Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3090561

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie
z dnia 5 listopada 2020 r.
II SA/Ol 676/20

UZASADNIENIE

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "(...)" nr "(...)" w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego - oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z "(...)" Komendant Miejski Policji w E. (dalej jako: organ I instancji), na podstawie art. 154 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity na dzień wydania decyzji - Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., dalej jako: k.p.a.), odmówił uchylenia własnej decyzji z "(...)" odmawiającej M. C. (dalej jako: strona lub skarżący) uchylenia własnej decyzji z "(...)" przyznającej pomoc finansową na cele mieszkaniowe. W uzasadnieniu podano, że 19 stycznia 2016 r. strona wystąpiła do organu I instancji o przyznanie pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego i na mocy decyzji z "(...)" taka pomoc została stronie przyznana w wysokości 13.848 zł brutto. Świadczenie to zostało wypłacone stronie 25 marca 2016 r. W dniu 8 lutego 2019 r. strona złożyła wniosek o uchylenie przedmiotowej decyzji w trybie art. 155 k.p.a., jednakże organ I instancji decyzją z "(...)" odmówił jej uchylenia. Wobec braku wniesienia odwołania powyższa decyzja stała się ostateczna. Następnie 4 lutego 2020 r. strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła wniosek o uchylenie w całości w trybie art. 154 k.p.a. ostatecznej decyzji z "(...)". Organ I instancji podniósł, że uchylenie decyzji w trybie art. 154 k.p.a. polega na weryfikacji decyzji ostatecznej przy uwzględnieniu interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Zatem nie chodzi w tym przypadku o każdy interes strony, tj. chęć uzyskania rozstrzygnięcia organu administracji publicznej o treści zgodnej z wolą strony, ale o interes zgodny przede wszystkim z prawem i zasadami współżycia społecznego. Zatem interes ten ma być obiektywnie słuszny, a nie jedynie zgodny z oczekiwaniem strony. Wskazano, że odmowa uchylenia decyzji przyznającej pomoc finansową na cele mieszkaniowe nie narusza interesu strony, bowiem dzięki otrzymanej pomocy strona weszła w posiadanie lokalu mieszkalnego. Tym samym, potrzeby mieszkaniowe w czasie pełnienia służby w Policji zostały zaspokojone z wykorzystaniem pomocy środków publicznych. Organ I instancji podniósł, że strona nie uzasadniła istnienia przesłanki interesu społecznego przemawiającego za uchyleniem decyzji o zwrocie pomocy finansowej. Wskazywana możliwość przekazania zwróconej kwoty pomocy na inne cele przewidziane w przepisach ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 z późn. zm., dalej jako u.o.P.) jest o tyle chybiona, że środki te nie mogą być wydatkowane na inne cele niż mieszkaniowe. Ponadto przyznanie pomocy finansowej zależy wyłącznie od spełnienia warunków do jej otrzymania, a nie od posiadanych przez organ środków finansowych. Jednocześnie wskazano, że pomoc finansowa na cele mieszkaniowe dla funkcjonariuszy Policji, jak i dla żołnierzy zawodowych przyznawane są na podobnych zasadach. W ocenie organu I instancji to, że pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego, która co do zasady jest przyznawana policjantom jednorazowo, w porównaniu z pomocą otrzymywaną przez żołnierzy w postaci odprawy mieszkaniowej, jest znacznie mniejsza, nie zmienia faktu, że jedna i ta sama osoba, która posiada lokal mieszkalny dzięki otrzymaniu pomocy państwa, nie powinna otrzymać ponownie pomocy publicznej na ten sam cel, bez względu na to jaka jest jej wysokość.

Strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie art. 154 k.p.a. poprzez przyjęcie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki wskazane w tym przepisie do uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że w zaistniałym stanie faktycznym występuje przesłanka słusznego interesu strony, a także interesu społecznego w uchyleniu decyzji oraz naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez błędną ocenę przesłaneksłusznego interesu strony i interesu społecznego. W związku z tym strona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez jej uchylenie oraz uchylenie decyzji z "(...)". W uzasadnieniu odwołano się do pojęcia słusznego interesu strony oraz interesu społecznego, a także zasad przyznawania i zwrotu pomocy finansowej dla funkcjonariuszy Policji stosownie do przepisów u.o.P. Podkreślono, że uchylenie decyzji ostatecznej z "(...)" nie doprowadzi do wydania rozstrzygnięcia sprzecznego z obowiązującym porządkiem prawnym. Skoro bowiem zwrot pomocy finansowej jest ustawowo określony w przypadku uzyskania lokalu mieszkalnego przez policjanta w nowym miejscu pełnienia służby, to zgodnie z wykładnią celowościową (funkcjonalną) uznać należy, że zwrot takiej pomocy jest także racjonalny po przeniesieniu policjanta do służby wojskowej z możliwością uzyskania w nowym miejscu pełnienia służby lokalu mieszkalnego lub świadczenia finansowego na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Podniesiono, że sam fakt posiadania przez stronę mieszkania w E. nie wyklucza tego, że pomoc mu się nie należy, bowiem jako żołnierz zawodowy pełni on służbę w innej miejscowości. Ponadto, co wynika z istoty służby wojskowej, strona jako żołnierz może być w każdej chwili przeniesiona rozkazem w każde inne miejsce celem pełnienia służby. Tym samym strona nie mogłaby otrzymać obecnie pomocy finansowej, gdyby wojsko nie zapewniło kwatery w miejscu pełnienia służby, ponieważ taką pomoc otrzymała wcześniej jako policjant. Wskazano, że przepisy u.o.P. regulują jedynie enumeratywnie wymienione sytuacje, kiedy ten zwrot jest obligatoryjny z treści samej ustawy, lecz ta okoliczność nie uniemożliwia dobrowolnego zwrotu na wniosek beneficjenta pomocy. Podniesiono, że uchylenie przedmiotowej decyzji ostatecznej umożliwi stronie złożenie wniosku o zwrot pomocy finansowej otrzymanej na podstawie decyzji z "(...)". Bez dokonania tego zwrotu strona nie może otrzymać analogicznej pomocy finansowej (lecz w większej wysokości) z tytułu pełnienia służby jako żołnierz zawodowy. Tym samym interes strony polega na możliwości uzyskania korzystniejszego rozstrzygnięcia, nie będącego jednocześnie rozstrzygnięciem sprzecznym z prawem oraz nie będącego rozstrzygnięciem nieakceptowalnym z punktu widzenia interesu społecznego. Interes społeczny należy bowiem badać przez pryzmat zasad praworządności czy legalności, które nie doznają naruszenia w przypadku wydania decyzji uchylającej uprzednio wydaną decyzję o pomocy finansowej. Wskazano, że pomoc finansowa otrzymana ze środków publicznych na zakup mieszkania stanowiła tylko część środków finansowych stanowiących łączną cenę nabycia nieruchomości, tj. ok. 10% tej ceny. Strona podniosła także, że zaskarżona decyzja jest decyzją ostateczną, która nie przyznaje stronie żadnych praw, zaś za jej uchyleniem przemawiają przesłanki słusznego interesu strony, a także interesu społecznego.

