Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1996934

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie
z dnia 28 stycznia 2016 r.
II SA/Sz 888/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.).

Sędziowie: WSA Barbara Gebel, NSA Elżbieta Makowska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi P. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) r. nr (...), (...) w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia

I.

uchyla zaskarżoną decyzję,

II.

zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego P. Ł. kwotę (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) r., znak: (...) Prezydent Miasta S., po rozpoznaniu wniosku Spółka A. w W., ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Budowa stacji paliw wraz z infrastrukturą, w tym budowa dwóch zbiorników podziemnych w S., przy ul. (...)" i określił warunki jego realizacji, tj.: rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia; warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich; warunki wykorzystania terenu w fazie eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich; wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji wymienionej w art. 72 ust. 1 pkt 1 - 14 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.).

Jednocześnie organ I instancji nie nałożył obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji wymienionej w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz nałożył obowiązek przedstawienia analizy porealizacyjnej.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem P. Ł. reprezentowany przez pełnomocnika r.pr. B. S., oraz P. M. wnieśli odwołania.

Nadto P. Ł. zaskarżył postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia (...) r. oraz opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S., a także postanowienie Prezydenta Miasta S. z dnia (...) r. w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określenia zakresu raportu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia (...) r., nr (...),działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) w związku z art. 71 ust. 2, art. 80 ust. 1, art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniesionych odwołań, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ II instancji podał, że Spółka A. w W. wnioskiem z dnia (...) r. wystąpiła do Prezydenta Miasta S. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa stacji paliw wraz z infrastrukturą, w tym budowa dwóch zbiorników podziemnych w S., przy ul. (...)". Do wniosku inwestor załączył m.in. kartę informacyjną przedsięwzięcia oraz kopię mapy ewidencyjnej gruntów obejmującą przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obszar, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie.

Kolegium wskazało, że w świetle § 3 ust. 1 pkt 35 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r. Nr 213, poz. 1397 z późn. zm.) planowana inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (instalacje do dystrybucji ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach, niebędących produktami spożywczymi, z wyłączeniem stacji paliw gazu płynnego). W związku z tym organ I instancji,po zasięgnięciu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. (opinia z dnia (...) r., znak:(...)) oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego S. (opinia sanitarna z dnia (...) r., znak:(...)), postanowieniem z dnia (...) r., znak: (...) nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko objętego wnioskiem przedsięwzięcia i ustalił zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko.

W związku z wnioskami odwołania P. Ł., organ odwoławczy wyjaśnił, iż stosownie do treści art. 142 k.p.a. w odwołaniu od decyzji można skarżyć wyłącznie postanowienia, od których nie służy zażalenie. Natomiast na mocy art. 65 ust. 2 u.i.ś. na postanowienie wydawane w trybie art. 63 ust. 1 u.i.ś. w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przysługuje zażalenie. Co za tym idzie przedmiotowe rozstrzygnięcie nie może być skarżone w odwołaniu od decyzji. Kolegium przyznało, że postanowienie organu I instancji z dnia 24 lipca 2014 r. zawiera błędne pouczenie w tym zakresie, jednak, zdaniem Kolegium, skoro skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, to winien on znać właściwy środek prawny i termin, w którym należało wnieść zażalenie, bowiem od profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem czy radcą prawnym wymaga się większej niż od samego skarżącego staranności przy dokonywaniu czynności w postępowaniu administracyjnym. Niezależnie od powyższego - w ocenie Kolegium - argumentacja w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem wskazanie wariantów alternatywnych wymagających zbadania, jak wynika z treści art. 68 ust. 2 pkt 2 u.i.ś., stanowi uprawnienie organu I instancji, nie zaś jego obowiązek. W związku z tym skuteczne zakwestionowanie rozstrzygnięcia organu w tym zakresie wymagałoby wskazania jaki dodatkowy wariant winien być zbadany w toku prowadzonego postępowania oraz okoliczności uzasadniających to przekonanie.

Organ odwoławczy wskazał, że na potrzeby przedmiotowego postępowania został sporządzony raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko (przedłożony w dniu 5 września 2014 r.), który następnie został uzupełniony pismami z dnia 1 października oraz z dnia 29 października 2014 r. W ramach prowadzonego postępowania organ I instancji zwrócił się o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i zasięgnął opinii państwowego powiatowego inspektora sanitarnego. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w S., postanowieniem z dnia 3 grudnia 2014 r., znak: (...) uzgodnił warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, zaś Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. w opinii sanitarnej z dnia (...) r., znak: (...) zaopiniował pozytywnie przedmiotowe przedsięwzięcie i określił warunki realizacji inwestycji.

