokonać można również za pośrednictwem infolinii Poczty Polskiej S.A. oraz za pomocą strony internetowej www.poczta-polska.pl. Zatem nieotrzymanie (jak twierdzi zobowiązany) przesłanego listem zwykłym zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego nie stanowi dla wierzyciela okoliczności zwalniającej posiadacza odbiorników rtv od obowiązku uiszczenia opłat abonamentowych oraz nie stanowi żadnej przeszkody w wypełnianiu obowiązków ciążących na użytkowniku odbiorników rtv. Wierzyciel podkreślił także, że Rozporządzenie Ministra Transportu nie posługuje się pojęciem "doręczenia" lecz "przesłania zawiadomienia", zatem poprzez przesłanie zawiadomień Poczta Polska S.A. wykonała obowiązek poinformowania użytkowników (posiadaczy "książeczek opłat rtv") o nadaniu indywidualnych numerów identyfikacyjnych.

W odniesieniu do argumentacji, iż J.Ś. od 2005 r. nie jest właścicielem lokalu położonego przy ul. A 1/(...) w Ł., wierzyciel zauważył, iż w świetle obowiązujących przepisów to na abonencie ciąży obowiązek informowania o zmianie danych adresowych, czy osobowych, miejscu zamieszkania bądź o braku posiadania odbiorników rtv. Opłata za posiadanie odbiorników rtv nie jest związana z prawem własności do lokalu, zatem zbycie lokalu mieszkalnego nie powoduje, iż użytkownik odbiorników rtv nie będzie ich używał w nowym miejscu zamieszkania. W zaistniałej sytuacji, J.Ś. powinien dokonać aktualizacji danych adresowych i opłacać abonament rtv lub w przypadku nieposiadania odbiorników pod nowym adresem, dokonać ich wyrejestrowania.

Wierzyciel zaznaczył również, że udowodnienie okoliczności, iż kopia wniosku o rejestrację nie została wypełniona ani podpisana przez J.Ś. leży po stronie zobowiązanego, natomiast wierzyciel nie jest zobowiązany przez przepisy prawa do zasięgania opinii grafologa, w przypadku gdy strona kwestionuje prawdziwość swojego podpisu.

Po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela, postanowieniem z (...).07.2019 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. - W. uznał za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku.

Pismem z 22 lipca 2019 r. pełnomocnik J.Ś. wniósł zażalenie na powyżej wskazane postanowienie, zarzucając organowi nierozpoznanie istoty sprawy, dokonanie błędnej i dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, brak działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy, a w konsekwencji błędne ustalenie za nieuzasadniony zarzutu nieistnienia obowiązku. W uzasadnieniu ww. środka zaskarżenia pełnomocnik zobowiązanego wskazał ponownie, iż J. Ś. nie jest właścicielem lokalu mieszczącego się w Ł. przy ul. A 1/(...) od roku 2005, a powyższa kwestia była przedmiotem wyjaśnień dłużnika, które zostały zignorowane przez wierzyciela. Pełnomocnik strony skarżącej podkreślił także, iż załączona do akt kopia wniosku o rejestrację odbiornika z 2 lutego 1998 r. nie została wypełniona, ani podpisana przez J.Ś., co zobowiązany podnosił w zażaleniu na stanowisko wierzyciela z 6 marca 2019 r. Przesłanie lub okazania J.Ś. powyższego druku wniosku w odpowiednim czasie pozwoliłoby już wówczas wnieść o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego grafologa na okoliczność ustalenia, że nie dokonał on rejestracji odbiornika rtv. Zdaniem pełnomocnika zobowiązanego, dopiero po wyjaśnieniu, czy przedmiotowy dokument pochodzi od zobowiązanego możliwe będzie dokonanie oceny wniesionego zarzutu. W ocenie pełnomocnika strony skarżącej, przedstawiona w zaskarżonym postanowieniu argumentacja jest błędna bowiem wynika z niej wprost, że wierzyciel nie wykonał w sposób prawidłowy obowiązku przesłania użytkownikowi informacji o nadaniu numeru abonenta, a więc nie wykonał jej wcale. Końcowo, pełnomocnik J. Ś. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie zarzutu, uchylenie tytułu wykonawczego i umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., po przeprowadzeniu analizy akt w pierwszej kolejności powołując treść art. 33 § 1 oraz art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a., a także ugruntowane w ich zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że organ egzekucyjny - w tym przypadku Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.- W., w zakresie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a. był bezwzględnie związany stanowiskiem wierzyciela. Wskazał dalej, że art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wyrażający związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela uniemożliwia organowi egzekucyjnemu kontrolę prawidłowości tego stanowiska. Niezależnie od związania organu egzekucyjnego ww. stanowiskiem wierzyciela, organ II instancji podkreślił również, iż wiążąca moc ostatecznego postanowienia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. odnosi się także do organu nadzoru nad organem egzekucyjnym. Uprawnienie organu sprawującego nadzór nad egzekucją administracyjną nie stwarza podstawy do kontroli stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i nie może on dokonywać merytorycznej oceny stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 ww. ustawy, a ostateczne postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela jest dla niego wiążące. Tym samym organ odwoławczy uznał, że wiążący charakter stanowiska wierzyciela determinuje sposób rozpatrzenia zarzutów przez organ egzekucyjny i organ odwoławczy. W tym stanie rzeczy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. nie znalazł podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wierzyciela, obowiązek objęty tytułem wykonawczym z dnia (...).07.2018 r. Nr (...) istnieje.