Decyzją z "(...)" Komendant Wojewódzki Policji w O. (dalej jako: organ odwoławczy) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W ocenie organu odwoławczego rozważania organu I instancji dotyczące wystąpienia w niniejszej sprawie okoliczności mogących stanowić uzasadnienie decyzji wydanej w trybie art. 154 k.p.a., tj. przesłanki słusznego interesu strony lub interesu społecznego były bezcelowe, bowiem w sprawie nie ma przedmiotu postępowania. Podniesiono, że sprawa z wniosku strony zgłoszonego z tym samym uzasadnieniem została już rozpoznana w sposób ostateczny, co oznacza, że w tym zakresie zaistniała powaga rzeczy osądzonej i w kolejnym postępowaniu nie mogła być ona badana. Podkreślono, że powaga rzeczy osądzonej dotyczy wszystkich decyzji wydawanych w postępowaniu administracyjnym, czy to na zasadach ogólnych, czy też w postępowaniach nadzwyczajnych. Organ odwoławczy wskazał, że istotą sporu w niniejszej sprawie jest możliwość zwrotu otrzymanej pomocy finansowej. Wyjaśniono, że przepisy ustawy o Policji nie regulują kwestii zwrotu udzielonej pomocy finansowej, lecz odsyłają w tym zakresie do uregulowań zawartych w rozporządzeniu Ministra Spraw wewnętrznych i Administracji z 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 864 z późn. zm., dalej jako rozporządzenie z 2001 r.). Zgodnie zaś z § 5 rozporządzenia z 2001 r. zwrot otrzymanej pomocy finansowej jest możliwy w sytuacji jej nienależnego pobrania oraz w przypadku zwolnienia policjanta ze służby przed upływem 10 lat od dnia jej rozpoczęcia, z uwzględnieniem okresów służby w Urzędzie Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, o ile nie nabył uprawnień do emerytury, renty policyjnej lub renty przyznanej na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Podniesiono, że organ I instancji, stwierdzając zwolnienie ze służby policjanta z dniem 28 lutego 2019 r., decyzją z "(...)" orzekł o obowiązku zwrotu 6/10 pobranej pomocy finansowej i strona obowiązku tego dopełnił. Podkreślono, że działanie strony polegające na nieskorzystaniu ze środków zaskarżenia, tj. odwołania od wydanych decyzji dotyczących zwrotu pomocy finansowej, wskazuje na przekonanie strony co do podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Biorąc pod uwagę ustalenia organu I instancji dotyczące stanu faktycznego, zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 154 § 1 k.p.a. nie może prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z prawem. Możliwość zmiany lub uchylenia decyzji na podstawie art. 154 k.p.a. nie oznacza przyzwolenia ustawodawcy na obejście przepisów prawa.

Strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła na powyższe rozstrzygnięcie skargę, zarzucając:

1) błędną wykładnię art. 105 § 1 k.p.a. polegającą na przyjęciu, że w sprawie nie ma przedmiotu postępowania, gdyż sprawa z wniosku skarżącego zgłoszonego z tym samym uzasadnieniem została już rozpoznana merytorycznie w sposób ostateczny pomimo, że skarżący zainicjował postępowanie w zupełnie innym trybie postępowania mianowicie z art. 154 k.p.a., które odnosi się do zupełnie innej decyzji administracyjnej;

2) niewłaściwe zastosowanie art. 154 k.p.a. polegające na nierozpoznaniu sprawy poprzez pryzmat występowania w sprawie wskazanych w tym przepisie przesłanek umożliwiających uchylenie decyzji w tym trybie postępowania, a w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy;

