Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim
z dnia 12 lipca 2006 r.
II SA/Go 335/06

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.).

Sędziowie Asesorzy, WSA: Joanna Brzezińska, Anna Juszczyk-Wiśniewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 lipca 2006 przy udziale sprawy ze skargi Rada Miejska na Wojewoda z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków Uchylono zaskarżony akt

Uzasadnienie faktyczne

Uzasadnienie.

Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia (...) kwietnia 2006 r. nr (...), wydanym na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. samorządzie gminnym (DZ.U.z 2001 r. Nr 142, poz. 1591) Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej nr (...) z dnia (...) lutego 2006 r. w sprawie regulaminu dostarczania wody o odprowadzania ścieków na terenie gminy - Miasto.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda wskazał, że podejmując przedmiotową uchwałę Rada Miejska istotnie naruszyła prawo, tj. art. 1, art. 6 ust. 3 plt 3a, ust. 6, art. 7 pkt 6, art. 15 ust. 3, art. 19. ust. 2 pkt 1 oraz art. 22 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (DZ.U. z 2001 r. Nr 72, poz. 747 ze zm.) - zwaną dalej ustawą. W ocenie organu treść § 1 uchwały, z którego wynika, że regulamin określa zasady zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie gminy- Miasto, wykracza poza upoważnienie ustawowe i narusza przepis art. 19 ust. 2 ustawy, który reguluje katalog spraw obligatoryjnie objętych regulaminem.

Następnie, w ocenie organu nadzoru, treść § 3 uchwały narusza przepis art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy. W myśl art. 19 ust. 2 pkt 1 regulamin winien określać minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, natomiast regulamin w tej materii odsyła do umowy z odbiorcą, pozwolenia wodnoprawnego oraz do zezwolenia na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków.

Dalej organ wskazuje na treść § 5 pkt 5 uchwały, który - w jego ocenie - istotnie narusza przepis art. 15 ust. 3 ustawy. Zdaniem organu przywołany przepis uchwały wyłącza odpowiedzialność zakładu dostarczającego wodę i odprowadzającego ścieki i obciąża odbiorcę kosztami zabezpieczenia pomieszczenia, w którym znajduje się wodomierz główny. Natomiast z treści art. 15 ust. 3 ustawy wynika, że koszty utrzymania wodomierza głównego ponosi przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, a jedynie urządzenia pomiarowego - odbiorca usług.

Następnie organ wskazuje na teść § 6 regulaminu, w którym na odbiorcę usług nakłada się obowiązek usunięcia awarii przyłącza. Zdaniem organu zapis ten narusza art. 6 ust. 3 pkt 3a i art. 7 pkt 6 ustawy, z których to przepisów wynika, że zagadnienia dotyczące usunięcia awarii przyłącza winna określać umowa zawierana z odbiorcą usług.

Niezgodna z art. 6 ust. 6 ustawy jest treść § 13 regulaminu, bowiem ustawa w przywołanym przepisie szczegółowo określa jakie warunki muszą być spełnione do zawarcia umowy z osobą korzystającą z lokalu w budynku wielolokalowym, natomiast regulamin w tej materii odnosi się jedynie do formy oraz treści wniosku o zawarcie umowy z osobą korzystającą z lokalu.

Dalej organ podnosi, że przepisy § 22 ust. 2, 5 i 6 regulaminu zostały uchwalone z przekroczeniem kompetencji rady, bowiem zagadnienia w nich uregulowane winny być przedmiotem umowy zawartej pomiędzy przedsiębiorstwem, a odbiorcą usług.

W ocenie organu niezgodna z przepisem art. 19 ust. 2 pkt 4 i 5 jest treść § 28 regulaminu, gdyż wskazany przepis regulaminu wykracza poza delegację ustawową.

Dalej organ wskazuje na § 31 ust. 2 regulaminu i ocenia jego treść jako ograniczającą dostęp do usług wodociągowo-kanalizacyjnych.

Niezgodna z art. 22 ust. 2 ustawy jest treść § 43 i § 44 uchwały, gdyż zgodnie z treścią przywołanego tu przepisu ustawy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obciąża gminę za wodę zużytą na cele przeciwpożarowe na podstawie cen i stawek opłat ustalonych w taryfie. Dlatego, jak twierdzi organ, uzależnienie dostaw wody na cele przeciwpożarowe od zawarcia umowy jest nieuzasadnione.

