II SA/Rz 984/18 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2577505

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 listopada 2018 r. II SA/Rz 984/18

UZASADNIENIE

Sentencja

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze sprzeciwów A. K. oraz Z. K. - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie faktyczne

W sprawie ze sprzeciwów A. K. oraz Z. K. Z. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jako członka wspólnego gospodarstwa domowego podał żonę, jednak w dalszej części wniosku wskazał, że nie utrzymuje z nią kontaktów. Zaznaczył, że mieszka w drewnianym domu o pow. 60 m.kw., wartości 10 000 zł. Jako swój majątek wskazał również gospodarstwo rolne o pow. 2,04 ha, z którego miesięczny dochód to ok. 600 zł oraz oszczędności pieniężne w kwocie 4000 euro. Oprócz wskazanego wyżej dochodu z gospodarstwa rolnego skarżący pobiera także rentę w wysokości 900 zł. Z kolei wydatki strony to: energia elektryczna - 200 zł (dotyczy okresu dwóch miesięcy), leczenie - 200 zł (miesięcznie), ubezpieczenie gospodarstwa - 300 zł, podatek "gruntowy" - 200 zł oraz koszty opału - 1000 zł.

Uzasadnienie prawne

Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:

Żądanie Z. K. nie mogło zostać uwzględnione bowiem nie uzasadnia tego sytuacja materialna wymienionego. Tylko zaś ta ma w tym zakresie przesądzające znaczenie. Dlatego podniesione przez stronę kłopoty ze zdrowiem w kontekście konieczności ustanowienia zawodowego pełnomocnika nie mogły przemawiać za uwzględnieniem wniosku. Jak już więc wyżej podniesiono, skarżący uzyskuje stały dochód, który może przeznaczyć tylko na siebie, skoro - jak stwierdził - z żoną nie utrzymuje kontaktów, a zatem faktycznie nie prowadzą jednego gospodarstwa domowego. Ponadto, ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Wnioskodawca nie podał ponadto, że ma jakiekolwiek problemy finansowe. Nie ponosi poza tym jakichś szczególnych wydatków, które stanowiłyby znaczne obciążenie jego budżetu domowego. O braku trudności finansowych świadczy zresztą posiadanie przez niego oszczędności pieniężnych w kwocie 4000 euro, które to środki są z pewnością wystarczające do pokrycia kosztów niniejszego postępowania.

Prawo pomocy to wyjątek od reguły wyrażonej w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie mianowicie z tą zasadą, to strony postępowania sądowego obowiązane są do poniesienia wszystkich wiążących się z nim kosztów. Odstąpienie zatem od powyższej wymaga ścisłej interpretacji ustanowionych przez ustawę (tj.p.p.s.a.) przesłanek w tym zakresie. Skoro więc zasadą jest obowiązek samodzielnego sfinansowania przez stronę kosztów zainicjowanego przez nią postępowania sądowego, to ubiegając się o odejście od niej strona powinna udowodnić, że żądane wsparcie jest w jej wypadku uzasadnione. W świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przesłanką całkowitego prawa pomocy (tj. obejmującego tak zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie adwokata) jest niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast częściowe prawo pomocy tzn. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata uzyskuje osoba, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 245 § 3, p.p.s.a.). Prawo pomocy jest zatem wyłomem uczynionym przez ustawodawcę na rzecz strony biednej, a jego przyznanie wiąże się z koniecznością należytego zachowania się wnioskodawcy tj. przedstawienia określonych okoliczności i dokumentów przemawiających za uwzględnieniem wniosku. Przedmiotowa instytucja nie jest więc adresowana do osób, które uznają się wprawdzie za niezamożne, ale przedstawione informacje czy też dokumenty wskazują na ich dobrą kondycję finansową.

Uwzględniając więc okoliczność, że skarżący dysponuje oszczędnościami pieniężnymi w wysokości 4000 euro, niemożliwym było przychylenie się do jego prośby i przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek, choćby najmniejszym zakresie. Kłóciłoby się to bowiem ze wskazanym wyżej celem tej instytucji tj. otwarciem drogi sądowej osobom rzeczywiście ubogim, które z obiektywnych przyczyn nie są w stanie własnymi siłami zgromadzić potrzebnych w tym zakresie środków. Podmioty, które posiadają stały dochód, a nadto określony majątek np. w formie oszczędności pieniężnych zobowiązane są natomiast do samodzielnego finansowania kosztów swojego udziału w danym postępowaniu sądowym.

Dlatego też orzeczono o odmowie zwolnienia Z. K. od kosztów sądowych oraz o odmowie ustanowienia na jego rzecz adwokata. Podstawę powyższego stanowił w zw. z art. 245 § 2, § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1, p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.