I SA/Bd 688/18, Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania podatkowego. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2684455

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 10 kwietnia 2019 r. I SA/Bd 688/18 Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania podatkowego.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szulc.

Sędziowie WSA: Mirella Łent, Urszula Wiśniewska (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi L. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

P. z dnia (...) marca 2018 r. skierowanym do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej Skarżący wniósł o umorzenie postępowania w sprawie pociągnięcia go do solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe M. F. Z. S. O. i R. S. z o. o z siedzibą w T. wynikającej z decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia (...) marca 2017 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. z dnia (...) grudnia 2016 r. orzekającej o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące: grudzień 2010 r., luty, marzec, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 2011 r.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2018 r. odmówił wszczęcia postępowania.

W złożonym zażaleniu Skarżący zarzucił bezpodstawną odmowę wszczęcia postępowania, z uwagi na to, że postępowanie podatkowe prowadzone przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. pod sygnaturą (...) zakończone decyzją z dnia (...) marca 2018 r. Nr (...) nie zostało zakończone ostateczną decyzją administracyjną. Wobec czego wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania.

Postanowieniem z dnia (...) lipca 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Organ przytaczając treść art. 165 § 1 ustawy z dnia (...) sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800) - dalej jako: "O.p." wskazał, że użyty w tym przepisie zwrot "z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte" dotyczy trzech kategorii sytuacji. Pierwsza, gdy brak w przepisach ustaw podatkowych podstawy do rozpatrzenia tej treści żądania w trybie postępowania podatkowego, druga - jeżeli w danej sprawie toczy się postępowanie podatkowe, i trzecia - jeżeli w sprawie zapadła już decyzja, która została doręczona stronie, niezależnie od tego czy jest to decyzja ostateczna, czy nie. Tym samym w ocenie organu odwoławczego w katalogu przesłanek określonych powołanym wyżej przepisem mieści się m.in. sytuacja, w której w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo zostało zakończone. Zatem, w tym stanie prawnym, organ podatkowy pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku z dnia (...) marca 2018 r. z uwagi na to, że sprawa ta została zakończona ostateczną decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia (...) marca 2017 r. Nr (...). Ponadto organ podkreślił, że na ww. decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę. Tym samym na dzień wydania zaskarżonego postanowienia nie toczyło się żadne postępowanie podatkowe, a postępowanie sądowoadministracyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 23 października 2017 r. sygn. akt I SA/Bd 643/17 skargę oddalił.

Odnosząc się do zarzutu zażalenia, że postępowanie podatkowe prowadzone przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. pod sygnaturą (...) zakończone decyzją z dnia (...) marca 2018 r. Nr (...) orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki M. w podatku dochodowym od osób fizycznych pobranym, a niewpłaconym przez płatnika od dokonanych wypłat za miesiące od stycznia 2013 r. do grudnia 2014 r., za należne od ww. zaległości odsetki za zwłokę oraz za koszty postępowania egzekucyjnego nie zostało zakończone ostateczną decyzją administracyjną Dyrektor podał, że Skarżący skorzystał z przysługującego prawa zaskarżenia tej decyzji składając w dniu (...) kwietnia 2018 r. odwołanie. Zostało ono przekazane do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Powyższe oznacza, zdaniem organu, że w sprawie obecnie toczy się postępowanie mające na celu stwierdzenie zasadności orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki M. w podatku dochodowym od osób fizycznych pobranym, a niewpłaconym przez płatnika od dokonanych wypłat za miesiące od stycznia 2013 r. do grudnia 2014 r. które zostanie zakończone stosownym rozstrzygnięciem.

Zatem w myślz art. 165a § 1 O.p. w sprawie zaistniała przeszkoda do merytorycznego rozpatrzenia żądania z dnia (...) marca 2018 r. w trybie postępowania podatkowego, albowiem wyłączeniu od wszczęcia postępowania podatkowego podlegają m.in. sytuacje gdy w sprawie toczy się już postępowanie podatkowe, bądź gdy zapadła już decyzja ostateczna lub nieostateczna.

