Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1526175

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
z dnia 16 kwietnia 2014 r.
III SA/Kr 1325/13

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Lechowski (spr.).

Sędziowie WSA: Janusz Bociąga Janusz Kasprzycki.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Rektora Akademii z dnia 14 sierpnia 2013 r. nr (...) w przedmiocie skreślenia z listy studentów

I.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji,

II.

orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.

Uzasadnienie faktyczne

Rektor Akademii (...), działając przez Prorektora ds. Dydaktycznych, Naukowych i Studenckich, decyzją z dnia 14 sierpnia 2013 r. nr (...), po rozpatrzeniu odwołania P. P. (dalej: skarżący), utrzymał w mocy decyzję Prodziekana ds. Studenckich Wydziału (...) Akademii (...) w K, działającego z upoważnienia Dziekana Wydziału (...) Akademii (...) w K z dnia 8 lipca 2013 r., skreślającą P. P. z listy studentów II roku studiów stacjonarnych drugiego stopnia - magisterskich w roku akademickim 2012/1013 na kierunku kulturoznawstwo, specjalność medioznawstwo w Wydziale (...), w związku ze stwierdzeniem braku postępów w nauce.

W podstawie prawnej decyzji Rektora powołano przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 z późn. zm.; obecnie Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej "k.p.a.", art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.) oraz § 32p. 3 Regulaminu studiów I stopnia, II stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich, dalej "regulamin".

W uzasadnieniu decyzji Rektora przytoczono treść rozstrzygnięcia Organu I instancji i wskazano motywy decyzji - brak postępów nauce w postaci niezaliczenia przedmiotów z III semestru studiów do dnia 8 lipca 2013 r.

Organ I instancji uzasadniając decyzję przytoczył treść przepisu art. 190 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, w myśl którego kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej może skreślić studenta z listy studentów w przypadku:

1)

stwierdzenia braku postępów w nauce;

2)

nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie;

3)

niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

Powołując przepisy art. 190 ust. 2 pkt 1 oraz § 32 ust. 2 pkt 2.1. regulaminu stwierdzono, że powstała podstawa do skreślenia z listy studentów przewidziana tymi przepisami, gdyż student do 8 lipca 2013 r. nie zaliczył przedmiotów z III semestru studiów.

W odwołaniu od tej decyzji skarżący podniósł, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym oraz, że dużo czasu zabrało mu odwoływanie się od postanowień i wyroków sądowych w sprawach w których jest stroną i pokrzywdzonym, a jednocześnie studiuje na kilku kierunkach. Podniósł także, że zaliczył wszystkie zajęcia z III semestru, ma je na karcie egzaminacyjnej, którą w każdym momencie może okazać. Podał, że został wprowadzony w błąd przez pracownika administracyjnego uczelni wskazaniem, że ma czas do 10 lipca, a tymczasem decyzja o skreśleniu zapadła w dniu 8 lipca.

Rektor Akademii (...) nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. Stwierdzono, że do czasu wydania decyzji skarżący nie złożył uzupełnionej karty egzaminacyjnej z semestru zimowego roku akademickiego 2012/2013, dlatego też nie ma podstaw do zaliczenia tego semestru.

Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazano, że skarżący miał dwukrotnie przedłużaną sesję zimową (do 19.05 2013 i do 23.06.2013). Zgodnie z Zarządzeniem Rektora Akademii (...) nr (...) w sprawie szczegółowej organizacji roku akademickiego 2012/2013 na studiach stacjonarnych i niestacjonarnych w Akademii (...) w K z dnia 23 kwietnia 2012 r. sesja poprawkowa semestru zimowego trwała do 16 lutego 2013 r. Zdaniem Rektora, władze Wydziału (...) wyczerpały możliwość dalszego przedłużania skarżącemu sesji zimowej roku akademickiego 2012/2013, który nie wywiązał się z żadnego z podanych wyżej terminów.

Wyjaśniono również, że termin 10 lipca 2013 r. dotyczył wysłanego skarżącemu upomnienia o należność finansową na rzecz Uczelni, którą powinien uregulować, zgodnie z Regulaminem Opłat Akademii (...) w K, do 31 marca 2013 r. Brak uiszczenia tej należności mógł skutkować wszczęciem procedury skreślającej z listy studentów z powodu niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

Podniesiono, że skarżący został skreślony z listy studentów z powodu braku postępów w nauce. Do 10 lipca 2013 r. miał natomiast czas na uregulowanie płatności, a nie na oddanie karty egzaminacyjnej, którą powinien złożyć najpóźniej 23 czerwca 2013 r.- zgodnie z decyzją o przedłużeniu skarżącemu sesji do tego dnia.