W świetle zaistniałych okoliczności oraz obowiązujących przepisów prawa, w tym w szczególności dotyczących wiążącego stanowiska wierzyciela, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. nie znalazł przesłanek do uwzględnienia złożonego przez pełnomocnika J. Ś. zażalenia z dnia 22 lipca 2019 r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. - W. z dnia (...).07.2019 r.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J.Ś. zaskarżył powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 6, 7, 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie podjęcie przez organ administracji wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,

2. art. 77 § 1 w zw. z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz wszechstronnego jego rozważenia i właściwej oceny,

3. art. 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewskazanie w uzasadnieniu postanowienia okoliczności, którym organ przyznał dowodową oraz tych, którym takiej mocy odmówił,

4. § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342) przez nieuprawnione przyjęcie, że doszło do wykazania zarejestrowania abonenta (odbiornika),

5. art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutów, które winy zostać ocenione jako zasadne.

Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uwzględnienie wniesionej skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, a także zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżący podtrzymał argumenty zgłoszone w zarzutach oraz zażaleniach, podnosząc, że ich rozpoznanie przez organ II instancji ograniczone zostało do nieuprawnionego potwierdzenia prawidłowości stanowiska organu I instancji. Cytując następnie obszernie argumentację WSA w Szczecinie, zawartą w wyroku z 25 stycznia 2018 r. sygn. I SA/Sz 888/17, pełnomocnik strony wskazał, że przedstawiony w tym orzeczeniu stan faktyczny jest zbieżny z sytuacją skarżącego. Podniósł, że od 2005 r. J.Ś. nie jest właścicielem lokalu, nie korzysta z niego, a tym bardziej z jakiegokolwiek odbiornika w tym lokalu. Powyższe było przedmiotem wyjaśnień dłużnika, które zostały zignorowane przez wierzyciela. Stwierdzenie, że doszło do udzielenia odpowiedzi po wszczęciu egzekucji nie zmienia oceny zignorowania przedstawianych przez dłużnika informacji i ich niezweryfikowanie. Powyższe jest w ocenie strony o tyle istotne, że przesłana kopia wniosku o rejestrację odbiornika nie została przez skarżącego ani wypełniona, ani podpisana, zaś okazanie mu jej w odpowiednim czasie pozwoliłoby już wówczas wnieść o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego grafologa na okoliczność ustalenia, że nie dokonał on rejestracji. Wniosek taki złożony został na etapie postępowania przed organami, ale został zignorowany. Zaznaczył przy tym, że w przypadku ustalenia, że rejestracji odbiornika nie dokonał skarżący, całość stanowiska wierzyciela, jaki i organów byłaby błędna. W ocenie skarżącego przedstawiona w postanowieniu argumentacja jest wadliwa również dlatego, że wynika z niej wprost, że wierzyciel nie wykonał w sposób prawidłowy obowiązku przesłania użytkownikowi informacji o nadaniu indywidualnego numeru, a więc nie wykonał jej wcale. Stąd przedstawione wywody odnoszące się do zakresu obowiązków poczty polskiej nie mają dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy znaczenia. Zdaniem strony, argumentacja odnosząca się do przesłania zawiadomienia na inne dane niż skarżącego oraz na wadliwy adres jest o tyle błędna, że po pierwsze pomija zakres obowiązków ustawowych Poczty Polskiej, a nadto odwołuje się do możliwości uzyskania na poczcie informacji o prawidłowym numerze abonenta, podczas gdy argumentacja skarżącego odwołuje się do tego, że nie dokonał on rejestracji odbiornika RTV, a ponadto w okresie, którego postępowanie dotyczy nie był właścicielem mieszkania, w którym znajduje się przedmiotowy odbiornik RTV.

