Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1090430

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z dnia 19 października 2011 r.
I SA/Gd 930/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.).

Sędziowie NSA: Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 października 2011 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 lipca 2011 r. nr (...) w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005 r. oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 17 grudnia 2010 r. określającą A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (zwanej dalej Spółką) zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2005 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w złożonej korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości za 2005 r. Spółka wskazała grunty o powierzchni 163,45 m2 oraz budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o wartości 23.844.966,19 zł W korekcie tej Spółka wyłączyła z przedmiotu opodatkowania budowle o wartości 62.711.096 zł, powołując się na zwolnienie z opodatkowania wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), zwanej dalej "u.p.o.l.", a mianowicie budowle infrastruktury portowej oraz zajęte pod nie grunty ((...)).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podobnie jako organ pierwszej instancji, nie podzieliło stanowiska Spółki uznając, że zwolnienie od podatku przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w odniesieniu do wskazanych budowli nie przysługuje. Organ stwierdził, że powyższe zwolnienie odnosi się do budowli infrastruktury portowej i zajętych pod nie gruntów, a wskazane przez Spółkę nieruchomości do tej kategorii nie należą. Odwołując się do definicji pojęć zawartych w ustawie z 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2002 r. Nr 110 poz. 967 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o portach i przystaniach morskich", organ przytoczył treść art. 2 pkt 4 tej ustawy, zgodnie z którym przez infrastrukturę portową rozumie się znajdujące się w granicach portu lub przystani morskiej akweny portowe oraz ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje związane z funkcjonowaniem portu przeznaczone do wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5. Przepis ten z kolei stanowi, że przedmiot działalności przedsiębiorstwa podmiotu zarządzającego obejmuje w szczególności świadczenie usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej. Organ podniósł, że obiekty wykazane przez Spółkę są wprawdzie budowlami w rozumieniu prawa budowlanego oraz położone są w granicach portu morskiego w G., jednakże nie są przeznaczone do świadczenia usług przez podmiot zarządzający tym portem, którym jest B Spółka Akcyjna, utworzony na podstawie ustawy o portach i przystaniach morskich. Z materiału dowodowego sprawy, w tym umowy dzierżawy oraz informacji o strukturze Spółki i jej ofercie handlowej wynika, że posiadane i wybudowane przez podatnika budowle są przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na przeładunku ropy naftowej i paliw płynnych. Tego przedmiotu działalności przedsiębiorstwa nie sposób zaliczyć do zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich.

Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że wykazane w korekcie deklaracji budowle nie cechują się przymiotem budowli przeznaczonych do wykonywania przez podmiot zarządzający portem (B Spółka Akcyjna) zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich (tj. świadczenia usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej). Tym samym przedmiotowe budowle i zajęte pod nie grunty - zdaniem organu - nie są objęte zwolnieniem podatkowym przewidzianym w art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Wobec powyższego organ odwoławczy za bezprzedmiotowe uznał rozpatrywanie zarzutów zawartych w odwołaniu dotyczących pozostałych przesłanek wynikających z powyższego przepisu, w tym kwestii ogólnodostępności budowli.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z decyzją ja poprzedzającą, zarzucając naruszenie przepisów:

-

art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 210 § 1 pkt 1 w zw. z art. 235, art. 207 § 1 i § 2 w zw. z art. 210 § 1 pkt 5 i 6 Ordynacji podatkowej polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych w sprawie okoliczności i zaniechaniu zebrania i rozpoznania całego materiału dowodowego, prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę zaufania do organów podatkowych, nieodniesienie się do kwestii ogólnodostępności budowli i wskazanie w sentencji rozstrzygnięcia nieistniejących przepisów;

-

art. 7 ust. 1 pkt 2 i art. 6 ust. 3 u.p.o.l., art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich, art. 92 i 217 Konstytucji RP poprzez odmowę zastosowania zwolnienia podatkowego od budowli infrastruktury portowej.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. zwolnienie podatkowe ma charakter przedmiotowy, wobec czego o zaliczeniu budowli do infrastruktury portowej decyduje wyłącznie rodzaj budowli, a nie to, w czyim posiadaniu budowla ta pozostaje. Wynikająca z art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich przesłanka "wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań dotyczących świadczenia usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej" nie jest tożsama z przesłanką "świadczenia przez podmiot zarządzający usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej". Skarżąca podkreśliła, że obiekty znajdujące się w obrębie (...) zostały zaliczone do infrastruktury portowej Portu Morskiego G., zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2010 r., a wcześniej Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 3 marca 2005 r.

W dopowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy skarżąca Spółka dzierżawi grunty, na których posadowione są budowle służące Spółce w działalności polegającej na przeładunku ropy naftowej i paliw płynnych (stanowiska przeładunku paliw "T" i "R" znajdujące się w obrębie (...)). Obiekty te położone są w granicach morskiego portu handlowego w G., określonych rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 23 listopada 1998 r. w sprawie ustalenia granicy od strony lądu portu morskiego w Gdańsku (Dz. U. Nr 146, poz. 960).