Skargę na powyższą decyzję Rektora Akademii (...) złożył P. P. Skarżący podniósł, że miał uzupełnioną kartę egzaminacyjną, którą mógł złożyć Rektorowi-co pisał w odwołaniu-ale nie został o to wezwany. Zdaniem skarżącego nawet złożenie nieuzupełnionej karty skutkowałoby powtarzaniem przez niego roku, a nie skreśleniem z listy studentów, gdyż "skreślenia są możliwe na I roku, a on jest na II roku, na którym nie da się nikogo skreślić". Podtrzymał stanowisko, że organy uczelni wprowadziły go w błąd, gdyż w wezwaniu o uiszczenie należności informowano, że jej nieuiszczenie do 10 lipca 2013 r. spowoduje wszczęcie procedury skreślenia z listy studentów, a więc po tej dacie.

W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o jej oddalenie.

Wskazując na wynikający z art. 189 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym obowiązek studenta uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów oraz składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów, podtrzymano stanowisko, że skarżący nie złożył "uzupełnionej" karty egzaminacyjnej obejmującej zaliczone przedmioty z III semestru, ani w pierwszym terminie obowiązującym w semestrze, ani też w dalszych wyznaczonych przez władze uczelni terminach. Twierdzenie o zaliczeniu przedmiotów w wyznaczonym terminie uznano za gołosłowne.

Zdaniem Rektora sytuacja, w której student, mimo wyznaczania kolejnych terminów, nie wypełnia podstawowych obowiązków w zakresie zaliczania egzaminów przewidzianych w planie i programie studiów jak i dokumentowania zaliczeń względem władz Uczelni spełnia przesłankę "braku postępów w nauce" o której mowa w art. 190 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Jest to przesłanka rodzajowo inna niż niezaliczenie semestru lub roku w określonym terminie, a decyzję o skreśleniu studenta z powodu braku postępów w nauce można podjąć bez względu na ewentualne prawo studenta do powtarzania roku z powodu niezaliczenia roku akademickiego. Prawo do powtarzania roku nie niweczy możliwości skorzystania przez uczelnię z ustawowego uprawnienia do skreślenia studenta z powodu zaistnienia innej przesłanki przewidzianej ustawą.

W związku z powołaniem się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rektora Akademii (...) na decyzję władz Uczelni przedłużającą skarżącemu sesję zimową do 19.05.2013, a następnie do 23.06.2013, do zaliczenia zajęć obowiązujących skarżącego w III semestrze studiów, na podstawie art. 48 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał Rektora o uzupełnienie przed terminem rozprawy akt administracyjnych przez złożenie:

1.

oryginalnych dokumentów, w oparciu o które w decyzji organu II instancji ustalono, że skarżący miał dwukrotnie przedłużaną sesję zimową w roku akademickim 2012/2013,

2.

uwierzytelnionej kserokopii planu i programu zajęć obowiązujących skarżącego w III semestrze studiów obrazującego formy zaliczenia (egzamin, zaliczenie itp.) poszczególnych przedmiotów w tym semestrze.

W wykonaniu tego zarządzenia przed terminem rozprawy uzupełniono akta administracyjne przez złożenie:

1.

decyzji Zastępcy Dyrektora Instytutu (...) z dnia 15 maja 2013 r. przedłużającej skarżącemu - na wniosek złożony 14 maja 2013 r.- sesji do 9 czerwca 2013 r. oraz z dnia 05.06.2013 przedłużającej-na wniosek złożony 5 czerwca 2013 r.- sesję do 23 czerwca 2013 r.

2.

plan i program zajęć na kierunku kulturoznawstwo na studiach stacjonarnych II stopnia obrazujący formę zaliczenia poszczególnych przedmiotów, w tym w III semestrze.

3.

kartę okresowych osiągnięć skarżącego w III semestrze roku akademickiego 2012/2013.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona pomimo bezzasadności części zarzutów.

