Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2705624

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 5 lutego 2019 r.
II FSK 715/17

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński.

Sędziowie: NSA Sławomir Presnarowicz, WSA (del.) Bogusław Woźniak (spr.).

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Lu 315/16 w sprawie ze skargi P.S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 29 lutego 2016 r. nr (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 r. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 315/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej: "WSA") oddalił skargę P. S. A. w W. (dalej: "P.") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie (dalej: "SKO") z dnia 29 lutego 2016 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 r. Podstawą powyższego orzeczenia był art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.").

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego orzeczenia, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, a także zasądzenie kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. naruszenie prawa materialnego:

- art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i e) u.p.o.l. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że stan techniczny budynku hali zlokalizowanej w D. przy ul. T. nie spowodował, że nie może być ona wykorzystywana w działalności gospodarczej, a w konsekwencji nie stanowi względów technicznych uzasadniających zastosowanie stawki opodatkowania właściwej dla budynków pozostałych, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l., a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie wyżej wymienionych przepisów;

II. naruszenie przepisów postępowania, tj.:

- art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi, podczas gdy decyzja SKO powinna zostać uchylona jako wydana z naruszeniem art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i e) u.p.o.l., a to na skutek błędnego uznania przez SKO, że stan techniczny hali nie spełnia przesłanki względów technicznych z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. uzasadniającego zastosowanie stawki opodatkowania właściwej dla budynków pozostałych, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l.;

- art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi podczas gdy decyzja SKO powinna zostać uchylona, jako wydana z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1, art. 191 o.p., a to na skutek błędnej i wybiórczej oceny przez SKO zebranego w trakcie postępowania materiału dowodowego.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkiem są tu jedynie przesłanki nieważności postępowania, które Sąd bierze pod rozwagę z urzędu. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej zbadano, czy nie zaistniała którakolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn nieważności, wskazywana w przywoływanym unormowaniu.

Istota sporu sprowadza się do oceny, czy budynek tzw. "hala wachlarzowa" zlokalizowana w D. przy ul. T. w 2014 r. powinna, czy też nie powinna być opodatkowana z zastosowaniem stawki właściwej dla budynków tzw. pozostałych z uwagi na wystąpienie przesłanki względów technicznych, o której mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Zdaniem Spółki, w 2014 r. opisywana hala powinna być opodatkowana z zastosowaniem stawki właściwej dla budynków pozostałych, gdyż nie była i nie mogła ona być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Natomiast WSA oraz organy podatkowe przyjęły, że Spółka w postępowaniu podatkowym nie wykazała, aby w sprawie faktycznie zaistniały okoliczności przewidziane w powyższym przepisie.

