II SO/Łd 2/21 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3156421

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 marca 2021 r. II SO/Łd 2/21

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 marca 2021 r. wniosku Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Spółki z o.o. w Łodzi o wymierzenie Staroście (...) grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi za nieprzekazanie skargi na bezczynność organu i przewlekłe postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. A 52a, dz. Nr (...) postanawia:

1. wymierzyć Staroście (...) grzywnę w kwocie 1000 (tysiąc) złotych;

2. zasądzić od Starosty (...) na rzecz Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Spółki z o.o. w Ł. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. dc

Uzasadnienie faktyczne

Zakład Wodociągów i Kanalizacji Spółka z o.o. w Ł. w oparciu o art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) - w skrócie: "p.p.s.a." - 5 stycznia 2021 r. (data nadania) złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosek o wymierzenie grzywny Staroście (...), za nieprzekazanie skargi z 26 czerwca 2019 r. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. W. 52a, dz. nr. 335/9, znak sprawy: (...).

Dotychczasowy przebieg postępowania jest następujący:

26 czerwca 2019 r. Zakład Wodociągów i Kanalizacji Spółka z o.o. w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, za pośrednictwem Starosty (...) - Starostwa Powiatowego w T. dwie skargi na bezczynność Starosty (...) oraz przewlekłe prowadzenie postępowanie w dwóch sprawach:

- (...) (w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. W. 51, dz. nr. 334/17, obecnie wniosek o wymierzenie grzywny odnośnie tej sprawy sygn. akt II SO/Łd 1/21);

- (...) (w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. W. 52a, dz. nr. 335/9, obecnie wniosek o wymierzenie grzywny odnośnie tej sprawy sygn. akt II II SO/Łd 2/21).

Wraz z pismem z 17 września 2019 r., w sprawie (...) Starosta (...) przesłał do tut. Sądu skargę Zakładu Wodociągów i Kanalizacji na bezczynność Starosty (...) oraz przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość wraz z aktami postępowania, natomiast nie załączył odpowiedzi na skargę.

Pismem z 2 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zwrócił organowi skargę Spółki na bezczynność Starosty (...) oraz przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. W. 52a, dz. nr. 335/9 wraz z jej odpisem i akta administracyjne z uwagi na brak załączenia do przesłanych dokumentów odpowiedzi na skargę.

Wobec braku realizacji przez Starostę (...) obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., 24 lutego 2020 r. (data nadania) ZWiK spółka z o.o. w Ł. wniosła o wymierzenie organowi administracji grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SO/Łd 4/20.

Postanowieniem z 21 maja 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 4/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględnił wniosek Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Spółki z o.o. w Ł. i w oparciu o art. 55 § 1 p.p.s.a. wymierzył Staroście (...) grzywnę w wysokości 200 zł za nieprzekazanie skargi z 26 czerwca 2019 r. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. W. 52a, dz. nr. 335/9. Postanowienie jest prawomocne.

Pomimo wymierzenia grzywny, Starosta (...) nadal nie wywiązał się z obowiązku przekazania skargi do sądu stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a., wobec czego strona skarżąca ponownie wystąpiła z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie (...).

W wykonaniu zarządzenia sędziego sprawozdawcy doręczono organowi administracji odpis wniosku o wymierzenie grzywny w sprawie o sygn. akt II SO/Łd 2/21, jednak mimo zakreślenia siedmiodniowego terminu do ustosunkowania się przez organ do powyższego wniosku, termin ten upłynął bezskutecznie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Wniosek o wymierzenie organowi grzywny jest zasadny.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 p.p.s.a.). Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 p.p.s.a.). W razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. (art. 55 § 1 p.p.s.a.).

W tym miejscu podkreślić należy, że każda skarga do sądu administracyjnego wszczyna postępowanie sądowoadministracyjne i tylko sąd jest uprawniony do rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej. Innymi słowy, to sąd, a nie organ administracji jest dysponentem skargi i to rolą sądu jest ocena, czy w danej sprawie bezczynność lub przewlekłość postępowania miała miejsce, czy też nie. Zatem bez względu na to, czy organ pozostaje w przekonaniu, że załatwił sprawę co do meritum, jego obowiązkiem było przekazanie skargi na bezczynność do sądu wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie określonym ustawą.

Grzywna, o jakiej mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany tj. dyscyplinująco - restrykcyjny, a wyłączną, materialnoprawną przesłanką wymierzenia tejże grzywny jest niewypełnienie obowiązku przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi do sądu. W tej sytuacji przyczyny, które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi pozostają bez znaczenia w sprawie wymierzenia grzywny, mogą mieć jedynie wpływ na jej wysokość.