3) obrazę art. 7 k.p.a., tj. zasady prawdy obiektywnej poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych do rozstrzygnięcia sprawy poprzez nieodniesienie się do przesłanek z art. 154 k.p.a. i w konsekwencji obrazę art. 15 k.p.a., tj. zasady dwuinstancyjności postępowania obligująca organ II instancji do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, a także o zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący przedstawił swoje stanowisko odnośnie do weryfikacji decyzji ostatecznej na podstawie art. 154 k.p.a. Wskazano, że punktem odniesienia w rozpoznawanej sprawie jest decyzja organu I instancji z "(...)" odmawiająca uchylenia własnej decyzji z "(...)" o przyznaniu pomocy finansowej. Podkreślono, że jest to decyzja merytoryczna, na mocy której skarżący jako strona nie nabyła żadnego prawa, ani nie nałożono na nią żadnego obowiązku. Ponadto jest to decyzja uznaniowa, wydana po przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 155 k.p.a. Wyjaśniono, że skarżący domaga się uchylenia decyzji z "(...)", a zatem zostało zainicjowane nowe postępowanie nadzwyczajne w trybie art. 154 k.p.a. i nie zachodzi w niniejszej sprawie powaga rzeczy osądzonej. Przedmiotem rozpoznania jest możliwość uchylenia decyzji odmownej wydanej po przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 155 k.p.a., a nie decyzji o przyznaniu pomocy finansowej, której kwestia uchylenia była przedmiotem poprzedniego postępowania. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy winien rozpoznać sprawę ponownie, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i ustalić w trybie art. 154 k.p.a., czy zostały spełnione wszystkie przesłanki do uchylenia decyzji odmownej. Podkreślono, że ustawowa przesłanka słusznego interesu strony nie jest przesłanką abstrakcyjną, ale konkretną, odnoszącą się do danej sprawy i wywodzoną z decyzji ostatecznej, co do której został uruchomiony tryb nadzwyczajny. Uwzględnienie interesu strony należy rozumieć w ten sposób, że mając do wyboru możliwość korzystniejszego dla strony rozstrzygnięcia, niepozostającego w kolizji z obowiązującym porządkiem prawnym, organ winien przyjąć ten sposób orzekania, zmieniając decyzję mniej korzystną dla strony. Skarżący podniósł, że skoro zwrot pomocy finansowej jest określony w przypadku uzyskania lokalu mieszkalnego przez policjanta w nowym miejscu pełnienia służby, to uznać można, że zwrot pomocy finansowej w innych okolicznościach, tj. po przeniesieniu policjanta do służby wojskowej (z możliwością uzyskania kwatery wojskowej lub pomocy finansowej w nowym miejscu pełnienia służby już jako żołnierz) jest racjonalny. Podniesiono, że pomoc finansowa jako jedna z form realizacji prawa do mieszkania, zakwaterowania na czas pełnienia służby otrzymywana w wojsku jest przyznawana na analogiczne cele jak ta z u.o.P. Skarżący pomimo posiadania mieszkania w miejscowości E. pełni służbę jak żołnierz zawodowy w innej miejscowości, a zatem powinien mieć odpowiednie zastosowanie art. 96 u.o.P., dotyczący funkcjonariusza policji, który zmienia miejsce pełnienia służby, bowiem podobnie skarżący, zmieniając formację mundurową, będzie nadal pełnił służbę lecz już w innym miejscu niż dotychczas (tzw. zasada wzajemności przyjęta w art. 17a ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, z której wynika prawo do uznania stopnia wojskowego uzyskanego w poprzedniej służbie i doliczenie okresu jej pełnienia, świadczy o ciągłości pełnienia służby przez daną osobę). Uzasadniając wystąpienie słusznego interesu skarżącego wskazano, że organy wojskowe prezentują stanowisko, że żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli otrzymał on pomoc finansową na podstawie którejkolwiek ustawy pragmatycznej, w tym również u.o.P. Prowadzi to do sytuacji, w której funkcjonariusz służby mundurowych, który przeszedł do służby w wojsku nie może skorzystać z prawa do zakwaterowania (niezależnie od jego formy) na gruncie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. W ocenie skarżącego stawia to takie osoby, w tym skarżącego, na nierównej pozycji w stosunku do żołnierzy zawodowych, którzy odbywają swoją służbę od początku jako żołnierze zawodowi i otrzymują wsparcie w wyższej wysokości. Dodatkowo wskazano, że wysokość pomocy finansowej jaką otrzymał skarżący, będąc funkcjonariuszem Policji, jest niewielka w odniesieniu do łącznej ceny nabycia nieruchomości. Podniesiono, że słuszny interes strony nie koliduje z interesem społecznym, gdyż zwrócone środki będą mogły zostać ponownie wykorzystane przez organy na cele wskazane w u.o.P., a skarżącemu nie będzie można czynić zarzutu, że jest podmiotem, który uzyska taką pomoc po raz kolejny. Zarzucono, że organ błędnie przyjął, że wniosek skarżącego zainicjowany z art. 154 k.p.a. jest sprawą tożsamą ze sprawa rozpoznaną wcześniej w trybie art. 155 k.p.a., ponieważ skarżący przedstawił takie same twierdzenia na uzasadnienie swojego słusznego interesu w uchyleniu decyzji. W konsekwencji organ odwoławczy dopuścił się obrazy art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wraz z argumentacją, przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że podejmowana przez skarżącego próba wzruszenia decyzji wydanej w trybie nadzwyczajnym ma w istocie na celu obejście przepisów prawa, gdzie zarówno pierwotna odmowa uchylenia decyzji o przyznaniu pomocy finansowej pozbawiona była istotnych podstaw prawnych na gruncie art. 155 k.p.a., jak i obecna opiera się na konieczności zachowania trwałości decyzji administracyjnych i jest konsekwencją działania samej strony i brak odwołania od decyzji z "(...)".

