Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 753476

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
z dnia 29 grudnia 2010 r.
II SA/Kr 1245/10

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak.

Sędziowie WSA: Mirosław Bator (spr.), Jacek Bursa.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K. na decyzję Wojewody (...) z dnia 30 sierpnia 2010 r., nr (...) w przedmiocie zwrotu działki oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia 14 stycznia 2010 r. znak: (...) Starosta K. orzekł o zwrocie w całości działki nr (...) obr. (...) gm. (...), powstałej z podziału działki nr (...), odpowiadającej wywłaszczonej parceli l. kat (...) b. gm. kat. (...), na rzecz J.S. oraz orzekł o zobowiązaniu J.S. do zwrotu na rzecz Skarbu Państwa kwoty 1.280,79 zł odpowiadającej zwaloryzowanej wysokości odszkodowania ustalonego z tytułu wywłaszczenia nieruchomości. Jako podstawę rozstrzygnięci wskazano art. 136 ust. 3, ust. 137 ust. 1, art. 138 ust. 1, art. 139, art. 140 ust. 1-2, art. 142 oraz art. 96 ust. 1b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 tekst jedn. ze zm.). W uzasadnieniu organ wskazał, że wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 447/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewody (...) z dnia 6 lutego 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w zakresie odmowy zwrotu części działki nr (...) natomiast w pozostałej części skargę oddalił. Rozpatrując sprawę ponownie, organ wziął zatem pod uwagę wytyczne zawarte w uzasadnieniu powołanego wyroku. Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ustalił, że przedmiotowe parcele decyzjami Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 21 października 1969 r. wydanymi w trybie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, zostały wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa jako niezbędne na cele budownictwa, zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. wydaną przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w K. Przeprowadzona analiza dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej wykazała, że w wyniku założenia nowej ewidencji gruntów parcele położone w b. gm. kat. (...), w tym również parcele: l. kat. (...), l. kat. (...) i l. kat. (...), utworzyły działkę ewidencyjną nr (...). Porównanie mapy katastralnej z obowiązującą mapą ewidencji gruntów, wykonanego przez geodetę uprawnionego w dniu 28 maja 2002 r. wskazało, że wnioskowane do zwrotu parcele l. kat. (...), l. kat. (...) i l. kat. (...), odpowiadały częściom działek ewidencyjnych nr (...) i nr (...). Dalej organ wskazał, że z uwagi na fakt, iż wskazany teren nie zabezpieczał w całości potrzeb wojska, na cele magazynowe przewidziano odrębną lokalizację w rejonie miejscowości (...) obejmującą teren o powierzchni ok. 30 ha, który stanowić miał rejon budynków magazynowych wraz z zapleczem, natomiast dla obszaru przeznaczonego na cele magazynowe decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 5 sierpnia 1965 r. Nr (...) ustalono lokalizację szczegółową magazynów wojskowych. Organ zaznaczył, że pomimo podejmowanych czynności nie odnaleziono w zbiorach archiwalnych załącznika graficznego do lokalizacji szczegółowej Nr (...), bądź planu realizacyjnego inwestycji polegającej na budowie magazynów wojskowych. W aktach sprawy znajduje się natomiast kserokopia mapy katastralnej obejmującej obszar wojskowy w granicach lokalizacji szczegółowej nr (...), na której zaznaczono granice projektowanego placu ćwiczeń wraz z jego elementami. Powyższe opracowanie zostało pozytywnie zaopiniowane jako materiał do lokalizacji. Z jego treści wynika, że wywłaszczona parcela znalazła się na terenie ośrodka szkolenia artyleryjskiego wchodzącego w skład placu ćwiczeń wojskowych, który zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w pismach Agencji Mienia Wojskowego z dnia (...) lutego 2001 r. oraz dowódcy (...) Brygady (...) płk. (...) z dnia (...) kwietnia 2001 r., przeznaczony był dla szkolenia (...) Dywizji Powietrzno - Desantowej i innych jednostek stacjonujących w garnizonie K.

