Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1768023

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 10 lipca 2015 r.
II FZ 399/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Dumas.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażaleń A. P. oraz S. M. w przedmiocie wpisu od skargi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 267/15 w sprawie ze skargi A. P. oraz S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia 23 października 2014 r., nr (...) w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić zażalenia.

Uzasadnienie faktyczne

Zarządzeniem z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 267/15, w związku z wniesieniem przez S. M. (dalej: skarżący) oraz A. P. (dalej: skarżąca) skarg na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia 23 października 2014 r. Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał stronę skarżącą w osobach S. M. oraz A. P. do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), dalej: "Rozporządzenie". Wskazano przy tym na wymóg uiszczenia tej kwoty w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.

W zażaleniu skarżącego na to zarządzenie wniósł on o jego uchylenie oraz podniósł, że składa "skargę" na łączenie jego sprawy ze sprawą skarżącej, gdyż nigdy nie składał skargi wspólnie z kimkolwiek, a więc nie dotyczy go solidarne ponoszenie kosztów sądowych.

W zażaleniu skarżącej na to zarządzenie wniosła ona o jego uchylenie oraz podniosła, że składa "skargę" na łączenie jej sprawy ze sprawą skarżącego, gdyż nigdy nie składała skargi wspólnie z kimkolwiek, a więc nie dotyczy jej solidarne ponoszenie kosztów sądowych.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenia nie zasługują na uwzględnienie.

Na wstępie należy podnieść, że zgodnie z art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, tj. od skarg, skarg kasacyjnych, zażaleń oraz skarg o wznowienie postępowania pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do regulacji zawartej w art. 231 powołanej ustawy, wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały. Wysokość oraz szczegółowe zasady pobierania wpisu zostały określone w ww. Rozporządzeniu.

Należy przypomnieć, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia 23 października 2014 r. w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżenia aktu lub czynności w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, wynosi 100 zł. Sama wysokość wpisu została więc określona w przedmiotowym zarządzeniu prawidłowo.

Art. 214 § 2 p.p.s.a. wskazuje, że pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. W związku z tym ocenie należy poddać, czy w sprawie ma zastosowanie zdanie pierwsze czy drugie tegoż artykułu, to znaczy: ustalić, czy uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, czy nie.

Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt II OZ 943/11 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - orzeczenia.nsa.gov.pl), wspólne prawa i obowiązki istnieją jedynie wówczas, gdy wynikają z tego samego tytułu prawnego, czym innym jest natomiast podobieństwo sytuacji faktycznej i prawnej skarżących.

W omawianym przypadku mamy do czynienia z jednym postanowieniem, w którym stwierdzono niedopuszczalność zażalenia na postanowienie z dnia 3 września 2014 r., skierowane m.in. do skarżącego i skarżącej, którym Burmistrz H. postanowił wszcząć z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości podatku w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2014 r. Tym samym, uznać trzeba, że prawa i obowiązki skarżących wynikają z tego samego tytułu prawnego. Nie sposób też utrzymywać, że nie są one wspólne, bowiem sytuacja skarżących określona zaskarżonym postanowieniem jest identyczna: w stosunku zarówno do skarżącego jak i skarżącej stwierdzono, że nie jest dopuszczalne by wnieśli ono zażalenie na ww. postanowienie, ich pozycja względem tego aktu jest tożsama - tak samo, zdaniem organu, zażalenia nie może wnieść skarżący jak i skarżąca. Czym innym jest natomiast stwierdzenie, czy jest to prawidłowe ustalenie, okoliczność tę może rozstrzygnąć Wojewódzki Sąd Administracyjny w toku swojej kontroli, podjętej w wyniku wniesienia odpowiedniego środka zaskarżenia.

Wskazać przy tym trzeba, że sytuacja opisana w art. 214 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a. jest dla skarżących korzystniejsza niźli przypadek opisany w zdaniu drugim tego artykułu. W zakresie obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ustawodawca przewidział bowiem szczególną możliwość poniesienia jednego wpisu, solidarnie, miast dwóch, odrębnie. Ma ona miejsce w sytuacji, gdy uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. Szczególny charakter tej regulacji polega na tym, że w omawianym przypadku uiszczenie opłaty przez jedną z osób wnoszących pismo zwalnia pozostałych wnoszących, gdy co do zasady, w każdym innym przypadku (jak stanowi zdanie drugie omawianego artykułu) każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie. Nadto, zauważyć można, że jest to kwestia natury technicznej, w żaden sposób nie umniejsza ona praw strony, nie nakłada też na nich dodatkowych obowiązków.

Końcowo nadmienić trzeba, że skarżący nie podnoszą we wniesionych zażaleniach żadnych argumentów służących podważeniu tych ustaleń, wskazują jednak, że będą ubiegali się o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie adwokata z urzędu. Wyjaśnić należy, że ocena zgodności z prawem zakwestionowanego przez skarżących zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu nie zależy od tych okoliczności, które decydują o przyznaniu prawa pomocy. Wskazać również można, że zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek na każdym etapie postępowania, a wniosek taki wolny jest od opłat sądowych.

Przedmiotem oceny - zainicjowanej wniesionymi, rozpatrywanymi obecnie zażaleniami - było natomiast ustalenie prawidłowości wykonania obowiązku Przewodniczącego Wydziału, który wynikał z powołanych przepisów prawa. Polegał on na wezwaniu skarżących do uiszczenia wymagalnych opłat sądowych w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny uznaje, że z tego obowiązku wywiązano się należycie - wpis został określony w odpowiedniej wysokości i słusznie wezwano do solidarnego jego uiszczenia.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.