Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 783964

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 22 marca 2011 r.
II OZ 185/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 lutego 2011 r. sygn. akt IV SA/Gl 191/09 w zakresie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi L. L. na postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia (...) lutego 2009 r. nr (...) z dnia (...) lutego 2009 r. nr (...) z dnia (...) lutego 2009 r. nr (...) z dnia (...) lutego 2009 r. nr (...) w przedmiocie choroby zawodowej postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek skarżącego L. L. o wyłączenie sędziego NSA S. P., sędziego WSA E. K. i sędziego WSA R. W. w sprawie ze skargi na postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia (...) lutego 2009 r., (...) lutego 2009 r., (...) lutego 2009 r. i (...) lutego 2009 r.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 2 listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wyłączenia na wniosek L. L. sędziego NSA L. K., sędziego NSA E. K. i sędziego WSA T. K.- F.

Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie oraz wniosek o wyłącznie sędziów, którzy brali udział w jego podjęciu, tj. sędziego NSA S. P., sędziego WSA E. K. i sędziego WSA R. W. podnosząc, że skład sędziowski działał niesprawiedliwie i na jego szkodę, naruszając tym samym art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Jednocześnie stwierdził, że w rzeczywistości nie składał on skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na wymienione w sentencji postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach w przedmiocie choroby zawodowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, oddalając wniosek, stwierdził, że przesłanek wyłączenia sędziego, o których mowa w art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) nie mogą stanowić jedynie subiektywne przeświadczenia skarżącego, iż dany sędzia jest niesprawiedliwy i działa na szkodę skarżącego. Wniosek o wyłączenie sędziego uzasadniają, bowiem jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności. Tego zaś rodzaju przyczyn Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie. Z oświadczeń złożonych przez sędziów wynika, że brak jest podstaw do wyłączenia ich od rozpoznania niniejszej sprawy z mocy ustawy (art. 18 p.p.s.a.) oraz nie zachodzą przyczyny wyłączenia, o których mowa w art. 19 p.p.s.a.

Podniesiony zarzut rozstrzygnięcia sprawy przez sędziów nie po myśli skarżącego w żaden sposób nie uprawdopodabnia jakiegokolwiek osobistego stosunku sędziego do strony skarżącej. Sędzia nie podlega wyłączeniu z mocy ustawy z tej tylko przyczyny, że skarżący nie zgadza się z rozstrzygnięciami wydanymi w sprawach z udziałem tego sędziego. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy, czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego można kwestionować środkami odwoławczymi w ramach kontroli instancyjnej.

Z przedstawionych wyżej przyczyn, nie dopatrując się podstawy do wyłączenia ww. sędziów z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), jak również z powodu innych okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności (art. 19 p.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie ww. przepisów i przy zastosowaniu art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak na wstępie.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł L. L., wnioskując "o sprawiedliwe rozpatrzenie wniosku" oraz wskazując, że nie był wezwany na posiedzenie niejawne w dniu 7 lutego 2011 r., natomiast podjęte orzeczenie jest niezgodne z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 18 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli wcześniej, wskazanych w ustawie związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 p.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 p.p.s.a.).

W związku z wywodami zaprezentowanymi we wniesionym zażaleniu wymaga podkreślenia, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić, tzn. nie może mieć charakteru potencjalnego. Ponadto wątpliwość, co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji przez stronę w jej wniosku i należy ją odnieść do ewentualnego braku bezstronności w konkretnej sprawie. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Okoliczność, że sędzia reprezentuje pogląd prawny niekorzystny dla strony, że wydaje odmienne z jej oczekiwaniami rozstrzygnięcia nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego i taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia bądź opierające się na naruszeniu przepisów procesowych w toku postępowania mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 1997 r. sygn. akt III AO 5/97, OSNP 1997, nr 24, poz. 502; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 1972 r. sygn. akt I PZ 9/72, Lex, nr 7068). Warunkiem koniecznym natomiast wyłączenia określonego w art. 19 p.p.s.a. jest uprawdopodobnienie, iż pomiędzy sędzią objętym wnioskiem, a stroną skarżącą lub innymi uczestnikami postępowania zachodzą takie stosunki, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. SK 53/04, publ. OTK-A 2005, nr 11, poz. 134).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wyłączenia w odniesieniu do sędziów objętych wnioskiem skarżącego i prezentowane w tym zakresie stanowisko Sądu pierwszej instancji należy podzielić. Ponadto wbrew opinii skarżącego, Sąd rozpoznający niniejsze zażalenie nie dopatrzył się również żadnych takich okoliczności sprawy, które świadczyłyby, że Sędziowie objęci wnioskiem o wyłączenie są stroną postępowania lub pozostają z jedną ze stron w stosunku, o którym mowa w art. 18 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Odnosząc się również do twierdzeń skarżącego odnośnie nie wezwania go na posiedzenie, na którym zostało podjęte zaskarżone postanowienie, zauważyć należy, że zapadło ono na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a, które co do zasady prowadzone jest bez udziału stron postępowania.

Ze wskazanych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie, jako pozbawione uzasadnionych podstaw.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.