Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z dnia 19 lipca 2007 r.
II SA/Gd 920/05

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk.

Sędziowie WSA: Jolanta Górska, Asesor Katarzyna Krzysztofowicz (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 5 lipca 2007 r. sprawy ze skargi S. S., L. S. i A. K. na decyzję Wojewody z dnia 9 września 2005 r., nr (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę

1.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Powiatowego z dnia 4 sierpnia 2005 r., nr (...);

2.

zasądza od Wojewody na rzecz skarżących S. S., L. S. i A. K. solidarnie kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych;

3.

zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej S. S. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Uzasadnienie faktyczne

Starosta Powiatowy - ostateczną decyzją z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku inwestora T. W., zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na rozbudowę budynku mieszkalnego przy ulicy (...) w M. na działce nr (...).

W dniu 18 lipca 2005 r. S. S., L. S. oraz A. K. złożyły do Starostwa Powiatowego pismo, w którym stwierdziły, iż nie otrzymały powyższej decyzji choć były uczestniczkami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla tej inwestycji. Starosta Powiatowy uznał, iż ww. pismo stanowi wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...).

Postanowieniem z dnia 19 lipca 2005 r. Starosta Powiatowy wznowił postępowanie w sprawie zakończonej wyżej opisaną decyzją, uznając, iż wnioskodawczynie bez swej winy nie uczestniczyły w całym toku postępowania zakończonego jej wydaniem bowiem nie doręczono im wskazanej wyżej decyzji o pozwoleniu na budowę mimo, że jako współwłaścicielki działki sąsiedniej były stroną tego postępowania.

Decyzją z dnia 4 sierpnia 2005 r., nr (...), wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, Starosta Powiatowy odmówił uchylenia decyzji z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...). W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 19 lipca 2005 r. odbyła się rozprawa administracyjna, na której okazano stronom komplet dokumentów zgromadzonych w ww. sprawie i szczegółowo zapoznano je z dokumentacją projektową. Na rozprawie wnioskodawczynie wniosły o uchylenie powyższej decyzji oraz o odsunięcie budynku na odległość 2,5 m od granicy nieruchomości. Organ stwierdził nadto, iż decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), nie jest wadliwa, gdyż jest zgodna z ustaleniami prawomocnej decyzji Burmistrza Miasta z dnia 22 stycznia 2003 r., nr (...), o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, od której strony nie wniosły odwołania. Organ pierwszej instancji wyjaśnił również, iż żądanie zmiany usytuowania budynku, poprzez jego odsunięcie od granicy działki, nie mogło zostać uwzględnione, ponieważ usytuowanie projektowanej rozbudowy istniejącego budynku zgodne jest z wymogiem § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, obowiązującym w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

W odwołaniu od powyższej decyzji S. S., L. S. oraz A. K. wniosły o jej uchylenie. Zdaniem odwołujących się - decyzja Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), była z mocy prawa nieważna, ponieważ nie zawierała pieczęci organu wydającego decyzję, pieczęci okrągłej oraz pieczęci z personaliami i stanowiskiem osoby podpisującej decyzję. Podniosły również, że przy wydawaniu ww. decyzji nie zostały zachowane procedury umożliwiające im wniesienie uwag i zastrzeżeń do projektu budowlanego. W odwołaniu zawarły także zastrzeżenia dotyczące przebiegu postępowania zakończonego wydaniem decyzji Burmistrza Miasta o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 22 stycznia 2003 r., nr (...).

