Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2686921

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi
z dnia 29 maja 2019 r.
III SA/Łd 241/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.).

Sędziowie WSA: Małgorzata Łuczyńska, Krzysztof Szczygielski.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2019 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżoną decyzją z (...) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. z 9 kwietnia 2018 r. w sprawie nałożenia kary pieniężną w wysokości 10.000,00 zł z tytułu naruszenia obowiązków, związanych z drogowym przewozem towarów.

W stanie faktycznym sprawy, w dniu 10 lipca 2017 r. funkcjonariusze (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. przeprowadzili kontrolę środka transportu przewożącego 9.000 litrów oleju napędowego. W toku kontroli funkcjonariusze porównując dane zawarte w zgłoszeniu (...) oraz w dokumencie przewozowym nr (...) stwierdzili rozbieżność w zakresie miejsca rozładunku towaru. Ustalenia z kontroli zawarli w protokole z kontroli z 10 lipca 2017 r.

Postanowieniem z (...) Naczelnik (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej a następnie decyzją z (...), działając na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 4 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, nałożył karę pieniężną w wysokości 10.000,00 zł z tytułu naruszenia obowiązków, związanych z drogowym przewozem towarów wg. Zgłoszenia (...).

W odwołaniu A Spółka z o.o. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, zarzucając decyzji naruszenie: art. 24 ust. 3 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (zwanej dalej ustawą SENT), poprzez odmowę odstąpienia od nałożenia kary, mimo występowania w sprawie interesu publicznego i słusznego interesu przewoźnika, art. 24 ust. 3 ustawy SENT, poprzez odmowę odstąpienia od nałożenia kary z urzędu ze względu na okoliczności sprawy, wagę naruszenia oraz pierwszy przypadek naruszenia przepisów ustawy, art. 26 ust. 3 ustawy SENT, poprzez brak weryfikacji możliwości odstąpienia od zastosowania kary pieniężnej jako pomocy de minimis, art. 5 ust. 4 w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy SENT, poprzez przyjęcie że brak zaktualizowania miejsca dostarczenia towarów zgodnie z dokumentem przewozowym oznacza podanie nieprawdziwych danych skutkujących bezwarunkowym nałożeniem kary pieniężnej, art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej (zwanej dalej O.p.), poprzez niedopełnienie obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego potrzebnego do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, art. 191 O.p., poprzez dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, która doprowadziła do błędnego ustalenia, że nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, art. 169 O.p., poprzez brak wezwania do uzupełnienia wniosku o odstąpienie kary o wskazanie interesu publicznego lub słusznego interesu strony pod rygorem wydania rozstrzygnięcia wyłącznie na podstawie informacji zawartych we wniosku.

Postanowieniem z (...) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. zlecił Naczelnikowi (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego poprzez:

ustalenie czy towar był przewożony ze składu podatkowego w rozumieniu ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym oraz czy podatek akcyzowy oraz należny podatek od towarów i usług zostały wpłacone przez podmiot wysyłający.

- ustalenie czy doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego.

Naczelnik (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. wyjaśnił, że Spółka A nie prowadzi składu podatkowego pod adresem D., ul. A 1 A.

W piśmie z 4 grudnia 2018 r. Spółka wskazała, że zgromadzony materiał dowodowy pozwala na odstąpienie od kary pieniężnej. Wprowadzenie błędnych danych do systemu rejestrującego spowodowane było niezamierzoną omyłką, która nie wynikała z celowej próby obejścia prawa powszechnie obowiązującego. Nałożenie kary w wysokości 10.000,00 zł byłoby niewspółmierne ze skutkami zaistniałego zdarzenia i stosowanie do art. 24 ust. 3 ustawy SENT powinno nastąpić z uwzględnieniem konstytucyjnej zasady proporcjonalności. Interpretując przepis art. 30 ust. 4 ustawy SENT Spółka twierdzi, że uzasadnionym jest odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej ponieważ omyłka nie doprowadziła do uszczuplenia należności publiczno-prawnych. Ponadto wnosi o przeprowadzenie dowodu na okoliczność, czy doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, która to okoliczność powinna mieć znaczący wpływ na wysokość kary lub na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.

Organ odwoławczy wskazał, że zasady systemu monitorowania drogowego przewozu towarów oraz odpowiedzialność za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, kierującego środkiem transportu określa ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów.