Zgodnie z przepisem art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) do rozpoznania spraw sądowoadministracyjnych powołane są sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ustawa p.p.s.a. w przepisach art. 3 § 2 określa katalog decyzji i innych aktów prawnych, w których kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne następuje poprzez orzekanie w sprawach skarg na te decyzje i inne akty. Zarazem ustawa ta w art. 3 § 3 stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z pr awem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Sprawując tę kontrolę, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Trzeba też przypomnieć, że za podstawę oceny zgodności z prawem bierze sąd stan istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Zaskarżoną decyzją skarżący skreślony został z listy studentów II roku studiów II stopnia-magisterskich, w roku akademickim 2012/2013 w Akademii (...) w K z powołaniem na podstawę z art. 190 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012.572 j.t. z poz. zm.).

Rozważając kwestię podstaw i zakresu stosowania tej ustawy, wyjść należy od przypomnienia, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawę tę stosuje się do publicznych i niepublicznych szkół wyższych, ale zgodnie z ust. 2 tego artykułu nie stosuje się jej do szkół wyższych i wyższych seminariów duchownych prowadzonych przez kościoły i związki wyznaniowe, z wyjątkiem Katolickiego Uniwersytetu (...), chyba, że ustawa lub umowa między rządem a władzami kościołów lub związków wyznaniowych stanowi inaczej.

Taka regulacja art. 1 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oznacza, że względem studentów innych niż KUL szkół wyższych i wyższych seminariów duchownych prowadzonych przez kościoły i związki wyznaniowe, ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym może być stosowana tylko w oparciu o przepis innej ustawy szczególnej lub umowy między rządem a władzami danego kościoła czy związku wyznaniowego i na zasadach określonych tymi przepisami lub umową.

Umocowanie do stosowania względem studentów Akademii (...) w K przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym tkwi w postanowieniach umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej, a Konferencją Episkopatu Polski w sprawie statusu prawnego szkół wyższych zakładanych i prowadzonych przez Kościół Katolicki, w tym uniwersytetów, odrębnych wydziałów i wyższych seminariów duchownych oraz w sprawie trybu i zakresu uznawania przez Państwo stopni i tytułów naukowych nadawanych przez szkoły wyższe, podpisanej w Warszawie z dnia 1 lipca 1999 r. Powyższa umowa podpisana dnia 1 lipca 1999 r. (dalej: umowa) stanowi załącznik obwieszczenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 29 lipca 1999 r. o wykonaniu Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzeczypospolitą Polską (Dz. U. z 1999.63.727.) i weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Regulację m.in. statusu prawnego szkół wyższych Kościoła Katolickiego w drodze umów, przewiduje art. 15 ust. 2 Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzeczypospolitą Polską podpisanego 28 lipca 1993 r. w Warszawie (Dz. U. z 1998.51.318).

Zgodnie z postanowieniem § 2 ust. 1 pkt 5 powyższej umowy- Kościelna szkoła wyższa; Wyższa Szkoła Filozoficzno- Pedagogiczna "(...)" w K, (dawniej Wydział (...)), a obecnie- Akademia (...) w K - ma przymiot kościelnej osoby prawnej posiadającej uprawnienia określone w umowie.

W myśl § 5 Umowy, studentom kościelnych szkół wyższych przysługują prawa studentów uczelni utworzonych na podstawie ustawy, o której mowa w § 4 (tekst jedn.: ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 65, poz. 385 z późn. zm.) oraz na podstawie ustawy z dnia 26 czerwca 1997 r. o wyższych szkołach zawodowych (Dz. U. 96 poz. 590 z późn. zm.).

Obie te ustawy wymienione w § 5 Umowy, utraciły moc na podstawie art. 276 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym z dniem wejścia w życie powołanej ustawy t.j. z dniem 1 stycznia 2005 r. (art. 277).

Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 grudnia 2009 r., (...), (Dz. U. z 2009/12/1702) rozstrzygającym o zgodności z Konstytucją ustawy z 5 kwietnia 2006 r. o finansowaniu Wyższej Szkoły Filozoficzno- Pedagogicznej (...) w K z budżetu państwa, przyjął, że powołanie umową podpisaną 1 lipca 1999 r. ustawy z 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym, już nie obowiązującej w czasie orzekania, należy rozumieć jako odesłanie do przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Stanowisko powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela.

W konsekwencji studentom Akademii (...) w K służą takie same uprawnienia jakie przysługują studentom uczelni utworzonych na podstawie ustawy z 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym.

Do praw tych niewątpliwie należą uprawnienia wynikające z art. 207 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym (dalej: ustawa), a w szczególności uprawnienie do zaskarżania do sądu administracyjnego ostatecznej decyzji w przedmiocie skreślenia studenta z listy studentów.