Decyzją z dnia 9 września 2005 r., nr (...), wydaną na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 151 § 2 i art. 146 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję oraz odmówił kasacji decyzji Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), ze względu na fakt, iż w wyniku postępowania wznowieniowego mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, iż istotą postępowania wznowieniowego jest analiza, czy badana decyzja ostateczna była wydana zgodnie z prawem i obowiązującymi procedurami, a postępowanie ją poprzedzające było prawidłowe. Zatem decyzja kończąca postępowanie wznowieniowe dotyczyć może wyłącznie postępowania zakończonego decyzją Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...). Organ odwoławczy wyjaśnił także, iż organ pierwszej instancji na etapie postępowania wznowieniowego powinien orzec o zasadności lub wadliwości ówcześnie wydanej decyzji w świetle obowiązującego w dniu jej wydania stanu faktycznego i prawnego. Obowiązujące procedury nie przewidują bowiem możliwości modyfikacji zakończonego decyzją ostateczną postępowania administracyjnego na etapie wszczętego postępowania wznowieniowego, na przykład poprzez gromadzenie lub uzupełnianie brakujących dokumentów. Organ odwoławczy stwierdził również, iż w świetle zgromadzonego materiału dowodowego badana decyzja Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r. (nr (...)) jest zasadna i nie budzi wątpliwości co do jej legalności. Inwestor - po spełnieniu wszystkich warunków ustanowionych przez Burmistrza Miasta w decyzji z dnia 22 stycznia 2003 r. (nr (..]) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w terminie jej ważności, złożył stosowy wniosek oraz przedłożył projekt budowlany, który spełniał wymogi zawarte w powyższej decyzji. Projekt posiadał wymagane opinie i uzgodnienia oraz został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Powołując się na przepis art. 146 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego organ odwoławczy stwierdził nadto, iż decyzja Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r. (nr (...)) nie zawierała wad w postaci naruszenia przepisów prawa materialnego, które skutkowałyby uchyleniem jej w postępowaniu wznowieniowym. Jedyną jej wadą pozostawało niedoręczenie jej wszystkim stronom postępowania. Powyższe uchybienie zostało wyeliminowane poprzez wznowienie postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego fakt, że decyzja została wydana bez udziału strony, nie wpłynął w istocie na treść jej rozstrzygnięcia.

Ostatecznym postanowieniem z dnia 28 lutego 2006 r., nr (...), wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego sprostował oczywistą omyłkę zawartą w ww. decyzji Wojewody wskazując, iż w podstawie prawnej decyzji zamiast "na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 151 § 2 i art. 146 § 2 Kodeksu postępowania" powinno być "na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 151 § 2 i art. 146 § 2 Kodeksu postępowania".

W skardze na decyzję Wojewody z dnia 9 września 2005 r. S. S., L. S. oraz A. K. wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r. (nr (...)) i zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji skarżące zarzuciły naruszenie: art. 146 § 2 k.p.a. poprzez błędne jego zastosowanie i odmowę uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z tego powodu, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, poprzez nieuwzględnienie na etapie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę bezpośrednio na granicy z sąsiednią działką, występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane poprzez brak zgodności projektu budowlanego oraz faktycznie podjętych robót budowlanych z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w postaci naruszenia nieprzekraczalnej linii zabudowy, art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organy administracyjne wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, art. 11 k.p.a. poprzez brak lub niedostateczne wyjaśnienie stronie skarżącej przesłanek, którymi organy kierowały się przy załatwianiu sprawy, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niedostateczne zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego potrzebnego dla prawidłowego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

W uzasadnieniu skargi stwierdziły, iż rozbudowa, której dotyczy postępowanie, narusza ich uzasadnione interesy, bowiem spowoduje zacienienie działki sąsiedniej

-

należącej do skarżących, oraz ograniczy dopływ światła słonecznego do ich pomieszczeń mieszkalnych, co stanowić będzie dla skarżących dużą uciążliwość. Skarżące stwierdziły także, iż w wyniku tej rozbudowy stracą możliwość dostępu do ściany szczytowej należącego do nich budynku gospodarczego, położonego w odległości 65cm od granicy z działką nr (...). Zdaniem skarżących organy administracji publicznej - zarówno w pierwotnym, jak i wznowionym postępowaniu, nie wzięły pod uwagę powyższych okoliczności. Skarżące wskazały także, iż postępowanie dotyczące dopuszczalności sytuowania obiektu budowlanego w granicy jest elementem postępowania o pozwolenie na budowę, w którym organ administracyjny ma obowiązek uwzględnienia art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Skarżące zarzuciły, że w postępowaniu wznowieniowym organy administracji publicznej jedynie w sposób formalny usunęły wadę w postaci braku udziału stron w postępowaniu, nie dokonały natomiast żadnej merytorycznej oceny co do tego czy i jakie względy przemawiają za tym, aby przedłożyć interes inwestora nad interesy właścicieli sąsiedniej działki. Zarzuciły także, iż organy nie uwzględniły nowej okoliczności faktycznej, jaką było ustalenie, że weranda dobudowana do budynku mieszkalnego, którego rozbudowa jest przedmiotem niniejszego postępowania, została zbudowana w warunkach samowoli budowlanej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie w dniu 5 lipca 2007 r. pełnomocnik skarżącej S. S. podtrzymał skargę i stwierdził, że skoro przyczyną wznowienia postępowania była działalność organu pierwszej instancji, zatem o samym wznowieniu postępowania powinien orzec organ wyższego stopnia, tym samym została naruszona właściwość rzeczowa organów.