Kolegium zauważyło nadto, iż stosownie do regulacji art. 37 pkt 1 u.i.ś. uwagi i wnioski wnoszone przez przedstawicieli społeczeństwa są rozpatrywane przez organ prowadzący postępowanie, nie zaś przez organy uzgadniające. Stwierdziło również, że z obowiązujących przepisów nie wynika konieczność doręczania stronom postępowania opinii pozyskiwanych w toku postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej. Wystarczające jest zapewnienie stronom możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, stosownie do dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a.

Według organu II instancji okoliczność, że prowadzone są prace mające na celu uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "(...)" w S. pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Przepis art. 82 ust. 2 u.i.ś. w sposób jednoznaczny wskazuje na zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie zaś z jego projektami. Brak jest zatem podstaw do zawieszenia postępowania w związku z prowadzonymi pracami w zakresie uchwalenia planu. Nie jest bowiem zagadnieniem wstępnym wynik procedury uchwalania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albowiem procedura ta nie stanowi postępowania administracyjnego, ani też sądowego, lecz jest postępowaniem legislacyjnym w gminie, prowadzącym do uchwalenia aktu prawa miejscowego Dalej Kolegium wyjaśniło, że jak wynika z przedłożonego przez inwestora raportu zaplanowano szereg rozwiązań, których celem jest odpowiedni sposób zabezpieczenia środowiska gruntowo-wodnego. Planowana inwestycja nie będzie miała negatywnego wpływu na stan ilościowy i jakościowy wód podziemnych w (...) o kodzie (...) oraz nie będzie kolidować z planem gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (...). Z uwagi na potencjalne źródło zanieczyszczenia wód podziemnych, jakim jest stacja paliw, w raporcie określono potrzebę prowadzenia lokalnego monitoringu wód podziemnych. Warunek taki został uwzględniony w zaskarżonej decyzji. System lokalnego monitoringu będzie obejmował monitoring stanu czystości wód gruntowych na działce będącej własnością Inwestora. Pierwsze badanie wszystkich wskaźników jakościowych należy wykonać po odwierceniu otworów obserwacyjnych, co pozwoli uzyskać dane wyjściowe. Niezależnie od monitoringu wód gruntowych właściciel stacji będzie prowadził kontrolę szczelności zbiorników podziemnych i rurociągów paliwowych.

Z raportu wynika również, że wzięto pod uwagę, iż roboty budowlane polegające na budowie stacji paliw realizowane będą z wykorzystaniem maszyn budowlanych, sprzętu i urządzeń o wysokim poziomie mocy akustycznej. Z tego też względu realizacja przedsięwzięcia będzie wiązała się z wystąpieniem uciążliwości hałasowych dla otoczenia. Wobec ograniczenia prac budowlanych do pory dziennej i wykorzystywania wyłącznie sprawnego sprzętu, uznać należy, że emisja ta będzie miała krótkotrwały i przejściowy charakter.

Na podstawie obliczeń propagacji hałasu w środowisku z eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia wynika, że przy konkretnych założeniach, zawartych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko

(np. ilość obsługiwanych pojazdów, obsługa wyłącznie samochodów osobowych, organizacja wjazdu na teren stacji paliw od strony ul. G. w pobliżu skrzyżowania) nie wystąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku na terenach prawnie chronionych przed hałasem. W zaskarżonej decyzji określone zostały zalecenia o charakterze organizacyjno-porządkowym, które pozwolą zminimalizować oddziaływanie na środowisko podczas realizacji przedsięwzięcia oraz zalecenia, które mają na celu przestrzeganie zasad oraz wdrażanie rozwiązań sprzyjających ograniczaniu emisji hałasu do środowiska w fazie eksploatacji.

Z uzupełnienia do raportu z dnia (...) r. wynika, że na fasadach najbliższych budynków prognozowane poziomy hałasu, na wysokości (...) m, wynoszą dla pory dnia (...), a dla pory nocy (...) dB. Jak widać z powyższego obliczona wartość (...) dB (na fasadzie budynku przy ul. (...) znajduje się na granicy obowiązującej normy 40 dB. W związku z powyższym zalecono przeprowadzenie pomiarów rzeczywistej emisji hałasu do środowiska w rejonie najbliższych terenów chronionych akustycznie i w przypadku wystąpienia przekroczeń obowiązujących norm zastosowanie dodatkowych środków ochrony akustycznej, które zapewnią dotrzymanie standardów jakości środowiska, w ramach analizy porealizacyjnej.