W złożonej skardze Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przeprowadzenie dowodów zawnioskowanych w treści skargi na okoliczności tam wskazane. Zdaniem Skarżącego w niniejszej sprawie nie została wydana prawomocna decyzja administracyjna, ponieważ Skarżący złożył skargę do sądu administracyjnego, która na dzień składania niniejszej skargi nie została rozpoznana. Skarżący wskazał, że w przypadku zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych nie było prowadzone żadne postępowanie przeciwko niemu. Wskazał, że toczyły się postępowania karne, które zakończyły się umorzeniem z wyraźnym wskazaniem, że reprezentując Spółkę M. nie miał obiektywnej możliwości uregulowania tych należności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna, albowiem zaskarżone postanowienia nie naruszają prawa.

Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast przepis art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a."), ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., które to ograniczenie nie ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie.

Mając na uwadze wspomniany art. 134 § 1 p.p.s.a. należy zauważyć, że sprawą sądowoadministracyjną jest weryfikacja legalności wydanego wobec skarżącego postanowienia odmawiającego merytorycznego rozpatrzenia wniosku o umorzenie postępowania w sprawie pociągnięcia do solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania podatkowe spółki M. wskazane w decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia (...) marca 2017 r.

Z uwagi na powyższe sąd w niniejszym postępowaniu obowiązany jest zweryfikować czy wskazane przez organy przeszkody do wszczęcia postępowania mieszczą się w katalogu zawartym w art. 165a § 1 O.p., uniemożliwiającym organowi prowadzenie postępowania w zakresie objętym żądaniem strony. Zgodnie bowiem z treścią wspomnianego przepisu, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcie postępowania. Istotą normy prawnej objętej przez ten przepis jest istnienie przeszkody prawnej uniemożliwiającej merytoryczne załatwienie sprawy.

W art. 165a § 1 O.p. wyliczono enumeratywnie dwie przeszkody uniemożliwiające merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy: złożenie żądania przez osobą niebędącą stroną postępowania oraz wskazano na niedookreślony zwrot "jakiekolwiek inne przyczyny" uniemożliwiające wszczęcie postępowania. W orzecznictwie wskazuje się, że zwrot "z jakichkolwiek innych przyczyn" należy wiązać z przypadkami, gdy wszczęciu postępowania, a w konsekwencji rozpoznaniu sprawy, sprzeciwiają się przepisy prawa procesowego lub materialnego. Inne przyczyny, o których mowa w art. 165a § 1 O.p. to w szczególności sytuacja, w której w danej sprawie toczy się już postępowanie podatkowe lub sytuacja, w której wydana już została decyzja podatkowa, a także stwierdzenie nieistnienia normy prawnej nakazującej wydania rozstrzygnięcia w danym zakresie. Dyspozycja art. 165a § 1 O.p. winna znaleźć zastosowanie w przypadku, gdy wszczęciu postępowania stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których wykładnia uniemożliwia prowadzenie postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że decyzją z dnia (...) grudnia 2016 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki M. w podatku od towarów i usług za miesiące: grudzień 2010 r., luty, marzec, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik listopad 2011 r. oraz odsetki za zwłokę oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia (...) marca 2017 r. (nr (...)) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W wyniku złożonej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 23 października 2017 r. sygn. akt I SA/Bd 643/17 oddalił skargę. Wyrok jest nieprawomocny.

Z uwagi na powyższe organ podatkowy prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania w przedmiocie pociągnięcia do solidarnej odpowiedzialności z uwagi na to, że sprawa ta została zakończona ostateczną decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Zgodnie z przepisem art. 128 § 1 O.p. decyzje od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym są ostateczne.

W ocenie sądu istnienie w sprawie ostatecznej decyzji w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego stanowi "inną przyczynę" uniemożliwiającą wszczęcie postępowania z wniosku o umorzenie postępowania w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności strony za zobowiązania podatkowe spółki M.

Z uwagi na powyższe Sąd uznał zarzuty podniesione w skardze za bezzasadne. Wskazać należy, że Sąd w niniejszym postępowaniu nie może oceniać zarzutów podniesionych w treści skargi od decyzji organu odwoławczego z dnia (...) marca 2017 r. oraz badać ich zakresu, albowiem tego typu czynności wykraczają poza zakres niniejszej sprawy administracyjnej, która ogranicza się do skontrolowania czy organ miał podstawy do odmowy wszczęcia postępowania. W tym zakresie wypowiedział się tut. Sąd, który wyrokiem z dnia 23 października 2017 r. oddalił skargę.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.