Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1620642

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 24 kwietnia 2013 r.
I SA/Wa 74/13

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Apostolidis.

Sędziowie WSA: Przemysław Żmich Tomasz Szmydt (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi H. G. i D.S. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia (...) października 2012 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość

1.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody (...) z dnia (...) czerwca 2012 r. nr (...);

2.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) października nr (...), po rozpatrzeniu odwołania H. G. i D. S., Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy decyzję Wojewody (...) z dnia (...) czerwca 2012 r. nr (...) orzekającą o ustaleniu na rzecz H. G. i D. S. odszkodowania w łącznej wysokości (...) zł, w tym na rzecz D. S. w kwocie (...) zł i na rzecz H.G. w kwocie (...) zł, za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K., obręb (...), oznaczonej jako działka nr (...) o pow. (...) ha, przeznaczonej pod rozbudowę drogi krajowej (...), a także o zobowiązaniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym ww. decyzja stanie się ostateczna.

Powyższa decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Decyzją z dnia (...) grudnia 2008 r. nr (...), utrzymaną w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z dnia (...) kwietnia 2009 r. nr (...), Wojewoda (...) orzekł o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej dla inwestycji polegającej na rozbudowie drogi krajowej (...) do parametrów drogi dwujezdniowej wraz z realizacją obiektów budowlanych, w tym infrastruktury technicznej, na odcinku obwodnicy K., na terenie miasta: K. i C. oraz gmin M., M., P., S.; pod którą przeznaczono m.in. nieruchomość położoną w K., obręb (...), oznaczoną jako działka nr (...) o pow. (...) ha.

Decyzją z dnia (...) marca 2010 r. nr (...), utrzymaną w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z dnia (...) lipca 2010 r. nr (...), Wojewoda (...) orzekł o ustaleniu na rzecz H. G. i D. S. odszkodowania w łącznej wysokości (...) zł za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości, jednocześnie zobowiązując Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna.

Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1728/10, po rozpoznaniu sprawy ze skargi D. S. i H. G. na powyższą decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) lipca 2010 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody (...) z dnia (...) marca 2010 r.

W uzasadnieniu wyroku Sąd zakwestionował prawidłowość sporządzenia operatu szacunkowego z dnia (...) grudnia 2009 r., poprzez błędny dobór nieruchomości porównawczych oraz błędne zastosowanie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 z późn. zm.), w tym brak podania przyczyn określenia wartości odtworzeniowej budynku i innych naniesień.

Następnie Wojewoda (...), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia (...) czerwca 2012 r. nr (...), orzekł o ustaleniu na rzecz H. G. i D. S. odszkodowania w łącznej wysokości (...) zł, w tym na rzecz D. S. w kwocie (...) zł i na rzecz H.G. w kwocie (...) zł, za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości oraz o zobowiązaniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym ww. decyzja stanie się ostateczna.

Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem H. G. i D. S. wniosły odwołanie, zarzucając naruszenie art. 134 i 135 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z § 36 ust. 1-4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego poprzez wybranie niewłaściwej metody szacowania bowiem, zdaniem stron, właściwsza dla ustalenia wartości rynkowej wywłaszczanej nieruchomości byłaby metoda kosztowa. Jak również naruszenie art. 153, art. 154, oraz art. 4 pkt 16 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez wadliwe utworzenie zbioru nieruchomości porównawczych. Jednocześnie wskazując na bezzasadny podział dla potrzeb wyceny wycenianej nieruchomości na dwie części niezgodnie ze stanem nieruchomości na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji.

Po rozpatrzeniu powyższego odwołania decyzją z dnia (...) października 2012 r. nr (...) Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy decyzję Wojewody (...) z dnia (...) czerwca 2012 r.