Naczelny Sąd Administracyjny za chybiony uznaje zarzut naruszenia przez WSA przepisów postępowania, tj. art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi. Zasadnie bowiem ocenił WSA, że w rozpatrywanej sprawie decyzja SKO nie została wydana z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1, art. 191 o.p., poprzez błędną i wybiórczą ocenę przez SKO zebranego w trakcie postępowania materiału dowodowego. Nie znajduje uzasadnienia w danej sprawie pogląd Spółki, że "analiza sprawy miała charakter powierzchniowy i nie obejmowała szczegółowej oceny argumentów i dowodów zgromadzonych w toku postępowania". Poza wielokrotnym stwierdzaniu o złym stanie technicznym spornej tzw. "hali wachlarzowej" (np. ubytki w dachu) zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, autor skargi kasacyjnej nie wykazał, na czym miałaby polegać błędna analiza dokumentacji fotograficznej załączonej przez Spółkę do akt sprawy w toku postępowania podatkowego. Nie doszło również do naruszenia przepisów art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi. WSA właściwie bowiem przyjął, że w rozpatrywanej sprawie decyzja SKO nie powinna zostać uchylona, gdyż nie trafne jest stwierdzenie o naruszeniu przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i e) u.p.o.l. WSA zasadnie bowiem przyjął, tak jak wykazywały organy podatkowe, że stan techniczny hali nie spełnia przesłanki względów technicznych z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Naczelny Sąd Administracyjny za niezasadny uznaje zarzut naruszenia przez WSA przepisów prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i e) u.p.o.l. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że stan techniczny budynku hali zlokalizowanej w D. przy ul. T. tzw. "hali wachlarzowej" nie mógł być powodem uznania, że nie może być ona wykorzystywana w działalności gospodarczej. Stosowanie do postanowień art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Należy zauważyć, że ustawodawca w powoływanej ustawie o podatkach i opłatach lokalnych nie zdefiniował pojęcie "względy techniczne". Jednakże zarówno w orzecznictwie sądowym, jak również w literaturze przedmiotu zwrot "względy techniczne" znajduje swoje wyjaśnienia oraz komentarze. Na przykład w wyroku z dnia 21 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 231/04 (opublikowany: w LEX nr 785787), WSA w Gdańsku podkreślał, że decydujące znaczenie przy definiowaniu terminu "względy techniczne" ma użyte w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. sformułowanie "nie jest i nie może być" wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Ustawodawca wskazuje jednoznacznie na ich trwały charakter. Tak więc, interpretując pojęcie względów technicznych, należy mieć na uwadze przesłankę trwałości, którą bez trudu można wyczytać z tekstu ustawy, jeśli weźmie się pod uwagę nie tylko zwrot "nie może być" w sposób wyrwany z kontekstu, ale zestawi się ze sobą dwa zwroty: "nie jest" i "nie może być". Odczytując wolę ustawodawcy zawartą w tak zestawionych wyrażeniach, widać wyraźnie, iż przeszkody, które nie pozwalają na eksploatację przedmiotu opodatkowania, muszą istnieć w danym momencie, ale również mają mieć charakter trwały. WSA w Gliwicach w swoim orzeczeniu podnosił, że "przez użyte w art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych określenie "nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych" należy rozumieć - w odniesieniu do budynków - sytuację, w której istniejąca w roku podatkowym zabudowa jest w takim stanie technicznym, że nie może być wykorzystywana (nie nadaje się) do prowadzenia działalności gospodarczej, nawet po realizacji prac remontowych (odtworzeniowych) oraz adaptacyjnych, których efektem nie jest powstanie nowego budynku" (zob. wyrok z dnia 5 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 1078/09, opublikowany w: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W innym wyroku z dnia 19 stycznia 2012 r., WSA we Wrocławiu stwierdził, ze "aby budynek mógł zostać wyłączony z opodatkowania stawką jak dla budynków związanych z prowadzeniem przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej, względy techniczne, o jakich mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. muszą mieć charakter obiektywny, a więc niezależny od woli przedsiębiorcy oraz trwały" (zob. wyrok sygn. akt., I SA/Wr 1662/11, LEX nr 1104486). Z kolei w orzeczeniu z dnia 4 lutego 2011 r. WSA w Krakowie podkreślał, że "zły stan techniczny budynku automatycznie nie przesądza o złym stanie technicznym gruntów i niemożności ich wykorzystania do prowadzenia działalności gospodarczej" (zob. wyrok sygn. akt SA/Kr 1665/10, LEX nr 990952). Podobne poglądy dominują również w literaturze przedmiotu. Na przykład L. Etel uważa, że wyłączenie przedmiotu opodatkowania z kategorii związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej musi mieć charakter obiektywny, tj. przedmiot opodatkowania nie może nadawać się do prowadzenia działalności gospodarczej przez konkretnego przedsiębiorcę i jednocześnie nie mógłby być wykorzystywany przez inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą o innym charakterze (zob. L. Etel, "Podatek od nieruchomości. Komentarz", LEX 2012). Naczelny Sąd Administracyjny podziela wyżej prezentowane poglądy co do omawianego pojęcia "względy techniczne". W tej sytuacji należy przyjąć, że zły stan techniczny spornej wyżej opisywanej tzw. "hali wachlarzowej", w szczególności brak jej pełnego pokrycia dachowego, brak dostępu do mediów, zawilgocone i zagrzybione ściany, nie użytkowanie jej od lat, nie wypełniają przesłanek pojęcia "względy techniczne", o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Należy odnotować, że Naczelny Sąd Administracyjnych w sprawach o sygn. akt II FSK 507/17 i 714/17 (wyroki z dnia 5 lutego 2019 r.) zaprezentował analogiczna ocenę prawną w odniesieniu do tożsamego stanu faktycznego w zakresie podatku od nieruchomości za lata 2010 i 2013.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną jako nie zasługującą na uwzględnienie i stosując przepisy art. 184 p.p.s.a., oraz będąc związany wnioskami skargi kasacyjnej, poprzez treść art. 183 § 1 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.