Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1986163

Postanowienie
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 27 października 2015 r.
I OZ 1358/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 27 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. G. i M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1376/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi I. G. i M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia (...) marca 2015 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia kosztów rozgraniczenia nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z 20 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, IV SA/Wa 1376/15, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi I. G. i M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z (...) marca 2015 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia kosztów rozgraniczenia nieruchomości.

W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd ocenia czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku lub uzasadnienie go w sposób lakoniczny, sprowadzający się w gruncie rzeczy do przytoczenia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, uniemożliwia Sądowi ocenę czy przesłanki te w sprawie zachodzą. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (postanowienie NSA z 29 maja 2009 r., I FZ 148/09). Rozpoznawany wniosek powyższych wymogów nie spełnia, albowiem nie ma żadnego uzasadnienia które pozwoliłyby Sądowi ocenić jego zasadność. Bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonego postanowienia. Skoro zatem skarżący nie wykazali, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to brak było podstaw do udzielenia skarżącym ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z ich oczekiwaniami.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli skarżący I. G. i M. G. Postanowienie zaskarżono w całości zarzucając mu obrazę prawa procesowego, tj.: art. 63 § 3 p.p.s.a. poprzez brak wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sytuacji kiedy jego wykonanie "zrodzi po stronie skarżącej dotkliwe i ciężkie do usunięcia skutki w postaci postępowania egzekucyjnego i konieczności zapłaty znacznej kwoty w okolicznościach kiedy to strona nie posiada środków na zapłatę należności". Skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium odwoławczego w Siedlcach z (...) marca 2015 r. W uzasadnieniu podniesiono, że I. G. i M. G. nie posiadają środków na uiszczenie należności. Wykonanie przedmiotowej decyzji doprowadzi do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, na skutek którego i konieczności uiszczenia należności strona nie będzie miała środków na zaspokojenie swoich podstawowych potrzeb życiowych. W ocenie skarżących ta okoliczność spełnia przesłankę wyrządzenia znacznej szkody jak i powoduje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (utrata dobrego imienia, konieczność spłaty zadłużenia, reputacje dłużnika).

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji wskazanego przepisu wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z tego przepisu spoczywa na wnioskodawcy. Strona zobowiązana jest do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Jak przyjęto w judykaturze, sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dokonuje oceny zasadności skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie. Samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 ustawy nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania. Zadaniem Sądu jest zaś zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.

Należy przy tym mieć na uwadze, że skoro ustawa przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z takim wnioskiem, uzależniając możliwość udzielenia tej stronie ochrony tymczasowej od wystąpienia choć jednej z dwóch wskazanych w powołanym przepisie przesłanek, to obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania, jednakże powinna ona mieć świadomość, że uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania aktu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338-339/07).

Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może opierać się na samych twierdzeniach strony. Jednakże Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko (postanowienie NSA z dnia z dnia 31 maja 2010 r., sygn. II OZ 443/10). Ogólnikowe twierdzenia strony, pozbawione szerszej motywacji, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Rozpoznanie wniosku powinno uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy mające wpływ na ocenę wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji/postanowienia, nie zwalnia to jednak strony z wykazania, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej jest w stosunku do niej zasadne (postanowienie NSA z 20 października 2015 r., I OZ 1290/15).

Tym samym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że skarżący we wniosku nie wskazali, ani nie udokumentowali konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Za takie z pewnością nie można uznać twierdzeń, że wykonanie zaskarżonego postanowienia SKO w Siedlcach "zrodzi po stronie skarżącej dotkliwe i ciężkie do usunięcia skutki w postaci postępowania egzekucyjnego i konieczności zapłaty znacznej kwoty w okolicznościach kiedy to strona nie posiada środków na zapłatę należności" oraz faktu, że zostanie im wyrządzona znaczna szkoda jak i niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, tj. utrata dobrego imienia, konieczność spłaty zadłużenia, reputacja dłużnika. Są to twierdzenia o charakterze ogólnym i generalnym, pozbawione konkretnej i przekonującej argumentacji ściśle odnoszącej się do sytuacji wnioskodawców.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie uprawdopodobnili wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie wskazali bowiem jak wygląda ich aktualna sytuacja majątkowa i materialna, ani nie udokumentowali konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Nie można zatem stwierdzić, że wykonanie postanowienia realnie zagrozi sytuacji materialnej skarżących.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.