Przepis ust. 3 art. 190 ustawy wyraźnie stwierdza, że decyzje rektora wydane w następstwie rozpatrzenia odwołania od decyzji kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej w przedmiocie skreślenia z listy studentów wydanych na podstawach z art. 190 ust. 1 i ust. 2 są ostateczne.

Przepis art. 190 ust. 1 w punktach 1-4 określa okoliczności, których zaistnienie obliguje organ do wydania decyzji o skreśleniu z listy studentów.

W myśl natomiast art. 190 ust. 2 kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej może skreślić studenta z listy studentów w przypadku:

1)

stwierdzenia braku postępów w nauce;

2)

nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie;

3)

niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

Zgodnie z art. 160 ust. 1 ustawy, organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów. Natomiast w myśl ust. 2 studia w uczelni są prowadzone według planów studiów i programów kształcenia. Jednym z elementów, które winien uwzględniać regulamin studiów, jest określenie trybu skreślenia listy studentów (art. 162 pkt 4).

Przedłożony przy aktach postępowania Regulamin studiów pierwszego stopnia i drugiego stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich (dalej: regulamin) stanowi załącznik do uchwały z dnia 18 maja 2011 Senatu Akademickiego Uczelni. Postanowienia § 32 ust. 1 regulaminu stanowią dosłowne powtórzenie art. 190 ust. 1 ustawy. Natomiast § 32 regulaminu w ust. 2 pkt 1-3 powtarza podstawy fakultatywnej decyzji w przedmiocie skreślenia z listy studentów przewidziane w art. 190 ust. 2 ustawy, z tą tylko modyfikacją, że podstawę skreślenia opisaną w art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy ogranicza do przypadku nieuzyskania zaliczenia roku w terminie, o którym mowa w § 9 ust. 2, ust. 3.

Taka regulacja ma związek z postanowieniem § 1 ust. 2.3 regulaminu, w myśl którego jednostkę zaliczeniową realizacji programu studiów stanowi rok studiów. Niezaliczenie zatem semestru w Akademii (...), poza przewidzianą w § 9 ust. 3 sytuacją, gdy program nauczania i plan studiów przewiduje zakończenie studiów w semestrze zimowym, nie stanowi podstawy do skreślenia studenta z listy studentów w oparciu o przepis art. 190 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 32 ust. 2.2. regulaminu studiów.

W świetle brzmienia art. 190 ust. 1 i 2 oraz § 32 ust. 1i 2 regulaminu jest oczywiste, że podstawa skreślenia z listy studentów z powodu stwierdzenia braku postępów w nauce jest odmienna od skreślenia z powodu nieuzyskania zaliczenia roku w terminie określonym § 9 ust. 2 lub 3. Zgodnie z § 9 ust. 2 student jest zobowiązany do zaliczenia roku najpóźniej do końca roku akademickiego, w którym uzyskał wpis. Rok akademicki to (§ 1 ust. 2.4) okres kalendarzowy, w którym prowadzi się zajęcia oraz egzaminy i zaliczenia przewidziane w planie studiów i programie nauczania, który wg § 6 rozpoczyna się 1 października i trwa do 30 września następnego roku i dzieli się na dwa semestry.

Postanowienia § 2 ust. 1.1 i 1.2 regulaminu powtarzają wynikające z art. 189 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy obowiązki studenta, w tym obowiązki postępowania zgodnie z regulaminem studiów, przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni, wykonywania zarządzeń jej władz, uzyskiwania zaliczeń i przystępowania do egzaminów przewidzianych w planie studiów i programie nauczania na zasadach w nim określonych.

Jak dowodzi, złożony w uzupełnieniu akt postępowania, ramowy plan studiów stacjonarnych II stopnia na kierunku kulturoznawstwo, tok studiów (definiowany § 1 ust. 2.10 jako konkretny plan studiów i program nauczania) realizowany jest w okresach semestralnych, w tym na II roku w semestrze 3 (zimowym) i 4 (letnim). W ramach poszczególnych semestrów student obowiązany jest uzyskać wymaganą planem studiów formę zaliczenia danego przedmiotu (w postaci egzaminu- E, zaliczenia z oceną- ZO, czy zaliczenia z oceną z egzaminu ZO (E).

W myśl § 12 ust. 1 regulaminu, warunkiem uzyskania punktów zaliczeniowych (definiowane § 1 ust. 2.2) jest zaliczenie danego przedmiotu wg określonych dla niego wymogów. Egzaminy i zaliczenia podlegają wpisowi do dokumentów rejestrujących przebieg studiów (§ 5 ust. 4), do których należy tzw. karta okresowych osiągnięć studenta.

