Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1145909

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 28 marca 2012 r.
II SA/Wa 2288/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Lipiński.

Sędziowie WSA: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Stanisław Marek Pietras (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2012 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia (...) sierpnia 2011 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego - oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Skarżący J. P. pełni stałą służbę w Policji od dnia (...) grudnia 1995 r., zaś w dniu (...) lutego 2011 r. wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego, usytuowanego we wsi O. na działce oznaczonej w ewidencji gruntów numerem (...). Do powyższego wniosku załączył kserokopię aktu notarialnego Repertorium (...) Nr (...) z dnia (...) sierpnia 2005 r., umowy darowizny udziału w nieruchomości, z której wynika, iż S. B. darował swojej córce M. P. cały swój udział wynoszący 1/2 części w nieruchomości rolnej i budowlanej, usytuowanej we wsi O., oznaczonej w ewidencji gruntów numerem (...), kserokopię aktu notarialnego Repertorium (...) Nr (...) z dnia (...) grudnia 2006 r., umowy zniesienia współwłasności, z której wynika, iż Z. B. - brat ojca M. P. i Pani M. P. oświadczyli, że znoszą współwłasność ww. nieruchomości w ten sposób, że Z. B. nabywa własność działki gruntu Nr (...) o powierzchni (...) m2, a Pani M. P. nabywa własność działki gruntu Nr (...) o powierzchni (...) m2, kserokopię odpisu zwykłego księgi wieczystej Nr (...) z dnia (...) stycznia 2011 r., z której wynika, że Pani M. P., żona skarżącego, jest właścicielem wyżej wymienionej niezabudowanej nieruchomości, decyzję nr (...) z dnia (...) lipca 2007 r., wydaną z upoważnienia Starosty Powiatowego w O., zatwierdzającą projekt budowy i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w miejscowości O. na działce Nr (...) oraz kserokopię dziennika budowy.

W tej sytuacji Komendant Miejski Policji w O. decyzją z dnia (...) marca 2011 r. nr (...) przyznał skarżącemu J. P. wnioskowane świadczenie w kwocie (...) zł i niniejsza decyzja została mu doręczona w dniu (...) marca 2011 r., a z dniem (...) marca 2011 r. stała się prawomocna. Ponadto w dniu (...) marca 2011 r. decyzja wraz z wykazem należności została przesłana do Wydziału Inwestycji i Remontów Komendy Wojewódzkiej Policji w (...), celem dalszej realizacji.

Natomiast Komendant Wojewódzki Policji w (...) w dniu (...) kwietnia 2011 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia przesłanek do stwierdzenia nieważności powyższej decyzji oraz postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2011 r. nr (...) wstrzymał jej wykonanie z uwagi na fakt, iż zachodziło prawdopodobieństwo, że wydana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.

Następnie Komendant Wojewódzki Policji w (...) decyzją z dnia (...) czerwca 2011 r. nr (...), działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 k.p.a., stwierdził nieważność opisanej już wyżej decyzji Komendanta Miejskiego Policji w O. z dnia (...) marca 2011 r. nr (...) z powodu rażącego naruszenia prawa, tj. art. 88 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 z późn. zm.)

W odwołaniu z dnia (...) lipca 2011 r. do Komendanta Głównego Policji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie w wyniku przyjęcia, że decyzja Komendanta Miejskiego Policji w O. z dnia (...) marca 2011 r. nr (...) została wydana z rażącym naruszeniem wskazanych w niej przepisów.

