Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2068866

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie
z dnia 4 lipca 2016 r.
II SA/Rz 630/16

UZASADNIENIE

Sentencja

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia (...) marca 2016 r. Nr (...) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry - postanawia - odmówić przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.

Uzasadnienie faktyczne

A. P. dołączył do skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zaznaczył w nim, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych. Podał, że na utrzymaniu posiada pięć osób tj. dwie córki (19, 18 lat), syna (16 lat) i dwoje wnuków (1 rok i 3 lata). Rodzina zajmuje mieszkanie o pow. 52 m.kw. Dochód skarżącego to 5000 zł z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, natomiast podane we wniosku wydatki to 500 zł z tytułu czynszu najmu mieszkania oraz 1200 zł tytułem opłat za media.

Z uwagi na bardzo małą ilość podanych we wniosku informacji, wezwano składającego go do wskazania średnich miesięcznych wydatków na wyżywienie wszystkich domowników, wyszczególnienie opłat składających się na utrzymanie mieszkania, średnich miesięcznych wydatków z tytułu korzystania z telefonu, Internetu, wskazania posiadanych pojazdów mechanicznych oraz kosztów ich utrzymania. Wezwanie dotyczyło także wyjaśnienia, czy na dzieci i wnuki skarżącego otrzymywane są alimenty. Ponadto, wezwano wnioskodawcę do przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych za okres od dnia 1 marca 2016 r. do dnia wykonania wezwania oraz kserokopii deklaracji na podatek od towarów i usług za trzy ostatnie okresy płatności w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą.

Odbiór niniejszego wezwania miał miejsce dnia 17 czerwca 2016 r. i do dnia rozstrzygania w przedmiocie wniosku nie została na nie udzielona jakakolwiek odpowiedź (wyznaczony siedmiodniowy termin upłynął z dniem 24 czerwca 2016 r.).

Uzasadnienie prawne

Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:

żądanie A. P. nie może zostać uwzględnione. Jego przedmiotem jest zwolnienie od kosztów sądowych, a zatem wymieniony domaga się przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie, na co wskazuje art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Osoba ubiegająca się o taki wymiar wsparcia przez Państwo winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o czym stanowi z kolei art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Celem ułatwienia wnoszącym o pomoc przedstawienia wszystkich potrzebnych do rozpoznania wniosku informacji, jak też umożliwienia dokonania rzetelnej analizy sytuacji materialnej wnioskodawcy ustawodawca przewidział możliwość wezwania go o podanie dodatkowych danych i nadesłanie dodatkowych dokumentów. Instytucja przedmiotowego wezwania wynika z brzmienia art. 255 p.p.s.a., który znajduje zastosowanie, gdy wniosek nie zawiera dostatecznej ilości danych potrzebnych do jego rozpoznania bądź też przedstawione dane budzą wątpliwości. Osoba, której zamiarem jest uzyskanie odstępstwa od obowiązującej w postępowaniu sądowym zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania (art. 199 p.p.s.a.) i która nie udziela w związku z kierowanym do niej wezwaniem żądanych od niej wyjaśnień, musi liczyć się z negatywnymi konsekwencjami tego rodzaju postawy. Wedle bowiem art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może zostać przyznane stronie na złożony przez nią wniosek. Z powyższego należy wywieść, że to w interesie strony znajduje się przedstawienie i uwiarygodnienie okoliczności uzasadniających złożony wniosek. Fakt spoczywania na wnioskodawcy ciężaru dowodu odnośnie do okoliczności istotnych z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy wynika także wprost ze wskazanego wyżej art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

A.P. w złożonym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podał bardzo niewielką ilość danych dotyczących jego sytuacji finansowej. Wskazał bowiem tylko swój stan rodzinny, wysokość uzyskiwanego dochodu, jak też ogólną wysokość wydatków na zajmowane mieszkanie. Dlatego też skierowano do niego wezwanie, które zmierzało do uzyskania dodatkowych danych, pozwalających na pełną ocenę możliwości płatniczych strony. Wezwanie to dotyczyło mianowicie wydatków na podstawowe utrzymanie, jak też na telefon, Internet czy utrzymanie pojazdów mechanicznych. Zawierało także pytanie o ewentualne alimenty na dzieci i wnuki. Ponadto, wezwano skarżącego do nadesłania wyciągów z rachunków bankowych oraz deklaracji na poczet podatku VAT celem częściowego choćby zweryfikowania prawdziwości twierdzeń skarżącego o jego sytuacji materialnej. Strona nie udzieliła jednak na powyższe jakiejkolwiek odpowiedzi. Rozstrzygnięcie wniosku o prawo pomocy powinno się zaś opierać o porównanie wielkości z jednej strony dochodów wnioskodawcy a z drugiej jego wydatków w kontekście ewentualnej możliwości poczynienia przez niego oszczędności na poczet kosztów postępowania. A. P. milcząc wobec treści wezwania uniemożliwił dokonanie powyższej analizy. Tym samym należało przyjąć, że nie istnieją podstawy do wyłączenia względem niego obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie (cytowany wyżej art. 199 p.p.s.a.).

Brak więc należytej współpracy skarżącego z Sądem odnośnie do wyjaśnienia jego sytuacji materialnej skutkował uznaniem, że nie została w jego przypadku spełniona przesłanka przyznania częściowego prawa pomocy, określona w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego orzeczono o odmowie zwolnienia go od kosztów sądowych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.