Do studenta w świetle § 2 ust. 1 i 2 w zw. z § 5 ust. 4 należy obowiązek dokumentowania okresowych osiągnięć w realizacji określonego planem studiów i programem nauczania toku studiów, m.in. przez udostępnianie uczelni kart egzaminacyjnych i zaliczeniowych.

Istota zatem przewidzianej w art. 190 ust. 2 pkt 1 i § 32 ust. 2.1. podstawy skreślenia z listy studentów w postaci stwierdzenia braku postępów w nauce, polega na tym, że skreślenie takie może nastąpić jeszcze przed upływem okresu, który regulamin uczelni przyjmuje jako jednostkę zaliczeniową realizacji programu studiów (semestr lub rok), jeśli właściwy organ uczelni ustali, że student w toku studiów nie realizuje swych obowiązków w zakresie uzyskiwania zaliczeń i przystępowania do egzaminów w terminach przewidzianych w planie studiów i programie nauczania.

W tym zakresie stanowisko zaskarżonej decyzji, że skarżący nie zrealizował w terminie, mimo dwukrotnego przedłużania sesji egzaminacyjnej zimowej do dnia 23 czerwca 2013 r., planu studiów i programu nauczania w III semestrze drugiego roku studiów w roku akademickim 2012/2013 jest uzasadnione i znajduje oparcie w przedłożonej dokumentacji, a zwłaszcza w karcie okresowych osiągnięć, w której odnotowano złożenie w dniu 27 marca 2013 r. ostatniego egzaminu, a brak adnotacji o złożeniu egzaminów z 4 dalszych przedmiotów i jednego zaliczenia z oceną w okresie przedłużenia sesji do 23 czerwca 2013 r.

To do skarżącego należało w ramach obowiązków studenta dostarczenie organom uczelni przewidzianych regulaminem dokumentów, bez czekania na wezwanie do ich dostarczenia. Wbrew treści skargi, w odwołaniu nie deklarował skarżący możliwości "złożenia" karty, a jedynie "możliwość jej okazania".

Cała argumentacja skargi, co do powodów niezaliczenia sesji w terminie, sprowadza się do powołania na te same okoliczności i dokumenty, które miały uzasadniać wnioski o przedłużenie terminu zakończenia sesji zimowej.

Odwołanie, a także skarga, nie wskazują żadnych powodów, dla których nie uzyskano wymaganych zaliczeń sesji mimo przedłużenia jej zakończenia.

Z treści pisma do skarżącego jasno wynika, że termin 10 lipca 2013 r. dotyczył uiszczenia opłaty za studia, której brak zgodnie z powołanym art. 190 ust. 2 pkt 3 stanowić może samodzielną podstawę skreślenia i o takiej możliwości skarżący został poinformowany.

Pomimo powyższych okoliczności, skarga podlega uwzględnieniu, gdyż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem przepisu § 32 ust. 5 Regulaminu studiów. W przepisie tym stwierdzono, że brak postępów w nauce stwierdza się, gdy stopień realizacji programu wyklucza możliwość zakończenia roku studiów, chyba, że studentowi przysługuje prawo do powtarzania roku studiów.

Z powyższej regulacji wynikają dwie istotne zasady obowiązujące strony regulaminu, a więc uczelnię i studenta.

Po pierwsze, jeżeli studentowi przysługuje prawo do powtarzania roku studiów lub przedmiotu, to nie może mieć zastosowania instytucja skreślenia z listy studentów z powodu braku postępów w nauce, jako skutek dalej idący.

Odmiennego rozumienia tej regulacji, w sposób zaprezentowany w odpowiedzi na skargę, w myśl którego prawo studenta do powtarzania roku studiów nie niweczy upoważnienia uczelni do skreślenia z studenta z powodu zaistnienia innej przesłanki, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela, właśnie w odniesieniu do przesłanki w postaci braku postępów w nauce.

