Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1599960

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie
z dnia 6 grudnia 2011 r.
II SA/Rz 696/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: WSA Zbigniew Czarnik.

Sędziowie WSA: Krystyna Józefczyk Robert Sawuła (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2011 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) kwietnia 2011 r., nr (...) w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy

I.

uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy (...) z dnia (...) stycznia 2011 r., nr (...);

II.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku;

III.

zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Z. D. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (Dalej jako SKO) w (...) decyzją z dnia 8 kwietnia 2011 r., nr (...), po rozpatrzeniu odwołania Z.D. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy (...) z dnia 24 stycznia 2011 r., nr (...). ustalającej na rzecz J. i R. S. (zwanych także inwestorami) warunki zabudowy na zamierzenie inwestycyjne pn. zmiana sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na mieszkalno-usługowy na działce nr (...) w R., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Decyzję wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwana dalej k.p.a.) oraz art. 59 ust. 1 i art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm., zwanej dalej Upizp. W jej uzasadnieniu stwierdzono, że odwołanie nie mogło być uwzględnione. Zgodnie z art. 59 ust. 1 i 2 Upizp zmiana sposobu zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Do decyzji załączono wymaganą analizę sporządzoną przez urbanistę. Wynika z niej jednoznacznie, że sposób użytkowania budynku poprzez przypisanie mu funkcji mieszkalno-usługowej, jest zgodny z funkcją otoczenia. Wydanie decyzji o warunkach zabudowy możliwe jest, zgodnie z art. 61 Upizp, tylko wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione następujące warunki: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamienienia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc. Teren działki inwestorów ma bezpośredni dostęp do drogi publicznej w postaci zjazdu i ustawa nie przewiduje innych wymagań. Projekt decyzji został pozytywnie zaopiniowany przez zarządcę drogi (Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad) postanowieniem z dnia 14 stycznia 2011 r. Zarzuty zawarte w odwołaniu nie mogły być uwzględnione, gdyż odnoszą się do ingerencji w prawo własności nieruchomości (w postaci emitowanych oddziaływań), zaś z mocy art. 62 ust. 2 Upizp decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Informacja o takim sposobie oddziaływania decyzji została w niej zamieszczona. Zarzuty związane z zasadami realizacji inwestycji oraz jej realnymi następstwami (zwiększenie ruchu pieszego i samochodowego, poziomu hałasu, emisja spalin) będą mogły być podnoszone w trakcie odrębnych postępowań, w szczególności zaś w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę.

Z decyzją nie zgodziła się Z.D., składając na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze stwierdziła, że decyzję wydano z naruszeniem art. 20 i art. 35 ustawy o drogach publicznych, art. 35 Upizp oraz art. 7, art. 77, art. 80 w zw. z art. 140 k.p.a. Przepis art. 20 ustawy o drogach publicznych nakłada na zarządcę drogi obowiązek należytego utrzymania dróg publicznych i zapewnienia bezpieczeństwa na drogach. Zjazd z drogi powinien być zjazdem publicznym w rozumieniu § 55 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U.

Nr 43, poz. 430). Projektowany zjazd zlokalizowano w obszarze oddziaływania skrzyżowania, co dodatkowo powiększa zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu.

W takich miejscach zjazdy nie mogą być wykonywane (§ 113 ust. 7 pkt 1 cyt. rozporządzenia). W ocenie skarżącej nie powinno dojść do uzgodnienia zjazdu z drogi w kształcie przewidzianym przez organ, gdyż doszłoby do naruszenia art. 35 ustawy o drogach publicznych. Wniosek złożony przez inwestorów obejmował zresztą niepełne żądanie skierowane do organu. Brak było we wniosku żądania ulokowania zjazdu publicznego, a mimo to doszło do wydania decyzji pozytywnej dla wnioskodawców. Takie działanie narusza art. 53 Upizp. Przepisy postępowania administracyjnego, w postaci art. 7, art. 77 i art. 80 w zw. z art. 140 k.p.a. naruszono poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym. Organy nie podęły dostatecznych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; nie wskazały faktów, które uznały za udowodnione oraz dowodów, na jakich się oparły. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji, a nadto o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego. Do skargi dołączono dwa postanowienia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z (...) grudnia 2009 r. i z (...) maja 2010 r. odmawiające uzgodnienia projektów decyzji o warunki zabudowy dla inwestorów m.in. w zakresie przebudowy istniejącego zjazdu indywidualnego do działki nr 477 na zjazd publiczny.