Uzasadnienie prawne

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.

-

Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269).

Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu.

W niniejszej sprawie bezspornym pozostawało, iż skarżące były stroną postępowania zakończonego wydaniem przez Starostę Powiatowego ostatecznej decyzji z dnia 27 czerwca 2003 r. (nr (...)) i bez swej winy nie brały udziału w całym postępowaniu zakończonym jej wydaniem. Skarżące zostały jedynie powiadomione o jego wszczęciu i wskazane w decyzji z dnia 27 czerwca 2003 r. jako osoby, którym winna zostać ona doręczona. Brak było natomiast w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy dowodów doręczenia ww. decyzji skarżącym. Tym samym w sprawie zachodziła przesłanka wznowienia posterowania wskazana w art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), uzasadniająca wznowienie postępowania.

W tym miejscu stwierdzić należy, iż niezasadny był zarzut pełnomocnika skarżącej S. S. podniesiony na rozprawie, iż w takiej sytuacji o wznowieniu postępowania nie powinien orzekać organ, który wydał ostateczną decyzję, lecz organ wyższego stopnia.

Zgodnie z art. 150 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organem administracji publicznej właściwym w sprawach wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Z § 2 ww. artykułu wynika zaś, iż jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w § 1, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy w sprawach wymienionych w art. 149 § 2. Przy czym przyjmuje się, iż dewolucja kompetencji na organ wyższego stopnia następuje tylko wówczas gdy przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu, który wydał w sprawie decyzję ostateczną, polegająca m.in. na świadomym niezawiadomieniu strony o wszczęciu postępowania lub czynnościach tego postępowania (tak m.in. B. Adamiak w: "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" - wydanie 6, Wydawnictwo C. H. Beck Warszawa 2004, str. 666). W niniejszej sprawie - w świetle treści decyzji ostatecznej z dnia 27 czerwca 2003 r., w której skarżące zostały wskazane jako osoby, które miały ją otrzymać, nie sposób przyjąć, iż pozbawienie ich prawa udziału w etapie postępowania dotyczącym doręczenia przedmiotowej decyzji, nastąpiło w wyniku świadomego działania organu. Tym samym zasadnie o wznowieniu postępowania - zgodnie z treścią art. 150 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego - orzekł Starosta.

Postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), stanowiło podstawę do przeprowadzenia przez ten organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego określa jakie decyzje mogą zapaść po zakończeniu wznowionego postępowania. I tak, zgodnie z art. 151 § 1

-

organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a., wydaje decyzję, w której:

1)

odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo

2)

uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

Paragraf 2 cyt. artykułu stanowi zaś, iż w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, a więc gdy od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat (art. 146 § 1), lub jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2), organ administracji publicznej ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatowego z dnia 4 sierpnia 2005 r. pod kątem rozstrzygnięć, jakie w świetle art. 151 k.p.a. mogły zapaść w niniejszym postępowaniu, Sąd stwierdził, iż decyzje te naruszają przepisy postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika bowiem, iż w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji w sprawie pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. (...) w M. (działka nr (...)) skarżące udziału nie brały. Tym samym organ I instancji przyznał, że w sprawie istniała podstawa wznowienia postępowania wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy podjęcie przez ten organ rozstrzygnięcia w brzmieniu "odmawiam uchylenia decyzji (...) z dnia 27 czerwca 2003 r." było bezspornie wadliwe albowiem takie rozstrzygnięcie mogło zapaść jedynie w sytuacji, o której mowa w art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. tj. gdyby w sprawie nie wystąpiły przesłanki wznowienia wymienione w art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika natomiast, iż organ odwoławczy ocenił, że w wyniku wznowionego postępowania zapadłaby decyzja taka sama w swej treści jak decyzja z dnia 27 czerwca 2003 r.. W takiej sytuacji, uznając, iż w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić ostatecznej decyzji z uwagi na to, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, organ winien był nie tylko wskazać okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji, ale także stwierdzić wydanie decyzji z dnia 27 czerwca 2003 r. z naruszeniem prawa (art. 151 § 2 k.p.a.), czego nie uczynił.

