III SA/Łd 192/19 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2716191

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 lipca 2019 r. III SA/Łd 192/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Janusz Nowacki.

Sędziowie Asesor, WSA: Małgorzata Kowalska, Krzysztof Szczygielski (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2019 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) r., nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po rozpatrzeniu odwołania R.K. od decyzji Burmistrza (...) z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika - J.S., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Wnioskiem z dnia 13 września 2018 r., uzupełnionym w dniu 20 września 2018 r. R.K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą R.K. "A." wniósł o przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika - J.S.

Wnioskodawca zawarł w dniu 1 września 2015 r. z młodocianym pracownikiem J.S.- uczeniem Zasadniczej Szkoły Zawodowej w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych Nr (...) im. B. w O. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego. J.S. realizował u R.K. naukę zawodu kucharz w okresie 34 miesięcy, tj. od 1 września 2015 r. do 31 czerwca 2018 r. Młodociany pracownik ukończył naukę w szkole i naukę zawodu w ramach przygotowania zawodowego u pracodawcy i zdał wymagany egzamin zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. z 2014 r. poz. 232). Egzamin w zawodzie kucharz odbył się w dniu 31 sierpnia 2018 r. i został poświadczony kopią Świadectwa Potwierdzającego Kwalifikacje w Zawodzie Nr (...) wystawionego przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną w Ł. w dniu 31 sierpnia 2018 r.

Pismem z dnia 5 października 2018 r. organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji zawiadomił stronę o możliwości wypowiedzenia się co do istniejących materiałów w sprawie wydania decyzji o przyznanie dofinansowania.

Wnioskodawca skorzystał z powyższego uprawnienia i stawił się w dniu 11 października 2018 r. w celu zapoznania się z zebranymi w danej sprawie materiałami. Oświadczył, że złoży stosowny dokument potwierdzający dłuższy staż pracy w zawodzie kucharz, gdyż z materiału dowodowego załączonego do wniosku nie wynika staż pracy 6 lat (okres ten wynosi 3 lata i 30 dni). W załączeniu do pisma z dnia 18 października 2018 r. R.K. złożył kopię decyzji z dnia 23 grudnia 2003 r. o wykreśleniu wnioskodawcy z ewidencji działalności gospodarczej, w którym określony został wcześniejszy staż pracy w zawodzie kucharz wynoszący 3 lata, 7 m-cy i 27 dni. Wnioskodawca posiada Świadectwo Dojrzałości Technikum Zawodowego Nr (...) na podbudowie 3-letniej Zasadniczej Szkoły Zawodowej w Zespole Szkół Elektronicznych im. C. w R. uzyskując w dniu w dniu 23 maja 1984 r. tytuł zawodowy: technik elektronik o specjalności elektryczna i elektroniczna automatyka przemysłowa. Ponadto wnioskodawca złożył duplikat zaświadczenia o ukończeniu kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu Nr..) z dnia 25 lipca 2014 r., wydany przez Ośrodek Szkolenia przy Biurze Usług Kompleksowych BHP i P.poż A.Z. w G.

Decyzją z dnia (...) r. Burmistrz (...) odmówił przyznania R.K. dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika J.S. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z § 10 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2017 r. poz. 1644), instruktorzy praktycznej nauki zawodu, niemający tytułu mistrza w zawodzie, muszą posiadać przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny, oraz świadectwo ukończenia liceum ogólnokształcącego, liceum technicznego, liceum profilowanego, uzupełniającego liceum ogólnokształcącego, technikum, branżowej szkoły II stopnia i technikum uzupełniającego, kształcących w innym zawodzie niż ten, którego będą nauczać, lub średniego studium zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego.

Cytowany powyżej przepis przewiduje trzy kryteria, których łączne spełnienie uprawnia do wykonywania funkcji instruktora zawodu, w przypadku gdy instruktor praktycznej nauki zawodu posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadgimnazjalnej w zawodzie innym niż ten, którego naucza. Pierwsze z nich dotyczy wykształcenia ponadgimnazjalnego. Drugim kryterium jest posiadanie tytułu zawodowego-robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w zawodzie, którego instruktor ma nauczać. Trzecie kryterium stanowi sześcioletni staż pracy w tym zawodzie, nabyty po uzyskaniu powyższego tytułu zawodowego. Wnioskodawca posiada świadectwo ukończenia technikum w zawodzie innym niż kucharz, tj. technik elektronik.