Według raportu planowane przedsięwzięcie będzie również źródłem emisji pyłów i gazów do powietrza, dlatego przedstawiono analizę wpływu tych emisji na stan powietrza atmosferycznego. Analizę tą przeprowadzono zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 25 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87). Z przeprowadzonych obliczeń rozprzestrzeniania się substancji w powietrzu wynika, że przy przyjętych w raporcie założeniach, w otoczeniu planowanego przedsięwzięcia nie wystąpią przekroczenia wartości dopuszczalnych ani wartości odniesienia substancji, które będą wprowadzane do powietrza. Warunkiem jest jednak zrealizowanie rozwiązań minimalizujących tą emisję. W związku z powyższym w zaskarżonej decyzji określono warunki mające na celu ograniczenie emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz zwrócono uwagę na zachowanie parametrów instalacji określonych w raporcie. Zobowiązano również Inwestora do wykonania, po uruchomieniu przedsięwzięcia, pomiarów emisji gazów i pyłów wprowadzanych do powietrza, a w przypadku stwierdzenia przekroczeń obowiązujących norm poza terenem, do którego wnioskodawca ma tytuł prawny zastosowania skutecznych rozwiązań ograniczających ponadnormatywne oddziaływanie. Przeprowadzone obliczenia potwierdzają spełnienie wymogów ochrony atmosfery. Z przeprowadzonej analizy wynika, iż planowane przedsięwzięcie nie jest obiektem uciążliwym dla środowiska pod względem emisji zanieczyszczeń do powietrza.

Organ odwoławczy wskazał też, że z analizy przedłożonych do wniosku dokumentów, w tym raportu oddziaływania na środowisko wynika, iż na etapie eksploatacji planowanej inwestycji nie występują substancje wymienione w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 10 października 2013 r. w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu go do zakładu o zwiększonym ryzyku albo zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz. U. z 201,3 r. poz. 1479).

W związku z powyższym analizowane przedsięwzięcie - wbrew twierdzeniu pełnomocnika P. Ł. - nie zalicza się do zakładów o zwiększonym ryzyku, a tym bardziej do zakładów o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej.

Nadto planowane przedsięwzięcie nie jest zlokalizowane w granicach form ochrony przyrody, ustanowionych na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627 z późn. zm.) jak również na terenie projektowanych obszarów chronionych czy cennych. Planowana inwestycja nie będzie realizowana w granicach obszarów Natura 2000. Najbliższy obszar Natura 2000 Dolina Dolnej Odry PLB320003, obszar specjalnej ochrony ptaków, obejmuje jezior Dąbie. Z Waloryzacji przyrodniczej województwa zachodniopomorskiego (BKP, 2010) wynika, że na terenie przedsięwzięcia i w jego sąsiedztwie nie występują siedliska chronione oraz stanowiska gatunków chronionych roślin i zwierząt. Z dokumentów wynika, że w rejonie inwestycji występują skupiska drzew i krzewów, np. pasy zieleni wzdłuż ul. (...). Zieleń znajdująca się na tym terenie będzie częściowo przeznaczona do usunięcia. W raporcie wskazano, że wycinka drzew będzie prowadzona poza okresem lęgowym ptaków, tj. poza okresem od marca do sierpnia. Z uwagi zatem na zasięg oddziaływania przedsięwzięcia oraz brak w zasięgu jego oddziaływania terenów cennych przyrodniczo realizacja i eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie miała znaczącego negatywnego wpływu na siedliska przyrodnicze i gatunki roślin i zwierząt, dla których ochrony został zaprojektowany ww. obszar Natura 2000 oraz na strukturę, integralność i spójność obszarów Natura 2000. Uwzględniając lokalizację, charakter przedsięwzięcia, jego zakres, skalę oraz uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. i wskazane w decyzji warunki ograniczające wpływ na środowisko należy stwierdzić, iż analizowane przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000.

Kolegium wskazało, że w realiach przedmiotowej sprawy, w związku z zapisami przedstawionego przez inwestora raportu, zasadnym było uznanie za strony postępowania właścicieli i użytkowników wieczystych działek, na których położona ma być inwestycja, działek bezpośrednio z nią graniczących, tj. właścicieli i użytkowników wieczystych działek nr (...), na których wskazano w rozdzielniku zaskarżonej decyzji. Osobom tym zapewniono udział w toczącym się postępowaniu i skierowano do nich rozstrzygnięcie w sprawie. Analiza materiału dowodowego w sprawie wykazała bowiem, iż w zasięgu oddziaływania inwestycji znajdą się wyłącznie wskazane wyżej nieruchomości.

