I SA/Wa 467/19 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3099239

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 marca 2020 r. I SA/Wa 467/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska.

Sędziowie WSA: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Iwona Kosińska (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. G. na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia (...) lutego 2019 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Minister Inwestycji i Rozwoju postanowieniem z dnia (...) lutego 2019 r. (...), po rozpatrzeniu zażalenia K. G., utrzymał w mocy postanowienie Wojewody (...) z dnia (...) listopada 2018 r. nr (...) odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody (...) z dnia (...) sierpnia 2017 r. znak (...) stwierdzającą nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat (...), z mocy prawa, własności nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr (...) o pow. (...) ha, utworzonej z pgr. (...), zajętej pod fragment drogi powiatowej nr (...).

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) sierpnia 2017 r. stwierdził nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat (...), z mocy prawa, własności nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr (...) o pow. (...) ha, utworzonej z pgr. (...), zajętej pod fragment drogi powiatowej nr (...). Wnioskiem z dnia 9 listopada 2018 r. (data nadania 15 listopada 2018 r.) K.G. reprezentowany przez S. G., powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody (...) z (...) sierpnia 2017 r. Postanowieniem z dnia (...) listopada 2018 r. Wojewoda (...) odmówił wznowienia wnioskowanego postępowania.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, K. G. wniósł zażalenie. Po jego rozpatrzeniu organ II instancji stwierdził, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu zajętego stanowiska Minister, odwołując się do odpowiednich przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz orzecznictwa sądów administracyjnych, wyjaśnił charakter prawny instytucji wznowienia postępowania administracyjnego oraz przesłanki i zasady wznawiania postępowania administracyjnego. Wskazał, że skarżący we wniosku o wznowienie postępowania jako podstawę wznowienia wskazał art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Organ odwoławczy wyjaśnił, że pierwsza faza postępowania o wznowienie postępowania administracyjnego polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. i art. 145a k.p.a. i czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 k.p.a. i art. 145a § 2 k.p.a., przy czym organ administracji obowiązany jest z urzędu badać, czy został zachowany termin określony w art. 148 k.p.a. i art. 145a § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. termin jednego miesiąca do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nie ma znaczenia, od kogo strona powzięła wiadomość o treści decyzji. Informacja ta może więc pochodzić zarówno od organu, który decyzję wydał, jak również z dowolnego innego źródła, aby tylko wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie. Aby strona mogła wnieść podanie o wznowienie ze skutkiem prawnym, winna udowodnić okoliczności wskazujące na dotrzymanie tych terminów, organ natomiast winien dokonać swobodnej oceny tych dowodów. Innymi słowy, strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Przesłanka braku winy strony oznacza sytuację, gdy nie została ona zawiadomiona o wszczęciu postępowania lub nie została dopuszczona do udziału w istotnych czynnościach procesowych, albo nie mogła w nich brać udziału z powodów od niej niezależnych. Mając na uwadze powyższe, Minister uznał, że brak jest przesłanek świadczących o stosowaniu przez organ prowadzący postępowanie zamierzonych działań, w celu uniemożliwienia stronom czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu.

We wniosku z dnia 19 listopada 2018 r. wnioskodawca wskazał, że zorientował się co do pozbawienia go własności ww. działki dopiero w miesiącu grudniu 2017 r., gdy został wezwany do Sądu Rejonowego w celem uczestnictwa w postępowaniu zainicjowanym pozwem Powiatu dotyczącym przedmiotowej nieruchomości. Tymczasem ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Wojewody z dnia (...) sierpnia 2017 r. wynika, że przedmiotowa decyzja została skutecznie doręczona wnioskodawcy za pokwitowaniem, przez operatora pocztowego w dniu 1 września 2017 r. Rozpatrując czas, jaki upłynął pomiędzy dniem powzięcia informacji o wydaniu przez Wojewodę decyzji z dnia (...) sierpnia 2017 r. (doręczenie w dniu 1 września 2017 r.), a dniem złożenia wniosku o wznowienie postępowania (data nadania wniosku w dniu 15 listopada 2018 r.), należy uznać, że strona złożyła przedmiotowy wniosek z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. Prawidłowo w tej sytuacji przyjął organ I instancji, że nie został zachowany miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienia przedmiotowego postępowania. Wznowienie postępowania na wniosek strony, pomimo uchybienia przez nią terminu do złożenia wniosku, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., albowiem godzi w zasadę ogólną trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.