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w niniejszej sprawie podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa przedmiotową nieruchomość, stanowi operat szacunkowy z dnia (...) lutego 2012 r., sporządzony przez rzeczoznawców majątkowych A. S. oraz J. J. Biegłe ustaliły, że wyceniana nieruchomość zlokalizowana jest w zachodniej części miasta K., na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz usługowo-handlowej. Miejsce lokalizacji przedmiotu wyceny położone jest w strefie pośredniej miasta w odległości około (...) k.m. na północny zachód od centrum K. tuż przed granicą administracyjną miasta K. Działka usytuowana jest w pasie przeznaczonym pod rozbudowę drogi krajowej Nr (...). Położenie szczegółowe korzystne. Biegłe wskazały, iż przedmiotowa nieruchomość gruntowa zabudowana o powierzchni (...) m2 składa się z działki ewidencyjnej oznaczonej numerem (...). Działkę stanowią użytki budowlane i rolne. Teren działki równy, grunt na nieruchomości suchy. Dostępność komunikacyjna bardzo dobra, nieruchomość położona przy ulicy (...) - droga główna o nawierzchni asfaltowej. Uzbrojenie terenu częściowe - woda, energia elektryczna. Na wycenianej nieruchomości występują składniki budowlane i roślinne, tj. budynek mieszkalny, budynek gospodarczy (obora), kapliczka, garaż, trzy szopy, dwie wiaty, wzmocnienia i utwardzenia terenu, ogrodzenia, przyłącza (szambo, studnia). Na działce znajdują się również składniki roślinne w postaci nasadzeń drzew, krzewów i roślin ozdobnych oraz drzew i krzewów owocowych, które szczegółowo opisano w operacie szacunkowym. Badając przeznaczenie planistyczne wycenianej działki biegłe ustaliły, iż dla tego terenu nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Natomiast zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą nr (...) Rady Miejskiej w K. z dnia (...) października 2000 r. obszar ten przeznaczony jest pod drogi i leży w otoczeniu gruntów budowlanych. Po dokonanej analizie rynku lokalnego biegłe stwierdziły na badanym obszarze brak wystarczającej ilości transakcji sprzedaży nieruchomości drogowych zabudowanych, które spełniałyby kryterium podobieństwa do nieruchomości wycenianej. Na obszarze miasta K. zanotowały tylko 1 transakcję sprzedaży nieruchomości drogowej zabudowanej domem jednorodzinnym, co było niewystarczające do zbudowania zbioru transakcyjnego.

Minister podniósł, że na potrzeby wyceny przedmiotowej nieruchomości, opierając się na danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, stanowiących załącznik do operatu, osobno oszacowano część siedliskową - grunt o powierzchni (...) m2 wraz ze składnikami budowlanymi i roślinnymi znajdującymi się na tym gruncie oraz osobno część niebudowlaną - grunt o powierzchni (...) m2. Natomiast w procesie wyceny uwzględniono część zabudowaną jako zorganizowane siedlisko, dla którego wartość została określona w odniesieniu do 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego z uwzględnieniem innych zabudowań i obiektów budowlanych oraz nasadzeń roślinnych jako cechy "stan zagospodarowania nieruchomości". Wartość niezabudowanej części przedmiotowej nieruchomości określono z uwzględnieniem jej przeznaczenia przeważającego wśród gruntów przyległych.

Organ stwierdził, że do wyceny części siedliskowej gruntu wraz z naniesieniami wyselekcjonowano 14 transakcji nieruchomościami zabudowanymi budynkami mieszkalnymi, w przedziale cenowym od 2000 zł do 7000 zł za 1 m2, położonymi w strefie pośredniej i peryferyjnej miasta K., zaistniałych w latach 2010 - 2011, które zestawiono w tabeli na str. 16-17 operatu. Podniósł, że w wyniku analizy rynku ustalono cechy i ich wagi mające wpływ na wartość rynkową nieruchomości zabudowanych. Przyjęte zostały następujące cechy i ich wagi: lokalizacja (strefa) - 10%, położenie szczegółowe - 25%, uzbrojenie terenu - 10%, wielkość działki 10%, stan techniczny budynku, jakość wykonawstwa - 20%, stan zagospodarowania nieruchomości 15%, dostępność komunikacyjna - 10%. Dokonano również charakterystyki przyjętych cech rynkowych. Z przyjętego zbioru wybrano transakcję o cenie minimalnej i cenie maksymalnej oraz dokonano ich charakterystyki. W dalszej kolejności obliczono cenę średnią dla 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, którą następnie skorygowano o wartości współczynników korygujących z uwzględnieniem cech rynkowych i obliczono wartość 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego na kwotę (...) zł. Podano, iż wartość ta obejmuje również wartość gruntu o powierzchni (...) m2 wraz ze składnikami budowlanymi i roślinnymi znajdującymi się na tym gruncie oraz towarzyszącą im infrastrukturą.