SKO w (...), w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając wniosek skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 16 sierpnia 2011 r. oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Skarżąca podczas rozprawy podtrzymała zarzuty skargi, na pytanie Sądu wyjaśniła, iż nie korzystała ze środków prawnych wobec postanowienia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z (.) stycznia 2011 r. w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy. Uczestniczka J.S. wniosła o oddalenie skargi.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje:

Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.

W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30 sierpnia 2002 r., Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W ocenie Sądu skarga jest uzasadniona z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu. Przedmiotem kontroli poddana jest decyzja SKO w (...) utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy (...), który ustalił warunki zabudowy dla uczestników J.S. i M.S. dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na zmianie sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na cele mieszkalno-usługowe, przy czym usługa ta polegać miałaby na prowadzeniu w części budynku sezonowej sprzedaży środków ochrony roślin. Podstawy prawne ustalania warunków zabudowy określa ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - Upizp. Zgodnie z art. 60 ust. 1 Upizp decyzję o warunkach zabudowy wydaje co do reguły, wójt, burmistrz lub prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi, ust. 4 cyt. przepisu stanowi, że sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierza się osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego urbanistów albo architektów. W myśl art. 61 ust. 1 Upizp wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków ujętych w tym przepisie. Zgodnie z art. 6 ust. 2 Upizp każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do: 1) zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich; 2) ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Wedle art. 64 ust. 1 Upizp przepisy art. 51 ust. 3, art. 52, art. 53 ust. 3-5a, art. 54, art. 55 i art. 56 tej ustawy stosuje się odpowiednio do decyzji o warunkach zabudowy.

Niesporne jest, że projekt decyzji o warunkach zabudowy przygotowała osoba, o jakiej mowa w art. 60 ust. 4 Upizp.

Zasadnicze zarzuty skargi koncentrują się wokół tego, że inwestorzy nie zaplanowali urządzenia tzw. zjazdu publicznego na działkę, na której zamierzają prowadzić działalność gospodarczą, bezzasadnie organ współdziałający uzgodnił w tym aspekcie warunki zabudowy uznając, iż obsługa komunikacyjna będzie odbywać się istniejącym zjazdem indywidualnym. Skarżąca zarzucając w tym aspekcie naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i o postępowaniu administracyjnym wywodzi niepełność wniosku o ustalenie warunków zabudowy.

Organ I instancji decyzję o warunkach zabudowy wydał, jak to ujęto w uzasadnieniu decyzji tego organu, po uzgodnieniu ze Starostą (...), uzyskując postanowienie uzgodnieniowe z (...) grudnia 2010 r. nr (...), oraz Marszałkiem Województwa (...) i Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad. Burmistrz przywołał treść art. 53 ust. 5 Upizp, wedle którego "Uzgodnień, o których mowa w ust. 4, dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane". Art. 106 § 2 k.p.a. stanowi, że organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska, zawiadamia o tym stronę. Organ I instancji wywodził dalej, iż Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad Postanowieniem z (...) stycznia 2011 r. uzgodnił projekt przedmiotowej decyzji, niemniej ze swej kompetencji skorzystał już po upływie terminu 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie, tj. od 25 listopada 2010 r. Wywody I instancji w tym aspekcie podzieliło SKO w (...), eksponując iż działka inwestorów ma bezpośredni dostęp do drogi publicznej przez istniejący zjazd indywidualny, sprawa urządzenia zjazdu publicznego nie była przedmiotem decyzji, na jego urządzenie nie jest potrzebna decyzja o ustaleniu warunków zabudowy, a pozwolenie na budowę tego zjazdu odbywa się w drodze prawa budowlanego.