Starosta K. zaznaczył, że w decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 21 października 1969 r. orzekającej o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości składającej się z parceli l. kat. (...), wskazano, że nieruchomość ta jest niezbędna na cele budownictwa, zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. wydaną przez Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. W ocenie organu prowadzącego postępowanie, dokonanej w oparciu o zgromadzony materiał dowodowego i przeprowadzone ustalenia, o których mowa wyżej, wynika, że wnioskowana do zwrotu parcela l. kat. (...), w całości znajdowała się poza granicami lokalizacji szczegółowej nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. wydanej przez Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. Powyższa okoliczność wskazuje więc na fakt, że parcela l. kat. (...), od samego początku była zbędna na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej, w rozumieniu przepisu art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Obecnie wnioskowana do zwrotu parcela jest częścią działki ewidencyjnej nr (...), położonej w obrębie (...) gm. (...), co wynika z porównania mapy katastralnej z obowiązującą mapą ewidencji gruntów, wykonanego przez geodetę uprawnionego M.C. w dniu 7 września 2009 r.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. podnosząc, że oczywiste jest, że decyzja Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 21 października 1969 r. orzekająca o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości składającej się z parceli l. kat. (...), niezbędnej na cele budownictwa, błędnie odwoływała się do decyzji o lokalizacji szczegółowej Nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r., ustalającej lokalizację szczegółową magazynów na terenie położonym w (...), ponieważ wskazane magazyny miały powstać w zupełnie innym miejscu, a zatem nie mogły być zrealizowane na wywłaszczonej parceli, która znajdowała się poza granicami tej lokalizacji. Tak więc decyzja o lokalizacji szczegółowej nr 20/65 ustalająca lokalizację szczegółową terenów wojskowych w (...) ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia celu wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości, skoro znajdowała się ona w granicach lokalizacji szczegółowej nr (...). W odwołaniu podniesiono także, że obie decyzje o lokalizacji szczegółowej nr (...) i Nr (...) zostały zmienione decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej nr (...) z dnia 24 kwietnia 1969 r., z której wynikało, że cały teren objęty tą decyzją będzie użytkowany przez Wojsko Polskie. Wywłaszczona parcela l. kat. (...) znajduje się na terenie placu ćwiczeń "[....) ", na którym zostały zrealizowane budowle właściwe dla placu ćwiczeń (oględziny w dniu....2002 r. i w dniu 25 czerwca 2002 r.). Fakt, że nie zostały one usytuowane na wywłaszczonej nieruchomości, jest bez znaczenia jeżeli zważy się na funkcję placu ćwiczeń.

Decyzją z dnia 30 sierpnia 2010 r. znak: (...) Wojewoda (...) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie spełnione zostały dwie podstawowe przesłanki, bez zaistnienia których nie jest możliwe orzeczenie o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości. Po pierwsze, z wnioskiem o zwrot przedmiotowej nieruchomości wystąpiła uprawniona do tego osoba, bowiem poprzednią właścicielką wywłaszczonej nieruchomości była wnioskodawczyni J.S. Po drugie zaś wywłaszczona parcela l. kat. (...) może zostać uznana za wywłaszczoną w rozumieniu ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, gdyż przejęcie jej na rzecz Skarbu Państwa nastąpiło w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Organ wskazał, że oględziny przeprowadzone na nieruchomości w dniu (...) sierpnia 2009 r. potwierdzają w terenie granice zawnioskowanej do zwrotu parceli oraz, to że przedmiotowa nieruchomość stanowi "grunt porośnięty licznymi drzewami liściastymi oraz krzewami - samosiejkami i wysokimi chwastami". Następnie Wojewoda (...) podniósł, że cel wywłaszczenia w decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 21 października 1969 r. został określony jako "budownictwo". Wobec faktu, iż termin ten ma charakter dość ogólny i mało precyzyjny, organ odwoławczy, celem doprecyzowania tego pojęcia wziął pod uwagę zgromadzoną dokumentację wywłaszczeniową, w tym decyzję lokalizacyjną, w oparciu o którą decyzja wywłaszczeniowa została wydana. Podkreślił, że decyzja o wywłaszczeniu parceli l. kat (...) w uzasadnieniu wyraźnie powołuje się na decyzję o lokalizacji szczegółowej z dnia 5 sierpnia 1965 r., który to dokument ustalał lokalizację szczegółową "magazynów". Powyższe przesądza niewątpliwie (pomimo nie odnalezienia, mimo wielu podejmowanych przez organ I instancji prób, załącznika graficznego do tej decyzji), iż to właśnie budowa magazynów (prawdopodobnie o charakterze wojskowym) była celem wywłaszczenia ww. nieruchomości. Odnosząc się z kolei do argumentu podniesionego w odwołaniu, że "obie decyzje o lokalizacji szczegółowej nr (...) i nr (...) zostały zmienione decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej nr (...) z dnia 24 kwietnia 1969 r., z której wynikało, że cały teren objęty tą decyzją będzie użytkowany przez Wojsko Polski, organ podniósł, że analiza treści powyższej decyzji w żaden sposób nie wskazuje na to, iż na skutek omawianego rozstrzygnięcia doszło do zmiany celu wywłaszczenia jakim w tym przypadku były magazyny. Sentencja tejże decyzji orzekała bowiem jedynie iż "przedmiotowe decyzje zostały wydane na rzecz i imię Dyrekcji Inwestycji Miejskich I w K. Obecnie prawa te przejmuje Wojskowy Rejonowy Zarząd Kwaterunkówo-Budowlany w K. ul. (...) ". Z kolei uzasadnienie stanowiło jedynie, iż "całość terenu w granicach lokalizacyjnych nr (...) i (...) będzie użytkowana przez Wojsko Polskie". Zdaniem organu odwoławczego ww. sformułowania w żaden sposób nie świadczą o tym, że cel wywłaszczenia określony w decyzji lokalizacyjnej nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. jako magazyny uległ zasadniczej zmianie.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. zarzucając naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., co skutkowało błędną oceną celu wywłaszczenia wskazanego w decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 21 października 1969 r. orzekającej o wywłaszczeniu nieruchomości składającej się z parceli 1. kat. (...). Z materiałów zawierających dane dotyczące lokalizacji inwestycji wynika, że na terenie tzw. "[....) " zamierzano zrealizować plac ćwiczeń wojskowych, zespół dwóch strzelnic szkolnych i obiekty kubaturowe stanowiące zaplecze strzelnic. Z powyższego wynika, zatem że na terenie (...) nie zamierzano realizować budowy magazynów. Na cele magazynowe przewidziano odrębną lokalizację w miejscowości (...) obejmującą teren o pow. około 30 ha. Dla wskazanego terenu na cele magazynowe została wydana przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. decyzja 5 sierpnia 1965 r. nr (...). Analiza mapy katastralnej prowadzi do wniosku, że wywłaszczona parcela l. kat. (...) nie znajdowała się w granicach lokalizacji szczegółowej Nr (...). Z powyższego, zdaniem strony skarżącej, w sposób oczywisty wynika, że zachodzi sprzeczność w decyzji wywłaszczeniowej pomiędzy jej sentencją a uzasadnieniem, bowiem orzeczono o wywłaszczeniu parceli, która znajdowała się w obszarze w ogóle nie przeznaczonym na realizację magazynów, gdy tymczasem w uzasadnieniu odwołano się do decyzji Nr (...) ustalającej lokalizację szczegółową magazynów, które miały być zrealizowane na innym terenie. Dalej podniesiono, że z uwagi na funkcję placu ćwiczeń wojskowych nie ma znaczenia, że budowle te nie zostały usytuowane na wywłaszczonej nieruchomości. Istotne natomiast jest, że wywłaszczona parcela znajdowała się na terenie ośrodka szkolenia artyleryjskiego, wchodzącego w skład placu ćwiczeń wojskowych i tak była wykorzystywana.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda (...) wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty - w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania. Przepis art. 151 mówi z kolei, iż w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Problematyka zwrotu wywłaszczonych nieruchomości uregulowana została w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm). Zgodnie z regulacją zawartą w art. 136 ust. 3 tej ustawy - poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stosownie do art. 137 stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Przepis art. 137 ust. 1 przesądza natomiast, iż nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1)

pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2)

pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Z kolei zgodnie z art. 216 wskazanej ustawy, przepisy ustawy o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 oraz z 1982 r. Nr 11, poz. 79).

Niniejsza sprawa dotyczy zwrotu działki nr (...), powstałej z podziału działki nr (...), odpowiadającej dawnej parceli l. kat (...), b. gm. kat. Modlnica, o zwrot której wystąpiła była właścicielka J.S.

Wskazać należy, że w sprawie zwrotu spornej nieruchomości wypowiedział się już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 30 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 447/03, a zatem z godnie z treścią art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organ rozpoznający ponownie przedmiotową sprawę związany jest oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w tym orzeczeniu sądu.

Bezspornym w rozpatrywanej sprawie jest, że wnioskowana do zwrotu nieruchomość (dawna parcela l. kat.....) została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na mocy decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 21 października 1969 r. Nr (...), wydanej w trybie wskazanej w art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomości - ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji z dnia 21 października 1969 r. wskazano, że przedmiotowa nieruchomość jest niezbędna na cele budownictwa, zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. Nr (...) wydaną przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w K.

Jak wskazano powyżej jedną z przesłanek warunkująca zwrot wywłaszczonej nieruchomości na rzecz uprawnionej osoby jest zbędność tej nieruchomości na cel wywłaszczenia. A zatem podstawową okolicznością, jaką organ administracji publicznej powinien zbadać w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości jest, to czy cel na który nieruchomość została wywłaszczona został faktycznie zrealizowany.