Natomiast dla potrzeb wyceny części niezabudowanej gruntu wybrano 12 transakcji nieruchomościami niezabudowanymi, w przedziale cenowym od 89,23 zł do 262,54 zł za 1 m2, położonymi w zachodniej części miasta K., zawartymi w latach 2010 - 2011, które zestawiono w tabeli na str. 18 operatu. W wyniku analizy rynku ustalono cechy i ich wagi mające wpływ na wartość rynkową nieruchomości zabudowanych. Przyjęte zostały następujące cechy i ich wagi: położenie szczegółowe 40%, dostępność wyposażenia terenu w urządzenia infrastruktury technicznej - 15%, dostępność komunikacyjna - 15%, powierzchnia nieruchomości - 15%, kształt nieruchomości - 15%. Dokonano również charakterystyki przyjętych cech rynkowych. Z przyjętego zbioru wybrano transakcję o cenie minimalnej i cenie maksymalnej oraz dokonano ich charakterystyki. W dalszej kolejności obliczono cenę średnią dla 1 m2 gruntu, którą następnie skorygowano o wartości współczynników korygujących z uwzględnieniem cech rynkowych i obliczono wartość gruntu niezabudowanego na kwotę (...) zł.

Konkludując organ stwierdził, że zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy, w tym w szczególności operat szacunkowy z dnia (...) lutego 2012 r. zawiera wszystkie elementy wymagane powyższymi przepisami. Zdaniem Ministra biegłe prawidłowo zastosowały procedurę wyceny określoną w § 36 ust. 4 rozporządzenia z dnia 21 września 2004 r. Wobec braku możliwości wykorzystania do wyceny transakcji drogowych, do porównań przyjęte zostały nieruchomości o przeznaczeniu przeważającym wśród gruntów przyległych. Autorki operatu wyczerpująco wyjaśniły przyjęty przez nie wybór metody szacowania nieruchomości oraz szczegółowo scharakteryzowały przyjęty rynek transakcyjny. Zatem w ocenie organu opinia biegłych spełnia wszystkie wymogi formalne określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. i opiera się na prawidłowych danych dotyczących szacowanej nieruchomości, właściwym doborze nieruchomości podobnych oraz właściwym ustaleniu współczynników korygujących. Operat szacunkowy nie zawiera zatem wad powodujących naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego.

Jednocześnie stwierdził, że z uwagi na okoliczność, że H. G. zamieszkiwała w budynku mieszkalnym znajdującym się na przejętej pod inwestycję drogową nieruchomości, stosownie do art. 18 ust. 1f ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. odszkodowanie jej przyznane zostało powiększone o kwotę 10.000 zł.

Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w odwołaniu dotyczących sporządzonego operatu szacunkowego, organ wskazał, iż w piśmie nadesłanym do Wojewody w dniu (...) maja 2012 r. autorki operatu szacunkowego dodatkowo wyjaśniły sposób określenia wartości nieruchomości, wybór metody szacowania, uzasadniły konieczność odrębnego oszacowania nieruchomości z podziałem na część zabudowaną i część niezabudowaną. Ponadto wskazały na sposób doboru nieruchomości porównawczych z uwzględnieniem położenia przedmiotu wyceny oraz przeznaczenia przeważającego wśród gruntów przyległych. A w odniesieniu zarzutu dotyczącego powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego biegłe wskazały, iż poprzednia wycena dotyczyła metody odtworzeniowej i wówczas przy wycenie budynków znajdujących się na nieruchomości jednostką porównawczą była powierzchnia ogólna. Wyjaśniono, iż zastosowana poprzednio metoda wyceny, była zresztą kwestionowana przez dotychczasowe właścicielki, również Sąd uznał, iż jeśli jest to możliwe na danym rynku, należy określić wartość rynkową nieruchomości. Zatem podporządkowując się zaleceniom Sądu taki sposób wyceny został zastosowany. Jednocześnie organ zgodził się z opinią biegłych, że przy obrocie nieruchomościami zabudowanymi budynkami mieszkalnymi jednostką odniesienia jest 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, zatem nie jest możliwe przyjęcie do obliczeń powierzchni ogólnej, jak to proponują dotychczasowe właścicielki nieruchomości.