Na marginesie skarżący dodał, że nawet przyjmując za przedstawioną w postanowieniu argumentacją, że rozporządzenie nie posługuje się określeniem doręczenia informacji o nadaniu indywidualnego numeru abonenta, a wysłania, to nie można liberalizacji powyższego obowiązku Poczty Polskiej rozciągać na przesłanie komukolwiek. Reasumując, w ocenie skarżącego wierzyciel nie udowodnił, że zaistniała przesłanka do naliczenia mu opłat abonamentowych za kwestionowany okres.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W wykonaniu zobowiązania Sądu nałożonego na rozprawie w dniu 17 stycznia 2020 r. pełnomocnik skarżącego przy piśmie procesowym z dnia 24 stycznia 2020 r. załączył do akt sprawy odpis zażalenia z dnia 6 marca 2019 r., złożonego przez skarżącego na stanowisko wierzyciela z dnia 21 lutego 2019 r.

Pełnomocnik strony wskazał również, że skarżący jako inwalida wojskowy, legitymujący się legitymacją nr (...) wydaną w dniu 17 maja 2001 r. przez Wojskowe Biuro Emerytalne, jest zwolniony z opłat abonamentowych. Ponadto, w kwestionowanym przez skarżącego zgłoszeniu rejestracji odbiorników rtv błędnie wskazany został jego ówczesny pracodawca, gdyż prawidłowa nazwa brzmiała: Wojskowy Instytut Higieny i Epidemiologii.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Podstawowa zasada sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy dnia z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 zwanej dalej: "p.p.s.a.").

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie, w myśl art. 135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji (postanowienia) podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji (postanowienia), stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego.

W myśl art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4. błąd co do osoby zobowiązanego;

5. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7. brak doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10. niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.

W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłosił zarzuty z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Stosownie do art. 34 u.p.e.a. zarzuty wniesione na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca (§ 1). Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (§ 4).

W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny nie był wierzycielem, a więc stosownie do treści wyżej wskazanych przepisów był zobowiązany do uzyskania stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów i był tym stanowiskiem związany. Jak wskazano już wcześniej, wierzyciel uznał zgłoszony przez skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku dotyczącego należności z tytułu abonamentu RTV objętych tytułem wykonawczym z dnia 2 lipca 2018 r. Nr (...) za niezasadny. Dokonana przez wierzyciela ocena, jako wiążąca, stała się podstawą do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o niezasadności zarzutów, a następnie postanowienia organu odwoławczego, utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W tym miejscu uzasadnienia wskazać należy, że kontroli Sądu zostało poddane postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z (...) r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. - W. z (...) r. w sprawie uznania za nieuzasadniony zarzutu nieistnienia obowiązku z tytułu należności abonamentu RTV za okres od stycznia 2013 r. do marca 2018 r., określonego w tytule wykonawczym z dnia 2 lipca 2018 r. Nr (...). Ponadto, na podstawie art. 135 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie ocenie sądu administracyjnego podlega również legalność postanowień wierzyciela w sprawie zasadności zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Skoro bowiem postanowienie zawierające wypowiedź wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego i stanowi niezbędny element jego postanowienia w sprawie zgłoszonego zarzutu, to przy sądowej ocenie postanowienia organu egzekucyjnego nie można oderwać się od oceny zgodności z prawem stanowiska wierzyciela, wiążąco oddziałującego na postanowienie organu egzekucyjnego. Kontrola przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia wymaga zatem odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć poprzedzających wydanie zaskarżonego postanowienia. W związku z tym ocenie zgodności z prawem poddano również postanowienia wierzyciela - Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia (...) r., utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia (...) r.

W ocenie Sądu, zarówno postanowienia wierzyciela, jak również organu egzekucyjnego oraz organu odwoławczego naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, co powoduje konieczność uchylenia zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia organu I instancji oraz postanowień Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia (...) r. oraz z dnia (...) I r.

Przypomnieć należy, że skarżący w pismach z 24 kwietnia 2018 r., 3 grudnia 2018 r. oraz w zarzutach z dnia 10 grudnia 2018 r. w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, wskazał na nieistnienie obowiązku z uwagi na: brak dokonania rejestracji odbiorników RTV pod adresem A 1/(...) w Ł., nieposiadanie odbiornika TV przy ul. A 1/(...) w Ł., sprzedaż w dniu 8 marca 2005 r. lokalu położonego w Ł. przy ul. A 1/(...) oraz brak dowodu potwierdzającego nadanie skarżącemu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Z uwagi na podniesione zarzuty, Sąd jest zobowiązany do zbadania legalności postanowień organów i wierzyciela pod kątem kwestii istnienia obowiązku skarżącego w zakresie zapłaty opłaty abonamentowej RTV za okres od stycznia 2013 r. do marca 2018 r.

Trzeba wskazać, że do dnia 15 czerwca 2005 r. problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49) regulowały przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tj.: Dz. U. z 2019 r. poz. 361 z późn. zm.). Ustawodawca połączył w tej ustawie obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Z dniem 16 czerwca 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tj.: Dz. U. z 2019 r. poz. 1801 z późn. zm.), a wobec braku uregulowań intertemporalnych i mając na uwadze zasadę bezpośredniego działania prawa, uznać należy, iż ustawodawca połączył w tym akcie prawnym obowiązek ponoszenia opłat w stosunku osób, które dokonały rejestracji odbiorników RTV w okresie od wejścia w życie ustawy, ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika.