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.), sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy wniosek taki został zawarty w skardze, a organ reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w ustawowym terminie nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.

Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że stosownie do art. 154 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zatem do uchylenia lub zmiany decyzji w trybie art. 154 § 1 k.p.a. niezbędne jest zaistnienie łącznie trzech przesłanek: musi być to decyzja ostateczna, decyzja ta nie może tworzyć praw nabytych dla żadnej ze stron postępowania oraz to, że za jej uchyleniem lub zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Należy jednak podkreślić, że przedmiotem postępowania w trybie art. 154 k.p.a. nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną w jej całokształcie. Zatem wzruszenie decyzji w tym trybie jest dopuszczalne jedynie w przypadku, gdy strona wykaże, że za wyeliminowaniem decyzji ostatecznej z obrotu prawnego przemawiają okoliczności zaistniałe po wydaniu takiej decyzji, pozwalające na stwierdzenie, że ich uwzględnienia przez zmianę lub uchylenie ostatecznej decyzji wymaga interes społeczny lub jej słuszny interes strony. Natomiast tryb ten nie służy do weryfikacji zapadłej decyzji tylko z tego powodu, że strona w ustawowym terminie nie skorzystała z przysługujących jej środków zaskarżenia. Należy bowiem zauważyć, że słuszny interes strony, o którym mowa w art. 154 § 1 k.p.a., to nie każdy interes strony czyli rozstrzygnięcie zgodne z wolą strony, ale interes mający prawne uzasadnienie i taki, który nie narusza prawa. Próba wyeliminowania decyzji, co do której strona nie wniosła odwołania, stanowi naruszenie prawa, gdyż prowadzi de facto do orzekania w kolejnej instancji, nieprzewidzianej przepisami prawa.

W niniejszej sprawie skarżący domagał się uchylenia ostatecznej decyzji z "(...)" odmawiającej uchylenia decyzji z "(...)" przyznającej mu na podstawie art. 94 ust. 1 u.o.P. pomoc finansową na kupno lokalu mieszkalnego. Przy czym swój słuszny interes uzasadnił tym, że jej uchylenie umożliwi mu złożenie wniosku o zwrot pomocy finansowej otrzymanej na podstawie decyzji z "(...)", a w dalszej kolejności otrzymanie analogicznej pomocy na podstawie przepisów ustawy o zakwaterowaniu żołnierzy zawodowych. Zdaniem skarżącego takiemu postępowaniu nie sprzeciwia się żaden z przepisów u.o.P.