Na powyższą decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej H. G. i D. S. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie:

1.

art. 151 ust. 1, art. 153 ust. 1 i art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz § 36 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego, a także w związku z art. 7 i 77 k.p.a. polegające na braku dokładnego i wszechstronnego zgromadzenia oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym w zakresie wyboru metody szacowania wywłaszczonej nieruchomości tj. podejścia porównawczego metody korygowania ceny średniej w sytuacji, gdy z treści operatu rzeczoznawców wynikało, że brak jest na badanym rynku ograniczonym w sposób nieuprawniony tylko do strefy peryferyjnej miasta K. transakcji sprzedaży nieruchomości zabudowanych przeznaczonych pod drogi, które spełniałyby kryterium podobieństwa do nieruchomości wycenianej ale i także możliwości utworzenia adekwatnego zbioru nieruchomości porównywalnych z nieruchomością wycenianą, co uzasadniało zastosowanie metody kosztowej wyceny nieruchomości jako właściwej dla potrzeb ustalenia wartości rynkowej wycenianej nieruchomości w niniejszej sprawie, a od której rzeczoznawcy odstąpiły w operacie szacunkowym z dnia (...) lutego 2012 r., doprowadzając w ten sposób do wadliwego ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną działkę nr (...) przez Wojewodę (...) i podtrzymanego przez organ II instancji;

2.

art. 153 p.p.s.a. polegające na nieprawidłowym uwzględnieniu przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 8 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1728/10, co do dalszego postępowania w sprawie, tj. zaakceptowania przez organ dokonanej przez biegłe zmiany metody szacowania nieruchomości z metody odtworzeniowej na metodę porównawczą, podczas gdy Sąd nie nakazywał zmiany metody szacowania a jedynie wskazywał jaki powinien być właściwy sposób dochodzenia do wyboru zastosowanej metody wyceny oraz poprawnego sporządzenia zbioru reprezentatywnego nieruchomości podobnych do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny;

3.

art. 135, art. 153 ust. 1, art. 154 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 16 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. polegający na zastosowaniu nieadekwatnych w stosunku do stanu nieruchomości szacowanej dwóch zbiorów nieruchomości porównawczych poprzez ich niewłaściwy dobór, które nie są nieruchomościami podobnymi do wycenianej ani z uwagi na położenie, powierzchnię fizyczną jeśli chodzi o nieruchomości niezabudowane i powierzchnię użytkową odnośnie nieruchomości zabudowanych, stan zagospodarowania, stan techniczno-użytkowy, stan otoczenia co doprowadziło do wadliwego określenia wartości rynkowej działki nr (...) i następnie odszkodowania za nią;

4.

art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. polegający na nie zastosowaniu się do wytycznych zawartych w wyroku z dnia 8 kwietnia 2011 r., tj. nie przeanalizowaniu przez Ministra całości dostępnych dokumentów i nie przeprowadzenia innych dowodów w sprawie, w szczególności nie uwzględnienie wniosku dowodowego skarżących co do wyznaczenia innego rzeczoznawcy, co skutkowało wydaniem decyzji bez uprzedniego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy i wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego w szczególności operatu szacunkowego z dnia (...) lutego 2012 r. w aspekcie podnoszonych przez nas zarzutów;

5.

art. 7, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. i art. 134 § 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. oraz § 36 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. poprzez nierozpatrzenie w sposób dokładny i mając na względzie nie tylko interes społeczny ale słuszny interes strony naszych zarzutów wniesionych w postępowaniu odwoławczym od decyzji Wojewody w zakresie wadliwego określenia wartości rynkowej szacowanej nieruchomości, podziału rynku lokalnego na strefy, a nieruchomości szacowanej na dwie części niezgodnie z stanem tej nieruchomości na dzień wydania decyzji lokalizacyjnej drogi publicznej, tj. (...) grudnia 2008 r., a zwłaszcza co do określenia powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, bez dostatecznego uzasadnienia nieuwzględnienia naszych zarzutów w zaskarżonej decyzji i wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek tego rozstrzygnięcia jako wynik samodzielnej analizy i oceny zebranego materiału dowodowego przez organ odwoławczy;

6.

art. 21 ust. 2 w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej polegające na wywłaszczeniu nas z prawa własności działki nr (...) położonej w K. przy ul. (...) bez słusznego odszkodowania.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody (...).

W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przy czym w pierwszej kolejności Sąd z urzędu bada, czy kwestionowany akt nie jest dotknięty jedną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. oraz czy przy rozpoznawaniu i rozstrzyganiu sprawy nie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Dokonując powyższej oceny Sąd nie jest związany ani treścią zarzutów zawartych w skardze, ani jej wnioskami czy też powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach tych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych względów niż w niej podniesione.

W ocenie Sądu Wojewoda (...) wydając decyzję z dnia (...) czerwca 2012 r. nr (...) naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 24 § 1 pkt 5, poprzez wydanie decyzji przez tą samą osobę, która brała udział w wydaniu decyzji po ponownym rozpatrzeniu wniosku o ustalenie odszkodowania, w wyniku uchylenia poprzednio wydanych decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1728/10.