Spór w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy wykazane przez Spółkę w koreckie deklaracji na podatek od nieruchomości za 2005 r. grunty i budowle, znajdujące się w obrębie (...), objęte są zwolnieniem od podatku od nieruchomości przewidzianym w art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Przepis ten przewiduje zwolnienie od podatku od nieruchomości budowli infrastruktury portowej oraz budowli infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich oraz zajętych pod nie gruntów. Ponieważ ustawa podatkowa nie definiuje ww. pojęć, zasadne było określenie tych pojęć na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich. Zgodnie z art. 2 pkt 4 tej ustawy infrastruktura portowa to znajdujące się w granicach portu lub przystani morskiej akweny portowe oraz ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje, związane z funkcjonowaniem portu, przeznaczone do wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5, tj. świadczenia usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej.

Powyższe zwolnienie, o którym mowa w art. 2 pkt 4 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich, które to przepisy współtworzą ulgę podatkową wraz z podstawowym w tym zakresie art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., ma ewidentnie charakter przedmiotowo-podmiotowy. Ten podmiotowy charakter wynika z zawartego w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich sformułowania "przeznaczone do wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5", czyli zadań polegających na świadczeniu usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej. Pojęcie infrastruktury portowej na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych należy wiązać z przeznaczeniem ich do wykonywania zadań podmiotu zarządzającego portem polegających na świadczeniu usług związanych z korzystaniem z nich. Tym samym zadań tych nie może wykonywać inny podmiot i nie korzysta on z tego powodu ze zwolnienia podatkowego. Taki też pogląd został wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 5 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 435/10, z dnia 10 grudnia 2008 r., sygn. akt II FSK 558/08, (niepublik. dostępne w internecie) oraz w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt II FSK 996/07, (opublik. ONSAiWSA 2009/2/42, POP 2008/4/59), który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.

Ze stanu faktycznego sprawy ustalonego i ocenionego przez organy nie wynika, że w analizowanym okresie podatkowym skarżąca była podmiotem, który, na podstawie określonego tytułu prawnego, wykonywał w ramach zarządzania portem zadania w postaci świadczenia usług związanych z korzystaniem infrastruktury portowej w rozumieniu art. 2 pkt 4 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich, ani że usługi te na spornym terenie wykonywane były przez podmiot zarządzający portem, tj. B S.A. Dlatego też korzystanie przez skarżącą z infrastruktury portowej nie może być traktowane jako świadczenie usług przez podmiot zarządzający portem.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, że jak przyjmuje się w doktrynie i w orzecznictwie przepisy przewidujące ulgę i zwolnienia, jako wyjątki od zasady powszechności opodatkowania, muszą być interpretowane ściśle - nie mogą przedmiotem wykładni rozszerzającej. Nie jest też możliwe dokonywanie interpretacji przepisów z uwzględnieniem specyfiki działalności podatnika, jak chciałaby tego strona skarżąca. Dlatego też nie można podzielić stanowiska strony skarżącej o stricte przedmiotowym charakterze zwolnienia wynikającego z art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., nie uwzględnia ono bowiem treści współtworzących tę ulgę podatkową art. 2 pkt 4 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich.

Strona skarżąca zarzuciła także, że sporne obiekty zostały zaliczone do infrastruktury portowej na podstawie przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 marca 2005 r. w sprawie określenia akwenów portowych oraz ogólnodostępnych obiektów, urządzeń i instalacji wchodzących w skład infrastruktury portowej dla portów o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej (Dz. U. z 2005 r. Nr 42, poz. 407). Rozporządzenie to wydane zostało na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy o portach i przystaniach morskich, stanowiącego, iż minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, obiekty, urządzenia i instalacje wchodzące w skład infrastruktury zapewniającej dostęp do portu o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej z uwzględnieniem usytuowania obiektów, urządzeń i instalacji oraz w zależności od ich rodzaju, ilości lub wymiarów. Przepisy zatem tego rozporządzenia muszą być uwzględniane przy badaniu istnienia przesłanki ogólnodostępności budowli. Sam fakt natomiast zaliczenia w powyższym akcie prawnym danych budowli do infrastruktury portowej nie oznacza jeszcze automatycznego przyznania zwolnienia od podatku od nieruchomości, konieczne jest bowiem spełnienie także innych przesłanek wynikających z art. 2 pkt 4 i art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 grudnia 2008 r., II FSK 558/08, na podstawie unormowania wynikającego z art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 2 pkt 4 i art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich, samo uprawnione posiadanie obiektów wskazanych w części początkowej art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., w oderwaniu od realizacji ich definicji oraz funkcji opisanych w art. 2 pkt 4 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich, nie uprawnia do dochodzonej przez stronę ulgi podatkowej.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów Konstytucji RP podkreślić należy, że są one bezzasadne. Art. 217 Konstytucji RP stanowi, iż nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy. Przepis ten nie został w sprawie naruszony. W rozpoznawanej sprawie nie został także naruszony art. 32 Konstytucji RP, albowiem nie sposób przyjąć, by organ zarządzający portem i podmiot gospodarczy (spółka akcyjna) mogli być uznani za charakteryzujący się w równym stopniu daną cechą relewantną. Ten pierwszy nie jest podmiotem gospodarczym, przedsiębiorcą, nawet gdy przyjmie się, że świadczenie usług z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich ma charakter działalności gospodarczej. Zwrócić bowiem uwagę trzeba na to, że jego możliwości prowadzenia takiej działalności są ściśle określone, co wprost stwierdza art. 7 ust. 2 ustawy o portach i przystaniach morskich. Nie są to więc podmioty charakteryzujące się podobnymi cechami, a ich zróżnicowanie uzasadnia nierówne ich traktowanie na płaszczyźnie zwolnienia podatkowego (zob. np. wyrok TK z dnia 16 grudnia 1997 r., K 8/97. OTK 1997, nr 5-6, poz. 70).

