Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2674738

Wyrok
Sądu Apelacyjnego w Krakowie
z dnia 11 września 2013 r.
III AUa 1159/12

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia SA Agata Pyjas-Luty (spr.).

Sędziowie SA: Marta Fidzińska-Juszczak, Jadwiga Radzikowska.

Sentencja

Sąd Apelacyjny w Krakowie Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013 r. w Krakowie sprawy z wniosku K. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w K. o rentę z tytułu niezdolności do pracy na skutek apelacji wnioskodawczyni K. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie VII Wydziału Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 czerwca 2012 r. sygn. akt VII U 2176/09 oddala apelację.

Uzasadnienie faktyczne

Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2012 r. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił odwołanie K. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w K. z dnia 6 października 2009 r., którą odmówiono przyznania jej renty z tytułu niezdolności do pracy wobec uznania, że jest zdolna do pracy a ponadto w dziesięcioleciu poprzedzającym datę złożenia wniosku o rentę (tj. 2 lipca 2009 r.) udowodniła jedynie łącznie jeden rok, 9 miesięcy i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych zamiast wymaganych 4 lat.

Poza sporem jest, że wnioskodawczyni, urodzona (...) z zawodu jest krawcową, ostatnio pracowała jako sprzedawczyni przy czym od dnia 16 kwietnia 2008 r. nie pozostaje w zatrudnieniu. W okresie od 5 marca 2005 r. do dnia 31 lipca 2005 r. wnioskodawczyni pobierała świadczenie rehabilitacyjne.

Celem wyjaśnienia kwestii spornych dotyczących stanu zdrowia wnioskodawczyni i ewentualnej daty powstania niezdolności do pracy sąd pierwszej instancji dopuścił i przeprowadził dowody z opinii biegłych o specjalnościach odpowiednich do rodzaju schorzeń wnioskodawczyni. Biegli z zakresu neurologii i chirurgii ortopedycznej w opiniach z dnia 19 kwietnia 2010 r. oraz z dnia 6 lipca 2010 r. zdiagnozowali u opiniowanej: stwardnienie rozsiane, stan po przebytym w 2004 r. zapaleniu nerwu wzrokowego prawego, dyskopatię na poziomie C6 - C7 a także nieznaczne zmiany zwyrodnieniowe w kręgosłupie lędźwiowo - krzyżowym oraz chondropatię rzepki obustronnie. Biegły chirurg - ortopeda uznał, że skarżąca z powodów ortopedycznych jest częściowo niezdolna do pracy w okresie od 21 września 2009 r. do 31 lipca 2010 r., natomiast biegły neurolog uznał stopień nasilenia schorzeń neurologicznych za niepowodujące niezdolności do pracy i bez znaczenia orzeczniczego w przedmiotowej sprawie. Wobec zaistniałych rozbieżności oraz zastrzeżeń organu rentowego do opinii biegłego chirurga - ortopedy Sąd Okręgowy dopuścił i przeprowadził dodatkowy dowód z opinii innego chirurga - ortopedy, który w opinii z dnia 4 lutego 2011 r. ocenił, że wnioskodawczyni z uwagi na stopień nasilenia schorzeń zwyrodnieniowych kręgosłupa i stawów kolanowych jest zdolna do pracy. Wobec ponownie zaistniałych wątpliwości w stanowiskach orzeczniczych powołanych w sprawie biegłych, Sąd dopuścił i przeprowadził kolejny dowód z opinii łącznej specjalistów neurochirurga i chirurga - ortopedy, w których ocenie badana jest częściowo niezdolna do pracy na okres trzech lat w czasie od 21 września 2009 r. do 21 września 2012 r. a swoje stanowisko podtrzymali następnie w opinii uzupełniającej z dnia 5 lipca 2011 r. zarówno w części dotyczącej daty powstania częściowej niezdolności do pracy jak i okresu jej trwania. Ostatecznie sąd pierwszej instancji ustalił, że wnioskodawczyni jest częściowo niezdolna do pracy od 21 września 2009 r. na trzy lata, oparł się na opinii biegłego chirurga - ortopedy z dnia 6 lipca 2010 r. oraz zbieżnej z nią opinii łącznej biegłych neurochirurga i chirurga ortopedy z dnia 5 lipca 2011 r., z których jednoznacznie wynika, iż stopień oraz data powstania niezdolności wnioskodawczyni do pracy. W opinii sądu pierwszej instancji powołane opinie zostały sporządzone prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa i nie budzą żadnych zastrzeżeń Sądu.

W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy stosownie do treści art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 35 z 2004 r. poz. 353 ze zm.) uznał, że pomimo częściowej i okresowej niezdolności wnioskodawczyni do pracy od dnia 21 września 2009 r., nie spełnia ona przesłanek do uzyskania renty zawartych w wyżej wymienionym przepisie ustawy albowiem również w dziesięcioleciu poprzedzającym datę powstania częściowej niezdolności do pracy (tj. 21 września 2009 r.) nie udowodniła wymaganego 4 letniego okresu zatrudnienia a jedynie łącznie 1 rok, 9 miesięcy i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych. W konsekwencji Sąd Okręgowy na podstawie art. 4771 § 1 k.p.c. oraz wyżej wskazanego przepisu ustawy oddalił odwołanie.