W celu zapewnienia przestrzegania ustawowych obowiązków w zakresie odpowiednio: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia; zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym; posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia dokumentu zastępującego zgłoszenie, sprawowana jest kontrola przewozu towarów. Kontrola obejmuje weryfikacje danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego oraz dokonanie oględzin towaru, w tym pobranie próbek.

Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 2 ww ustawy, w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnik zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące rodzaju towaru - odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł.

W myśl art. 24 ust. 3 powołanej ustawy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.

Dalej organ zauważył, że z protokołu kontroli oraz notatki służbowej z 10 lipca 2017 r. wynika, że w dniu 10 lipca 2017 r. o godz. 08:15 funkcjonariusze (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. przeprowadzili na autostradzie A2 w S., kontrolę ciągnika marki Scania nr rej. (...) z naczepą ciężarową typu cysterna marki Stokota nr rej. (...) Przewoźnikiem była Spółka z o.o. A, która transportowała 9.000 litrów oleju napędowego Ekodiesel w ramach systemu monitorowania drogowego przewozu towarów. W toku kontroli funkcjonariusze stwierdzili rozbieżność w zakresie miejsca dostarczenia towaru wskazanym w zgłoszeniu SENT (...) oraz w dokumencie przewozowym nr (...) z dnia (...).

W zgłoszeniu SENT jako miejsce dostarczenia towaru zadeklarowano ul. A 1A w D., kod pocztowy (...), natomiast w dokumencie przewozowym nr (...) z dnia 10 lipca 2017 r. wskazano ul. B 35A w L, kod pocztowy (...).

W toku kontroli przewoźnik dokonał aktualizacji zgłoszenia SENT i zmienił miejsce dostarczenia towaru na adres ul. B 35A w L., kod pocztowy (...). Kierowca, po skonsultowaniu się ze swoim przełożonym zrezygnował z dalszej jazdy do miejsca wskazanego w dokumencie przewozowym nr (...) z 10 lipca 2017 r. i po wystawieniu dokumentu przemieszczenia międzymagazynowego MM, podjął decyzję o powrocie do siedziby Spółki na adres ul. A 1A, 95-100 D.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi stwierdza, że Spółka A w niniejszej sprawie występuje zarówno jako podmiot wysyłający oraz przewoźnik.

Spółka, jako podmiot wysyłający przed rozpoczęciem przewozu towaru w dniu 10 lipca 2017 r. o godzinie 7:22 przesłała do rejestru zgłoszenie SENT i otrzymała numer referencyjny SENT (...). W zgłoszeniu wskazała, że podmiotem odbierającym jest Spółka z o.o. B z siedzibą w L., ul. B 35/A.

Następnie jako przewoźnik w tym samym dniu o godzinie 7:24 uzupełniła zgłoszenie SENT (...) i wskazała m.in. miejsce dostarczenia towaru: D, kod pocztowy (...), ul. A 1A oraz numer dokument przewozowy: (...)

W chwili rozpoczęcia kontroli drogowej tj. w dniu 10 lipca 2017 r. o godzinie 08:15, wskazane w zgłoszeniu SENT miejsce dostarczenia towaru nie odpowiadało miejscu określonemu w dokumencie przewozowym nr (...) z dnia 10 lipca 2017 r., gdzie wskazano adres rozładunku towaru: ul. B 35A, L.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził, że Spółka A zgłosiła dane adresowe miejsca dostarczenia towaru niezgodne ze stanem faktycznym czym naruszyła przepis art. 5 ust. 4 ustawy SENT. W myśl art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT, w przypadku gdy przewoźnik zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

Wskazując na treść art. 24 ust. 3 ustawy organ odwoławczy stwierdził, że użyte ww. przepisie sformułowanie "może" wskazuje jednoznacznie, że odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej oparte jest na uznaniu administracyjnym, z istoty którego wynika pozostawienie organowi swobody wyboru konsekwencji prawnych.