P. Ł., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) r.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1)

naruszenie art. 66 ust. 1 w zw. z art. 80 ust. 1 u.i.ś. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 85 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez brak ustalenia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, prawidłowego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego oraz uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji, w tym również powielenie uchybień organu pierwszej instancji, w szczególności z uwagi na:

a)

wydanie decyzji przy braku poczynienia przez organy obu instancji jakichkolwiek własnych wymaganych ustaleń co do terenu objętego oddziaływaniem przedsięwzięcia, właściwej oceny w tym zakresie danych zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedstawionym przez inwestora oraz wskazania ustaleń i przeprowadzonej oceny raportu w tym zakresie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a jedynie bezkrytyczne powielenie stanowiska zawartego w tym zakresie we wskazanym raporcie,

b)

wydanie decyzji przy braku dokonania ze strony organów obu instancji jakichkolwiek własnych ustaleń odnośnie kręgu stron postępowania, właściwej oceny w tym zakresie danych zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedstawionym przez inwestora oraz wskazania ustaleń i przeprowadzonej oceny raportu w tym zakresie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a jedynie bezkrytyczne powielenie stanowiska zawartego w tym zakresie we wskazanym raporcie, brak właściwego uzasadnienia decyzji w tej kwestii,

c)

wydanie decyzji przy braku przeprowadzenia w toku postępowania administracyjnego właściwej i prawidłowej analizy możliwych konfliktów społecznych związanych z przedsięwzięciem uwzględniającej rzeczywisty stan rzeczy w tym zakresie, wyczerpującej oceny analizy zawartej w raporcie oraz wskazania poczynionych w tym zakresie ustaleń w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, brak właściwego uzasadnienia decyzji w tej kwestii,

d)

wydanie decyzji przy braku wyczerpujących ustaleń odnośnie możliwości skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia z innymi istniejącymi i planowanymi przedsięwzięciami oraz wyjaśnienia na jakiej podstawie organ drugiej instancji uznał, że nie zachodzi ono w przedmiotowej sprawie, w szczególności wydanie decyzji przy braku dokonania ze strony organów obu instancji jakichkolwiek własnych ustaleń odnośnie możliwej kumulacji negatywnych oddziaływań zamierzonego przedsięwzięcia z oddziaływaniem wywieranym przez już istniejącą w bliskiej odległości stację paliw, właściwej oceny w tym zakresie danych zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedstawionym przez Inwestora oraz wskazania ustaleń i przeprowadzonej oceny raportu w tym zakresie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a jedynie bezkrytyczne powielenie stanowiska zawartego w tym zakresie we wskazanym raporcie, brak właściwego uzasadnienia decyzji w tej kwestii,

e)

brak wyczerpującego odniesienia się przez organ drugiej instancji do okoliczności związanych z funkcjonowaniem już jednej stacji paliw w bliskiej odległości od lokalizacji przedsięwzięcia podnoszonych przez strony oraz członków lokalnej społeczności, którzy złożyli sprzeciw wobec przedsięwzięcia objętego postępowaniem,

f)

uznanie za zasadne odstąpienia od nałożenia na Inwestora obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko przy braku przeprowadzenia w toku postępowania, wyczerpujących ustaleń w tym zakresie w szczególności mając na uwadze charakter zamierzonego przedsięwzięcia oraz braku oceny danych zawartej w raporcie, które miały znaczenie w tej kwestii oraz wskazania poczynionych w tym zakresie ustaleń i oceny raportu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, brak właściwego uzasadnienia decyzji w tej kwestii,

g)

wydanie decyzji przy braku przeprowadzenia ustaleń odnośnie możliwych wariantów przedsięwzięcia i wyboru wariantu najkorzystniejszego, właściwej oceny w tym zakresie danych zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedstawionym przez Inwestora oraz wskazania ustaleń i przeprowadzonej oceny raportu w tym zakresie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a jedynie bezkrytyczne powielenie stanowiska zawartego w tym zakresie we wskazanym raporcie, brak właściwego uzasadnienia decyzji w tej kwestii,

h)

wydanie decyzji przy braku dokonania w toku postępowania administracyjnego wyczerpujących ustaleń odnośnie okoliczności dotyczących przypadku wystąpienia awarii, zagrożenia pożarem, weryfikacji w tym zakresie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz wskazania poczynionych ustaleń w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji,

i)

brak całościowej i wyczerpującej analizy przedłożonego w toku postępowania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz wskazania poczynionych ustaleń w uzasadnieniu decyzji wraz z wyjaśnieniem dlaczego organu znał przyjęte w raporcie założenia i wynikające z niego dane za prawidłowe.

