II SA/Wa 2021/18 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2753965

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2019 r. II SA/Wa 2021/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki.

Sędziowie WSA: Iwona Maciejuk (spr.), Konrad Łukaszewicz.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) września 2018 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy - oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia (...) września 2018 r. nr (...), na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, z późn. zm.), zwanej dalej również ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), po rozpatrzeniu wniosku Z. D. z dnia (...) listopada 2017 r., odmówił wyłączenia stosowania wobec wymienionego art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

Organ podał, że Z. D. w uzasadnieniu wniosku szczegółowo opisał przebieg swojej służby, informując m.in., że decyzja Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA, o ponownym ustaleniu wysokości emerytury, jest dla niego bardzo krzywdząca. Twierdzi, że służba podjęta w Milicji Obywatelskiej niesłus nie zaliczona została do służby na rzecz totalitarnego państwa, gdyż strona nie miała wpływu na fakt podległości służbowej jego jednostki organizacyjnej pod Ministerstwo Bezpieczeństwa. Nadmienił, że wstępując do służby kierował się wyłącznie potrzebą służenia Polsce i Polakom, realizując wyłącznie zadania służbowe związane bezpośrednio z ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wnioskodawca wspomniał również o wielokrotnym nagradzaniu go odznaczeniami państwowymi za osiągnięcia zawodowe oraz godną i etyczną postawę podczas pełnienia służby. Wskazał, że w 1998 r. zaliczono go do II grupy inwalidzkiej w związku ze służbą.

Minister wskazał, że z akt sprawy wynika, że strona ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono z uwzględnieniem art. 15c oraz 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury.

Instytut Pamięci Narodowej - Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w sprawie zainteresowanego uznał za służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) okres służby od dnia (...) września 1953 r. do dnia (...) grudnia 1954 r.

Minister przytoczył treść art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Wskazał, że przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie. Podał, że w sprawie ustalono, że Z. D. pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez okres 1 roku 3 miesięcy i 14 dni (całkowity okres służby ww. wynosi 32 lata, 11 miesięcy i 15 dni).

Organ wskazał, że z dokumentacji wynika, że strona przedmiotowego postępowania została zwolniona ze służby w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych w (...) w dniu (...) sierpnia 1986 r. i po tej dacie nie pełniła ponownie już służby. Minister stwierdził, że z uwagi na to, że wnioskodawca nie pełnił służby po dniu (...) września 1989 r., nie spełnia on wymogów przewidzianych w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), bowiem organ nie ma możliwości zbadania rzetelności wykonywania zadań i obowiązków po tej dacie, w szczególności z narażeniem życia i zdrowia. Powyższe, w ocenie organu, wyklucza możliwość zastosowania w stosunku do strony wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a powołanej ustawy.

Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) września 2018 r.nr (...) stała się przedmiotem skargi Z. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wnosząc o jej uchylenie skarżący zarzucił naruszenie art. 8a ust. 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), które miało wpływ na wynik sprawy. Skarżący zwrócił się też o uznanie jego uprawnienia do świadczenia w dotychczasowej wysokości. W uzasadnieniu skarżący przedstawił przebieg postępowania oraz podniósł zarzuty naruszenia zasad ogólnych k.p.a. Zwrócił uwagę na naruszenie przepisów dotyczących załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu obywatela. Skarżący podniósł, że stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że organ nie ma możliwości zbadania rzetelności wykonywania zadań i obowiązków po dniu (...).09.1989 r., choć prawdziwe, jest krzywdzące, gdyż dla osób w jego sytuacji niemożliwe jest spełnienie warunku określonego w ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) - art. 8a ust. 1 pkt 2, bowiem nastąpiło wcześniejsze przejście na emeryturę. Skarżący wskazał, że tak skonstruowany zapis ustawowy jest krzywdzący, gdyż nie uwzględnia całokształtu jego wieloletniej nienagannej służby, często pełnionej właśnie z narażeniem własnego zdrowia i życia. W ocenie skarżącego organ nieprawidłowo ocenił przedstawioną we wniosku sytuację faktyczną i prawną, czym ponad wszelką wątpliwość doprowadził do zajęcia krzywdzącego stanowiska. Skarżący stwierdził, że spełnia ustawowe przesłanki do wyłączenia stosowania wobec niego przepisów art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), jak choćby przesłankę krótkotrwałej służby w Milicji Obywatelskiej przed przywoływanym dniem 31 lipca 1990 r.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie podlegała uwzględnieniu.

Organ nie naruszył przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Minister podjął czynności konieczne do należytego rozpatrzenia niniejszej sprawy, dokonał w tym zakresie niezbędnych ustaleń faktycznych. Podniesiona w skardze kwestia czasu trwania postępowania administracyjnego nie ma znaczenia w niniejszej sprawie i nie może być przedmiotem oceny Sądu w tym postępowaniu. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) przewidują możliwość wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ.

Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (pkt

1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (pkt

2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.,

w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Zgodnie z art. 8a ust. 2 tej ustawy, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

Zgodnie z art. 11 powołanej ustawy, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Podkreślenia wymaga, że decyzja wydawana przez organ na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) ma charakter decyzji uznaniowej. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Wybór natomiast rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną (v. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1488/08, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.

W sprawie niniejszej organ dokonał istotnych ustaleń stanu faktycznego, co do okresów pełnienia służby przez skarżącego. Służba skarżącego na rzecz totalitarnego państwa pełniona była przez okres 1 roku, 3 miesięcy i 15 dni. Jednocześnie organ ustalił, że skarżący nie pełnił służby po 12 września 1989 r. Ze służby zwolniony został bowiem (...) sierpnia 1986 r. Ustalenia tego skarżący nie kwestionuje.

Trafnie organ wskazał w decyzji, że wszystkie przesłanki określone w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) muszą być spełnione łącznie. Z konstrukcji art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) wynika, że przesłanki określone w tym przepisie muszą być spełnione łącznie, na co wskazuje użyty spójnik "oraz" miedzy punktami 1 i 2.

Organ zasadnie zatem stwierdził, że wobec skarżącego nie ma możliwości wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Organ nie może bowiem ocenić rzetelności wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Odnosząc się do treści skargi wskazania wymaga, że ustawodawca wymaga dokonania przez organ oceny, czy zadania i obowiązki wykonywane były rzetelnie po 12 września 1989 r., a nie w okresie służby przed tą datą. Także kwestia pełnienia służby z narażeniem zdrowia i życia odnosi się do tego okresu.

W świetle powyższego, zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

W sprawie niniejszej, podstawą wydania kontrolowanej decyzji był art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Sąd nie ma tym samym możliwości uznania uprawnienia skarżącego do świadczenia emerytalnego w dotychczasowej wysokości, jak chciałby tego skarżący.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), orzekł jak w wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.