W rozpatrywanej sprawie odstąpienie od nałożenia kary uzależnione jest w pierwszej kolejności od spełnienia przesłanki "ważnego interesu strony" lub "interesu publicznego". Zarówno ustawa o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, jak i Ordynacja podatkowa nie definiuje omawianych pojęć.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. przywołane przez Spółkę argumenty, nie są wystarczające do uznania ich za spełniające przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, bowiem nie mieszczą się one w zakresie nadzwyczajnych okoliczności, do których odwołuje się przepis art. 24 ust. 3 ustawy SENT. Zaistniały stan faktyczny bez wątpienia nie jest skutkiem ponadprzeciętnych i losowych okoliczności, natomiast konieczność prawidłowego wypełniania obowiązków rejestracyjnych nałożonych ustawą SENT była powszechnie znana przewoźnikom. Nie jest to zatem sytuacja nadzwyczajna i w praktyce tego typu przypadki są udziałem wielu podmiotów w Polsce, którzy pomimo tego wywiązują się z ciążących na nich obowiązków bądź regulują kary nałożone za ich niewykonanie bądź nieprawidłowe wykonanie. O ważnym interesie przewoźnika nie może przesądzać fakt, że nieprawidłowe uzupełnienie zgłoszenia SENT oraz brak zaktualizowania zgłoszenia nastąpił wskutek nieumyślnego błędu kierowcy, w szczególności gdy posiadał on list przewozowy nr (...) z dnia 10 lipca 2017 r., znał miejsce dostarczenia towaru i prowadził zespół pojazdów na adres ul. B 35/A w L. Również wskazanie w zgłoszeniu SENT dokumentu przewozowego nr (...) oraz późniejsza możliwość weryfikacji miejsca dostarczenia towarów nie wypełnia przesłanki ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego. Ponadto argumentem takim nie jest wysokość nałożonej kary i pogorszenie sytuacji materialnej Spółki w 2017 r. i to, że kara wpłynie na jej możliwości płatnicze. Tym bardziej, że Spółka nie przedstawiła dowodów świadczących, iż niemożliwa jest zapłata kary.

Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. nie uzasadnia ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego okoliczność pierwszego, tego typu naruszenia oraz brak kar nałożonych na Spółkę w przeszłości za podobne uchybienia, jak również brak wyznaczenia osoby do monitorowania obowiązków i wykonanie ich przez innych pracowników. Działalność gospodarcza winna być prowadzona odpowiedzialnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w sytuacji niezastosowania się do obowiązujących norm, z koniecznością poniesienia konsekwencji za powstałe uchybienia.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. w sprawie ma zastosowanie art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT co skutkuje nałożeniem kary pieniężnej przewidzianej w tym przepisie. Przepisy ww. ustawy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, nie wyłączają odpowiedzialności przewoźnika nawet za uchybienia, które popełnione zostały wskutek błędów, czy pomyłek, nawet pierwszych i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez odpowiedzialne podmioty zasad systemu monitorowania drogowego przewozu tzw. wrażliwych towarów czy też analizy zasadności wymierzenia kary biorąc pod uwagę kary nałożone w przeszłości za podobne uchybienia.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. odmówił przeprowadzenia dowodu na okoliczność, czy doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono bowiem, że Spółka A nie prowadzi składu podatkowego pod adresem: D, ul. A 1A. W związku z powyższym brak jest podstaw do badania dalszych przesłanek w kontekście zastosowania art. 24 ust. 1a ustawy SENT.

Odnosząc się do wyroku WSA w Olsztynie, I SA/Ol 268/18 z 28 czerwca 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził, że dotyczy on sprawy o innym stanie faktycznym, związanej ze skargą złożoną przez mikroprzedsiębiorcę, który zatrudniał trzy osoby, zamknął z wynikiem ujemnym bilans za rok 2017 a w kolejnym roku musiał jeszcze wykupić dwa leasingi.

Odnosząc się do odwołania, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uznał za nieuzasadnione zarzuty naruszenia art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej.

Za nieuzasadniony uznał także zarzut naruszenia art. 169 Ordynacji podatkowej. Wskazał, że Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. pismem z 20 lutego 2018 r. poinformował Spółkę, że może ona złożyć wniosek o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej wraz z uzasadnieniem ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego, wraz z dowodami. W odpowiedzi, Spółka w piśmie z 6 września 2018 r. wniosła o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Wniosek ten zawierał treść żądania wraz uzasadnieniem, wskazanie osoby od której pochodzi oraz adres, tym samym spełniał spełniał wymogi określone w art. 168 O.p. Negatywna merytoryczna ocena wniosku o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, nie jest tożsama z brakami formalnymi podania, uzasadniającymi konieczność wezwania Spółki do jego uzupełnienia w trybie art. 169 Ordynacji podatkowej.