Zdaniem Sądu zarzuty skargi pod adresem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji nie są trafne. Przede wszystkim zarzut naruszenia art. 20 i 35 ustawy o drogach publicznych (ustawa z 21 marca 1985 r., Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm., zwana dalej u.d.p.) o tyle jest nietrafny, że organy wyrzekające w sprawach o ustalenie warunków zabudowy nie stosowały tych przepisów. Pierwszy z nich (art. 20 u.d.p.) określa zadania zarządcy drogi, drugi - art. 35 u.d.p. także adresowany jest do zarządcy drogi. W petitum skargi zarzucono naruszenie całego art. 35 u.d.p., zaś w uzasadnieniu skoncentrowano się już tylko na wyeksponowaniu ust. 3 cyt. przepisu, wedle którego zmianę zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego, w szczególności polegającą na budowie obiektu budowalnego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, zarządca drogi uzgadnia w zakresie możliwości włączenia do drogi ruchu spowodowanego tą zmianą. Organowi I instancji w tym aspekcie skutecznego zarzutu uczynić nie można, organ ten prawidłowo wystąpił do zarządcy drogi krajowej o uzgodnienie projektu decyzji, w terminie wskazanym w art. 53 ust. 5 Upizp zarządca drogi krajowej nie zajął stanowiska, co w świetle cyt. przepisu oznaczać musi uznanie, iż doszło do dokonania uzgodnienia. Późniejsze postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z (...) stycznia 2011 r., choć także pozytywnie uzgadniające projekt decyzji o warunkach zabudowy, nie może mieć wpływu na ocenę legalności działania organów w tym aspekcie, tj. prawidłowości uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy z zarządcą drogi. Przywoływane przez skarżącą wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie zostały wydane w granicach przedmiotowej sprawy administracyjnej, wyroki te nie są źródłami prawa, przeto zarówno orzekający w postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd, jak i organy administracyjne nie są nimi związane. Wyroki te dotyczyły oceny legalności postanowień wydawanych przez zarządców dróg publicznych w aspekcie stosowania art. 35 ust. 3 u.d.p., podczas gdy przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja wydana w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy. Organ, który ustala warunki zabudowy i występuje o uzgodnienie projektu decyzji do wskazanego w Upizp organu współdziałającego nie jest uprawniony do kontroli postanowienia, stanowiącego akt współdziałania. Przeciwnie, to do organu współdziałającego, jako organu wyspecjalizowanego w danej dziedzinie prawa administracyjnego materialnego, należy ocena zgodności zamierzenia inwestycyjnego z ową regulacją. Podobnie Sąd dokonując oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w kwestii ustalenia warunków zabudowy nie ma uprawnienia, aby kontrolą tą objąć akty współdziałania. Postanowienie organu współdziałającego może być kwestionowane w odrębnym trybie, skoro prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie wydane w trybie art. 53 ust. 4 Upizp przysługuje wyłącznie inwestorowi, to innym stronom służy prawo ich zwalczania np. w trybie wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 53 Upizp rozumiany w ten sposób, iż organ wyrzekający w sprawie o warunki zabudowy oparł swe rozstrzygnięcie na niepełnym wniosku inwestorów, którzy nie wnioskowali o zmianę zjazdu z drogi krajowej z indywidualnego na tzw. zjazd publiczny. Postępowanie o ustalenie warunków zabudowy jest postępowaniem tzw. wnioskowym, o wniosku w tej kwestii stanowi nie art. 53, a art. 52 Upizp, który z mocy art. 64 ust. 1 cyt. ustawy, ma odpowiednie zastosowanie w sprawach o ustalanie warunków zabudowy. Wnioskiem inwestora organ jest związany, z tym, że to inwestorowi służy prawo do modyfikowania wniosku w toku postępowania. Skoro w przedmiotowej sprawie inwestorzy jednoznacznie we wniosku wskazali, iż dojazd do działki odbywać się będzie istniejącym zjazdem z drogi krajowej, to wskazaniem tym był związany organ I instancji.

Sąd nie może także uznać, iż doszło do naruszenia art. 7, 77 i 80 k.p.a. eksponowanych przez skarżącą w tym zakresie, iż nie uwzględniono wszystkich aspektów sprawy, a to: przeznaczenia gruntu, powierzchni i układu geometrycznego działki, kwestii związanych z oddziaływaniem istniejącego ruchu drogowego i urządzeń drogowych (przejścia dla pieszych), spodziewanego i negatywnego oddziaływania na korzystanie z nieruchomości sąsiednich. Jak to już wcześniej wskazano możliwość zagospodarowania terenu, do którego się ma tytuł prawny, jak i ochrona swego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów sąsiednich, może odbywać się w myśl art. 6 ust. 2 Upizp, w granicach określonych ustawą. Skoro kwestie włączenia generowanego w przyszłości ruchu pojazdów w związku z zamierzoną inwestycją zostały przesądzone zakresem wniosku inwestorów, uzgodnieniem ze strony zarządcy drogi, to podnoszenie tych elementów jako braku podjęcia wszystkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy przez organy wyrzekające w sprawie warunków zabudowy, uznać należy za nieuzasadnione. Kwestie spodziewanej immisji na działkę strony skarżącej wywołanej ruchem pojazdów dostawczych nie mogły być przedmiotem uwagi organów orzekających w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, albowiem z mocy art. 52 ust. 3 w zw. z art. 64 ust. 1 Upizp nie można uzależnić wydania decyzji o warunkach zabudowy, od zobowiązania się wnioskodawcy do spełnienia nieprzewidzianych odrębnymi przepisami świadczeń lub warunków. Z góry wszak nie można założyć, iż obsługa komunikacyjna działki inwestorów w związku z planowanym przez nich zamierzeniem inwestycyjnym, prowadzącym do uruchomienia działalności gospodarczej, spowoduje taka immisję, o której wywodzi skarżąca. Brak planu miejscowego, w którym gmina mogłaby ustalić sposób wykonywania prawa własności, przeznaczenie terenu, skutkuje tym, że takie przeznaczenie następuje w drodze aktu indywidualnego, w tym przypadku decyzji o warunkach zabudowy.