Od rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Rada Miejska wniosła skargę. Zarzucając organowi nadzoru błędną wykładnię przepisów ustawy, a w szczególności art. 19 ust. 2, art. 6 ust. 3, 5 i 6 oraz art. 22,a także Sygn. akt II SA/Go 335/06 pominięcie przy wydaniu rozstrzygnięcia nadzorczego treści art. 6 ust. 1 i 3, art. 15 oraz art. 31 ust. 1 ustawy, Rada Miejska wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu nadzoru w całości oraz o obciążenie Wojewody kosztami postępowania w sprawie, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawia argumentację na poparcie stanowiska, iż przyjęte w rozpatrywanej uchwale regulacje prawne mają oparcie w przepisach ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. W ocenie skarżącego wszystkie zarzuty zawarte w rozstrzygnięciu nadzorczym są chybione.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Na wstępie należy stwierdzić, że sądy administracyjne powołane zostały do tego, aby sprawować kontrolę nad działalnością administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzje, postanowienia i inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej oraz na bezczynność organów. Kontrola wykonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Rozstrzygając daną sprawę sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż, te które przytoczono w tym piśmie procesowym, jak również stwierdzić np. nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, DZ.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 - zwaną dalej p.p.s.a.).

Sygn. akt II SA/Go 335/06

Zgodnie z treścią art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem jest nieważne. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4). Powołana ustawa o samorządzie gminnym wyróżnia zatem dwie kategorie wad uchwał lub zarządzeń organów gminy: istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa. To rozgraniczenie kategorii wad uchwał lub zarządzeń organów gminy ma znaczenie prawne dla dopuszczalności podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność tych aktów organów gminy. Powołana ustawa o samorządzie gminnym nie określa rodzaju naruszeń prawa, które należy zakwalifikować do istotnego naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że są to takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały. Organ nadzoru dokonując ustalenia zgodności z prawem zaskarżonej uchwały lub zarządzenia organu gminy obowiązany jest wywieść z przepisów prawa określony rodzaj naruszenia prawa. Ten wywód w zakresie naruszenia przepisu prawa jest obligatoryjnym elementem rozstrzygnięcia nadzorczego. Zgodnie bowiem z treścią art. 91 ust. 3 powołanej ustawy o samorządzie gminnym "Rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego."

Rozpatrując sprawę ze skargi jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru, Sąd bada czy zaskarżony akt nadzoru spełnia warunki formalne, o których mowa w art. 91 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym.

Zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 91 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Organ nadzoru stwierdził w całości nieważność Uchwały Rady Miejskiej z dnia (...) lutego 2006 r. Nr Sygn. akt II SA/Go 335/06 (...). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego organ odniósł się natomiast jedynie do niektórych uregulowań prawnych, zawartych w poszczególnych przepisach uchwały, pomijając w swych rozważaniach prawnych pozostałą treść uchwały. W tej sytuacji przesłanki, na podstawie których organ nadzoru stwierdził nieważność wskazanej uchwały w całości, nie zostały przedstawione, a przez to rozstrzygnięcie w tym zakresie należy uznać za dowolne.

Nadto należy zwrócić uwagę na lakoniczność argumentacji zawartej w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym (dotyczy to w szczególności § 6, § 22 ust. 4, 5 i 6, § 28 i § 31 ust. 2 regulaminu), co również może rodzić wątpliwości co do prawidłowego zakwalifikowania wskazanego naruszenia prawa, jako istotnego.

Z powyższych względów należy stwierdzić, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie zawiera wymaganego uzasadnienia prawnego. Nie można uznać za takie uzasadnienie, jakie wymagane jest w myśl art. 91 ust. 3 powołanej ustawy o samorządzie gminnym, powołanie ogólnikowo konkretnego przepisu przywołanej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (jak to miało miejsce w wypadkach wyże wskazanych), bądź sformułowanie zarzutu naruszenia przepisu prawa bez wskazania konkretnego przepisu, który został naruszony (jak to miało miejsce w wypadku § 31 ust. 2 regulaminu).

Mając powyższe na uwadze, Sąd nie będąc związany zarzutami, ani granicami skargi, na podstawie art. 148 p.p.s.a. uchylił w całości zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a, Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie nadzorcze nie podlega wykonaniu w całości.