Komendant Główny Policji decyzją z dnia (...) sierpnia 2011 r. nr (...), mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 2 i art. 127 § 2 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia (...) czerwca 2011 r. nr (...). W uzasadnieniu - powołując się na opisany powyżej stan faktyczny - podał, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest odstępstwem od ogólnej zasady stabilności decyzji, wynikającej z art. 16 § 1 k.p.a. i istotą postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności jest wskazanie, iż decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1, zaś przesłanką taką jest m.in. wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Innymi słowy mówiąc, decyzja wydana bez podstawy prawnej ma miejsce wówczas, gdy dotyczy spraw z zakresu stosunków cywilnoprawnych, nieobjętych w ogóle regulacją administracyjnoprawną lub wydana została w sprawie, w której przepis prawa nie przewiduje dokonania danej czynności w formie decyzji. Natomiast rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu, a rozstrzygnięciem objętym decyzją przez proste ich zestawienie ze sobą. Nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa (interpretacji przepisów), ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Natomiast w rozpoznawanej sprawie sporna decyzja - zdaniem organu pierwszej instancji - została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 88 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji i z tego też względu należało stwierdzić jej nieważność, a z takim stanowiskiem należy się zgodzić. Zgodnie bowiem z art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Realizacja prawa do lokalu mieszkalnego może nastąpić w sposób przewidziany w ustawie, w szczególności przez przydział lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 90 ustawy), bądź przyznanie prawa do pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 ust. 1 wyżej cytowanej ustawy. Z treści niniejszego przepisu wynika, że policjant, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej może ubiegać się o przyznanie pomocy finansowej, a zatem pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego jest zastępczą formą realizacji prawa policjanta w służbie stałej do lokalu mieszkalnego. W myśl tego ostatniego przepisu, według którego przedmiotowa pomoc finansowa przysługuje policjantowi w sytuacji określonej tą normą na uzyskanie spółdzielczego lokalu mieszkalnego, lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu jednorodzinnego, wyraźnie wskazuje się, że chodzi tu o pomoc, która ma umożliwić policjantowi uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Chodzi więc zatem o sytuację, kiedy policjant - przy wsparciu omawianej pomocy finansowej - ma uzyskać własność lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, bądź własność domu jednorodzinnego, do którego będą mu służyły prawa rzeczowe, bądź ma uzyskać lokal w spółdzielni mieszkaniowej, do którego będzie miał spółdzielcze prawo do lokalu. Natomiast nie może funkcjonariusz uzyskać omawianej pomocy finansowej m.in. w sytuacji, gdy nie jest właścicielem lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu jednorodzinnego i takie stanowisko zaprezentowano m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt I SA13/99. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że M. P., będąca żoną skarżącego, nabyła w drodze darowizny od swojego ojca S. B. udział wynoszący 1/4 części w nieruchomości rolnej i budowlanej, usytuowanej we wsi O., oznaczonej w ewidencji gruntów numerem (...). Następnie, na podstawie umowy zniesienia współwłasności, wymieniona nabyła prawo własności do powyższej działki gruntu Nr (...) o powierzchni (...) m2. Z kolei w myśl art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze. zm.), z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa), obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Natomiast według art. 33 tegoż Kodeksu, do majątku osobistego każdego z małżonków należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił. Odnosząc powyższe na grunt materiału zgromadzonego w sprawie, to jasno wynika, że nabyty w drodze darowizny przez żonę skarżącego grunt, stanowiący niezabudowaną działkę Nr (...) o powierzchni (...) m2, nie jest objęty wspólnością majątkową, lecz stanowi jej osobisty majątek, zaś zgodnie z art. 48 Kodeksu cywilnego, budynek postawiony na gruncie staje się częścią składową gruntu. Ponadto w świetle zasady supeificies solo cedit, budowle trwale związane z gruntem należą do właściciela gruntu i tym samym budynek staje się własnością właściciela gruntu. Wobec powyższego, skoro darowana na rzecz żony skarżącego niezabudowana działka Nr (...), usytuowana we wsi O., stanowi jej majątek osobisty, to wybudowany na przedmiotowej działce dom jest jej własnością i nie jest objęty małżeńską wspólnością ustawową, a zatem zainteresowany, niebędąc właścicielem, bądź wraz z żoną współwłaścicielem wybudowanego domu, nie ma do niego żadnych praw rzeczowych pomimo wspólnego finansowania budowy. Może jedynie żądać zwrotu nakładów poczynionych z majątku wspólnego, bowiem - jak wynika z dokumentacji w przedmiotowej sprawie - małżonkowie zaciągnęli kredyt na dokończenie budowy niniejszego domu, który jest spłacany z ich wspólnych środków, stanowiących majątek wspólny małżonków. W dalszej części podkreślono, że cytowane wyżej przepisy ustawy o Policji jednoznacznie interpretują przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, bowiem jest w nich mowa o posiadaniu prawa do lokalu mieszkalnego przez policjanta w służbie stałej i o ubieganiu się o pomoc finansową, przyznawaną na tego rodzaju cel policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Reasumując, sporna decyzja przyznająca skarżącemu pomoc finansową na uzyskanie domu jednorodzinnego została wydana z rażącym naruszeniem art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, dającym podstawę do stwierdzenia jej nieważności.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący J. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a to:

1.

art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie w wyniku przyjęcia, że decyzja Nr (...) z dnia (...) marca 2011 r. Komendanta Miejskiego Policji w O. w sprawie przyznania J. P. pomocy finansowej w wysokości (...) zł na uzyskanie domu jednorodzinnego została wydana z rażącym naruszeniem przepisów art. 88 ust. 1; art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze. zm.) oraz przepisu § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjanta (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 z późn. zm.) i utrzymanie w mocy decyzji (...) Komendanta Wojewódzkiego Nr (...) z dnia (...) czerwca 2011 r., uchylającej decyzję Komendanta Miejskiego Policji w O. Nr (...) z dnia (...) marca 2011 r., gdy w rzeczywistości decyzja Komendanta Miejskiego Policji w O. została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami.

2.

art. 7; art. 16 § 1; art. 77 § 1 i art. 107 k.p.a. przez wydanie zaskarżonej decyzji bez wszechstronnego wyjaśnienia i rozważenia całokształtu sprawy, co miało istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu natomiast - wskazując na opisany powyżej stan faktyczny - podał, że budynek mieszkalny faktycznie został pobudowany na działce stanowiącej odrębną własność jego żony i pozwolenie na budowę także zostało jej wydane. W dniu (...) kwietnia 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. przyjął zawiadomienie żony o zakończeniu budowy domu i nie zgłosił sprzeciwu co do jego użytkowania. Prawdą również jest i to, że skoro działka Nr (...), położona we wsi O., stanowi własność żony, to i dom pobudowany na jej działce stanowi jej własność. Jemu natomiast przysługują nakłady poczynione na budowę domu, zaś Komendant Główny Policji, wydając zaskarżoną decyzję, podobnie jak (...) Komendant Wojewódzki Policji (...), błędnie interpretowali przepisy regulujące zasady udzielania pomocy na uzyskanie lokalu mieszkalnego przez policjantów, co w konsekwencji doprowadziło do niesłusznego wniosku, że decyzja Komendanta Miejskiego Policji została wydana bez podstawy prawnej. Zgodnie bowiem z art. 88 ust. 1 ustawy, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z treści przytoczonej normy prawnej wynika zatem, że celem tego przepisu jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych policjanta i jego rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 kwietnia 2009 r., I OSK 795/08 (LEX nr 570303) orzekł: "Dokonując analizy art. 94 ust. 1 ustawy z 1990 r. o Policji, należy mieć na względzie wykładnię celowościową przepisu pozwalającego traktować określenie "na uzyskanie lokalu mieszkalnego" jako cel na jaki pomoc ta ma być przeznaczona. Pomoc finansowa przysługuje bowiem w celu uzyskania przez policjanta lokalu mieszkalnego na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych jego i członków rodziny". Natomiast w wyroku z dnia 26 października 2010 r., I OSK 786/10 (LEX nr 745326) Naczelny Sąd Administracyjny orzekł: "Uprawnienie do lokalu mieszkalnego ma charakter uprawnienia przysługującego niejako rodzinie funkcjonariusza, nie zaś przysługującego skarżącej indywidualnie. Przyznanie lokalu mieszkalnego jednemu z małżonków będących funkcjonariuszami pociąga za sobą ten skutek, że wygasa uprawnienie do lokalu wynikające z art. 88 ust. 1 ustawy z 1990 r. o Policji dla obojga małżonków." Zatem powyższe wyroki wskazują na ukształtowaną linię orzeczniczą, a mianowicie że prawo do lokalu mieszkalnego jest uprawnieniem przysługującym policjantowi wraz z jego rodziną, a nie tylko policjantowi indywidualnie. Istotnymi w niniejszej sprawie są także przepisy art. 95 ustawy stanowiące, że lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się m.in. policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno - pensjonatowy, którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2, w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu, stanowiącego odrębną nieruchomość albo dom, o którym mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków pokreślonych na podstawie art. 96 ust. 3. Powyższe przepisy stanowią więc wprost, w sposób niewymagający wykładni, że jeśli małżonek policjanta posiada lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny, lub zbył taki dom, to policjantowi nie przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego, a zatem także