Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2891768

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie
z dnia 5 marca 2020 r.
II SAB/Ol 89/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk.

Sędziowie WSA: Katarzyna Matczak, Piotr Chybicki (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 marca 2020 r. sprawy ze skargi D. L. na bezczynność Burmistrza Miasta B. w udostępnieniu informacji publicznej 1/ zobowiązuje Burmistrza Miasta B. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia... w zakresie udostępnienia załączników do protokołów z posiedzeń wszystkich Komisji Rady Miasta B., w terminie 14 dni; 2/ stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3/ zasądza od Burmistrza Miasta B. na rzecz skarżącego D. L. kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. WSA/wyr.1a - sentencja wyroku (tryb uproszczony)

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskiem z 1 marca 2019 r., na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 z późn. zm., dalej jako: u.d.i.p.), D. L., za pośrednictwem Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (ePUAP), zwrócił się do Burmistrza Miasta "(...)" o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wszystkich protokołów (wraz z załącznikami) z posiedzeń wszystkich komisji Rady Miasta "(...)", które odbyły się w 2017 r. i 2018 r. Wnioskodawca wniósł o przesłanie skanów protokołów w formacie pdf pocztą elektroniczną, na wskazany adres e-mail, zaś w przypadku publikacji żądanych informacji w Biuletynie Informacji Publicznej - o informację w tym zakresie i nieprzesyłanie wnioskowanych protokołów.

W odpowiedzi na powyższy wniosek organ pismem z 15 marca 2019 r. wskazał, że w związku z tym, że wniosek strony dotyczy informacji przetworzonej, niezbędne jest wskazanie interesu społecznego jako uzasadnienie do przedmiotowego wniosku. Ponadto organ wezwał wnioskodawcę do podania imienia i nazwiska oraz adresu, na który będzie wystawiona faktura VAT za poniesione koszty w związku z udzieleniem informacji przetworzonej.

Wnioskiem z 23 kwietnia 2019 r., złożonym za pośrednictwem platformy ePUAP, D. L. zmodyfikował zakres uprzednio złożonego wniosku i wniósł o udzielenie informacji publicznej w zakresie udostępnienia wszystkich protokołów (wraz z załącznikami) z posiedzeń wszystkich komisji Rady Miasta "(...)", które odbyły się w 2018 r. Zaznaczył, że informacja, o którą wnosi, jest informacją prostą. Ponadto wskazał, że dostęp do protokołów posiedzeń komisji wprost gwarantuje art. 11b ustawy o samorządzie gminnym, dlatego też informacji tych nie można uznać za informacje przetworzone, a tym samym, ich udostępnienie nie może pociągać za sobą kosztów przewidzianych w art. 15 u.d.i.p.

W dniu 14 maja 2019 r., w odpowiedzi na powyższy wniosek, organ przesłał wnioskodawcy pocztą elektroniczną na wskazany przez niego adres e-mail następujące protokoły za rok 2018: Komisji Polityki Gospodarczej, Komisji Budżetu i Finansów, Komisji Kultury, Sportu i Rekreacji, Komisji Oświaty, Komisji Przestrzegania Prawa, Bezpieczeństwa Publicznego i Komunikacji oraz Komisji Spraw Społecznych.

Następnie 13 września 2019 r. D. L., za pośrednictwem organu, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta "(...)" w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi normatywną gwarancję prawa do informacji publicznej poprzez nieuprawnione ograniczenie tego prawa, a także art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, poprzez brak udostępnienia informacji publicznej w terminie i w zakresie wskazanym we wniosku. Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 1 marca 2019 r., zmienionego następnie 23 kwietnia 2019 r., stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz uznanie, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podniósł, ze przesłana przez organ informacja jest niepełna, bowiem organ udostępnił protokoły z prac jedynie sześciu komisji rady miejskiej podczas, gdy we wnioskowanym okresie funkcjonowała jeszcze jedna komisja, tj. Komisja Rewizyjna. Ponadto nie zostały udostępnione załączniki wymienione w otrzymanych przez wnioskodawcę protokołach posiedzeń komisji. Skarżący zaznaczył, że wnioski o udostępnienie informacji publicznej wymagają załatwienia ich w sposób prawem przewidziany, a więc albo przez dokonanie czynności materialno-technicznej udostępnienia żądanej informacji albo przez wydanie stosownej decyzji oraz załatwienie ich w całości, a nie w arbitralnie wybranej przez organ części. Skarżący dodał, że wbrew regulacji zawartej w art. 12 ust. 1 u.d.i.p. w otrzymanej przez niego odpowiedzi nie zostały wskazane dane określające tożsamość osoby, która wytworzyła informację. Reasumując, skarżący podniósł, że mimo upływu wskazanego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminu podmiot zobowiązany na dzień składania skargi nie zrealizował w pełni wniosku, co czyni skargę zasadną i konieczną.