Za bezzasadne Sąd uznał także zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej, w tym naruszenia zasad postępowania określonych w art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Wskazane przepisy obligują organ podatkowy do podjęcia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego sprawy. Z uzasadnienia skargi nie wynika, z czym konkretnie strona skarżąca wiąże zarzuty naruszenia przez organ pierwszej instancji (Prezydenta Miasta) powyższych przepisów, tj. jakich dowodów organ nie przeprowadził, mimo że jej zdaniem powinien był, czy też jakie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia pominął. Stąd za wystarczające należy uznać wskazanie, że w ocenie Sądu organ podatkowy w niniejszej sprawie przeprowadził szczegółowe postępowanie wyjaśniające i zgromadził pełny materiał dowodowy (m.in. umowa dzierżawy, informacje o strukturze Spółki i jej ofercie handlowej) pozwalający na poczynienie ustaleń faktycznych. Zgromadzone zaś dowody wszechstronnie ocenił zgodnie z art. 187 Ordynacji podatkowej, czego potwierdzeniem jest szczegółowe i analityczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji. W rozumowaniu organów podatkowych nie można dopatrywać się żadnego błędu, który by wskazywał na naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej, wprowadzającego zasadę swobodnej oceny dowodów.

Bezzasadny jest kolejny zarzut dotyczący naruszenia zasady zaufania wynikającej z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. Zarzut ten strona skarżąca uzasadnia wszczęciem postępowania podatkowego trzy miesiące przed upływem okresu przedawnienia zobowiązania, szybkością postępowania i niezwłocznym wykonaniem decyzji - słowem, niedopuszczeniem przez organ do przedawnienia zobowiązania. Wbrew zarzutom skargi takie działanie organu podatkowego nie narusza zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Należy podkreślić, że zasada szybkości postępowania jest także zasadą ogólną postępowania podatkowego, wyrażoną w art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, nakazującego organom działać w sprawie wnikliwie i szybko. Strona skarżąca poza gołosłownym stwierdzeniem, że postępowanie podatkowe było prowadzone nieprawidłowo i nierzetelnie, z naruszeniem jej praw do obrony, nie wskazała żadnych konkretnych okoliczności, na których to stwierdzenie opiera. W tej sytuacji nie sposób uznać, że sam fakt wszczęcia postępowania tuż przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania stanowił jakiekolwiek naruszenie praw strony.

Bezzasadne są także zarzuty niewyjaśnienia kwestii ogólnodostępności obiektów, urządzeń i instalacji znajdujących się na spornym terenie (...). Słusznie wskazał organ odwoławczy, że wszystkie przesłanki wymienione w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich muszą być spełnione łącznie, aby obiekty, urządzenia i instalacje mogły zostać uznane za infrastrukturę portową. Niespełnienie jednej z tych przesłanek - tj. przeznaczenia do wykonywania przez podmiot zarządzający portem określonych w ustawie zadań - wyklucza możliwość uznania obiektów, urządzeń i instalacji za element infrastruktury portowej i czyni bezprzedmiotowym badanie istnienia innych wymienionych w przepisie przesłanek. Nawet bowiem ustalenie, tak jak chce tego strona skarżąca, że sporne nieruchomości są ogólnodostępne, nie miałoby wpływu na wynik sprawy.

Słusznie natomiast strona skarżąca zarzuciła organowi wskazanie w sentencji decyzji błędnego przepisu - zamiast bowiem art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych organ wskazał art. 7 ust. 1 pkt 4a. Błąd ten jednak nie miał wpływu na wynik sprawy, nie ulega bowiem wątpliwości, że organ zastosował właściwy przepis, który też prawidłowo został powołany w uzasadnieniu decyzji. Ponadto zaistniała pomyłka została sprostowana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 7 września 2011 r. W tej sytuacji uchybienie powyższe, jako niemające wpływu na wynik sprawy, nie mogło stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.