do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Żaden z przepisów ustawy o Policji nie stanowi, że policjant, aby uzyskać pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego, musi nabyć prawo własności takiego lokalu lub domu mieszkalnego. Przepisy art. 88, art. 94 i art. 95 ustawy mówią wyłącznie o prawie do lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej, bez precyzowania czy jest to lokatorskiego czy własnościowe prawo do lokalu, o prawie do lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu jednorodzinnego. Przytoczone wyżej przepisy nie określają rodzaju prawa, jakie będzie przysługiwać policjantowi do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Istotnym jest, aby było to prawo tego rodzaju, że policjant i jego rodzina będą mieli zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Z kolei przepis § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 z późn. zm.) stanowi, że do wniosku o udzielenie pomocy finansowej dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka, pozostającego z nim we wspólności majątkowej, o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności w przypadku budowy domu jednorodzinnego, aktualny wyciąg z księgi wieczystej, potwierdzający własność gruntu (prawo użytkowania wieczystego) oraz pozwolenie właściwego organu na budowę domu. Przepisy przytoczonego wyżej rozporządzenia nie wymagają, aby grunt stanowił własność policjanta. Z przepisów tych nie wynika expresis verbis, że działka gruntu musi stanowić własność policjanta lub jego małżonka. Pozwolenie właściwego organu na budowę domu także może być wydane policjantowi lub jego małżonkowi. Omówione wyżej przepisy, regulujące zagadnienie przydziału mieszkań policjantom lub, zastępczo, udzielanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, jednoznacznie stanowią, że pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przysługuje policjantowi, jeśli on sam lub jego małżonek, pozostający z nim we wspólności majątkowej, udowodnią fakt ubiegania się o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny. Konsekwencją tego stanowiska jest przepis stanowiący, że w przypadku zbycia przez małżonka policjanta lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego o powierzchni mieszkalnej przysługującej policjantowi z uwzględnieniem członków jego rodziny, policjantowi nie przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, ani też pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Natomiast w rozpoznawanej sprawie spełniono wszystkie przesłanki do uzyskania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego, bowiem jest on policjantem w służbie stałej, nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale, jego małżonka pozostająca z nim we wspólności majątkowej jest właścicielką działki budowlanej, uzyskała pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego i dom ten pobudowali wspólnie. Ponadto, wraz z małżonką i dzieckiem mieszka już w tym domu, a więc zostały zaspokojone potrzeby mieszkaniowe jego i jego rodziny. Natomiast powołany przez Komendanta Głównego Policji w zaskarżonej decyzji wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt I SA 13/99 nie może mieć odniesienia do niniejszej sprawy, bowiem został on wydany w zupełnie innym stanie faktycznym i częściowo w innym stanie prawnym. Nie rozstrzygał on zagadnień związanych ze współwłasnością małżeńską, a dotyczył współwłasności lokalu z osobami trzecimi.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: z 2007 r. Dz. U. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Powyższe prawo funkcjonariusza Policji jest realizowane w myśl art. 90 ustawy poprzez przeznaczenie na lokale mieszkalne dla policjantów lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, bądź też zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy, na podstawie którego policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego, lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżącemu J. P. nie przydzielono na podstawie decyzji administracyjnej lokalu mieszkalnego, lecz po złożeniu przez niego wniosku w dniu (...) lutego 2011 r. Komendant Miejski Policji w O. decyzją z dnia (...) marca 2011 r. nr (...) przyznał mu pomoc finansową w kwocie (...) zł na podstawie cytowanego już wyżej przepisu art. 94 ust. 1 ustawy.