Dopuszcza się uprawnienie do wykonywania obowiązków instruktora praktycznej nauki zawodu o ile poza przygotowaniem pedagogicznym lub kursem osoba posiada świadectwo i tytuł zawodowy ale wyłącznie w zawodzie pokrewnym do nauczanego. Zawodem pokrewnym do zawodu kucharz nie jest zawód technik elektronik. W przypadku kucharza takim zawodem jest kucharz małej gastronomii. Zatem w ocenie organu R.K. nie udokumentował posiadania tytułu robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w zawodzie, którego naucza. Dokumenty przedstawione przez wnioskodawcę nie wypełniają wskazanych powyżej przesłanek. Nie posiadając tytułu robotnika wykwalifikowanego w zawodzie, w którym naucza lub równorzędnym, nie posiada również sześcioletniego stażu pracy, który liczy się od dnia uzyskania tego tytułu.

Od powyższej decyzji R.K. złożył odwołanie, w którym podniósł, że posiada wykształcenie średnie techniczne, kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu oraz staż pracy w zwodzie kucharz wynoszący: 6 lat, 8 m-cy i 27 dni przed zawarciem umowy w celu przygotowania zawodowego z J.S.

Podał, że posiada sześcioletni staż pracy, tj. we wniosku został udokumentowany staż 3 lat i 30 dni, a w piśmie 18 października 2018 r. uzupełnił dokumentację dotyczącą stażu w zawodzie kucharz o dodatkowe 3 lata 7 miesięcy i 27 dni, co łącznie stanowi 6 lat, 8 m-cy i 27 dni. Wskazał również, że legitymuje się zaświadczeniem o ukończeniu kursu dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nr (...) z dnia 25 lipca 2014 r., ukończył technikum i 6 letni staż pracy.

Po zatrudnieniu J.S. złożył stosowną informację do Burmistrza (...) nikt z Wydziału Oświaty na tym etapie nie zwrócił uwagi, że nie spełnia kryteriów, jako instruktor praktycznej nauki zawodu, co według skarżącego stanowiło wyrażenie zgody, że może być instruktorem nauki zawodu. Nie było również negatywnej opinii ze szkoły, do której uczęszczała osoba zatrudniona. Skarżący wskazał, że J.W. ukończył Zasadniczą Szkołę Zawodową i złożył egzamin w zawodzie kucharz w dniu 31 sierpnia 2018 r., uzyskując 53% z części pisemnej oraz 91% z części praktycznej, co świadczy o bardzo dobrym przygotowaniu zawodowym. Skarżący, w związku z zatrudnieniem J.S., poniósł koszty na wynagrodzenie, składki ZUS, szkolenie bhp, badania lekarskie, odzież roboczą. Poświęcił dużo czasu na udzielanie rad i wskazówek oraz nadzór nad pracą w kuchni pracownika młodocianego. Starał się przekazać jak najwięcej swojej wiedzy aby wyszkolić dobrego, zaangażowanego i sumiennego pracownika tak aby w przyszłości mógł pracować samodzielnie.

Podał, że zatrudniając J.S. zrobił mu przysługę gdyż na terenie Opoczna miał problem ze znalezieniem zakładu gastronomicznego, w którym mógłby odbywać naukę. W sytuacji natomiast, w której odmawia się skarżącemu przyznania dofinansowania, gdyż według organu nie spełnia warunków do bycia instruktorem praktycznej nauki zawodu w zawodzie kucharz należy domniemywać, że pracownik młodociany nie został nauczony zawodu, a egzamin zdany przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną w Ł. jest nieważny, gdyż pracownik młodociany nabywał doświadczenie pod nadzorem osoby do tego nieupoważnionej. W związku z powyższym wniósł o wnikliwe rozpatrzenie sprawy i przyznanie dofinansowania.

Wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że zgodnie z art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 996 z późn. zm.), pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.

