II SA/Wa 792/17 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2436152

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2017 r. II SA/Wa 792/17

UZASADNIENIE

Sentencja

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata K. L. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w (...) z dnia (...) kwietnia 2017 r. nr (...) w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy postanawia: odmówić przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 30 czerwca 2017 r. przyznano skarżącemu J. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pismem z dnia 25 lipca 2017 r. Okręgowa Rada Adwokacka w (...) wyznaczyła adw. K. L. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego.

Pełnomocnik skarżącego zapoznał się z aktami sprawy w dniu 6 września 2017 r.

Postanowieniem z dnia 17 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w (...) z dnia (...) kwietnia 2017 r. nr (...) w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy.

Odpis powyższego postanowienia doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 27 października 2017 r.

Pismem z dnia 3 listopada 2017 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oświadczając, że nie zostały one opłacone w części ani w całości. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał, że do dnia wydania przez Sąd postanowienia o odrzuceniu skargi, podjął czynności polegające na zapoznaniu się w siedzibie Sądu z aktami sprawy oraz skierował w dniu 27 września 2017 r. korespondencję do skarżącego z prośbą o nawiązanie kontaktu z kancelarią. W ocenie pełnomocnika, powyższe czynności uzasadniają przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia.

W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:

Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm. - dalej jako "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.

Przechodząc do oceny wniosku o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu wskazać należy, że przepis art. 250 p.p.s.a. nie nakłada obowiązku uwzględnienia każdego wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza bowiem, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to konieczność ustalenia przez Sąd, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (por. postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 1226/13; wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. akt I FSK 1648/08; postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt II FSK 83/09, wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2015 r. I GSK 2012/13, wyrok WSA w Łodzi z dnia 11 grudnia 2013 r. III SA/Łd 957/13, postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r., II FSK 83/09, postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2010 r., I FSK 1648/08, postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 720/04 - wszystkie przywołane w niniejszym postanowieniu orzeczenia, dostępne są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nie budzi przy tym większych wątpliwości, że w ramach oceny referendarza sądowego czy pomoc prawna w sprawie została rzeczywiście udzielona, mieści się nie tylko zbadanie dokonania przez pełnomocnika z urzędu jakichkolwiek czynności procesowych, ale również ocena, czy działania te wykonywane były z zachowaniem należytej staranności.

W niniejszej sprawie, w ocenie referendarza sądowego, należy odmówić przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu, gdyż pełnomocnik w istocie pomocy prawnej nie udzielił. Wskazać należy, że czynności pełnomocnika ograniczyły się do przejrzenia akt i wysłania do skarżącego korespondencji z prośbą o kontakt z kancelarią.

W tym stanie rzeczy trudno uznać, że wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu się należy, skoro z akt nie wynika, by pełnomocnik podjął merytoryczne czynności zmierzające do polepszenia sytuacji procesowej skarżącego. Jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, czynność przejrzenia akt nie jest wystarczająca dla uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie udzielona (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2011 r., sygn. akt I OZ 790/11). Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 stycznia 2015 r., sygn. akt I FZ 472/14 wyjaśnił, że znajomość przez pełnomocnika akt sprawy nie jest pomocą dla Sądu ani dla mocodawcy, natomiast pomocne byłoby zaprezentowanie stanowiska w sprawie na podstawie akt, z którymi pełnomocnik się zapoznał. Podobnie stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w postanowieniu z dnia 6 października 2014 r., sygn. akt I SO/Wr 15/14 wskazując, że podstawą przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji przez adwokata ustanowionego z urzędu, jest podjęcie przez tego adwokata czynności procesowych zmierzających do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia przez sąd sprawy. Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 12 września 2013 r. sygn. I OZ 768/13 wskazując, że zapoznanie się z aktami sprawy, analiza sprawy oraz udzielenie stronie informacji telefoniczne bez podjęcia dalszych czynności procesowych nie jest wystarczające dla uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie udzielona.

Jeszcze raz wskazać należy, że zapoznanie się z aktami sprawy jest jedynie czynnością poprzedzającą faktyczne udzielenie stronie pomocy prawnej. W postępowaniu przed Sądem w pierwszej instancji czynności podjęte przez pełnomocnika powinny znaleźć odzwierciedlenie w aktach sprawy, poprzez wyrażenie przez pełnomocnika stanowiska w sprawie oraz - w razie potrzeby - złożenie w imieniu strony niezbędnych wniosków procesowych.

W związku z powyższym, w myśl art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w postanowieniu.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.