Jako nieuzasadniony uznał również zarzut naruszenia art. 5 ust. 4 w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy SENT. Spółka uzupełniając zgłoszenie (...) w dniu 10 lipca 2017 r. o godzinie 7:24 wiedziała, że miejsce rozładunku towaru jest przy ul. B 35A w L. Potwierdza to treść dokumentu przewozowego (...) z dnia 10 lipca 2017 r. oraz sam przewóz towaru, co wykazała kontrola przeprowadzona w dniu 10 lipca 2017 r. o godzinie 08:15 w S. na autostradzie A2. Dokument przewozowy był znany przewoźnikowi w trakcie uzupełniania zgłoszenia SENT, ponieważ wymienił go w polu "Informacja o towarze". W zgłoszeniu SENT wskazał jednak inne miejsce dostarczenia towaru, tj. ul. A 1A w D.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uznaje za nieuzasadnione zarzuty naruszenia art. 24 ust. 3, art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Naczelnik (...) Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. dokonał analizy przesłanek ważnego interesu przewoźnika oraz interesu społecznego. W uzasadnieniu decyzji odniósł się do argumentacji Spółki i wyjaśnił, że zamiar przeznaczenia zachowanych środków na kolejny etat dla pracownika kontrolującego wykonanie przepisów ustawy, brak uszczuplenia budżetu państwa, naruszenie prawa w wyniku wyłącznie ludzkiej omyłki i błędu nie stanowią przesłanek do uznania ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego. W związku z powyższym, w ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł., brak było podstaw prawnych do prowadzenia dalszego postępowania w zakresie analizy pomocy de minimis W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka zarzuciła naruszenie:

1. art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT poprzez jego niewłaściwe zastosowanie nałożenie kary pieniężnej niewspółmiernej do rodzaju zawinienia;

2. art. 24 ust. 3 ustawy SENT, poprzez jego niezastosowanie i odmowę odstąpienia od nałożenia kary, mimo występowania w sprawie słusznego interesu przewoźnika, a także okoliczności sprawy i wagi naruszenia;

3. art. 31 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT, poprzez naruszenie konstytucyjnej zasady proporcjonalności i nieuwzględnienie jej przy ocenie stanu faktycznego a przez to nałożenie kary nieproporcjonalnej do przewinienia;

4. art. 26 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy SENT, poprzez brak rzetelnej weryfikacji możliwości odstąpienia od zastosowania kary pieniężnej,

5. art. 5 ust. 4 w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy SENT, poprzez przyjęcie że brak zaktualizowania miejsca dostarczenia towarów zgodnie z dokumentem przewozowym oznacza podanie nieprawdziwych danych skutkujących bezwarunkowym nałożeniem kary pieniężnej, w sytuacji gdy miejsce to było możliwe na podstawie innych dokumentów;

6. art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niedopełnienie obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego potrzebnego do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, z pominięciem informacji i dowodów wskazujących na rażącą niewspółmierność kary administracyjnej do wartości realizowanej usługi transportowej oraz do wartości przewożonego towaru art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, która doprowadziła do błędnego ustalenia, że nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej,

7. art. 188 w zw. z art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej, poprzez nieuzasadnioną odmowę przeprowadzenia wnioskowanego dowodu na okoliczność czy doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, która to okoliczność powinna mieć znaczący wpływ na wysokość kary lub na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej,

8. art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę budzenia zaufania do organów, polegający na odmowie przeprowadzenia wnioskowanych dowodów, oraz braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy mogących mieć wpływ na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej.

Mając powyższe na uwadze, wnosiła o uwzględnienie skargi, a także uchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. oraz decyzji ją poprzedzającej. Ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy). W myśl art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) (dalej: ustawa p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd stwierdzi:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oznacza to, że sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów prawa materialnego i procesowego, jeśli mogły mieć wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim nie można uznać za uzasadnione zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 188 w zw. z art. 122 w zw. z art. 187 oraz art. 121 Ordynacji podatkowej. Wbrew ww. twierdzeniom, organ I instancji ustalił właściwy stan faktyczny sprawy, który wynikał głównie z protokołu kontroli z 10 lipca 2017 r. Protokół został podpisany przez kierowcę. Nieprawidłowość polegała na wskazaniu w systemie SENT oraz w dokumencie przewozowym niezgodnych ze stanem faktycznym danych adresowych miejsca dostarczenia towaru. To uchybienie strona kwestionowała twierdząc, iż został popełniony błąd - wprowadzenie błędnych danych do systemu rejestrującego spowodowane było niezamierzoną omyłką, która nie wynikała z celowej próby obejścia prawa powszechnie obowiązującego (wyjaśnienia w piśmie z 4 grudnia 2018 r.). okolicznością bezsporną jest zatem fakt zadeklarowania danych adresowych miejsca dostarczenia towaru innych niż podane przez Spółkę z zgłoszeniu SENT i dokumencie przewozowym. Zatem zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego i istnienia wątpliwości w jego ustaleniu - nie miały miejsca w postępowaniu administracyjnym.