Przechodząc do meritum niniejszej sprawy, należy wskazać, że skarżący w toku całego postępowania podnosił, że od 2005 r. nie zamieszkuje pod adresem, w którym zostały zarejestrowane odbiorniki RTV, tj. przy ul. A 1/(...) w Ł. Okoliczność tę potwierdza przedłożony przez skarżącego akt notarialny Rep. A nr (...) z 8 marca 2005 r. dotyczący sprzedaży przez J. Ś. lokalu mieszkalnego przy ul. A 1/(...) w Ł. Skarżący podkreślał również, iż nigdy nie dokonywał rejestracji odbiorników RTV pod adresem A 1/(...), a kopia załączonego przez wierzyciela do akt wniosku o rejestrację odbiornika z dnia 2 lutego 1998 r. w rzeczywistości nie została przez niego wypełniona i podpisana.

Zaznaczyć trzeba, że w okresie, w którym skarżący mieszkał jeszcze pod adresem przy ul. A 1/(...) w Ł. oraz dokonana została rejestracja odbiorników RTV w tym lokalu, kwestię rejestracji odbiorników regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338). Zgodnie z jego § 2 ust. 1 i 2, rejestracji odbiorników należy dokonać w ciągu 14 dni od dnia ich nabycia, a dowodem zarejestrowania jest imienna książeczka radiofoniczna.

Natomiast na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342), dokonano zmiany w zakresie legitymowania się przez użytkownika dowodem rejestracji. Zgodnie z § 3 wskazanego rozporządzenia, dowodem zarejestrowania odbiorników, jest wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych lub zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych. Przepis rozporządzenia stanowił, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników, stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do wskazanego rozporządzenia.

Z uwagi na podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych, które odnosiły się do sposobu prowadzenia postępowania dowodowego w celu należytego wyjaśnienia sprawy, wobec faktu sprzedaży lokalu przy ul. A 1/(...) w Ł. przez skarżącego, należy wskazać na regulacje prawne odnoszące się do obowiązku zgłoszenia przez użytkownika każdej zmiany w zakresie korzystania z odbiornika RTV. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, posiadacz imiennej książeczki radiofonicznej obowiązany był powiadomić urząd pocztowy o zmianie nazwiska, miejsca stałego pobytu (siedziby), zagubieniu lub zniszczeniu książeczki oraz o zaprzestaniu używania odbiornika. Podkreślić trzeba, iż w cytowanym wyżej § 4 ustawodawca nie zawarł terminu dla dokonania wymienionych w nim obowiązków. Rozporządzenie to obowiązywało w okresie 1 września 1993 r. do 16 czerwca 2005 r., tj. w okresie rejestracji odbiorników RTV pod adresem A 1/(...) w Ł. oraz w momencie sprzedaży ww. lokalu mieszkalnego przez skarżącego.

W niniejszej sprawie wierzyciel, jako argument pozwalający na uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku za niezasadny wskazuje, iż skarżący nie udowodnił, że podpis widniejący na wniosku z dnia 2 lutego 1998 r. o rejestrację odbiornika przy ul. A 1/(...) nie został przez niego złożony, a ponadto nie okazał dokumentu potwierdzającego wyrejestrowanie odbiorników z mieszkania przy ul. A 1/(...) w Ł., jak również nie poinformował placówki pocztowej o zmianie adresu zamieszkania i sprzedaży lokalu przy ul. A 1/(...). Wierzyciel oraz organ egzekucyjny na poparcie tego stwierdzenia wskazali, że po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, skarżący otrzymał zawiadomienie z dnia 16 maja 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego (...). Wierzyciel dodatkowo załączył do akt jako dowód duplikat tego zawiadomienia, który wygenerowany został na podstawie danych przechowywanych w systemie w dniu 21 lutego 2019 r. Jednak Sąd stwierdza, że duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiornika znajdujący się na w aktach sprawy (k. 45) wyraźnie wskazuje, że numer identyfikacyjny nadany został J. M., a nie J. Ś., a ponadto jako adres zamieszkania użytkownika odbiorników RTV (na który to adres teoretycznie zostało wysłane zawiadomienie) wskazany został adres: A 1/(...) w Ł., pod którym skarżący nie mieszkał od 2005 r. W aktach brak jest natomiast jakiegokolwiek śladu, że takie zawiadomienie zostało faktycznie wysłane, jak również, że doszło do nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego dla J. Ś. na jego adres zamieszkania aktualny w 2008 r. Skarżący tymczasem konsekwentnie, tj. od otrzymania upomnienia z 5 kwietnia 2018 r. podnosi, iż nie rejestrował odbiorników RTV, jak również nie otrzymał indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Wierzyciel nie odniósł się natomiast w żaden sposób do kwestii adresu skarżącego w maju 2008 r., czyli daty wskazanej w zawiadomieniu o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiornika telewizyjnego, określonemu jako J.M. Podnoszona przez wierzyciela okoliczność, iż skarżący nie zawiadomił w 2005 r. o zmianie miejsca zamieszkania nie może natomiast rodzić dla strony negatywnych konsekwencji, bowiem jak wskazano wyżej, w obowiązującym wówczas rozporządzeniu Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, obowiązek poinformowania przez abonenta o zmianie adresu czy o zakończeniu użytkowania odbiorników RTV nie został obwarowany jakimkolwiek terminem, a ponadto skarżący od początku kwestionuje fakt dokonania na swoje dane rejestracji odbiorników RTV pod adresem A 1/(...) w Ł., zatem jeżeli faktycznie to nie on nie rejestrował odbiorniki RTV pod ww. adresem, to obowiązki wynikające z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. nie miałyby do niego zastosowania.