Stosownie do art. 122 ust. 6 ustawy, dofinansowanie przyznaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, w drodze decyzji, po stwierdzeniu spełnienia warunków określonych w ust. 1. W myśl art. 122 ust. 7 ustawy, dofinansowanie jest przyznawane na wniosek pracodawcy złożony w terminie 3 miesięcy od dnia zdania przez młodocianego pracownika egzaminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2. Do wniosku należy dołączyć:

1) kopie dokumentów potwierdzających spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1;

2) kopię umowy o pracę z młodocianym pracownikiem zawartej w celu przygotowania zawodowego;

3) kopię odpowiednio dyplomu lub świadectwa potwierdzającego zdanie egzaminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, albo zaświadczenie potwierdzające zdanie tego egzaminu.

Stosownie do treści art. 122 ust. 11 ustawy, dofinansowanie, o którym mowa w ust. 1, udzielane podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 17 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 362), stanowi pomoc de minimis udzielaną zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz.Urz.UE.L 352 z 24.12.2013, s. 1) lub rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz.Urz.UE.L 352 z 24.12.2013, s. 9).

Z załączonych przez R.K. do wniosku kopii dokumentów wynika, że zawarł w dniu 1 września 2015 r. z młodocianym pracownikiem - J.S. umowę o pracę w celu nauki zawodu - przyuczenia do wykonywania pracy kucharza. W dniu 31 sierpnia 2018 r. J.S. zdał egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie kucharza i technika żywienia i usług gastronomicznych. Skarżący spełnił zatem dwie z wymaganych przesłanek przyznania dofinansowania.

Sporna pozostaje natomiast kwestia, czy w świetle obowiązujących przepisów prawa skarżący, jako prowadzący przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika, spełnił trzecią z wymaganych przesłanek przyznania dofinansowania, w postaci posiadania wymaganych kwalifikacji do prowadzenia przygotowania zawodowego.

Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania, przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić pracodawca, osoba prowadząca zakład pracy w imieniu pracodawcy lub osoba zatrudniona u pracodawcy, pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu.

Wobec powyższego, dla spełnienia przesłanki z art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo oświatowe konieczne jest wykazanie przez pracodawcę prowadzącego przygotowanie zawodowe, że posiada wymagane kwalifikacje, które określone zostały w rozporządzaniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu, a które powinny być potwierdzone stosownym dokumentem. W myśl § 2 ust. 2 rozporządzenie to stosuje się odpowiednio do młodocianych pracowników, odbywających praktyczną naukę zawodu w ramach przygotowania zawodowego.

Realizowanie przez pracodawcę praktycznej nauki zawodu, w ramach umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, uregulowane zostało w § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu, zgodnie z którym zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą prowadzić pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy - zwani dalej "instruktorami praktycznej nauki zawodu". Aby realizować praktyczną naukę zawodu, stosownie do § 10 ust. 4 tego rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu muszą jednak spełniać określone przez ustawodawcę wymagania. Przepis ten stanowi, że instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać, i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli lub ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu.

Zgodnie z § 10 ust. 5 rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, niemający tytułu mistrza w zawodzie, posiadają przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny, o których mowa w ust. 4, oraz:

1) świadectwo ukończenia technikum, branżowej szkoły II stopnia, technikum uzupełniającego lub szkoły równorzędnej albo świadectwo ukończenia szkoły policealnej lub dyplom ukończenia szkoły pomaturalnej lub policealnej i tytuł zawodowy w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie pokrewnym do zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać, lub

2) świadectwo ukończenia liceum zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej czteroletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego, lub

3) świadectwo ukończenia liceum ogólnokształcącego, liceum technicznego, liceum profilowanego, uzupełniającego liceum ogólnokształcącego, technikum, branżowej szkoły II stopnia i technikum uzupełniającego, kształcących w innym zawodzie niż ten, którego będą nauczać, lub średniego studium zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego, lub

4) dyplom ukończenia studiów wyższych na kierunku (specjalności) odpowiednim dla zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu dyplomu lub dyplom ukończenia studiów wyższych na innym kierunku (specjalności) oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać.

