Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2721694

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim
z dnia 4 września 2019 r.
II SA/Go 396/19
Rozpoczęcie biegu terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.).

Sędziowie WSA: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Grażyna Staniszewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2019 r. sprawy ze skargi I.J. na postanowienie Wojewody (...) z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Starosta (...) postanowieniem z (...) stycznia 2019 r., nr (...) odmówił, na wniosek I.J., wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją nr (...) z (...) września 2015 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu M.K. i A.W. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie wraz ze zmianą sposobu użytkowania części strychu na lokal mieszkalny w budynku przy (...), działka nr (...),miasto (...).

W ustawowym terminie zażalenie na ww. postanowienie wniosła I.J. podnosząc, że wielokrotnie wskazywała na nieprawidłowości przy wydaniu decyzji w oparciu o wniosek Pana W. i Pani K. Całe postępowanie jakie toczyło się przed sprawą pozwolenia na budowę dotyczyło jednego wniosku o czym świadczy postanowienie Burmistrza Miasta (...) oraz Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Organ jednak w oparciu o ten jeden wniosek wydał dwie decyzje. Zdaniem I.J. decyzje Starosty wydane zostały z naruszeniem prawa czego nikt dotychczas nie przeanalizował. W tych okolicznościach wnosząca zażalenie zażądała uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Wojewoda (...) - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., dalej: k.p.a.) - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Uzasadniając postanowienie organ odwoławczy wskazał, że wniosek I.J. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę wpłynął do Starosty 19 października 2016 r. Został on oparty o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. regulujący kwestię wznowienia postępowania z uwagi na niezawiniony przez stronę brak jej udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Organ zaznaczył, że zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Strona musi więc udowodnić, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu.

Wojewoda wskazał, że z akt sprawy wynika, że o wydaniu decyzji kończącej postępowanie, którego wznowienia żądała I.J. wnioskodawczyni dowiedziała się z uzasadnienia decyzji Starosty nr (...) z (...) czerwca 2016 r., znak: (...), która została jej doręczona 27 czerwca 2016 r. Zatem wniosek z (...) października 2016 r. o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem ustawowego terminu na jego złożenie. Termin ten nie został również przywrócony (ostateczne postanowienie Wojewody (...) z (...) kwietnia 2018 r. znak: (...) oraz prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z 5 września 2018 r., sygn. akt II SA/Go 451/18). Zatem skoro wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia, organ odwoławczy stwierdził, że zasadnie organ I instancji wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania na ten wniosek.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi I.J. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. (dalej: WSA). Skarżąca wniosła o jego uchylenie a także uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji. W uzasadnieniu skargi skarżąca ponowiła argumentację przedstawioną w zażaleniu.

Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Wznowienie postępowania jest instytucją prawną, stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej, zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją wydano, dotknięte było jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. lub w art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 147 k.p.a., wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, z tym że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz w art. 145a i 145b k.p.a., następuje tylko na żądanie strony. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z żądaniem wznowienia postępowania opartym na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., czyli na braku udziału strony w postępowaniu bez jej winy.

Przepisy k.p.a. ograniczają w czasie uprawnienie do złożenia podania o wznowienie postępowania. W świetle art. 148 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania może być wniesione w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a w razie gdy żąda (jak w niniejszej sprawie) wznowienia na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). W związku z tym ograniczeniem czasowym, organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu badać zachowanie jednomiesięcznego terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowiłoby rażące naruszenie prawa, godzące w wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a. zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Stwierdzenie przez organ administracji publicznej, w fazie wstępnej postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż skutkować musi odmową jego wznowienia z przyczyn formalnych (por. np. wyroki NSA z 1 marca 2018 r., sygn. akt II GSK 2495/16; z 9 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 2628/17 oraz z 25 października 2018 r., sygn. akt I OSK 2813/16).

Przez "dowiedzenie się przez stronę o decyzji" uznać należy dzień, w którym strona powzięła wiadomość o jej istnieniu, przy czym elementami istotnymi tej wiedzy - niezależnie od źródła, z którego ona pochodzi - jest fakt wydania decyzji i przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia. Jest to zatem dzień, w którym strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Wystarczy, jeżeli strona posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy (zob. wyrok NSA z 27 sierpnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2226/18, LEX nr 2536881).

W rozpoznawanej sprawie - jak słusznie wskazały organy - z akt sprawy wynika, że o wydaniu decyzji kończącej postępowanie, którego wznowienia żądała skarżąca, wnioskodawczyni dowiedziała się z uzasadnienia decyzji Starosty nr (...) z (...) czerwca 2016 r., znak: (...), która została jej doręczona 27 czerwca 2016 r. Fakt ten potwierdza także prawomocny wyrok WSA z 5 września 2018 r., sygn. akt II SA/Go 451/18 (oddalający skargę I.J. na postanowienie Wojewody (...) z (...) kwietnia 2018 r., nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją nr (...) z (...) września 2015 r.), w którego uzasadnieniu Sąd jednoznacznie przesadził, że w decyzji z (...) czerwca 2016 r. nr (...) o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji nr (...) (zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części strychu na lokal mieszkalny w (...)), Starosta jednoznacznie wskazał, że inwestorzy złożyli dwa odrębne wnioski o pozwolenie na budowę i w związku z tym otrzymali dwie odrębne decyzje o pozwoleniu na budowę tj. (...) i (...) (str. 5 uzasadnienia decyzji). W dalszej części uzasadnienia organ wyjaśnił, że decyzje dotyczą lokali znajdujących się w poszczególnych klatkach schodowych oznaczonych numerami "10" i "10A". Słusznie zatem przyjął organ, że już z treści uzasadnienia decyzji nr (...) strona uzyskała informacje o fakcie wydania oraz o treści decyzji nr (...), przy czym nie można podzielić stanowiska skarżącej, że dane zawarte w uzasadnieniu decyzji nr (...) nie były wystarczająco zrozumiałe, bądź też nie były czytelne.

Przepis art. 148 § 2 k.p.a. nie dopuszcza żadnej innej możliwości rozpoczęcia biegu jednomiesięcznego terminu do wniesienia żądania o wznowienie postępowania, opartego na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jak dzień dowiedzenia się przez stronę o decyzji, której jej nie doręczono. Skoro zatem wniosek skarżącej z (...) października 2016 r. o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem ustawowego terminu na jego złożenie (termin ten nie został również przywrócony), zasadnie organ I instancji wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania a organ odwoławczy utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie.

Mając to na uwadze, WSA podzielił stanowisko organów nadzoru, że skarżąca uchybiła terminowi z art. 148 § 2 k.p.a., co musiało skutkować odmową wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W tej sytuacji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), WSA oddalił skargę.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.