Odnosząc się do zarzutów wskazanych w zażaleniu dotyczących stanu psychofizycznego wnioskującego, Minister wskazał, że strona nie przedstawiła żadnego dokumentu potwierdzającego ww. okoliczności. Z akt sprawy nie wynika również, aby K. G. został ubezwłasnowolniony, a S. G. został jego opiekunem prawnym. Ponadto z akt sprawy wynika, że K. G. i reprezentujący go S. G. zamieszkują pod tym samym adresem, zatem także S. G. miał możliwość zapoznania się z doręczoną decyzją. Mając na uwadze zasadność podjętego przez Wojewodę rozstrzygnięcia, Minister utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył K. G. W uzasadnieniu wyjaśnił, że nie zgadza się ze stanowiskiem Ministra. Według wyjaśnień pełnomocnika skarżącego jego brat poza decyzjami dotyczącymi ustalenia wysokości świadczenia rentowego oraz dwoma kartami informacyjnymi leczenia szpitalnego nie posiada dokumentacji potwierdzających stan jego zdrowia psychicznego, ale pełnomocnik, gdyby wiedział, że są one potrzebne, to by zwrócił się do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, aby uzyskać kopie stosownej dokumentacji wskazującej na niepełnosprawność psychiczną skarżącego. Zdaniem pełnomocnika skarżący niezawinienie nie brał udziału w kwestionowanym postępowaniu administracyjnym. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego przedstawił dotychczasowy stan postępowania oraz argumenty na poparcie zasadności postawionych zarzutów. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nakazanie Wojewodzie wznowienie kwestionowanego postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi.

W rozpoznawanej sprawie skarżący, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody (...) z dnia (...) sierpnia 2017 r. nr (...) stwierdzającą nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat (...), z mocy prawa, własności nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr (...) o powierzchni (...) ha, utworzonej z parceli gruntowej nr (...), zajętej pod fragment drogi powiatowej.

Wyjaśnić zatem należy, że zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jednakże zgodnie z treścią art. 148 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.

Jak wynika z akt sprawy skarżący, dowiedział się o wydanej decyzji Wojewody w dniu, w którym własnoręcznie potwierdził odbiór tej decyzji, czyli w dniu 1 września 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). W ocenie Sądu należy uznać, że w tym dniu skarżący dowiedział się o okoliczności ewentualnie stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zatem określony w art. 148 k.p.a. ustawowy, miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego minął w dniu 1 października 2017 r. Skarżący złożył natomiast swój wniosek dopiero w dniu 16 listopada 2018 r., czyli przeszło 13 miesięcy po terminie. Nawet gdyby przyjąć stanowisko skarżącego, że o fakcie wydania przez Wojewodę decyzji z dnia (...) sierpnia 2017 r. dowiedział się dopiero, kiedy został wezwany do Sądu Rejonowego, czyli jak stwierdził sam skarżący we wniosku o wznowienie postępowania, w grudniu 2017 r. (strona druga wniosku), to i tak składając przedmiotowy wniosek dopiero po 11 miesiącach, czyli dnia 16 listopada 2018 r. (zgodnie z treścią prezentaty znajdującej się na wniosku), uchybił miesięcznemu terminowi o którym mowa w art. 148 k.p.a.

W tej sytuacji organy orzekające prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody z dnia (...) sierpnia 2017 r.

Na zakończenie zwrócić należy uwagę, że swoich twierdzeń dotyczących stanu zdrowotnego skarżący nie poparł żadnymi dowodami. Także do złożonej do Sądu skargi skarżący takich dowodów nie załączył. W aktach sprawy brak jest także jakichkolwiek dokumentów, które wskazywałyby, że skarżący został ubezwłasnowolniony, a jego brat jest jego prawnym opiekunem. Dodatkowo podkreślić należy, że zamieszkują razem, pod tym samym adresem, co umożliwiało bratu skarżącego wyjaśnienie mu skutków prawnych doręczonej decyzji administracyjnej. W szczególności brat skarżącego wiedział co najmniej o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie przejęcia przedmiotowej działki zajętej pod drogę, ponieważ to jego podpis znajduje się na załączonym do akt sprawy zwrotnym potwierdzeniu odbioru zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia własności nieruchomości (działki nr (...)) na rzecz Powiatu, adresowanego do skarżącego. Kwestie te, dotyczące faktycznych możliwości brania udziału w postępowaniu przez skarżącego, mogłyby podlegać analizie dopiero w sytuacji, w której podanie o wznowienie byłoby złożone z zachowaniem ustawowego terminu.

Podsumowując Sąd uznał, że z analizy akt sprawy wynika, że postępowanie zakończone zaskarżonym postanowieniem Ministra zostało przeprowadzone wnikliwie, z zachowaniem reguł postępowania określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Materiał dowodowy w sprawie został dostatecznie zebrany. Wyjaśnione zostały także wszystkie okoliczności istotne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Także w zgodzie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. organ przedstawił swoje stanowisko w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325) orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.