R.K. złożył kserokopie: Świadectwa Dojrzałości Technikum Zawodowego Nr (...) podbudowie 3-letniej Zasadniczej Szkoły Zawodowej w Zespole Szkół Elektronicznych im. C. w R. potwierdzającym uzyskanie w dniu 23 maja 1984 r. tytułu zawodowego: technik elektronik o specjalności elektryczna i elektroniczna automatyka przemysłowa; duplikatu zaświadczenia o ukończeniu kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu Nr (...) z dnia 25 lipca 2014 r., wydany przez Ośrodek Szkolenia przy Biurze Usług Kompleksowych BHP i P. poż. A.Z. w G.; wydruku z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczpospolitej Polskiej, z którego wynika, że od 2 sierpnia 2012 r. prowadzi działalność gospodarczą-restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne, decyzji Burmistrza (...) z dnia 23 grudnia 2003 r. o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 31 grudnia 2001 r. działalności: handel hurtowy i detaliczny artykułami spożywczymi, przemysłowymi, chemicznymi i budowlanymi, usługi transportowe - przewóz towarów, budowlane, remontowe, wynajem domków, prowadzenie działalności gastronomicznej, usługi marketingowe.

W świetle przytoczonych przepisów i zebranego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że R.K. nie posiada pełnych kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu. Niewątpliwie nie spełnia warunków określonych w § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu, tj. nie posiada tytułu mistrza w zawodzie, którego miał nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego miał nauczać. Nie spełnia również warunków wskazanych w § 10 ust. 5 cyt. rozporządzenia, tj. posiada Świadectwo Dojrzałości Technikum Zawodowego w Zespole Szkół Elektronicznych im. C. w R. potwierdzające uzyskanie tytułu zawodowego - technik elektronik o specjalności elektryczna i elektroniczna automatyka przemysłowa.

Zgodnie natomiast z § 10 ust. 5 pkt 1 ww. rozporządzenia, w sprawie praktycznej nauki zawodu, instruktorzy praktycznej nauki zawodu niemający tytułu mistrza w zawodzie posiadający świadectwo ukończenia szkoły policealnej muszą jednocześnie posiadać tytuł zawodowy w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie pokrewnym do zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać. Z kolei stosownie do § 10 ust. 5 pkt 2 tego rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu niemający tytułu mistrza w zawodzie posiadający świadectwo ukończenia liceum zawodowego muszą jednocześnie posiadać tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie którego będą nauczać, oraz co najmniej czteroletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego.

Z kolei stosownie do treści § 10 ust. 5 pkt 3 ww. rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu niemający tytułu mistrza w zawodzie posiadający wymienione w tym przepisie świadectwo muszą jednocześnie posiadać tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego.

Przedłożone przez R.K. dowody nie potwierdzają posiadania przez niego stosownego tytułu zawodowego, bądź tytułu robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w zawodzie, którego miał nauczać. Bez znaczenia jest więc okres prowadzenia działalności gastronomicznej, skoro sześcioletni staż pracy zaczyna się liczyć dopiero po uzyskaniu tytułu zawodowego (kucharza lub pokrewnych), którego skarżący nie posiada.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podkreślił, że J.S. był zatrudniony na podstawie umowy o pracę w okresie od dnia 1 września 2015 r. do dnia 30 czerwca 2018 r., jako pracownik młodociany na stanowisku kucharz. Ukończył naukę w szkole i naukę przygotowania zawodowego. Zdał egzamin przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną w Ł. w dniu 31 sierpnia 2018 r. Ukończył naukę i zdał egzamin z praktycznej nauki zawodu z wynikiem bardzo dobrym, co świadczy o dobrym przygotowaniu zawodowym. Skarżący podniósł, że w z związku z zatrudnieniem młodocianego pracownika poniósł koszty na wynagrodzenie, składki ZUS, szkolenie BHP, badania lekarskie i odzież roboczą. Poświęcił również dużo czasu na naukę i nadzór nad pracą młodocianego pracownika. Wniósł o uwzględnienie wniosku o przyznanie dofinansowania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przeprowadzona przez sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 28 grudnia 2018 r. jak i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza (...) z dnia 2 listopada 2018 r. w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, wydane zostały z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 996 z późn. zm.), praktyczna nauka zawodu może odbywać się w placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, warsztatach szkolnych, pracowniach szkolnych, u pracodawców, a także w indywidualnych gospodarstwach rolnych. Praktyczna nauka zawodu odbywa się w podmiotach, o których mowa w ust. 1, na podstawie umowy zawartej pomiędzy szkołą a tym podmiotem. Umowa powinna określać w szczególności sposób ponoszenia kosztów realizowania praktycznej nauki zawodu (art. 120 ust. 2 cyt. ustawy). Przepisu ust. 2 nie stosuje się do praktycznej nauki zawodu organizowanej przez szkołę w jej warsztatach oraz pracowniach szkolnych dla uczniów tej szkoły (art. 120 ust. 3 ustawy).