Sąd zauważa, że w niniejszej sprawie zaistniała sytuacja, w której występują dwie równorzędne (z uwagi na brak dokumentów udowadniających twierdzenia skarżącego i organu) wersje wydarzeń. Zgodzić się trzeba z wierzycielem, że skarżący w żaden sposób nie wykazał, że podpis widniejący na kopii wniosku o rejestrację z dnia 2 lutego 1998 r. nie został przez niego faktycznie złożony. Tym niemniej, wniosek o rejestrację został wypełniony ponad 20 lat temu, a skarżący - jak wynika z akt sprawy - dowiedział się o istnieniu tego druku dopiero w lutym 2019 r. W sprawie należy również uwzględnić, iż co najmniej od roku 2005 wierzyciel nie reagował w jakikolwiek sposób na nieuiszczanie opłat abonamentowych od odbiorników RTV zarejestrowanych pod adresem A 1/(...) w Ł., co przy jednoczesnej sprzedaży tego lokalu przez skarżącego, a także niewykazaniu prawidłowego poinformowania o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego - należy uznać za usprawiedliwione przeświadczenie skarżącego o braku obowiązku uiszczania opłat abonamentowych. Koresponduje z tym podniesiona przez pełnomocnika skarżącego w piśmie procesowym z dnia 24 stycznia 2020 r. okoliczność, że skarżący jako inwalida wojskowy, dysponujący legitymacją nr (...) wydaną w dniu 17 maja 2001 r. przez Wojskowe Biuro Emerytalne, był i jest zwolniony z opłat abonamentowych.

W tej sytuacji, zdaniem Sądu, nieuprawnione jest zarzucanie skarżącemu, iż nie wykazał, iż podpis znajdujący się na zgłoszeniu rejestracji z dnia 2 lutego 1998 r. nie został przez niego złożony, bowiem równie dobrze można zarzucić, iż wierzyciel nie udowodnił, że podpis na tym zgłoszeniu jest podpisem J. Ś. Na kopii druku z 1998 r. brak jest adnotacji, czy dane zgłaszającego zostały zweryfikowane przez pracownika poczty na podstawie dokumentu potwierdzającego tożsamość, a ponadto z oświadczenia pełnomocnika skarżącego wynika, iż podane w pkt 4 zgłoszenia miejsce pracy J.Ś. w 1998 r. posiadało inną nazwę niż tam wpisana, tj. Wojskowy Instytut Higieny i Epidemiologii, a nie Wojskowy Instytut Higieny i Bakteriologii. Pobieżna natomiast analiza podpisów składanych przez skarżącego w toku niniejszego postępowania i podpisu znajdującego się na wniosku z 2 lutego 1998 r. wskazuje, że są to podpisy zupełnie różne. Za prawdziwością twierdzenia skarżącego, iż nie dokonywał w 1998 r. zgłoszenia rejestracji odbiorników RTV pod adresem A 1/(...) w Ł. przemawia również fakt, iż od maja 2001 r. jako inwalida wojskowy z mocy prawa zwolniony jest z opłacania abonamentu RTV, a należności za okres 1998 - 2001 i tak uległy przedawnieniu. Zatem w zarzutach, dla wykazania braku istnienia obowiązku podlegającego egzekucji, skarżący nie miał potrzeby podnoszenia okoliczności niedokonania rejestracji odbiorników RTV (co konsekwentnie czynił) lecz mógł powołać się jedynie na okoliczność posiadania statusu inwalidy wojskowego.

