Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1522710

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi
z dnia 19 marca 2014 r.
II SA/Łd 824/13

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.).

Sędziowie: NSA Anna Stępień, WSA Joanna Sekunda-Lenczewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej świadczenia z pomocy społecznej na kontynuowanie nauki - oddala skargę. LS

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odmówiło przywrócenia J. S. terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie świadczenia z pomocy społecznej.

Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia (...) nr (...) Starosta (...) przyznał J. S. pomoc finansową na kontynuowanie nauki dla osób opuszczających placówki opiekuńczo - wychowawcze w kwocie 494,10 zł miesięcznie. Adresatka nie odebrała powyższej decyzji.

W dniu 4 kwietnia 2013 r. strona złożyła od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., wnosząc o podwyższenie miesięcznego świadczenia z pomocy społecznej na kontynuowanie nauki dla osób opuszczających placówki opiekuńczo-wychowawcze.

Postanowieniem z dnia (...), nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przesyłkę zawierającą wspomniane postanowienie strona pokwitowała w dniu 13 maja 2013 r.

W dniu 10 czerwca 2013 r. J. S. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty (...). Wyjaśniła, że o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania dowiedziała się z postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania z dnia 26 kwietnia 2013 r., z którego wynika, że były podejmowane próby doręczenia jej decyzji Starosty (...) przyznającej pomoc finansową na kontynuowanie nauki. Stwierdziła, że nie otrzymała tej decyzji, nigdy też nie otrzymała też awiza dotyczącego tej przesyłki, na dowód czego przedstawiła kserokopię "skargi na Urząd Pocztowy w D." oraz kserokopię pisma Poczty Polskiej z dnia 7 czerwca 2013 r. Dodała, że nie posiada wiedzy prawniczej i nie była świadoma terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

W piśmie z dnia 7 czerwca 2013 r. Poczta Polska wyjaśniła, że weryfikacja dokumentacji oddawczej UP w D. nie potwierdziła faktu awizowania adresowanej do strony korespondencji rejestrowanej w dniach 30 października 2012 r. i 8 listopada 2012 r., fakt awizowania przesyłek miał natomiast miejsce w dniu 23 października 2012 r. oraz 15 listopada 2012 r.

Wspomnianym na wstępie postanowieniem z dnia (...) nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., w oparciu o art. 58 § 1 i § 2, art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.) odmówiło przywrócenia J. S. terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazało, że strona we wniosku o przywrócenie terminu nie przedstawiła takich powodów uchybienia terminu do złożenia odwołania, które dawałyby Kolegium podstawy do jego przywrócenia. Ze złożonego wniosku wraz z załącznikami wynika jedynie, iż zaskarżona decyzja w październiku i listopadzie 2012 r. nie została jej prawdopodobnie doręczona zgodnie z przepisami prawa. Niemniej jednak w treści odwołania od decyzji Starosty (...) strona wyjaśniła, że z treścią decyzji zapoznała się osobiście, poprzez odebranie jej kserokopii w Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie w P. w styczniu 2013 r. Oznacza to, że co najmniej od 31 stycznia 2013 r. strona miała możliwość wniesienia odwołania. Uczyniła to jednak dopiero w dniu 4 kwietnia 2013 r. Zdaniem Kolegium powyższe okoliczności wskazują, iż brak jest w rozpoznawanej sprawie podstaw do zastosowania instytucji przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Takich okoliczności skarżąca po dniu 31 stycznia 2013 r. nie wykazała. Podkreślił, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa i może mieć ono miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Organ wskazał, że złożenie odwołania nie wymaga wiedzy specjalistycznej ani zachowania form prawnych, dlatego też czynności tej możne dokonać samodzielnie strona dbająca należycie i starannie o prowadzenie własnych spraw. Z tego też powodu uznał, że zawarte we wniosku wywodu co do braku wiedzy z procedury administracyjnej nie mają znaczenia prawnego.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła J. S. Wskazała, że decyzji przyznającej jej świadczenie nigdy nie otrzymała, awizowanie przesyłki w dniu 30 października 2012 r. i 8 listopada 2012 r. nigdy nie miało miejsca, o czym świadczy odpowiedź na skargę złożoną w UP w D. Wyjaśniła, że z akt sprawy powinny wynikać daty awizowania przesyłki zawierającej decyzję Starosty (...) z dnia (...), zwrot przesyłki do nadawcy nastąpił 16 listopada, przy czym Poczta Polska nie potwierdza faktu awizowania tej przesyłki w dniach 30 października 2012 i 8 listopada 2012 r. Przesyłki, których awizowanie miało miejsce w dniach 23 października i 15 października 2012 r. nie były wystosowane przez Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie - przesyłki te zostały przez nią odebrane w terminie nie przekraczającym 14 dni.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.).

Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Sąd badając w tak zakreślonych granicach legalność postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. o odmowie przywrócenia terminu J. S. terminu do wniesienia odwołania, stwierdził, że odpowiada ono przepisom obowiązującego prawa, wobec czego brak jest podstaw do wyeliminowania go z obrotu prawnego.

W rozpoznawanej sprawie podstawę czynności podejmowanych przez organ administracyjny stanowił m.in. art. 58 § 1 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). W razie uchybienia terminu do dokonania określonej czynności dniem, od którego należy liczyć bieg siedmiodniowego terminu jest następny dzień po dniu, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu (art. 57 § 1 k.p.a.). Zgodnie z art. 58 § 3 k.p.a. przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest natomiast niedopuszczalne.

Z powołanych przepisów wynika, że strona wnosząca o przywrócenie terminu powinna nie tylko uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, ale jednocześnie dopełnić czynności, dla której określony był termin oraz zachować siedmiodniowy (nieprzywracany) termin do jej wniesienia, biegnący od ustania przyczyny uchybienia terminu. Obowiązek badania, czy strona dochowała terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, spoczywa na organie administracji.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca twierdzi, że przyczyną uchybienia terminu do wniesienia odwołania był brak wiedzy o decyzji Starosty (...) z powodu jej niedoręczenia. W sytuacji, gdy strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od daty uzyskania wiadomości o tym, że odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Gl 699/12 LEX nr 1248912). Mając na uwadze argumentację wniosku o przywrócenie terminu, wskazać należy, że dzień, w którym skarżąca dowiedziała się o uchybieniu terminu należy poczytywać za chwilę ustania przyczyny z art. 58 § 2 k.p.a. Tak więc, to od tej daty winien być liczony termin do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Jak wskazuje sama skarżąca o uchybieniu terminu dowiedziała się w dniu 13 maja 2013 r., bowiem w tym dniu otrzymała postanowienie nr (...) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu bezsprzecznie upłynął zatem w dniu 20 maja 2013 r. Wniosek o przywrócenie terminu został zaś złożony dopiero w dniu 10 czerwca 2013 r., czyli z przekroczeniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia. Okoliczność ta jest równoznaczna z niespełnieniem przesłanki formalnej, wymaganej dla możliwości zastosowania instytucji unormowanej w art. 58 k.p.a. Jak już bowiem wspomniano, przesłanki przywrócenia terminu muszą zostać spełnione kumulatywnie, a brak spełnienia choć jednej z nich skutkuje odmową przywrócenia terminu. Co prawda Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia błędnie skupiło się na przesłance z § 1 art. 58 k.p.a. tj. braku winy w uchybieniu terminu, jednakże wobec niespełnienia przez skarżącą przesłanki z § 2 art. 58 k.p.a., wydane w sprawie rozstrzygnięcie uznać należy za odpowiadające prawu.

Zdaniem sądu, zamierzonego skutku nie mógł również odnieść zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. Organy administracji zobowiązane są wprawdzie do wyczerpującego udzielania informacji i wyjaśnień stronom postępowania, jednakże w ramach przepisu art. 9 k.p.a. nie można oczekiwać od organu, by sprawdzał, czy strona złożyła odwołanie w terminie, a w sytuacji stwierdzenia, że pismo jest spóźnione, by informował stronę o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności. Jak wynika z utrwalonego już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądu, żaden przepis prawa, w tym i art. 9 k.p.a. nie nakłada na organy administracji państwowej obowiązku informowania strony co do przysługującego jej prawa wnoszenia prośby o przywrócenie uchybionego terminu, albowiem nie są to okoliczności prawne w rozumieniu ww. przepisu (por. wyrok NSA z dnia 16 maja 20913 r. sygn. akt II OSK 2384/11, wyrok NSA z dnia 17 listopada 1993 r., sygn. akt SA/Gd 1434/93; dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Biorąc pod uwagę powyższe, sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

d.r.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.