Stosownie natomiast do treści art. 120 ust. 4 ustawy, minister właściwy do spraw oświaty i wychowania w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb organizowania praktycznej nauki zawodu w warsztatach szkolnych, pracowniach szkolnych, a także w innych podmiotach wymienionych w ust. 1, uwzględniając zakres spraw, które powinny być określone w umowie, o której mowa w ust. 2, w tym prawa i obowiązki podmiotów, o których mowa w ust. 1, a także kwalifikacje wymagane od osób prowadzących praktyczną naukę zawodu i przysługujące im uprawnienia.

Przepisy ust. 1, 2 i 4 stosuje się odpowiednio do młodocianych pracowników odbywających praktyczną naukę zawodu w ramach odbywania przygotowania zawodowego. W przypadku młodocianego pracownika umowę z podmiotem, o którym mowa w ust. 1, zawiera pracodawca, który zatrudnia tego młodocianego (art. 120 ust. 5 ustawy).

Zgodnie natomiast z art. 122 ust. 1 i 2 cyt. ustawy, pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.

Wysokość kwoty dofinansowania kosztów kształcenia jednego młodocianego pracownika wynosi:

1) w przypadku nauki zawodu - do 8081 zł przy okresie kształcenia wynoszącym 36 miesięcy; jeżeli okres kształcenia jest krótszy niż 36 miesięcy, kwotę dofinansowania wypłaca się w wysokości proporcjonalnej do okresu kształcenia;

2) w przypadku przyuczenia do wykonywania określonej pracy - do 254 zł za każdy pełny miesiąc kształcenia.

Dofinansowanie przyznaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, w drodze decyzji, po stwierdzeniu spełnienia warunków określonych w ust. 1 (art. 122 ust. 6 ustawy). Stosownie zaś do treści art. 122 ust. 7 ustawy, dofinansowanie jest przyznawane na wniosek pracodawcy złożony w terminie 3 miesięcy od dnia zdania przez młodocianego pracownika egzaminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2. Do wniosku należy dołączyć:

1) kopie dokumentów potwierdzających spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1;

2) kopię umowy o pracę z młodocianym pracownikiem zawartej w celu przygotowania zawodowego;

3) kopię odpowiednio dyplomu lub świadectwa potwierdzającego zdanie egzaminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, albo zaświadczenie potwierdzające zdanie tego egzaminu.

Dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianych pracowników jest finansowane ze środków Funduszu Pracy (art. 122 ust. 8 ustawy).

Zasady i warunki odbywania przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzanie zostały uregulowane w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2010). Zgodnie z § 1 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia, przygotowanie zawodowe młodocianych pracowników, zwanych dalej "młodocianymi", może odbywać się przez:

1) naukę zawodu;

2) przyuczenie do wykonywania określonej pracy.

Nauka zawodu ma na celu przygotowanie młodocianego do pracy w charakterze wykwalifikowanego pracownika lub czeladnika i obejmuje praktyczną naukę zawodu, która jest organizowana u pracodawcy na zasadach ustalonych w odrębnych przepisach, oraz dokształcanie teoretyczne.

Stosownie do treści § 2 ust. 1 rozporządzenia, przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić:

1) pracodawca,

2) osoba prowadząca zakład pracy w imieniu pracodawcy,

3) osoba zatrudniona u pracodawcy - pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu.