W ocenie Sądu uwzględnienie skargi musi nastąpić z przyczyn, które Sąd, nie będąc związanym jej zarzutami, wziął pod rozwagę z urzędu. W myśl art. 53 ust. 4 pkt 6 w zw. z art. 60 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 Upizp decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z organami właściwymi w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych oraz melioracji wodnych - w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne i leśne w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Pod pojęciem przepisów o gospodarce nieruchomościami rozumieć należy ustawę z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm., zwana dalej Ugn). Zgodnie z art. 92 ust. 2 Ugn "Za nieruchomości wykorzystywane na cele rolne i leśne uznaje się nieruchomości wykazane w katastrze nieruchomości jako użytki rolne albo grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, a także wchodzące w skład nieruchomości rolnych użytki kopalne, nieużytki i drogi, jeżeli nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu". W judykaturze wskazuje się, że pojęcie użytków rolnych ma charakter formalny, grunt jest wtedy użytkiem rolnym, gdy figuruje jako taki w ewidencji gruntów (por. wyrok WSA w Białymstoku z 20 grudnia 2007 r., II SA/Bk 545/07, Lex nr 480113). Zgodnie z art. 53a ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.)"Do czasu przekształcenia ewidencji gruntów i budynków w kataster nieruchomości przez użycie w niniejszej ustawie pojęcie "kataster" rozumie się tę ewidencję". W aktach zalega wypis z rejestru gruntów dla działki nr (...) będącą współwłasnością inwestorów, gdzie oznaczono jej klasę gleboznawczą jako "B-PsVI". W myśl § 68 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 z późn. zm.) użytki rolne dzielą się m.in. na "grunty rolne zabudowane, oznaczone symbolem złożonym z litery "B" oraz symbolu odpowiedniego użytku gruntowego, stanowiącego część składową oznaczenia klasy gleboznawczej gruntu, na którym wzniesione zostały budynki, np. B-R, B-Ł, B-Ps". Tym ostatnim symbolem została oznaczona działka inwestorów, przeto projekt decyzji wymagał uzgodnienia z organami, wskazanymi w art. 53 ust. 4 pkt 6 Upizp. Organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych do dokonywania uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy jest właściwy starosta (art. 5 ust. 1 ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 z późn. zm.), zaś w przypadku melioracji wodnych marszałek województwa (por. art. 75 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.). Niesporne jest, że Burmistrz Gminy i Miasta (...) wystąpił do Starosty (...) o uzgodnienie projektu decyzji i postanowienie w tym zakresie zostało wydane. Zdaniem Sądu organ I instancji nie zwrócił się jednak o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy do Marszałka Województwa (...). W ocenie Sądu nie czyni zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 60 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 6 Upizp zwrócenie się, zamiast do marszałka województwa, do (...) Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych (PZMiUW) w (...), przy czym, jak wynika z adresu pisma (k. 9 akt I instancji) oraz zwrotnego potwierdzenia odbioru projekt decyzji został doręczony Inspektoratowi PZMiUW w (...). Jak wynika ze statutu PZMiUW w (...), nadanego uchwałą Sejmiku Województwa (...) Nr (..]/02 z 5 sierpnia 2002 r. podmiot ten jest jednostką organizacyjną samorządu Województwa (...). Uchwałą Sejmiku Województwa (...) z 28 sierpnia 2006 r. Nr (..]/06 dokonano zmian statutu PZMiUW w (...), na mocy której w § 2 statutu dokonano zmiany polegającej m.in. na tym, że określono, iż do zadań PZMiUW w (...) należy dokonywanie z upoważnienia Marszałka Województwa uzgodnień projektów decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy w zakresie melioracji wodnych (por. dane zawarte w Biuletynie Informacji Publicznej PZMiUW w (..]). PZMiUW w (...) nie jest organem w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 w zw. z pkt 6 i art. 106 § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 5 § 2 k.p.a. "Ilekroć w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego jest mowa o:. 3) organach administracji publicznej - rozumie się przez to ministrów, centralne organy administracji rządowej, wojewodów, działające w ich lub we własnym imieniu inne terenowe organy administracji rządowej (zespolonej i niezespolonej), organy jednostek samorządu terytorialnego oraz organy i podmioty wymienione w art. 1 pkt 2, (...) 6) organach jednostek samorządu terytorialnego - rozumie się przez to organy gminy, powiatu, województwa, związków gmin, związków powiatów, wójta, burmistrza (prezydenta miasta), starostę, marszałka województwa oraz kierowników służb, inspekcji i straży działających w imieniu wójta, burmistrza (prezydenta miasta), starosty lub marszałka województwa, a ponadto samorządowe kolegia odwoławcze".