Podkreślić bowiem warto, iż w wymienionych w art. 4 ust. 1 ustawy abonamentowej przypadkach zwolnienia od opłaty, nie wskazano przesłanki zwolnienia, o której mowa w ustawie z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2017 r. poz. 2193). Stosownie natomiast do art. 23a w zw. z art. 41 ustawy z 29 maja 1974 r., inwalidzie wojskowemu przysługuje zwolnienie z opłat abonamentowych za używanie odbiorników radiowych i telewizyjnych. Przedmiotowe uprawnienie w postaci zwolnienie z opłaty abonamentowej, wynika zatem z przepisów innej ustawy niż ustawa abonamentowa, a w przeciwieństwie do ustawy abonamentowej, ustawa o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin nie przewiduje jako warunku tego zwolnienia uprzedniego powiadomienia wierzyciela o przyznanym uprawnieniu. Nie odsyła także do przepisów ustawy abonamentowej, w zakresie powiadomienia o przysługującym zwolnieniu z przedmiotowej opłaty. Z zestawienia opisanych wyżej regulacji prawnych wynikają zatem dwa rodzaje zwolnień od opłaty abonamentowej za używanie odbiorników radiowych i telewizyjnych. Zwolnienie od opłaty abonamentowej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy abonamentowej - warunkowane złożeniem stosownego oświadczenia o spełnieniu warunku do korzystania z tego zwolnienia i przedstawienia odpowiedniego dokumentu oraz zwolnienie z opłaty za używanie odbiorników radiowych i telewizyjnych przysługujące inwalidzie wojskowemu i wojennemu, o którym mowa w art. 23a ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin. Zwolnienie, którego ta ustawa nie uzależnia od złożenia stosownego oświadczenia o spełnieni warunku do korzystania z tego zwolnienia i przedstawienia odpowiedniego dokumentu (p. wyrok WSA we Wrocławiu z 7 czerwca 2017 r., sygn. III SA/Wr 242/17). Uznać zatem należy, iż jeżeli skarżący faktycznie legitymuje się uprawnieniami inwalidy wojskowego (kopia legitymacji nr (...) wydanej w dniu 17 maja 2001 r. przez Wojskowe Biuro Emerytalne nie została załączona przez pełnomocnika do akt sprawy) to od maja 2001 r. przysługuje mu z mocy prawa zwolnienie z obowiązku ponoszenia opłat abonamentowych.

Mając na uwadze opisane wyżej regulacje prawne i ustalony w sprawie stan faktyczny podnieść należy, iż nawet przyjmując, że skarżący skutecznie nie wykazał podrobienia swojego podpisu na wniosku o rejestrację odbiornika z 2 lutego 1998 r., to w ocenie Sądu uprawdopodobnił, że od maja 2001 r. miał usprawiedliwione przeświadczenie o obejmującym go zwolnieniu z opłat abonamentowych, a przepisy obowiązujące w chwili sprzedaży mieszkania przy ul. A 1/(...) w Ł. nie wyznaczały mu żadnego terminu dla powiadomienia placówki pocztowej o zmianie miejsca zamieszkania, czy też o zaprzestaniu używania odbiorników RTV. Zwrócić należy ponadto uwagę, iż ze względu na zmianę przez skarżącego w 2005 r. miejsca zamieszkania, istotne dla sprawy byłoby chociażby ustalenie, czy pod nowym adresem wnoszone są opłaty z tytułu posiadania i użytkowania urządzeń RTV przez skarżącego lub przez inne wskazane w ustawie osoby. Okoliczność ta została zupełnie przez organy pominięta, choć niewątpliwie była istotna dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia, w sytuacji gdy z akt sprawy nie wynika aby organ posiadał informację o przysługujących skarżącemu uprawnieniach inwalidy wojskowego.

Jeszcze raz trzeba zaznaczyć, że od daty rejestracji odbiorników przy ul. A 1/(...) w Ł. upłynęło ponad 20 lat, a od zmiany miejsca zamieszkania przez skarżącego i sprzedaży ww. lokalu blisko 15 lat, natomiast wierzyciel do roku 2018 nie podejmował żadnych działań związanych z wyegzekwowaniem abonamentu za odbiorniki RTV znajdujące się przy ul. A 1/(...) w Ł. Nakładanie w tej sytuacji na skarżącego obowiązku wykazania, iż to nie jego podpis widnieje na wniosku z 2 lutego 1998 r., gdy o istnieniu tego druku dowiedział się w lutym 2019 r., wydaje się działaniem sprzecznym z zasadą pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej.