Z załączonej do wniosku o wymierzenie grzywny dokumentacji wynika, że skargę na bezczynność i przewlekłe postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. W. 52a, dz. nr. 335/9, znak sprawy: (...), złożono do organu 26 czerwca 2019 r., a zatem organ winien był przekazać skargę do sądu wraz z aktami i odpowiedzią na skargę najpóźniej do 26 lipca 2019 r., czego jednak nie uczynił. W kontekście zasadności wymierzenia grzywny tej sytuacji nie konwalidowało zachowanie organu polegające na przekazaniu skargi wraz z aktami 17 września 2019 r., gdyż było to nie tylko spóźnione działanie, ale również niekompletne (brak odpowiedzi na skargę).

Niestety mimo wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowienia z 21 maja 2020 r., sygn. akt II SO/Łd 4/20 i wymierzenia organowi grzywny organ w niniejszej sprawie nadal nie przekazał opisanej na wstępie skargi do sądu, co spowodowało złożenie przez stronę skarżącą kolejnego wniosku o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 p.p.s.a.

W ocenie Sądu grzywna, o której mowa w powyższym unormowaniu, nie ma charakteru jednorazowego i w sytuacji, gdy organ, pomimo wymierzenia takiej grzywny, w dalszym ciągu nie wypełnia obowiązku przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, dopuszczalne jest ponowne jej wymierzenie. W tej kwestii wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 czerwca 2012 r., sygn. akt I OZ 418/12 (publ. OSP 2013/7-8/75, LEX nr 1335530), trafnie wskazując, że z uwagi na dyscyplinujący charakter wniosku o wymierzenie grzywny, nie sposób przyjąć, że grzywna raz wymierzona czyni niedopuszczalnym kolejny wniosek w tym zakresie. Takie rozumowanie, w ocenie NSA, prowadziłoby wprost do ograniczenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Organ bezkarnie mógłby nadal pozostawać w zwłoce, a skarżący utraciłby instrumenty do zwalczania dalszego łamania prawa przez organ. Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. nie stanowi, że grzywna może zostać wymierzona tylko raz, a nadto art. 55 § 2 p.p.s.a. daje sądowi możliwość rozpoznania skargi na podstawie jej odpisu, gdy stan faktyczny i prawny przedstawiony w skardze nie budzi wątpliwości, ale tylko na żądanie skarżącego.

Zatem ponowny wniosek o wymierzenie grzywny organowi w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie może być uznany za niedopuszczalny w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 4 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. tylko dlatego, że grzywna ta została organowi już raz wymierzona, skoro organ nadal nie wywiązuje się z obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Nie zachodzi w takiej sprawie stan tzw. powagi rzeczy osądzonej.

Jak wynika z akt sprawy, mimo wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowienia z 21 maja 2021 r., sygn. akt II SO/Łd 4/18, w przedmiocie wymierzenia Staroście (...) grzywny w trybie art. 55 p.p.s.a. w wysokości 200 zł, grzywna ta nie osiągnęła jednak swojego dyscyplinującego celu, a jej represyjna funkcja nie zrobiła na organie żadnego wrażenia. Pomimo bowiem doręczenia organowi 31 lipca 2020 r. odpisu prawomocnego postanowienia w przedmiocie jej wymierzenia (potwierdzenie odbioru k. 55 akt sądowych w sprawie II SO/Łd 4/20), organ w dalszym ciągu nie wykonał obowiązku przekazania Sądowi skargi z 26 czerwca 2019 r.

W związku z powyższym, skoro nie budzi wątpliwości, że Starosta (...) pomimo ukarania go przez Sąd grzywną za nieprzekazanie skargi Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Spółka z o.o. w Ł., w dalszym ciągu uchyla się od przedmiotowego obowiązku, należy uznać, że zachodzą podstawy do ponownego ukarania go grzywną na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.

Orzeczona kwota grzywny mieści się w granicach wyznaczonych przepisem art. 154 § 6 p.p.s.a. Określając jej wysokość Sąd miał na uwadze wszystkie okoliczności sprawy, w tym przede wszystkim znaczny okres w uchybieniu terminu do przekazania skargi oraz fakt, iż uprzednio wymierzona organowi grzywna w kwocie 200 zł nie była wystarczająca dla osiągnięcia zarówno jej dyscyplinującego, jak i restrykcyjnego celu.

W ocenie Sądu Starosta (...) postępuje lekceważąco zarówno względem obowiązków wynikających z przepisów prawa, jak również względem prawomocnego orzeczenia sądowego. Organ administracji nawet nie zadał sobie trudu, aby ustosunkować się do ponownego wniosku o wymierzenie grzywny, nie mówiąc już nawet o tym, że skarga nadal nie została do sądu przekazana. Sąd orzekł zatem o wymierzeniu grzywny w kwocie 1000 zł, uznając ją za adekwatną do naruszenia prawa stwierdzonego na obecnym etapie postępowania.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 postanowienia.

O kosztach postępowania orzeczono w pkt 2 postanowienia, na podstawie art. 200 p.p.s.a. dc

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.