Jednakże w tym miejscu stwierdzić należy, że wykładnia leksykalna art. 94 ust. 1 i zawarte w niej sformułowanie "na uzyskanie" prowadzi - w ocenie Sądu - do oczywistego wniosku, iż chodzi tu o lokal mieszkalny (w spółdzielni mieszkaniowej, stanowiący odrębną nieruchomość), dom jednorodzinny i dotyczący prawa rzeczowego policjanta, a nie członków jego rodziny. Również wykładnia systemowa powyższego przepisu ("policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale"), w zestawieniu z treścią art. 88 ust. 1 ("policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego") i art. 90 ("poprzez przeznaczenie na lokale mieszkalne dla policjantów lokali"), potwierdza powyższą ocenę o prawie uzyskania spornej pomocy finansowej jedynie dla funkcjonariusza Policji, a nie jego rodziny. Ponadto wykładnia celowościowa ustawy o Policji przemawia za tym, że ze środków Skarbu Państwa wspomaga się uzyskanie m.in. domu jednorodzinnego przez funkcjonariusza Policji, a nie przez jego małżonka.

Innymi słowy mówiąc, powyższa pomoc finansowa przysługuje policjantowi na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego, lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, a w rozpoznawanej sprawie J. P., z prawnego punku widzenia, niczego nie uzyskał. Wszak bezspornym jest i czego sam skarżący nie kwestionuje, że - co szczegółowo opisano w stanie faktycznym - dom jednorodzinny we wsi O. na działce oznaczonej w ewidencji gruntów numerem (...) i na który to uzyskał sporną pomoc finansową, faktycznie został pobudowany na działce stanowiącej odrębną własność jego żony i to jej wydano pozwolenie na budowę tegoż domu, a w konsekwencji stanowi odrębną własność żony skarżącego, a nie jego, bądź ich współwłasność. Ponadto pełnomocnik skarżącego stwierdził na rozprawie przed Sądem, że skarżący nie uzyskał prawa własności do spornego domu jednorodzinnego, lecz prawo do zamieszkiwania w nim.

Skoro zaś tak, to tym samym pomoc finansowa, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, nie przysługuje mu. Tym bardziej, że według brzmienia art. 95 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji lokalu mieszkalnego nie przydziela się policjantowi, a tym samym również pomocy fizycznej na jego uzyskanie, jeśli jego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2, tj. posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny, odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej, albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno - pensjonatowy.

Ponadto, zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 z późn. zm.), do wniosku (o pomoc) dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka, pozostającego z nim we wspólności majątkowej, o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności w przypadku budowy domu jednorodzinnego - aktualny wyciąg z księgi wieczystej, potwierdzający własność gruntu (prawo wieczystego użytkowania). Zatem pomoc finansowa przysługuje tylko wówczas, kiedy dotyczy domu jednorodzinnego, będącego we wspólności majątkowej, a taka sytuacja, co już wyżej stwierdzono, nie występuję w rozpoznawanej sprawie.

Powyższe stanowisko zgodne jest z dotychczasowym stanowiskiem judykatury i godzi się w tym miejscu przytoczyć tezę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1145/04 w myśl której "Policjant ma ustawowe prawo do lokalu dla siebie i członków rodziny (art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.), celem zaś pomocy finansowej jest realizacja tego prawa, nie znajduje więc uzasadnienia stanowisko, aby pomoc finansowa przysługiwała w innym przypadku współwłasności nabytego lokalu niż małżeńska wspólność majątkowa - do której zresztą wprost odwołuje się § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468) - gdyż tylko wówczas policjant uzyskuje lokal dla siebie i członków rodziny, dlatego że lokal wchodzi w skład majątku wspólnego małżonków".

Zatem decyzja Komendanta Miejskiego Policji w O. z dnia (...) marca 2011 r. nr (...) została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z tego mianowicie powodu, że zaistniała oczywista sprzeczność - dodać należy, że jasna i bynajmniej niedwuznaczna - pomiędzy treścią tegoż przepisu ustawy poprzez proste jego zestawienie z powyższym rozstrzygnięciem i co już wyżej szczegółowo opisano.

Dodać na koniec należy skarżącemu, że poczynione przez niego nakłady w budowę domu jednorodzinnego stanowią jedynie prawa zobowiązaniowe, a nie rzeczowe.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.