Należy zatem wyjaśnić, że skoro zamiarem skarżącego jest złożenie ponownego wniosku o uchylenie decyzji z "(...)" o przyznaniu mu pomocy finansowej, to wniosek stanowi próbę obejścia przepisów regulujących tryb zaskarżania decyzji administracyjnych i jako taki jest niedopuszczalny. Kwestia wzruszenia decyzji przyznającej skarżącemu pomoc finansową na cele mieszkaniowe została bowiem już rozstrzygnięta decyzją z "(...)", od której skarżący nie wniósł odwołania, mimo że był prawidłowo pouczony o trybie i sposobie jego wniesienia. W związku z tym brak jest podstaw do ponownego orzekania co do kwestii, która została już ostatecznie rozstrzygnięta. Zatem wniosek skarżącego można uznać za bezprzedmiotowy, gdyż organ musiałby de facto odnieść się do takiej samej argumentacji, jaka była już przedmiotem orzekania w decyzji z "(...)".

Ponadto w ocenie Sądu w ogóle bezprzedmiotowe jest orzekanie w trybie nadzwyczajnym w odniesieniu do decyzji wydanej w trybie nadzwyczajnym, która odnosi się do decyzji już skonsumowanej. Należy bowiem zauważyć, że pomoc finansowa na uzyskanie lokalu ma co do zasady charakter jednorazowy. Potwierdza to treść § 2 rozporządzenia z 2001 r., w myśl którego pomoc finansową przyznaje się jednorazowo policjantowi w służbie stałej i § 7 rozporządzenia z 2001 r., który stanowi, że pomoc finansowa nie przysługuje policjantowi, który uzyskał pomoc finansową w pełnej wysokości na podstawie dotychczasowych przepisów. Wyjątek od tej zasady, unormowany w art. 96 u.o.P. nie może być interpretowany rozszerzająco, gdyż przepisy wprowadzające wyjątek należy stosować ściśle do stanów faktycznych objętych dyspozycją takiego przepisu. Nie zmienia tego okoliczność, że skarżący zrezygnował ze służby w Policji i jest aktualnie żołnierzem zawodowym i w ramach tej formacji mógłby starać się o pomoc finansową na uzyskanie lokalu. Skarżący domaga się - poprzez wniosek o uchylenie decyzji z "(...)" - uchylenia decyzji przyznającej mu pomoc na cele mieszkaniowe, gdyż skorzystanie przez niego z pomocy finansowej stanowi negatywną przesłankę do uzyskania kolejnej pomocy mieszkaniowej w innej formacji mundurowej. Takie działanie także stanowi obejście prawa. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 4 listopada 2015 r. (sygn. akt I OSK 1688/14, dostępny w Internecie) uchylenie na podstawie art. 155 k.p.a. decyzji przyznającej pomoc finansową na uzyskanie lokalu przez funkcjonariusza w celu ubiegania się po raz kolejny o taką pomoc uzasadnia stwierdzenie nieważności takiej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. NSA podkreślił, że nie leży w interesie społecznym wielokrotne korzystanie z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W wyroku tym wyjaśniono także, że przepis art. 155 k.p.a. ma zastosowanie do decyzji, które nie zostały jeszcze "skonsumowane". Natomiast skarżący wykorzystał udzieloną mu na gruncie u.o.P. pomoc finansową na zakup lokalu, a więc cel ustawy został osiągnięty. Skoro zaś przyznana pomoc była świadczeniem należnym i wykorzystana została przez skarżącego zgodnie z celem, to brak jest podstaw prawnych do żądania jej zwrotu. Wskazać bowiem należy, że § 5 rozporządzenia z 2001 r. określa enumeratywnie przypadki, w których organ może domagać zwrotu przyznanej pomocy finansowej. W związku z tym żądanie od skarżącego zwrotu, ponad kwotę określoną w decyzji z "(...)", stanowiłoby naruszenie powyższych przepisów, a rozstrzygnięcie w tej kwestii byłoby obarczone wadą skutkującą jego nieważnością zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2018 r., I OSK 2050/16, dostępny w Internecie).

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.