Zgodnie bowiem z treścią art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Bezspornie celem takiej regulacji było uniknięcie sytuacji, gdy treść zaskarżonej decyzji wydanej przez pracownika z upoważnienia organu, mogłaby być zdeterminowana wcześniejszym doświadczeniem tej osoby wynikającym z dotychczasowego udziału w postępowaniu administracyjnym. Pracownik, który raz już uczestniczył w czynnościach procesowych, ma przez to ugruntowane poglądy zarówno na stan faktyczny, jak i na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Może to z kolei nasuwać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu.

Celem zaś tej regulacji, jak podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie, jest uniknięcie sytuacji, gdy treść zaskarżonej decyzji wydanej przez pracownika z upoważnienia organu, mogłaby być zdeterminowana wcześniejszym doświadczeniem tej osoby wynikającym z dotychczasowego udziału w postępowaniu administracyjnym. Pracownik, który raz już uczestniczył w czynnościach procesowych, ma wszak ugruntowane poglądy zarówno na stan faktyczny, jak i na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Może to z kolei nasuwać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu (por. uchwała 7 sędziów NSA z 22 lutego 2007 r. II GPS 2/06, publ. ONSAiWSA 2007/3/61 wraz z glosą aprobującą W. Chróścielewskiego, publ. ZNSA 2007/3/137). Nie budzi więc wątpliwości Sądu, że ratio legis omawianego przepisu pozostaje także aktualne w sprawie, która jest rozpatrywana ponownie przez organ administracji publicznej po uchyleniu przez Sąd decyzji wydawanych w sprawie. Także bowiem przy tego typu rozstrzygnięciach istnieje konieczność zapewnienia jednostce wszelkich gwarancji procesowych, determinujących rozpoznanie jej sprawy w sposób bezstronny. Zważyć przy tym należy, że wyłączenie pracownika od rozpoznania sprawy, w której brał udział w wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia jest obligatoryjne. Wskazuje na to, użyty przez ustawodawcę w redakcji tego przepisu zwrot "podlega wyłączeniu". Przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie ma zastosowania jedynie do osoby piastującej funkcję ministra, w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a., w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 k.p.a. (por. uchwała 7 sędziów NSA z 20 maja 2010 r. I OPS 13/09, publ. ONSAiWSA 2010/5/82; wyrok NSA z 31 marca 2011 r. I OSK 799/10, Lex nr 1079832).

Tymczasem w przedmiotowej sprawie zarówno decyzja z dnia (...) marca 2010 r., wydana po rozpatrzeniu wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o ustalenie odszkodowania za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa prawa własności przedmiotowej nieruchomości, jak również decyzja z dnia (...) czerwca 2012 r., wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy w związku z uchyleniem poprzednio wydanych decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2011 r., podpisała ta sama, działająca z upoważnienia Wojewody (...) Dyrektor Wydziału Infrastruktury i Geodezji H. M. Bezsporne jest przy tym, że nie jest ona piastunem funkcji Wojewody (...), ale jedynie pracownikiem urzędu obsługującego wojewodę. Wydanie zaś decyzji w postępowaniu administracyjnym, w którym brał udział pracownik podlegający wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., oznacza nie tylko naruszenie dyspozycji normy prawnej zawartej w tym przepisie, ale stanowi również kwalifikowaną wadę postępowania administracyjnego, stanowiącą podstawę do jego wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. Taki stan rzeczy powoduje, że niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów, Sąd zobligowany jest do uchylenia obarczonej taką wadą decyzji. Jednocześnie stwierdzić należy, że zaskarżoną decyzją z dnia (...) października 2012 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Wojewody (...), utrzymał w mocy decyzję wydaną z naruszeniem przepisów postępowania, w ten sposób naruszył przepisy art. 138 § 2 k.p.a., które nakazują uchylenie niniejszego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Wada postępowania opisana powyższej jest przy tym na tyle istotna, że bezprzedmiotowym jest na obecnym etapie postępowania badanie zgodności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z innymi przepisami postępowania, czy też prawem materialnym i odnoszenie się w tym kontekście do sformułowanych w skardze zarzutów.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy administracji winny zastosować się do wskazań wynikających z niniejszego wyroku, a zatem rozpatrzyć jeszcze raz sprawę objętą wnioskiem o ustalenie odszkodowania, tyle że bez udziału pracowników organu, którzy uprzednio brali udział w wydaniu decyzji z dnia (...) czerwca 2012 r.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.