- powyższe naruszenie pozostaje w sprzeczności z zasadami prawdy obiektywnej, budzenia zaufania obywateli do organów Państwa, przekonywania, dwuinstancyjności postępowania.

2)

w związku z naruszeniem wskazanym w pkt 1 naruszenie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 140 k.c. w zw. z art. 144 k.c. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez brak prawidłowego ustalenia stron postępowania w szczególności z uwagi na wskazany wyżej brak właściwego ustalenia terenu objętego oddziaływaniem przedsięwzięcia, co pozostaje w sprzeczności z zasadą umożliwienia stronom aktywnego udziału w postępowaniu,

3)

w związku z naruszeniem wskazanym w pkt 1 naruszenie art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 107 § 2 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji elementów wymaganych zgodnie z postanowieniami przywołanych przepisów, w szczególności właściwego uzasadnienia odstąpienia od nałożenia obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko, zgodnie z art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, co stoi w sprzeczności z zasadami prawdy obiektywnej, budzenia zaufania obywateli do organów Państwa, przekonywania,

4)

naruszenie art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 82 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez brak nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku pomimo istniejących ku temu przesłanek,

5)

w związku z naruszeniem wskazanym w pkt 1 naruszenie art. 3 pkt 23 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (dalej jako p.o.ś.) w zw. z art. 244 p.o.ś. poprzez niezastosowanie wynikającej z nich normy nakazującej organom administracji ochronę środowiska przed awariami w tym w postaci pożarów - kwestia możliwości wystąpienia takiej awarii nie została bowiem w ogóle wzięta pod uwagę w toku postępowania administracyjnego podczas gdy immanentnie związana jest z charakterem zamierzonego przedsięwzięcia,

6)

w związku z naruszeniem wskazanym w pkt 1 naruszenie § 1 ust. 1 i 2 oraz § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 10 października 2013 r. w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu go do zakładu o zwiększonym ryzyku albo zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej poprzez brak ich zastosowania z uwagi na błędne uznanie, że substancje niebezpieczne wskazane w przywołanym rozporządzeniu w ogóle nie występują na etapie eksploatacji zamierzonej inwestycji.

7)

naruszenie art. 36 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 89 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z 8 k.p.a. w zw. z 9 k.p.a. w zw.z. art. 10 k.p.a., poprzez uznanie braku zasadności przeprowadzenia rozprawy administracyjnej w toku postępowania pomimo istniejących ku temu przesłanek, co pozostaje w sprzeczności z zasadami prawdy obiektywnej, budzenia zaufania obywateli do organów państwa, informowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu,

8)

naruszenie art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji co prowadzić będzie do funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji sprzecznej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego po jego uchwaleniu.

9)

naruszenie art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania mimo wystąpienia w jego toku zagadnienia wstępnego,

10)

naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego odniesienia się przez organ drugiej instancji do wszystkich zarzutów podniesionych we wniesionym w sprawie odwołaniu wobec decyzji organu pierwszej instancji

11)

naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.i. w zw. z art. 142 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez brak odniesienia się przez organ drugiej instancji do wszystkich zarzutów podniesionych wobec zaskarżonych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji wydanych w toku postępowania postanowień, na które nie przysługiwało zażalenie,

12)

naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo istotnych uchybień, które wyraźnie wskazywały na konieczność co najmniej jej uchylenia i przekazania do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Na powyższych podstawach skarżący wniósł o:

1.

uchylenie zaskarżonej decyzji w całości,

2.

na podstawie art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylenie wraz z zaskarżoną decyzją organu drugiej instancji w całości poprzedzających ją decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia (...) r., znak: (...) w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn: "Budowa stacji paliw wraz z infrastrukturą, w tym budowa dwóch zbiorników podziemnych, w S. przy ul. (...)" wraz z: postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia (...) r. znak: (...) w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia, opinią Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) r. znak:(...), postanowieniem Prezydenta Miasta S. z dnia (...) r. nr (...),

3.

zasądzenie od organu drugiej instancji na rzecz Skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej "p.p.s.a.", Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, rozstrzyga w granicach sprawy, kontrolując postępowanie oraz akty administracyjne wydane przez organy administracji publicznej i uwzględnia skargę, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenia przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy lub też naruszenia przepisów postępowania, jeśli miały one istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.) - dalej "ustawa".