Dodać przy tym trzeba, że Poczta Polska również w żaden sposób nie wykazała, że skarżącemu został nadany indywidualny numer identyfikacyjny, co mogłoby wskazywać, że rzeczywiście doszło do zarejestrowania odbiorników RTV przez skarżącego. Wierzyciel w postanowieniach z dnia (...) r. i (...) r. wprost powołuje się na duplikat zawiadomienia i przyjmuje, że w ten sposób został skarżący poinformowany o nadaniu numeru identyfikacyjnego. Skoro wierzyciel dysponuje duplikatem postanowienia, to tym bardziej powinien dysponować jakimkolwiek dowodem wysłania tego pisma do strony. Organ wierzycielski pomija jednocześnie całkowitym milczeniem kwestię skuteczności ewentualnego wysłania zawiadomienia pod nieaktualny adres strony i na błędne dane: J.M. Tymczasem wierzyciel twierdząc, że skarżącemu został nadany indywidualny numer identyfikacyjny użytkownika odbiornika telewizyjnego powinien przede wszystkim odnieść się kwestii wysłania zawiadomienia pod właściwy (aktualny) adres, biorąc po uwagę konsekwentne twierdzenia skarżącego oraz niekwestionowany fakt sprzedaży przez skarżącego mieszkania przy ul. A 1/(...) w Ł. w dniu 8 marca 2005 r. Brak odniesienia się do tych kwestii uniemożliwia zaakceptowanie twierdzenia wierzyciela, że numer identyfikacyjny (...) został skutecznie skarżącemu nadany.

Zgodnie bowiem z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r., jeżeli w chwili wejścia w życie powyższego rozporządzenia (a więc w grudniu 2007 r.) skarżący był zarejestrowanym abonentem telewizyjnym, to w nieprzekraczalnym terminie następnych 12 miesięcy operator publiczny musiał nadać mu indywidualny numer identyfikacyjny i zawiadomić go o tym pisemnie. Z upływem tego terminu dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej przestawały stanowić dowód zarejestrowania odbiornika (§ 5 ust. 1 rozporządzenia). W § 3 rozporządzenia Ministra Transportu z 2007 r. wskazano, że dowodem zarejestrowania odbiorników (z zastrzeżeniem § 5 przytoczonego powyżej) jest:

1) wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, o którym mowa w § 2 ust. 2, lub

2) zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, o którym mowa w § 2 ust.

4.

Z akt sprawy przedstawionych Sądowi nie wynika natomiast, żeby skarżący został prawidłowo zawiadomiony o nadaniu mu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, choć wierzyciel na taki fakt wskazuje. Ponadto zdaniem Sądu, skoro obowiązek wnoszenia opłat został powiązany z obowiązkiem rejestracji, to rolą wierzyciela jest wykazanie tego faktu w sposób niebudzący wątpliwości.

Należy podkreślić, że realizacja przez Pocztę powiadomień wynikających z § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. miała istotne znaczenie. Operator publiczny miał przesłać do wszystkich zarejestrowanych abonentów zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta wraz z pięcioma odcinkami spersonalizowanych formularzy polecenia przelewu/wpłaty gotówki wraz z numerem rachunku bankowego dedykowanego wpłatom RTV (osiem ostatnich cyfr tego rachunku stanowiło indywidualny numer identyfikacyjny abonenta) oraz dwa druki zamówienia na spersonalizowane formularze polecenia przelewu/wpłaty gotówki. Powyższa okoliczność jest zatem wypełnieniem ważnego obowiązku informacyjnego nałożonego przez przepisy na wierzyciela.

Takie stanowisko znajduje potwierdzenie m.in. w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 września 2004 r. wydanego w sprawie o sygn. K 2/03 (OTK ZU nr 8/A/2004, poz. 83), co do charakteru abonamentu RTV. Abonament został wymieniony na pierwszym miejscu wśród przychodów mediów publicznych (art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy o radiofonii i telewizji), przeto sądzić można, że ustawodawca uznaje go za najważniejsze źródło ich finansowania. Abonament to przy tym "przymusowe, bezzwrotne świadczenie publicznoprawne, służące realizacji konstytucyjnych zadań państwa". Jest to danina publiczna, różna od innych danin wskazanych w art. 217 Konstytucji przez swój celowy charakter, "nie stanowiąca dochodów państwa o charakterze stricte budżetowym". Zapewnić ma ona zarówno organowi władzy publicznej - Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji, jak i mediom publicznym stabilność i przewidywalność wydatków na realizację misji publicznej. Skutkiem traktowania abonamentu jako daniny publicznej są rygory w zakresie jego wprowadzenia (wyłącznie ustawą), a także obowiązek jawnego i kontrolowanego publicznie wykorzystywania płynących z niego dochodów. Wszystkie elementy konstrukcyjne, przesądzające o ciężarze materialnym tej daniny, należą do tzw. materii ustawowej. Abonament, mając charakter publicznoprawny i będąc dochodem publicznym, podlega zasadzie wyłączności władzy ustawodawczej w kształtowaniu dochodów i wydatków państwa. Z drugiej strony jest rodzajem daniny publicznej niebędącej podatkiem, a jedynie "zbliżonej do podatku". Nie jest on opłatą w klasycznej postaci, lecz ma charakter daniny publicznej związanej z możliwością korzystania z publicznych mediów i stanowi dochód celowy pozabudżetowy, przeznaczony na finansowanie misji publicznej.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt tej sprawy, wskazać należy, że nie sposób przyjąć, iż wierzyciel wykonał względem skarżącego obowiązek informacyjny wynikający z § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. Nie kwestionując stanowiska, zgodnie z którym dla skutecznego zawiadomienia strony o nadaniu jej numeru indentyfikacyjnego nie jest niezbędne dokonanie tego zawiadomienia w formie przesyłki ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, wskazać należy, że doręczenie takie powinno być dokonane na prawidłowe dane i adres strony.