Sporna kara pieniężna została wymierzona na podstawie przepisów ustawy o SENT, która nakłada na przewoźników szczególne obowiązki rejestracyjne i zgłoszeniowe w przypadku przewozu dotyczącego tzw. towarów wrażliwych. Skarżący, występujący w sprawie w roli przewoźnika, zgodnie z przepisami ww. ustawy miał obowiązek przed rozpoczęciem przewozu towaru uzupełnić zgłoszenie w systemie SENT m.in. o prawidłowe dane, m.in. dotyczące środka przewozowego. Nieprawidłowe zrealizowanie tego obowiązku jest objęte sankcją. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy o SENT, w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnik zgłoszą dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru, odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł.

Nie ulega w sprawie wątpliwości, że skarżąca w zgłoszeniu wskazała nieodpowiadające stanowi faktycznemu dane adresowe miejsca dostarczenia towaru pojazdu. Występując jako przewoźnik, uzupełniając zgłoszenie SENT Spółka znała miejsce dostarczenia towaru (ul. B 35A w L.). Potwierdza to treść dokumentu przewozowego z 10 lipca 2017 r. oraz sam przewóz towaru do L., co wykazała kontrola przeprowadzona na autostradzie A2 w S. Dokument przewozowy był znany Spółce w trakcie uzupełniania zgłoszenia SENT, ponieważ wymieniła go w polu "Informacja o towarze". W zgłoszeniu SENT wskazała jednak inne miejsce dostarczenia towaru, tj. ul. A 1A w D. Podanie nieprawidłowych danych adresowych było zgłoszeniem danych niezgodnych ze stanem faktycznym, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej przewidzianej art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy. Nietrafnie natomiast skarżąca wywodzi, że z uwagi na oczywistość omyłki i brak jej winy w popełnieniu omyłki, organ powinien odstąpić od wymierzenia kary.

W szczególności nie ma znaczenia dla wymierzenia kary popełnienie uchybienia w sposób oczywiście omyłkowy i bez zawinienia. Przepisy ustawy o SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez odpowiedzialne podmioty zasad systemu monitorowania drogowego przewozu tzw. wrażliwych towarów. Zostały przy tym ukształtowane tak, że przewidują sankcje pieniężne za obiektywnie stwierdzony fakt naruszenia przepisów. Kary pieniężne nakładane w trybie administracyjnym decyzją właściwego naczelnika urzędu celno-skarbowego są niezależne od winy odpowiedzialnego podmiotu. Nałożenie kary jest obligatoryjne. Organy decyzyjne nie mogą uznaniowo oceniać okoliczności każdego przypadku naruszenia przepisów, wśród których zdarzać się mogą przypadki naruszeń ustawy niezamierzone, będące skutkiem błędu, omyłki, czy działania przyczyn zewnętrznych. Stanowisko takie jest prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por.m.in. wyroki w sprawach: II SA/Bk 591/18 z 11 grudnia 2018 r., II SA/Bk 523/18, III SA/Kr 1014/15 z 29 listopada 2018 r., III SA/Gd 52/18 z 25 maja 2018 r.). WSA w Gdańsku w uzasadnianiu swojego wyroku wskazał, że "W uzasadnieniu projektu ustawy o monitorowaniu drogowego przewozu towarów, zapisano, że nieuchronność, katalog i wysokość kar mają przede wszystkim oddziaływać prewencyjnie na podmioty, dokonujące przewozu towarów. Sankcjami zostali objęci wszyscy uczestnicy dokonywanego przewozu, tzw. uczestnicy >>łańcucha dostaw<< podlegającego systemowi monitorowania, a wysokość kar została uzależniona od ich roli i obowiązków na nich nałożonych. System kar z uwagi na sposób ich wymierzania, jest czytelny, łatwy do stosowania i przejrzysty (nieprawidłowość = kara administracyjna albo grzywna w określonej wysokości). Kara jest wysoka, tak by niedopełnienie obowiązku rejestracji, uzupełniania i aktualizacji wpisów było dla podmiotów >>nieopłacalne<<. Nakładanie wysokich kar pieniężnych albo grzywien będzie miało również działanie odstraszające i prewencyjne. Ustawa weszła w życie w dniu 18 kwietnia 2017 r., za wyjątkiem przepisów dotyczących nakładania na podmioty kar pieniężnych i mandatów, które zaczęły obowiązywać z dniem 1 maja 2017 r. Ustawodawca przewidział więc okres przejściowy, w którym nie karano uczestników przewozu towarów za naruszenia przepisów. Konstrukcja oraz sposób zredagowania przepisów regulujących obowiązek przestrzegania norm związanych z systemem monitorowania drogowego przewozu towarów jest na tyle precyzyjny i jednoznaczny, że wyklucza możliwość swobodnej interpretacji tych uregulowań zarówno przez osoby dokonujące kontroli drogowej, jak też przez organy prowadzące postępowania".

