Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1634407

Orzeczenie
Sądu Najwyższego
z dnia 3 listopada 1936 r.
II C 1435/36

UZASADNIENIE

Uzasadnienie faktyczne

Nie uwzględnia się wniosku pozwanej o odrzucenie skargi kasacyjnej powódki na postanowienie sądu apelacyjnego, odmawiające jej przyznania prawa ubogich, jako rzekomo niedopuszczalnej dlatego, że wniosek o przyznanie prawa ubogich postawiła powódka w skardze kasacyjnej na wyrok sądu apelacyjnego, niedopuszczalnej w myśl art. 428 § 2 k.p.c. z powodu niedołączenia dowodu wpłacenia kaucji kasacyjnej.

W razie przyznania powódce prawa ubogich, skutki tego przyznania cofnęłyby się do czasu postawienia wniosku o przyznanie prawa ubogich. Nie może być zatem uznaną za niedopuszczalną skarga kasacyjna na wyrok z powodu niedołączenia dowodu wpłaty kaucji kasacyjnej przed prawomocnością odmowy prawa ubogich, a wobec tego dopuszczalną jest skarga kasacyjna na postanowienie odmawiające prawa ubogich.

Skardze tej, opartej na podstawie kasacyjnej z art. 426 pkt 1 k.p.c., a w szczególności na zarzucie niewłaściwego zastosowania art. 112 k.p.c., nie można odmówić słuszności.

Sąd apelacyjny ustalił na podstawie sprawozdania Komisariatu Policji Państwowej w Przemyślu z dnia 16 stycznia 1936 r., że powódka, mająca na utrzymaniu rodzinę składającą się z 6 osób, prowadzi sklep zegarmistrzowski z zapasem towarów wartości 1.000 zł, z którego ma dochód miesięczny 200 zł, zresztą zaś innego majątku ani dochodów nie ma.

Według tego sprawozdania, opłaca powódka z dochodu miesięcznego 200 zł czynsz za lokal sklepowy 90 zł i czynsz za mieszkanie 50 zł, tak że na utrzymanie rodziny pozostaje jej z tego dochodu 60 zł. Nie ulega zatem wątpliwości, że z dochodów swych nie jest powódka w stanie uiścić kaucji kasacyjnej i opłat sądowych od skargi kasacyjnej na wyrok w łącznej sumie 324 zł 50 gr.

Nie można też przyjąć, iżby powódka mogła powyższe opłaty uiścić przez uszczuplenie majątku, tj. przez wyzbycie się trzeciej części towarów, bez pozbawienia siebie i swej rodziny środków utrzymania, gdyż stanowiłoby to ruinę jedynego warsztatu jej pracy i zarobku. Niesłusznie zatem nie uznał sąd apelacyjny powódki jako zupełnie ubogiej w rozumieniu art. 112 k.p.c.

Wobec usprawiedliwionej podstawy kasacyjnej z art. 426 pkt 1 k.p.c. zmienił zatem Sąd Najwyższy zaskarżone postanowienie w myśl art. 439 k.p.c.

Kosztów postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy powódce nie przyznał, gdy postępowanie w sprawie przyznania prawa ubogich jest odrębnym od postępowania w sporze i niezawisłym od wyniku sporu, wobec czego przepisy k.p.c. o kosztach sporu nie mają zastosowania.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądu Najwyższego.