Zawarcie w decyzji rozstrzygnięcia stwierdzającego wydanie ostatecznej decyzji z naruszeniem prawa jest istotne albowiem zgodnie z treścią art. 417 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, ze zm.) - za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa (§ 1). Jeżeli wykonywanie zadań z zakresu władzy publicznej zlecono, na podstawie porozumienia, jednostce samorządu terytorialnego albo innej osobie prawnej, solidarną odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę ponosi ich wykonawca oraz zlecająca je jednostka samorządu terytorialnego albo Skarb Państwa (§ 2). Z treści art. 417 1 § 2 zd. 1 k.c. wynika zaś, że jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem.

Należy w tym miejscu wyjaśnić także, iż w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego zawarte zostało stanowisko, że: "obowiązujące procedury nie przewidują modyfikacji zakończonego decyzją ostateczną postępowania administracyjnego, na etapie wszczętego postępowania wznowieniowego (np. poprzez gromadzenie i uzupełnianie brakujących ówcześnie dokumentów)". W żaden sposób nie można zgodzić się z tym stwierdzeniem. Skarżące pozbawione zostały możliwości zajęcia stanowiska w postępowaniu "zwykłym", zatem we wznowionym postępowaniu muszą mieć możliwość realizacji wszelkich uprawnień, jakie miałyby w postępowaniu zakończonym wydaniem ostatecznej decyzji, którą kwestionują, w tym możliwość składanie wniosków dowodowych, także z dokumentów. Prowadząc wznowione postępowanie w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy organ nie jest związany ustaleniami stanu faktycznego i prawnego dokonanymi w postępowaniu, w którym zapadła decyzja ostateczna (zob. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" - wydanie 6, Wydawnictwo C. H. Beck Warszawa 2004, str. 665). W toku tego nadzwyczajnego postępowania strony mogą zatem powoływać się na wszelkie okoliczności, które mogą przyczynić się do należytego wyjaśnienia sprawy.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd miał także na uwadze, iż z jej akt administracyjnych wynika jednoznacznie, iż rozbudowa budynku mieszkalnego przy ulicy (...) w M. - na działce nr (...), ma nastąpić w głąb działki i odbywać się także na terenie tejże działki, na którym zlokalizowana jest weranda stanowiąca samowolą budowlaną (która ma stać się częścią tejże rozbudowy). O tym fakcie skarżące informowały organy rozstrzygające niniejszą sprawę już w piśmie z dnia 15 lipca 2005 r., uznanym za wniosek o wznowienie postępowania. W sprawie bezspornym również pozostaje, iż w odniesieniu do tego obiektu budowlanego

-

wybudowanego bez pozwolenia na budowę - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął dnia 22 sierpnia 2005 r. postępowanie, które w chwili wydawania przez organy obu instancji decyzji w niniejszej sprawie nie zostało jeszcze ostatecznie zakończone. Nie zostało bowiem rozpoznane odwołanie skarżących od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 września 2005 r., nr (...), wydanej w przedmiocie tejże samowoli budowlanej.

Zgodnie z treścią art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) - właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki. Rozpoznając niniejszą sprawę organy obu instancji bezpodstawnie zignorowały treści tej regulacji, pomimo, iż skarżące w toku postępowania informowały je o samowolnie wybudowanej werandzie i o tym, że w sprawie tej werandy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadzi postępowanie. Zdaniem Sądy organy obu instancji, ignorując powyższe informacje oraz treść cytowanego przepisu, naruszyły w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Ustaliwszy bowiem, iż toczy się postępowanie w przedmiocie samowoli budowlanej na działce nr (...) przy ul. (...) w M., na której ma być zrealizowana planowana inwestycja, organy miały obowiązek zawiesić wznowione postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę do czasu zakończenia postępowania w sprawie przedmiotowej samowoli. Z brzmienia powołanego powyżej art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego w sposób jednoznaczny wynika bowiem, iż w sytuacji orzeczenia nakazu rozbiórki

-

ustawodawca nie pozostawił organowi administracji możliwości swobodnej oceny w zakresie orzekania o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego. Zatem ostateczne zakończenie sprawy dotyczącej samowolnie wybudowanej werandy, znajdującej się na terenie, na którym ma być realizowana planowana inwestycja, które może polegać na wydaniu decyzji nakazującej jej rozbiórkę, stanowiło zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Inna interpretacja ww. przepisów doprowadziłaby do sytuacji, w której strona - chcąc zalegalizować samowolę budowlaną, co do której nie zakończono jeszcze postępowania administracyjnego, mogłaby wystąpić z wnioskiem o pozwolenie na budowę inwestycji obejmującej swym zakresem samowolnie wybudowany obiekt, licząc na wydanie pozwolenia na budowę przed zakończeniem postępowania w sprawie samowoli budowlanej. Realizacja inwestycji na podstawie tak udzielonego pozwolenia na budowę (obejmująca samowolnie wybudowany obiekt) uniemożliwiłaby bowiem wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę.