Z uwagi na to, że cel wywłaszczenia w decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 12 marca 1958 r. został określony bardzo ogólnie, organ odwoławczy, badając czy spełniona został przesłanka z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, odwołał się do decyzji o lokalizacji szczegółowej z dnia 5 sierpnia 1965 r. W decyzji tej ustalono lokalizację szczegółową magazynów, co zdaniem organów administracji pozwala stwierdzić, że to właśnie budowa magazynów była celem wywłaszczenia przedmiotowych nieruchomości. Powyższe stanowisko podziela sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Wskazać w tym miejscu należy również, że w kwestii zbędności wywłaszczonej parceli l. kat. (...) wypowiedział się już Wojewódzkie Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 30 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 447/03, uchylającym decyzję Starosty K. i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej działki nr (...). W wyroku tym sąd, stwierdził, że decyzja o lokalizacji szczegółowej z dnia 5 sierpnia 1965 r. zawiera dookoreślnie celu wywłaszczenia precyzując go w sposób jednoznaczny jako "budowa magazynów". Badając, w jaki sposób została wykorzystana sporna działka, organ przeprowadził również w dniu (...) 2009 r. oględziny nieruchomości, podczas których stwierdził, że przedmiotowa nieruchomość stanowi obecnie grunt porośnięty drzewami i krzewami - samosiejkami. W aktach sprawy znajduje się protokół z przeprowadzonych czynności. Mając na uwadze powyższe, a w szczególności decyzję o lokalizacji szczegółowej nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. stwierdzić należy, że niewątpliwie celem wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości była budowa magazynów (prawdopodobnie o charakterze wojskowym). Bezspornym jest również, że cel ten nie został nigdy zrealizowany.

Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej, że decyzja o lokalizacji szczegółowej nr (...) została zmieniona decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej nr (...) z dnia 24 kwietnia 1969 r., z której wynikało, że cały teren objęty tą decyzją będzie użytkowany przez Wojsko Polskie, podzielić należy zdaniem sądu, stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym powyższe stwierdzenie w żaden sposób nie świadczy o tym, iż cel wywłaszczenia określony w decyzji lokalizacyjnej nr (...) z dnia 5 sierpnia 1965 r. jako magazyny uległ zasadniczej zmianie. Pogląd taki wyraził już zresztą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 25 marca 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 1243/08.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki warunkujące zwrot przedmiotowej nieruchomości. Z wnioskiem o zwrot wystąpił bowiem następca prawny poprzedniego właściciela, nieruchomość została wywłaszczona w drodze instytucji wywłaszczenia na mocy decyzji wydanej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (wskazanej w art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami), a przeprowadzone postępowanie wyjaśniające oraz zgromadzony materiał dowodowy pozwalają stwierdzić, że cel wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości czyli budowa magazynów nie został nigdy zrealizowany. Przedmiotowa nieruchomość stanowi obecnie grunt porośnięty drzewami i krzewami - samosiejkami.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 kwietnia 2009 r. I OSK 581/08 (LEX nr 555628) stwierdził, że oba wymienione w art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami kryteria opierają się na założeniu wygaśnięcia celu wywłaszczenia, czy to z powodu zaniechania określonego zadania inwestycyjnego, czy to z powodu ustania prawnej podstawy rozpoczęcia realizacji inwestycji, przy czym wystarczy, aby jedna ze wskazanych przesłanek została spełniona, żeby uznać, że nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. To zaś zobowiązuje organ do orzeczenia zwrotu wywłaszczonej nieruchomości na rzecz poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy. Niniejszy skład orzekający pogląd ten podziela.

Zaznaczyć należy również, że zgodnie z treścią art. 140 ustawy w razie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca zwraca Skarbowi Państwa lub właściwej jednostce samorządu terytorialnego, w zależności od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w dniu zwrotu, ustalone w decyzji odszkodowanie, a także nieruchomość zamienną, jeżeli była przyznana w ramach odszkodowania. Zgodnie z ust. 2 odszkodowanie pieniężne podlega waloryzacji, z tym że jego wysokość po waloryzacji, z zastrzeżeniem art. 217 ust. 2, nie może być wyższa niż wartość rynkowa nieruchomości w dniu zwrotu, a jeżeli ze względu na rodzaj nieruchomości nie można określić jej wartości rynkowej, nie może być wyższa niż jej wartość odtworzeniowa. W oparciu o powyższe regulacje organ zobowiązał zatem poprzedniego właściciela do zwrotu do zwrotu na rzecz Skarbu Państwa kwoty 1.280,79 zł, odpowiadającej zwaloryzowanej wysokości odszkodowania ustalonego z tytułu wywłaszczenia nieruchomości.

Podsumowując stwierdzić należy, że rozpoznając ponownie sprawę zwrotu wywłaszczonej nieruchomości organ odwoławczy, wydał decyzję na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, a także prawidłowo zastosował przepisy prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego. Wypełnił również dyspozycję art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, realizując wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawarte w wyroku z dnia 30 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 447/03. W tym miejscu należy podkreślić, że z mocy art. 153 powołanej powyżej ustawy oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu związane były zarówno organy administracji, jak i obecnie orzekający skład sądu.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

- -----------

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.