Zgłaszając zarzuty wobec prowadzonego postępowania egzekucyjnego skarżący kategorycznie stwierdził, że w 2008 r. nie otrzymał spornego zawiadomienia, bowiem jak wyjaśnił w maju 2005 r. zmienił miejsce zamieszkania i nie mieszka już pod adresem, na który według wierzyciela skierowano ww. pismo. Na dowód powyższego skarżący przedłożył umowę sprzedaży własnościowego prawa do lokalu, w którym znajdowały się odbiorniki RTV w związku z którymi naliczono sporną opłatę abonamentową. Jednocześnie, w aktach sprawy, znajduje się jedynie duplikat zawiadomienia z dnia 16 maja 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych wystawiony na podstawie danych przechowywanych w systemie na adres: J.M., A 1/(...) (...) Ł. Wskazane przez wierzyciela wyjaśnienia i dowody są natomiast w ocenie Sądu niewystarczające. Nie tylko bowiem nie dowodzą, że przesyłka z pismem informacyjnym została skarżącemu doręczona, ale również, że została nadana w urzędzie pocztowym. Wierzyciel przedłożył dowód, który sam sporządził i to w sposób, który nie pozwala zweryfikować przedstawionego przezeń stanowiska. Wierzyciel nie dysponuje dowodem nadania przesyłki, a w każdym razie w toku postępowania administracyjnego takiego dowodu nie przedstawił. Tym samym, chociaż, żaden przepis ustawy abonamentowej nie wymaga aby obowiązek informacyjny był realizowany przy pomocy przesyłek rejestrowanych - listów poleconych, to jednak w przypadku sporu ciężar dowodu doręczenia pisma spoczywa na stronie spełniającej ten obowiązek.

Zauważyć przy tym wypada, że okoliczność sprzedaży mieszkania w maju 2005 r. obala domniemanie płynące z art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, że - w okresie objętym spornym tytułem wykonawczym - pod adresem na który według wierzyciela skierowano zawiadomienie o którym mowa w § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r., skarżący posiadał odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu.

Taki sposób załatwienia sprawy administracyjnej narusza zasady o jakich mowa art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W myśl art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), a ponadto oceniają na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Realizacja tych zasad wymaga, by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Sąd wskazuje, że choć nie można organom egzekucyjnym zarzucić naruszenia prawa, gdyż podporządkowały się art. 34 § 1 u.p.e.a., to jednak wobec możliwości kontrolowania prawidłowości stanowiska wierzyciela w ramach skargi na postanowienie organu egzekucyjnego, uchylenie wydanych postanowień organów egzekucyjnych obu instancji było konieczne. Tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy może być podstawą prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego i rozstrzygnięcia zgodnego z prawem.

Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien skonfrontować i ocenić materiał dowodowy, ponownie przedstawić swoje stanowisko w ramach złożonych zarzutów z uwzględnieniem wskazań Sądu, tj. wykazania faktu zarejestrowania odbiornika telewizyjnego przez skarżącego oraz daty prawidłowego zawiadomienia skarżącego o nadaniu mu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, a także załączenia dowodów, z których wynikałyby ww. daty oraz dane adresowe skarżącego. Wierzyciel winien również uwzględnić okoliczność, podniesioną przez pełnomocnika skarżącego na rozprawie, iż skarżący jako inwalida wojskowy, legitymujący się legitymacją nr (...) wydaną w dniu 17 maja 2001 r. przez Wojskowe Biuro Emerytalne, jest z mocy prawa zwolniony z opłat abonamentowych od roku 2001. Kwestia ta wymaga niewątpliwie wyjaśnienia, bowiem do akt nie została załączona kserokopia legitymacji nr (...), na która powołuje się strona skarżąca.

Po uzyskaniu stanowiska wierzyciela organ egzekucyjny zobowiązany będzie do ponownego rozpoznania zarzutów skarżącego.

Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł o uchyleniu wskazanych powyżej postanowień na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach oparto na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty w wysokości 597 zł składa się: kwota 100 zł tytułem uiszczonego przez skarżącego wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia adwokata reprezentującego skarżącego, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 z późn. zm.) oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżącego opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1000).

dc

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.