Stosownie do art. 71 ust. 1 ustawy, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Uzyskanie wskazanej wyżej decyzji jest wymagane dla planowanych: przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 2 ustawy).

Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określone zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r. Nr 213, poz. 1397 z późn. zm.). W przedmiotowej sprawie, rzecz dotyczy inwestycji polegającej na budowie stacji paliw wraz z infrastrukturą sklasyfikowanej jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - wymienione w § 3 ust. 2 pkt 35 ww. rozporządzenia, tj. instalacje do dystrybucji ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia (...) r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach, niebędących produktami spożywczymi, z wyłączeniem stacji paliw gazu płynnego.

Przepis art. 63 ust. 1 ustawy stanowi, że w przypadku przedsięwzięcia z grupy II obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko stwierdza w drodze postanowienia organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określając jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Właściwy organ uwzględnia łącznie szczegółowe uwarunkowania związane z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, biorąc pod uwagę rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, jego usytuowanie z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska oraz rodzaj i skalę możliwego oddziaływania na środowisko. Jednocześnie z art. 64 ust. 1 ustawy wynika, że postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wydaje się po zasięgnięciu opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz państwowego powiatowego inspektora sanitarnego. Zgodnie natomiast z art. 65 ust. 2 ustawy na postanowienie, o którym mowa w art. 63 ust. 1, przysługuje zażalenie.

W przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta S. w swoim postanowieniu z dnia (...) r., stwierdzającym obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko objętego wnioskiem przedsięwzięcia i ustalającym zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko, nie zawarł pouczenia o przysługującym prawie wniesienia zażalenia. Podał natomiast, że "Na niniejsze postanowienie nie przysługuje zażalenie".

Tak sformułowane pouczenie jest oczywiście błędne, co dostrzegło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdzając w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że wraz z odwołaniem mogą być zaskarżone wyłącznie postanowienia, na które nie służy zażalenie. Kolegium uznało również, że skoro skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, to pełnomocnik taki winien znać właściwy środek prawny i termin, w którym należało wnieść zażalenie. Nadto, w ocenie Kolegium, zarzuty podniesione przez skarżącego przeciwko postanowieniu Prezydenta Miasta S. z dnia (...) r. nie zasługują na uwzględnienie.

Opisanego powyżej działania Kolegium w żadnym przypadku nie można uznać za zgodne z prawem.

Wskazać należy, że jeżeli do organu II instancji wpływa środek odwoławczy od zaskarżalnego orzeczenia, to organ ten powinien rozpoznać ten środek zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) - dalej "k.p.a.", tj. albo go rozpatrzyć (art. 138 k.p.a.), albo stwierdzić niedopuszczalność odwołania (zażalenia) lub uchybienie terminu do jego wniesienia (art. 134 k.p.a.).

W przedmiotowej sprawie Kolegium nie zastosowało się do żadnego ze wskazanych powyżej przepisów i w rezultacie w ogóle nie rozpoznało wniesionego przez skarżącego, wraz z odwołaniem od decyzji organu I instancji, zażalenia na postanowienie organu I instancji z dnia 24 lipca 2014 r.

W takiej sytuacji Sąd zobowiązany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji celem rozpoznania przez organ odwoławczy wniesionego zażalenia. Należy mieć tu na uwadze, że podstawowym dowodem dla ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia jest raport o oddziaływaniu planowanej inwestycji na środowisko. Natomiast sam raport opracowywany jest w oparciu o postanowienie określające jego zakres. Zdaniem Sądu, aby organ mógł ocenić prawidłowość przedłożonego przez inwestora raportu, a następnie na jego podstawie określić warunki realizacji inwestycji, musi dysponować ostatecznym postanowieniem określającym jego zakres.

Niedopełnienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. obowiązku rozpatrzenia zażalenia złożonego na postanowienie Prezydenta Miasta S. z dnia (...) r., w ocenie Sądu, stanowi naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec stwierdzonych uchybień postępowania administracyjnego, przedwczesnym jest odnoszenie się przez Sąd do merytorycznych zarzutów skargi.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących uiszczony wpis sądowy i koszty wynagrodzenia pełnomocnika Sąd orzekł na zasadzie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.