Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1398151

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 13 listopada 2013 r.
II OSK 2159/12

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku (...) Sp. z o.o. o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) grudnia 2011 r., nr (...) w sprawie ze skargi kasacyjnej (...) Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 253/12 oddalającego skargę (...) Sp. z o.o. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) stycznia 2012 r., nr (...) w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie kary za użytkowanie obiektu postanawia: wstrzymać wykonanie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) grudnia 2011 r., nr (...).

Uzasadnienie faktyczne

Wyrokiem z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 253/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę (...) Sp. z o.o. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) stycznia 2012 r., nr (...) w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie kary za użytkowanie obiektu.

W związku ze złożoną skargą kasacyjną w dniu 23 lipca 2013 r. (data stempla pocztowego) od powyższego wyroku, działając na postawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), reprezentowana przez pełnomocnika - (...) Sp. z o.o. - wniosła w dniu 22 października 2013 r. (data stempla pocztowego) o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) grudnia 2011 r., nr (...).

W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że upomnieniem z dnia 15 października 2013 r. Wojewoda Warmińsko-Mazurski wezwał skarżącą Spółkę do zapłaty kary pieniężnej w wysokości 75.000,00 zł wraz z odsetkami od dnia 17 grudnia 2011 r., wynikającej z postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) grudnia 2011 r., nr (...). Jednocześnie organ administracyjny wskazał, że brak zapłaty przedmiotowej należności w ciągu 7 dni od dnia otrzymania upomnienia, będzie skutkował wszczęciem egzekucji w stosunku do skarżącej.

Powyższe wezwanie organu administracyjnego, zdaniem strony skarżącej, jednoznacznie świadczy o tym, że zamierza on w najbliższym czasie (nie czekając na rozstrzygnięcie sprawy przez tutejszy Sąd) wszcząć egzekucję w stosunku do skarżącej Spółki. Biorąc pod uwagę obecną sytuację ekonomiczną skarżącej, w ocenie strony, takie działanie organu administracyjnego może doprowadzić do nieodwracalnych konsekwencji polegających na likwidacji przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o., a konsekwencji na pokrzywdzeniu samej spółki, jak również co najmniej kilkudziesięciu wierzycieli skarżącej kosztem zaspokojenia interesu Skarbu Państwa.

Zauważa, że skarżąca Spółka obecnie jest w trakcie wykonywania układu z ponad 100 swoimi wierzycielami, po wszczęciu na jej wniosek ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, strona skarżąca, podniosła że zaspokojenie na obecnym etapie należności organu administracyjnego będzie wpływało na mniejszy stopień zaspokojenia wierzytelności osób trzecich objętych zatwierdzonym układem (zawartym w postępowaniu upadłościowym). Wierzyciele, którzy nie otrzymają (kosztem egzekucji kary pieniężnej) zadeklarowanych rat układowych (ostatnia płatna do 31 grudnia 2013 r.), będą najpewniej wnioskowali o uchylenie zawartego układu (art. 302 Prawa upadłościowego i naprawczego), co zdaniem skarżącej Spółki, spowoduje likwidację przedsiębiorstwa.

W tym miejscu, wskazuje również, że obok kary pieniężnej, o której mowa powyżej, z udziałem skarżącej Spółki toczy się w tutejszym Sądzie analogiczne postępowanie, w którym nałożono na niego karę pieniężną w wysokości 100.000,00 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 17 grudnia 2011 r. Skala obu tych zobowiązań to ok. 250,000,00 zł (łącznie z odsetkami).

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Po oddaleniu skargi, skarżący, który wniósł skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu aktu administracyjnego (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07). Uwzględnienie takiego wniosku jest możliwe, jeżeli spełnione są przesłanki określone w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej p.p.s.a.

Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku nałożenia kary pieniężnej za przystąpienie do użytkowania obiektu bez wymaganego pozwolenia, nie chodzi o ocenę, czy kara została zasadnie nałożona ani czy w prawidłowej wysokości, ale o ocenę, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane wykonaniem zaskarżonego postanowienia, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi kara nałożona tym postanowieniem nie powinna być uiszczona.

Z przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co oznacza, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu obowiązany jest wskazać okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wniosek co do tego, że wykonanie aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu, a wobec tego nie może stwierdzić, czy wykonanie aktu zagraża powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli skarżący nie przytoczy w tym zakresie wystarczających okoliczności.

Na wstępie wyjaśnić należy, że skarżąca Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia organu I instancji. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., postanowienie o wstrzymaniu wykonania może dotyczyć wszelkich rozstrzygnięć mieszczących się w granicach danej sprawy. Oznacza to, że dopuszczalne było wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) grudnia 2011 r., choć tożsame skutki wywołałoby wstrzymanie wykonania zaskarżonego do Sądu pierwszej instancji postanowienia Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) stycznia 2012 r.

W rozpoznawanej sprawie przytoczone przez skarżącą okoliczności uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. We wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia (...) grudnia 2011 r. w przedmiocie nałożenia kary w wysokości 75.000,00 zł w związku z przystąpieniem do użytkowania hali produkcyjnej wraz z łącznikiem - zlokalizowanej na działce nr geod. (...) i (...) położonej w B. D. 7, gm. B. - bez uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, skarżąca Spółka podniosła, że jest zobowiązana do uiszczenia kar w dwóch sprawach w sumie w wysokości ok. 250.00,00 zł (z odsetkami) i uiszczenie tak wysokiej kwoty istotnie zagraża egzystencji Spółki. Skarżąca wskazała, że egzekucja tej kwoty może doprowadzić do utracenia przez nią płynności finansowej.

Należy wskazać, iż Sąd oceniając, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi należna opłata nie powinna zostać pobrana, bierze pod uwagę całokształt sytuacji finansowej strony wnoszącej o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną z tytułu nielegalnego użytkowania. Oznacza to, że istotne znaczenie ma okoliczność, iż skarżąca zobowiązana jest łącznie w dwóch sprawach do zapłaty kwoty ok. 250.000,00 zł. Mając na uwadze wysokość kar, które skarżąca zobowiązana jest uiścić oraz przedstawione dokumenty dotyczące jej sytuacji finansowej uiszczenie tych należności przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.

Z powyższych względów i na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.