Sąd w tym składzie podkreśla, że jest związany w zakresie orzekania wyłącznie przepisami Konstytucji RP oraz ustawami. Skoro art. 75 ust. 1 Prawa wodnego kompetencje w zakresie melioracji wodnych przydaje marszałkowi województwa, a przepisy tej ustawy nie dopuszczają możliwości zastępowania marszałka województwa, przeniesienia jego kompetencji ustawowych na samorządową jednostkę organizacyjną w drodze przepisów statutowych odnoszących się do jej działalności w formie uchwały sejmiku województwa, w ocenie Sądu jest niedopuszczalne. Zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 z późn. zm.) decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje marszałek województwa, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W myśl art. 45 ust. 2 cyt. ustawy marszałek województwa może upoważnić wicemarszałków, pozostałych członków zarządu województwa, pracowników urzędu marszałkowskiego oraz kierowników wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych do wydawania w jego imieniu decyzji, o których mowa w ust. 1. Reguły te odnoszą się także do przypadków, gdy marszałek województwa wydaje postanowienia. Nie można jednak zgodzić się z sytuacją, w której to nie marszałek, a sejmik województwa upoważnia i to całą samorządową jednostkę organizacyjną, do zastępowania marszałka w jego władczych i ustawowych kompetencjach. Stanowisko takie prezentowane jest zresztą w judykaturze, podkreślającej iż nie można w drodze uchwały sejmiku województwa przenosić uprawnień do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, zastrzeżonych ustawowo dla marszałka województwa na inne organy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 marca 2009 r., I OSK 1362/09, Baza Orzecznictwa Lex nr 529902).

Trzeba wskazać, iż takie sytuacje, w których organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego może wykonywać swoje zadania ustawowe przy pomocy utworzonej samorządowej jednostki organizacyjnej i powierzać jej pracownikom swoje władcze, ustawowe uprawnienia polegające m.in. na wydawaniu decyzji (postanowień) określają ustawy. Przykładem może być ustawa z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.), gdzie przewidziano dopuszczalność załatwiania spraw w imieniu zarządcy drogi, którym jest m.in. zarząd województwa, zarząd powiatu lub wójt, burmistrz, prezydent miasta (art. 21 ust. 1a cyt. ustawy stanowi: "Zarządca drogi może upoważnić pracowników odpowiednio: urzędu marszałkowskiego, starostwa, urzędu miasta lub gminy albo pracowników jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, do załatwiania spraw w jego imieniu, w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych"). W realiach przedmiotowej sprawy oznacza to, że Burmistrz Gminy i Miasta (...) nie wystąpił, wbrew dyspozycji art. 106 § 2 k.p.a. w zw. z art. 60 ust. 1 i art. 53 ust. 4 pkt 6 Upizp o uzgodnienie projektu decyzji do właściwego organu w zakresie melioracji wodnych. Takim zaniechaniem spełniona została przesłanka do wznowienia postępowania ujęta dyspozycją art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Z tej przyczyny istnieje podstawa do przyjęcia, iż utrzymując w mocy decyzję organu I instancji dotkniętej uchybieniem proceduralnym dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, SKO w (...) wydało decyzję z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę, należało uchylić zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania znajduje uzasadnienie w dyspozycji art. 200 p.p.s.a., Sąd opatrzył wyrok klauzulą ochrony tymczasowej na zasadzie art. 152 p.p.s.a.

W przypadku uprawomocnienia się niniejszego wyroku organ I instancji zwróci się do Marszałka Województwa (...) o uzgodnienie projektu decyzji, a następnie wyda stosowną decyzję.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.