Z kolei warunki i tryb organizowania praktycznej nauki zawodu w warsztatach szkolnych, pracowniach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz kwalifikacje wymagane od osób prowadzących praktyczną naukę zawodu i przysługujące im uprawnienia, zostały określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2017 r. poz. 1644). Zgodnie z treścią § 2 ust. 2 cyt. rozporządzenia, rozporządzenie stosuje się odpowiednio do młodocianych pracowników, zwanych dalej "młodocianymi", odbywających praktyczną naukę zawodu w ramach odbywania przygotowania zawodowego. Praktyczna nauka zawodu młodocianych jest organizowana przez pracodawcę, który zawarł z nimi umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego (§ 3 ust. 2 rozporządzenia).

Zgodnie z treścią § 10 ust. 2 cyt. rozporządzenia, zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą także prowadzić:

1) pracownicy, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi stanowi podstawowe zajęcie i jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin przewidzianym dla nauczycieli,

2) pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy - zwani dalej "instruktorami praktycznej nauki zawodu".

Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 1, posiadają kwalifikacje wymagane od nauczycieli, określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (§ 10 ust. 3 rozporządzenia).

W myśl § 10 ust. 4 rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, posiadają co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać, i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli lub ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu.

Stosownie zaś do treści § 10 ust. 5 rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, niemający tytułu mistrza w zawodzie, posiadają przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny, o których mowa w ust. 4, oraz:

1) świadectwo ukończenia technikum, branżowej szkoły II stopnia, technikum uzupełniającego lub szkoły równorzędnej albo świadectwo ukończenia szkoły policealnej lub dyplom ukończenia szkoły pomaturalnej lub policealnej i tytuł zawodowy w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie pokrewnym do zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać, lub

2) świadectwo ukończenia liceum zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej czteroletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego, lub

3) świadectwo ukończenia liceum ogólnokształcącego, liceum technicznego, liceum profilowanego, uzupełniającego liceum ogólnokształcącego, technikum, branżowej szkoły II stopnia i technikum uzupełniającego, kształcących w innym zawodzie niż ten, którego będą nauczać, lub średniego studium zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego, lub

4) dyplom ukończenia studiów wyższych na kierunku (specjalności) odpowiednim dla zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu dyplomu lub dyplom ukończenia studiów wyższych na innym kierunku (specjalności) oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać.

Ustawodawca powołał do życia "instruktora praktycznej nauki zawodu", aby zapewnić prawidłowy tok szkolenia młodocianego pracownika i prawidłowy sposób kształtowania zawodowego przyszłego rzemieślnika. Tym samym wymogi stawiane pracodawcom w cyt. powyżej przepisach, powinny być oceniane przez organy - poprzez pryzmat zapewnienia odpowiednio wysokiego poziomu kształcenia, który ma gwarantować uzyskanie przez młodocianego pracownika stosownej wiedzy oraz umiejętności w danym zawodzie.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący zatrudniając młodocianego pracownika celem nauki zawodu, na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie nie posiadał tytułu mistrza w zawodzie ani tytułu zawodowego - robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w zawodzie, którego nauczał.

Spór w rozpatrywanej sprawie w istocie dotyczy właściwej interpretacji § 10 ust. 5 pkt 3 cyt. rozporządzenia, który reguluje wymogi kwalifikacyjne przewidziane dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nie mających tytułu mistrza w zawodzie, którego będą nauczać. Poszczególne cztery punkty § 10 ust. 5 rozporządzenia różnią się w pierwszej kolejności rodzajem wymaganego wykształcenia. W § 10 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia przewidziane zostały trzy kryteria, których łączne spełnienie uprawnia do wykonywania funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu. Pierwsze z nich dotyczy wykształcenia ponadgimnazjalnego. Drugim kryterium jest posiadanie tytułu zawodowego - robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w zawodzie, którego instruktor ma nauczać. Ostatnim kryterium jest sześcioletni staż pracy w tym zawodzie ale nabyty po uzyskaniu powyższego tytułu zawodowego.

Użycie w cyt. przepisie alternatyw nierozłącznych "lub" oraz koniunkcji "i" wskazuje na to, że wymóg posiadania tytułu robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w nauczanym zawodzie odnosi się do wszystkich rodzajów wykształcenia wymienionych w tym przepisie. Sformułowanie natomiast wymogu 6-letniego stażu pracy "w tym zawodzie", który ma być nabyty "po uzyskaniu tytułu zawodowego" dodatkowo potwierdza przedstawione powyżej stanowisko. Staż pracy odnosi się zatem do zawodu, który będzie nauczany i co do którego instruktor nauki zawodu posiada tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie. Jest bowiem oczywiste, że instruktor powinien mieć praktykę w zawodzie, którego będzie nauczał nabytą po uzyskaniu tytułu zawodowego (§ 10 ust. 5 pkt 3 in fine rozporządzenia).