Odnosząc się do zarzutu skarżących dotyczącego naruszenia art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane poprzez brak zgodności projektu budowlanego oraz faktycznie podjętych robót budowlanych z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w postaci naruszenia nieprzekraczalnej linii zabudowy oraz zarzutów dotyczących projektowania rozbudowy na granicy z działką należącą do skarżących (działka nr (...)) - Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organów obu instancji, iż planowana inwestycja zgodna jest z ostateczną decyzją nr (...) z dnia 22 stycznia 2003 r. określającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Decyzja ta dopuszcza rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego (1/2 bliźniaka) w głąb działki, wzdłuż granicy z działką nr (...), a przepis § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. - w brzmieniu obowiązującym w chwili złożenia wniosku o pozwolenie na budowę) stanowi, iż budynek może być usytuowany ścianą zewnętrzną bez otworów bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, z zastrzeżeniem ust. 10 oraz § 271 ust. 12 pkt 1, jeżeli wynika to z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przedmiotowa decyzja o warunkach zabudowy wyznacza również nieprzekraczalną linię zabudowy dla planowanej inwestycji, która - zdaniem Sądu - w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją z dnia 27 czerwca 2003 r. nr (...), nie została przekroczona. Natomiast ewentualny fakt przekroczenia tej linii w wyniku prowadzonych robót budowlanych nie stanowi naruszenia art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.

-

Prawo budowlane.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, iż ustalenia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy dla konkretnej inwestycji wiążą organ architektoniczno-budowlany właściwy w sprawie wydania pozwolenia na budowę dla tej inwestycji. Stąd też w sytuacji, gdy skarżące stoją na stanowisku, iż decyzja o warunkach zabudowy narusza przepisy prawa winny podjąć kroki w celu wzruszenia tej decyzji w trybie nadzwyczajnym. Z akt sprawy wynika, iż skarżące już to uczyniły, składając wniosek z dnia 14 października 2005 r. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji (kserokopia wniosku w aktach administracyjnych niniejszej sprawy). Wniosek ten został jednak złożony już po wydaniu w niniejszej sprawie decyzji przez organ II instancji, a zatem nie mógł wpłynąć na ocenę jej zgodności z prawem.

Mając powyższe rozważania na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 151 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego z dnia 4 sierpnia 2005 r., nr (...). W wyroku Sąd nie zawarł rozstrzygnięcia dotyczącego decyzji Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), uznając, iż orzekanie o jej zgodności z prawem na tym etapie postępowania - bez wyjaśnienia wskazanych powyżej kwestii - byłoby przedwczesne.

Jedynie na marginesie powyższych rozważań, mając na uwadze treść odwołania, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż decyzja Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2003 r., nr (...), znajdująca się w aktach niniejszej sprawy, zawiera pieczęć organu wydającego decyzję, czytelny numer oraz pieczęć z personaliami i stanowiskiem osoby podpisującej decyzję, a także jej podpis. Nie było zatem podstaw aby z uwagi na braki w tych elementach decyzji stwierdzić jej nieważność.

O kosztach postępowania w postaci kosztów sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zwrot kosztów zastępstwa procesowego Sąd zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej S. S., która jako jedyna ze skarżących ustanowiła pełnomocnika zawodowego, mając na uwadze treść art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ winien przede wszystkim ustalić na jakim etapie znajduje się postępowanie w sprawie samowolnej budowy werandy na działce nr (...) przy ul. (...) w M. Winien także zbadać czy wniosek skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy (z dnia 22 stycznia 2003 r., nr (...)) został ostatecznie rozpoznany przez właściwy organ albowiem orzeczenie w tej sprawie również dotyczyć będzie rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ winien ustalić nadto, czy zakończyło się postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Powiatowego z dnia 27 czerwca 2006 r., nr 107(...), wszczęte z wniosku skarżących. Postępowanie to może bowiem doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego ww. decyzji.