W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej oddalenie lub ewentualnie w przypadku stwierdzenia bezczynności organu w dacie wniesienia skargi - o umorzenie postępowania. W uzasadnieniu podniesiono, że organ, w reakcji na wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, podjął czynności związane z jego rozpatrzeniem, zachowując przy tym terminy przewidziane w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. W ocenie organu w niniejszej sprawie nie doszło do stanu bezczynności, a ponadto żądana informacja została udostępniona.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Kontrola sądu sprowadza się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Oznacza to, że w przypadku takiej skargi skierowanie jej do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony.

Przechodząc do meritum sprawy należy wskazać, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu z 14 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SAB/Wr 66/09). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub tez niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności, jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów będą miały natomiast znaczenie przy ocenie przez Sąd, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, w rozumieniu art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a., czy też nie.

W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się udostępnienia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Należy w tym miejscu wskazać, że ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje różne sposoby udostępniania informacji publicznych, a jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej, zgodnie z art. 10 u.d.i.p., na wniosek. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnym z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.).

W niniejszej sprawie skarżący skierował wniosek do Burmistrza Miasta "(...)" za pośrednictwem Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (ePUAP), domagając się udzielenia informacji w trybie ustawy o informacji publicznej w zakresie udostępnienia wszystkich protokołów (wraz z załącznikami) z posiedzeń wszystkich komisji Rady Miasta "(...)", które odbyły się w 2018 r. poprzez przesłanie ich - w formie skanów - pocztą elektroniczną na wskazany adres e-mail.

W świetle powołanego art. 4 ust. 1 u.d.i.p. nie budzi zatem wątpliwości, że adresat wniosku, tj. Burmistrz Miasta "(...)" jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, a żądana informacja stanowi informację publiczną, bowiem dotyczy funkcjonowania jednostki organizacyjnej, która wykonuje zadania publiczne i dysponuje majątkiem publicznym. Zatem organ winien był załatwić przedmiotowy wniosek w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p., a mianowicie w sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, organ ma obowiązek:

1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem;

2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy,

3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub

4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.

Skarżący złożył przedmiotowy wniosek w dniu 1 marca 2019 r., który następnie zmodyfikował kolejnym wnioskiem z dnia 23 kwietnia 2019 r., żądając udzielenia informacji publicznej w zakresie udostępnienia wszystkich protokołów (wraz z załącznikami) z posiedzeń wszystkich komisji Rady Miasta, które odbyły się w 2018 r. Jak wynika z akt sprawy organ w dniu 14 maja 2019 r. udzielił żądanej informacji publicznej, jednakże tylko częściowo, bowiem wnioskodawcy zostały przesłane wyłącznie protokoły z posiedzeń komisji - bez załączników do tych protokołów, a ponadto, jak ustalono, przesłane dokumenty nie obejmowały wszystkich komisji funkcjonujących w radzie miasta we wskazanym okresie, gdyż w udzielonej informacji pominięto protokoły z posiedzeń Komisji Rewizyjnej. Wprawdzie organ w dniu 19 listopada 2019 r., a zatem już po wniesieniu skargi, przesłał skarżącemu protokoły Komisji Rewizyjnej wraz z załącznikami, jednakże nadal nie udostępnił załączników do protokołów posiedzeń pozostałych komisji, których udostępnienia żądał wnioskodawca. Tym samym, należy stwierdzić, że wniosek skarżącego z dnia 23 kwietnia 2019 r. nie został załatwiony w pełnym zakresie, zaś udzielone częściowo informacje zostały udostępnione z uchybieniem 14-dniowego terminu do jej przedłożenia, wskazanego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

Należy przy tym podkreślić, że o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej świadczy nie tylko brak udzielenia informacji, ale także przedstawienie informacji zupełnie innej niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też wymijającej czy nieadekwatnej do treści wniosku (por. wyrok WSA w Warszawie z 28 września 2017 r., sygn. akt VIII SAB/Wa 43/17; wyrok WSA w Warszawie z 11 stycznia 2018 r. sygn. akt VIII SAB/Wa 109/17, dostępne w CBOSA).

Nie budzi zatem wątpliwości, że organ, nie udzielając pełnej informacji publicznej, pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku.

Stosownie do obowiązku wynikającego z treści art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku. W niniejszej sytuacji nie zachodzi bowiem przypadek oczywistego lekceważenia wniosku strony skarżącej ani braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. W konsekwencji takiego stanowiska zbędne i niecelowe byłoby również orzekanie przez sąd z urzędu o grzywnie, czy też o przyznaniu sumy pieniężnej, skoro sam skarżący takich wniosków nie składał.

O zwrocie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w kwocie 100 zł.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.