Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 605487

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu
z dnia 12 marca 2010 r.
II SA/Po 863/09

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.).

Sędziowie WSA: Barbara Drzazga, Edyta Podrazik.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2010 r. sprawy ze skargi B. D. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia (...) 2009 r. nr (...) w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich;

oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) września 2009 r. nr (...) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z (...) sierpnia 2009 r. przyznającą uprawnienia kombatanckie B. D.

Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym.

W dniu 14 lipca 2009 r. B. D. zwrócił się do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z wnioskiem o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w październiku 1940 r. w obozie przesiedleńczym w L.

Wniosek skarżącego załatwiony został pozytywnie i w dniu (...) sierpnia 2009 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją nr (...) działając na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 21 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 ze zm.) orzekł o przyznaniu B.D. uprawnień kombatanckich.

Pomimo uwzględnienia wniosku skarżący zwrócił się do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o ponowne rozpoznanie sprawy. B. D. wyjaśnił, że już w 1998 r. zwracał się do Archiwum Państwowego w L., a także wskazywał nazwiska świadków mogących potwierdzić fakty uzasadniające przyznanie mu uprawnień kombatanckich. Do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy skarżący załączył kopię skierowanego do niego pisma z 10 lipca 1998 r. z Archiwum Państwowego w L. W związku z powyższym, w ocenie wnioskodawcy, uprawnienia kombatanckie winny mu zostać przyznane wstecz, tj. od 1998 r.

Decyzją z dnia (...) września 2009 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z (...) sierpnia 2009 r.

Uzasadniając swoje stanowisko organ podkreślił, że B. D. nie kwestionuje orzeczenia o przyznaniu mu uprawnień kombatanckich, ale domaga się wskazania w decyzji, iż przysługują mu one od 10 lipca 1998 r. kiedy to występował do Archiwum Państwowego w L. Przepisy ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego nie dają jednak podstaw do określenia daty, od której stronie przysługiwałoby prawo do świadczeń. Zgodnie, z art. 17 ust. 1 tej ustawy do ustalania wysokości świadczeń, o których mowa w art. 15 i 16, oraz w innych sprawach nieokreślonych w ustawie mają zastosowanie odpowiednio przepisy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie zaś z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.

W przewidzianym ustawą terminie B. D. wniósł do sądu administracyjnego skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia (...) września 2009 r. Skarżący ponownie wyjaśnił, że już w 1998 r. występował do Archiwum Państwowego w L., ale uzyskał informację iż w aktach Centrali Przesiedleńczej w P. Oddział w L. jego nazwisko nie figuruje w wykazach osób i rodzin wysiedlonych. Archiwum Państwowe poinformowało jednocześnie, że nie wydaje zaświadczeń na podstawie zeznań świadków. W 2009 r. skarżący podjął samodzielne, uwieńczone sukcesem, poszukiwania dokumentów wojennych. Nie jest więc dla niego zrozumiałym dlaczego dysponując dokumentami oraz wskazując nazwiska świadków nie może uzyskać uprawnień kombatanckich od 1998 r.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca odpowiadają wymogom przepisów prawa.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta polega na tym, że sąd rozpoznając sprawę bada, czy do ustalonego stanu faktycznego organy zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa normującym zasady postępowania, a jeżeli tak, to czy uchybienie takie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony.

Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje i nie budzi wątpliwości Sądu, iż od 1998 r. B. D. podejmował próby odnalezienia dokumentów, które potwierdziłyby fakt jego pobytu w 1940 r. w obozie przesiedleńczym w L. Bezspornym pozostaje też, iż z wnioskiem o przyznanie uprawnień kombatanckich do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych skarżący po raz pierwszy zwrócił się w lipcu 2009 r., a jego wniosek został załatwiony pozytywnie.

Kwestią sporną pozostaje jednak dopuszczalność określenia przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w drodze decyzji daty z którą powstało prawo skarżącego do żądania wypłaty świadczeń kombatanckich. W ocenie skarżącego rzeczą organu było określenie tej daty w decyzji i to z uwzględnieniem okresu od 1998 r., bo wtedy skarżący rozpoczął poszukiwania dokumentacji wojennej.

Z woli ustawodawcy uprawnienia kombatanckie przysługują osobie, jeżeli uzyska decyzję potwierdzającą działalność wymienioną w art. 1 ust. 2 i w art. 2 albo fakty, o których mowa w art. 4 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, posiada obywatelstwo polskie lub posiadała je w okresie działalności kombatanckiej świetle (art. 21 ust. 1). Natomiast o spełnieniu warunków, o których mowa w art. 21, orzeka Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji (art. 22 ust. 1). Uprawnienia oraz świadczenia przysługujące kombatantom określone zostały w przepisach ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego i obejmują uprawnienia pracownicze (art. 9 - 11) emerytalne (art. 12-17) oraz uprawnienia w zakresie ochrony zdrowia, pomocy socjalnej i inne (art. 18-202).

W świetle powołanych powyżej przepisów Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych orzeka - jedynie - o tym, czy określonej osobie przysługują uprawnienia kombatanckie z tytułu działalności wymienionej w ustawie o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Ustawodawca nie upoważnił natomiast Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych do orzekania o tym, od kiedy uprawnienia kombatanckie przysługują. Organ nie mógł więc sprostać żądaniom skarżącego, bowiem przepisy prawa nie dawały i nie dają mu stosownych ku temu uprawnień. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, jak każdy organ administracji publicznej - zgodnie z konstytucyjną zasadą praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r., jak i zasadą ogólną z art. 6 k.p.a. - działa na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa. Dlatego też w przypadku braku wyraźnego przepisu ustawy nie jest uprawniony do określania w decyzji, od kiedy oraz jakie konkretnie uprawnienia lub świadczenia przysługują osobie, która uzyskała potwierdzenie działalności kombatanckiej (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2008 r., sygn. II OSK 1549/07).

Wobec powyższego, z uwagi na brak przepisu prawa, który pozwalałby Kierownikowi Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na określanie okresu od kiedy przysługują uprawnienia kombatanckie zarzuty skargi nie mogły zostać uznane za uprawnione.

Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca odpowiadają prawu. Rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdzono również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miałoby wpływ na sposób załatwienia niniejszej sprawy.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga została oddalona.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.