W apelacji od powyższego wyroku skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, zarzucając niepoprawne przeliczenie wymaganych okresów składkowych i nieskładkowych oraz wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku sądu pierwszej instancji poprzez uznanie K. W. za częściowo niezdolną do pracy zgodnie ze stanowiskiem biegłych lekarzy oraz zgromadzoną dokumentacją medyczną, przywrócenie terminu odwołania się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w K. z dnia 16 września 2005 r. o odmowie przyznania zasiłku macierzyńskiego a także zaliczenie okresu po urodzeniu dziecka jako okresu przebywania na urlopie macierzyńskim i wychowawczym, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia sądowi pierwszej instancji. Skarżąca podniosła ponadto, iż w dacie urodzenia dziecka została decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 16 września 2005 r. pozbawiona zasiłku macierzyńskiego (również urlopu macierzyńskiego oraz wychowawczego) a co za tym idzie trzech lat kresów składkowych nieskładkowych.

Uzasadnienie prawne

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o w emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który jest osobą niezdolną do pracy (pkt. 1), posiada odpowiedni okres składkowy i nieskładkowy (pkt. 2), a niezdolność do pracy powstała w okresach, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2, pkt 3 lit. b, pkt 4, 6, 7 i 9, ust. 2 pkt 1, 3-8 i 9 lit. a, pkt 10 lit. a, pkt 11-12, 13 lit. a, pkt 14 lit. a i pkt. 15-17 oraz art. 7 pkt 1-4, 5 lit. a, pkt 6 i 12, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów (pkt.3), przy czym przepisów ust. 1 nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet lub 25 lat dla mężczyzn i jest całkowicie niezdolny do pracy (art. 57 ust. 2 cytowanej ustawy). Natomiast w myśl art. 58 ust. 1 pkt 4 wyżej wymienionej ustawy, w sytuacji, gdy niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat, warunek posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego uważa się za spełniony, jeżeli ubezpieczony osiągnął okres składkowy i nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej 4 lata, przy czym okres ten powinien przypadać w ciągu ostatniego dziesięciolecia przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy.

Sąd Apelacyjny podziela stanowisko Sądu Okręgowego, że pomimo, iż skarżąca jest częściowo niezdolna do pracy w świetle przepisu z art.12 ust. 1 pkt 3 cytowanej wcześniej ustawy, który stanowi, że częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji, to nie spełnia przesłanki prawa do renty w postaci posiadania odpowiedniego stażu ubezpieczeniowego. Zauważyć należy, że renta z tytułu niezdolności do pracy nie jest tożsama ze świadczeniem socjalnym, przysługującym osobom o całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy ale jest świadczeniem związanym z posiadaniem wymaganego czasu zatrudnienia zgodnie z warunkami określonymi w art. 57 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 39 z 2004 r. poz. 353 ze zm.). Niezasadnym zdaniem Sądu Apelacyjnego jest żądanie skarżącej zawarte w apelacji, o zaliczenie okresu po urodzeniu dziecka jako okresu przebywania na urlopie macierzyńskim i wychowawczym, gdyż zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity Dz.U. nr 31 z 2005 r. poz. 267) zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego: urodziła dziecko albo przyjęła dziecko w wieku do 1 roku na wychowanie i wystąpiła Sądu opiekuńczego w sprawie jego przysposobienia bądź przyjęła dziecko w wieku do 1 roku na wychowanie w ramach rodziny zastępczej, natomiast zgodnie z art. 30 ust. 1 cytowanej ustawy zasiłek macierzyński przysługuje w razie urodzenia dziecka po ustaniu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli ubezpieczenie to ustało w okresie ciąży: wskutek ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy bądź z naruszeniem przepisów prawa, stwierdzonym prawomocnym orzeczeniem Sądu. Umowa o pracę ze skarżącą została rozwiązana 31 października 2004 r., więc w świetle powołanych przepisów ustawy brak jest podstaw do wypłaty zasiłku macierzyńskiego gdyż poród nie nastąpił w okresie zatrudnienia ani też zatrudnienie nie ustało z przyczyn podanych w art. 30 ust. 1 cytowanej ustawy. Taką też decyzję wydał organ rentowy w dniu 16 września 2005 r., która uprawomocniła się na skutek braku wniesienia odwołania. Sąd Apelacyjny zważył ponadto, że nawet gdyby skarżąca spełniała przesłanki przyznania zasiłku macierzyńskiego, zawarte w cytowanych przepisach ustawy to i tak suma okresów składkowych i nieskładkowych byłaby niewystarczająca do uzyskania w świetle art. 58 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 39 z 2004 r. poz. 353 ze zm.) świadczenia rentowego.

Wbrew zarzutom apelacji Sąd Okręgowy poprawnie obliczył wymagane w przedmiotowej sprawie okresy składkowe i nieskładkowe oraz ocenił materiał dowodowy, dokonując jego wszechstronnego rozważenia, które polegało na rzetelnej, bezstronnej ocenie wyników postępowania i ich prawidłowej interpretacji, przy uwzględnieniu zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego. Przeprowadzone dowody z opinii biegłych, dokumentacji lekarskiej i akt rentowych pozwalały dokonać ustaleń będących podstawą rozstrzygnięcia.

W tym stanie rzeczy, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów podniesionych w apelacji, Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 385 k.p.c.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów powszechnych.