Zawarty w części VII Regulaminu-zaliczenie przedmiotu i roku studiów- § 13 w ust. 1 stanowi, że w przypadku nieuzyskania liczby punktów zaliczeniowych, jaka jest wymagana do wpisu na kolejny rok studiów, niespełnienia warunków, o których mowa w § 10 ust. 6.1 lub innych warunków zaliczenia danego roku studiów zgodnie z programem studiów, student ma prawo jeden raz, zarówno w ramach toku studiów pierwszego stopnia, jak i drugiego stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich, powtórzyć rok studiów. Powtarzając rok studiów ma prawo uczestniczyć w zajęciach i zdawać egzaminy przewidziane dla kolejnego roku studiów, chyba, że wyklucza to sekwencyjny system zajęć lub egzaminów albo spełnienie innych warunków przewidzianych w planie studiów lub programie nauczania. Zgodnie z § 13 ust. 2 powtarzanie roku nie jest dopuszczalne w przypadku braku zaliczenia pierwszego roku studiów pierwszego stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich.

Rację należy zatem przyznać skardze, że w świetle § 13 ust. 1 i 2 Regulaminu wyłączone jest skreślenie studenta drugiego roku studiów drugiego stopnia z listy studentów z tego powodu, że nie zaliczył roku, jeżeli służyło mu jeszcze prawo, do jednorazowego w ramach toku tych studiów powtarzania roku. Ta sama reguła ma zastosowanie względem studenta, który jeszcze przed upływem terminu do zaliczenia roku nie czyni postępów w nauce i to w takim nawet zakresie, że stopień realizacji wyklucza możliwość zaliczenia roku studiów. Wynika to z brzmienia § 32 ust. 5 w związku z § 13 ust. 1 i 2 Regulaminu studiów.

Przyjęcie stanowiska Organu w tej kwestii, prowadziłoby w istocie do nadania prawu studenta do powtarzania roku, charakteru uznaniowego, zależnego od woli uczelni, podczas gdy regulamin uzależnia powstanie tego uprawnienia i skorzystanie z niego tylko od zaistnienia określonych regulaminem przesłanek i nie nadaje mu charakteru uznaniowego.

Po drugie, w świetle § 32 ust. 5 w zw. z § 13 ust. 1 i 2 regulaminu, skreślenie studenta na podstawie art. 190 ust. 2 pkt 1 (§ 32 ust. 2.1. Regulaminu) w przypadku stwierdzenia braku postępów w nauce może nastąpić tylko przy ustaleniu, że stopień realizacji programu wyklucza możliwość zaliczenia roku studiów. W istocie zatem Regulamin studiów Akademii (...) zdefiniował przesłankę braku postępów w nauce, jako taki stan w zakresie realizacji przez studenta programu studiów, który wyklucza możliwość zaliczenia roku studiów. Nie jest to zatem uznaniowa podstawa do decyzji w przedmiocie skreślenia z listy studentów. Organy uczelni obowiązane są wówczas zgodnie z art. 7, 77 i 107 § 1 i 3 k.p.a. dokonać i zobrazować w uzasadnieniu decyzji, stan realizacji programu przez studenta w dacie jej wydania i wskazać okoliczności, z powodu których nie będzie możliwe zaliczenie przez studenta roku studiów w regulaminowym terminie.

Ustalenie takich okoliczności stanowi samodzielną i wystarczającą postawę do skreślenia studenta pierwszego roku studiów pierwszego stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich. W odniesieniu do studiów drugiego stopnia oraz studiów pozostałych stopni, którzy zaliczyli pierwszy rok, dodatkową przesłanką skreślenia z listy studentów z powodu braku postępów w nauce jest uprzednie ustalenie, że studentowi nie służy już prawo do powtarzania roku.

Żadna z tych okoliczności nie była przedmiotem ustaleń decyzji organów Uczelni.

Ponownie rozpatrując sprawę ustalą organy Uczelni, czy skarżący w toku studiów drugiego stopnia korzystał z prawa do powtarzania roku.

W przypadku, gdy skarżący korzystał już z prawa do powtarzania roku w toku studiów drugiego stopnia, poczynią organy i odzwierciedlą w decyzji konkretne ustalenia co do stopnia i zakresu realizacji programu studiów oraz ustalą i wskażą przyczyny, z powodu których zaliczenie II roku studiów w roku akademickim 2012/2013 według stanu istniejącego już w dacie wydania zaskarżonej decyzji (sierpień 2013 r.) nie było możliwe.

Niezależnie od powyższego uwzględnią organy Uczelni ewentualne inne okoliczności faktyczne istniejące przy podejmowaniu decyzji po ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w I punkcie sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j. z późn. zm.) w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012. poz. 572 j.t. z późn. zm.)

Orzeczenie w II punkcie sentencji wyroku oparto na przepisie art. 152 powołanej ustawy p.p.s.a. w związku z treścią uchylonych decyzji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.