Zarzut skarżącej dotyczący rażącej niewspółmierności kary wobec przewoźnika i brak zasady proporcjonalności należy kierować, zdaniem Sądu, do ustawodawcy, a nie do organu stosującego tak skonstruowany przepis.

Przepisy ustawy o SENT uregulowały w sposób bardzo wąski możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na poszczególne podmioty odpowiedzialne, uczestniczące w procedurze monitorowania przewozu towarów (art. 21 ust. 3, art. 22 ust. 3 i art. 24 ust. 3 ustawy). Sytuacji skarżącego dotyczy przepis art. 24 ust. 3 ustawy o SENT, który stanowi, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Zgodnie z art. 26 ust. 3 pkt 1 - 3 ustawy o SENT, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie nie stanowi pomocy publicznej albo gdy stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo gdy stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach rozporządzenia określającego szczegółowe warunki odstąpienia od nałożenia kar pieniężnych.

W świetle art. 24 ust. 3 ustawy o SENT o istnieniu "ważnego interesu przewoźnika" uprawniającego do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie decyduje subiektywne przekonanie strony, ale kryteria zobiektywizowane, w każdym przypadku inne, uwzględniające różnorodne aspekty sprawy. Przy czym użycie słowa "ważny" podkreśla wyjątkowość zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na tenże interes. Zdaniem sądu, "ważny interes przewoźnika" nie wyczerpuje się przy tym wyłącznie w wystąpieniu nadzwyczajnych okoliczności, ale powinien uwzględniać również normalną, aczkolwiek trudną sytuację ekonomiczną przewoźnika (wysokość uzyskiwanych dochodów, wydatków, ich wzajemne proporcje itp.). Nie każde przy tym trudności finansowe mogą uzasadniać zastosowanie ulg, lecz tylko takie, które w okolicznościach sprawy wiązałyby się z zagrożeniem dla istotnego interesu zobowiązanego, w szczególności dla realizacji podstawowych potrzeb bytowych osób zobowiązanych i ich rodzin, czy też - w konsekwencji z koniecznością sięgania po pomoc społeczną. Również podanie w zgłoszeniu SENT numeru dokumentu przewozowego, co umożliwia późniejszą weryfikację miejsca dostarczenia towarów nie wypełnia przesłanki ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego.

W sprawie niniejszej zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje, aby istniały okoliczności uzasadniające szczegółowe rozważanie i ocenę sytuacji ekonomicznej ukaranego przewoźnika. Ani w odwołaniu ani w skardze nie powołał się na trudne warunki finansowe, brak możliwości regulowania zobowiązań, zadłużenie oraz to, jak wysokość kary ma się do obrotów i obciążeń przedsiębiorstwa przewoźnika. W takiej zaś sytuacji, gdy na te okoliczności ukarany się nie powołuje brak jest podstaw aby wymagać od organu szczegółowych rozważań dokonanych z urzędu na temat sytuacji ekonomicznej ukaranego.