Przesłanka wynikająca z § 10 ust. 5 pkt 3 cyt. rozporządzenia jest zatem spełniona tylko wtedy, gdy w całym okresie przygotowania zawodowego osoba prowadząca posiada wymagane kwalifikacje, czyli spełniała wszystkie przewidziane przepisami warunki uprawniające ją do sprawowania funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu. Taki sam pogląd wyraził m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 2101/17 na gruncie rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2010 r. Nr 244, poz. 1626). Pogląd ten zachowuje w pełni swoją aktualność, ponieważ treść cyt. powyżej przepisu § 10 określającego wymogi kwalifikacyjne przewidziane dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nie posiadających tytułu mistrza w zawodzie, którego będą nauczać jest tożsama.

W świetle przedstawionych powyżej okoliczności prawidłowe jest więc stanowisko organów administracji, że z przedłożonych przez skarżącego dokumentów wynika, że zatrudniając młodocianego pracownika celem nauki zawodu, na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie nie posiadał tytułu mistrza w zawodzie ani tytułu zawodowego - robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w zawodzie, którego nauczał. Bez znaczenia jest zatem okres prowadzenia działalności gastronomicznej, ponieważ, jak słusznie wskazały organy sześcioletni staż pracy, o którym mowa w § 10 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia zaczyna się liczyć dopiero po uzyskaniu tytułu zawodowego (tj. w tym przypadku tytułu zawodowego kucharza lub zawodów pokrewnych), którego skarżący nie posiada.

Z akt sprawy wynika, że skarżący posiada Świadectwo Dojrzałości Technikum Zawodowego w Zespole Szkół Elektronicznych im. C. w R. potwierdzające uzyskanie tytułu zawodowego - technik elektronik o specjalności elektryczna i elektroniczna automatyka przemysłowa. Niemając zatem tytułu mistrza w zawodzie kucharza, którego nauczał skarżący posiadając świadectwo ukończenia technikum powinien jednocześnie posiadać tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego nauczał oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w zawodzie kucharza ale nabyty dopiero po uzyskaniu tytułu zawodowego. Skarżący powyższych przesłanek nie spełnił, co uzasadniało odmowę przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

Bezzasadne są zarzuty podniesione w skardze, ponieważ pracodawca, może zawrzeć z młodocianym pracownikiem umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego co do zasady tylko wówczas, gdy jest w stanie zagwarantować jej realizację, czyli posiada odpowiednie kwalifikacje pedagogiczne i właściwy poziom kwalifikacji merytorycznych (tj. odpowiedni tytuł zawodowy), W przypadku instruktorów praktycznej nauki zawodu obie przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący zatrudniając młodocianego pracownika celem nauki zawodu kucharza, na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie nie posiadał tytułu mistrza w zawodzie kucharza ani tytułu zawodowego - robotnika wykwalifikowanego lub równorzędnego w tym zawodzie. Bez znaczenia jest okres prowadzenia działalności gastronomicznej, ponieważ, jak już powyżej wskazano sześcioletni staż pracy, o którym mowa w § 10 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia zaczyna się liczyć dopiero po uzyskaniu tytułu zawodowego (tj. w tym przypadku tytułu zawodowego kucharza lub zawodów pokrewnych), którego skarżący nie posiadał.

Resumując wskazać należy, że materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony i zbadany w sposób wyczerpujący przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a przeprowadzona przez organy administracji ocena dowodów nie narusza art. 80 k.p.a. Organ zgromadziły bowiem dowody konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a w uzasadnieniu wydanych decyzji wskazały fakty, które uznały za udowodnione i dowody, na których się oparły. Na poparcie swojego stanowiska organ wskazał przepisy prawa, prawidłowo wyjaśniając zastosowaną podstawę prawną decyzji, co umożliwiło sądowi przeprowadzenie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Z przytoczonych powyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

bg

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.