Upatrywanie "ważnego interesu podatnika" przez pryzmat braku wyrozumiałości organów dla przewoźnika poprzez okoliczność, że ustawa o SENT nie uwzględnia zasady proporcjonalności i miarkowania wysokości kary w stosunku do wielkości przewinienia - nie stanowi, zdaniem Sądu, przesłanki do odstąpienia od nałożonej kary.

Należy wskazać, że powołane w skardze stanowisko zaprezentowane w wyroku WSA w Olsztynie w sprawie I SA/Ol 268/18, czy w sprawie III SA/Gd 52/18 nie może być wskazówką dla każdego innego postępowania. Każda sprawa charakteryzuje się odmiennym stanem faktycznym i jest rozpatrywana indywidualnie, w granicach obowiązujących przepisów prawa.

Artykuł 12 ustawy z 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1039) ma następujące brzmienie: "Do postępowań w sprawie nałożenia kar pieniężnych wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy wydaniem decyzji ostatecznej stosuje się art. 24 ust. 1a i art. 30 ust. 4 zdanie pierwsze ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. W przypadku gdy ustalono, że nie doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, postępowania te umarza się".

Przepis art. 24 ust. 1a i art. 30 mają następujące brzmienie: 26) w art. 24 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: "1a. W przypadku gdy towar był przewożony ze składu podatkowego w rozumieniu ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym i podatek akcyzowy oraz należny podatek od towarów i usług zostały wpłacone przez podmiot wysyłający a ujawnione nieprawidłowości są wynikiem oczywistego błędu i dotyczą zgłoszonych przez podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika danych innych niż dotyczące towaru, z wyjątkiem numeru rejestracyjnego środka transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11 lit. a, odpowiednio, na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 2000 zł." 30) art. 30 otrzymuje brzmienie: "Art. 30. 1. W przypadku stwierdzenia w trakcie postępowania podatkowego, kontroli podatkowej albo kontroli celno-skarbowej, o której mowa w art. 54 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723 i 1000), prowadzonych wobec podmiotu kontrolowanego lub strony postępowania, naruszeń podlegających zgodnie z ustawą karze pieniężnej organem właściwym do wymierzenia kary pieniężnej jest naczelnik urzędu celno-skarbowego właściwy ze względu na siedzibę organu, który ujawnił naruszenie. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, gdy naruszenia dotyczą podmiotów, które mają siedzibę na terytorium państwa członkowskiego albo państwa trzeciego, albo nie można ustalić właściwości miejscowej naczelnika urzędu celno-skarbowego do nałożenia kary pieniężnej, organem właściwym do nałożenia kary pieniężnej jest wyznaczony naczelnik urzędu celno-skarbowego. 3. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, organ Krajowej Administracji Skarbowej, który ujawnił naruszenie, przekazuje dokumenty związane z ujawnionym naruszeniem naczelnikowi urzędu celno-skarbowego właściwemu do nałożenia kary pieniężnej. 4. Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1, ustalono, że nie doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, nie wszczyna się postępowania w sprawie o nałożenie kary pieniężnej. Przepisu ust. 3 nie stosuje się. 5. Przepisu ust. 4 nie stosuje się do przewoźników.

Z analizy powyższych przepisów wynika, zdaniem Sądu, że postępowanie podlega umorzeniu przy spełnieniu przesłanek: - towar był przewożony ze składu podatkowego, podatek został zapłacony a popełniono błąd inny niż nieprawidłowy numer rejestracyjny środka transportu, - nie nastąpiło uszczuplenie podatku VAT i podatku akcyzowego co wykazano w trakcie postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej.

Jak słusznie zauważył organ, instytucja umorzenia postępowania nie znajduje zastosowania w sprawie niniejszej ponieważ w toku postępowania ustalono, że skarżąca Spółka nie prowadzi składu podatkowego pod adresem: D., ul. A 1A. W związku z powyższym brak było podstaw do badania dalszych przesłanek w kontekście zastosowania art. 24 ust. 1a ustawy o SENT.

Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, ma na względzie stan faktyczny i prawny istniejący na datę wydania zaskarżonej decyzji. Zatem, o ile skarżący posiada dowody, nie znane organowi w dacie orzekania a mające, zdaniem skarżącego, znaczenie dla wyniku sprawy, może poczynić starania o wznowienie postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu, decyzja organu II instancji, wydana w oparciu o materiał dowodowy istniejący w aktach sprawy, nie narusza prawa.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

d.j.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.