Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2100603

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 7 lipca 2016 r.
I OSK 2362/15
Pozbawienie policjanta prawa do nagrody rocznej.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.).

Sędziowie: NSA Maciej Dybowski, del. WSA Mirosław Wincenciak.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 765/14 w sprawie ze skargi R.G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 15 maja 2014 r. nr (...) w przedmiocie nagrody rocznej za 2013 r.

1)

oddala skargę kasacyjną;

2)

odstępuje od zasądzenia od R.G. na rzecz Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 7 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 765/14 oddalił skargę R.G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 15 maja 2014 r. nr (...) w przedmiocie nagrody rocznej za 2013 r.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie decyzją z dnia 15 maja 2014 r. nr (...), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej w skrócie k.p.a.), utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w (...) z dnia 5 marca 2014 r. nr (...), wydany w oparciu o art. 110 ust. 1 w związku z art. 110 ust. 7 pkt 3 i art. 110 ust. 8 ustawy dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), którym orzeczono, że (...) R.G. nagroda roczna za 2013 rok nie przysługuje oraz na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. ww. rozkazowi personalnemu nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu decyzji podał, że zgodnie z art. 110 ust. 7 pkt 3 ustawy o Policji nagroda roczna nie przysługuje policjantowi w przypadku popełnienia czynu, za który wymierzono mu jedną z kar dyscyplinarnych, o których mowa w art. 134 pkt 3-6. Stosownie do art. 110 ust. 8 cyt. ustawy, obniżenie lub pozbawienie prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił przestępstwo lub czyn, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 2, w art. 41 ust. 1 pkt 4 i 4a oraz ust. 2 pkt 2 i 8, a także w art. 134 pkt 3-6, lub otrzymał opinię, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2 i 3, albo został zwolniony ze służby w przypadkach, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1, a jeżeli nagroda została już wypłacona - za rok, w którym: 1) postępowanie karne lub dyscyplinarne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem lub 2) policjant został zwolniony ze służby.

W sprawie jest niesporne, że Komendant Miejski Policji w (...) orzeczeniem z dnia 4 września 2013 r. nr (...), utrzymanym w mocy orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 4 listopada 2013 r. nr (...), uznał obwinionego (...) R.G. winnym popełnienia zarzucanego mu czynu i wymierzył karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.

W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie, pozbawienie wyżej wymienionego policjanta prawa do nagrody rocznej za 2013 r. było w pełni zasadne. (...) R.G. popełnił przewinienie dyscyplinarne w 2013 r. i w tym samym roku został za ten czyn ukarany karą dyscyplinarną określoną w art. 134 pkt 3 ustawy o Policji. Wbrew twierdzeniom strony działania te nie były przedwczesne, gdyż wykonanie wymierzonej kary dyscyplinarnej, wraz z towarzyszącymi jej konsekwencjami finansowymi, następuje z chwilą, gdy orzeczenie stało się prawomocne, tj.: 1) z upływem terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, jeżeli go nie wniesiono, albo 2) w dniu wydania orzeczenia lub postanowienia przez organ odwoławczy (art. 135o ust. 1-4 ustawy o Policji). Tym samym nieuprawniony jest pogląd odwołującego, że w niniejszej sprawie zachodziła konieczność wstrzymania rozstrzygnięć dotyczących nagrody rocznej do czasu rozpoznania przez sąd administracyjny skargi na orzeczenie dyscyplinarne.

Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu nierozpatrzenia wniosków proceduralnych i dowodowych oraz naruszenia art. 10 k.p.a. wskazał, że (...) R.G. pismem z dnia 9 stycznia 2014 r. został przez organ pierwszej instancji poinformowany o przysługującym mu prawie do zapoznania się z aktami sprawy oraz składania wniosków dowodowych, lecz z uprawnień tych nie skorzystał. Wyjaśnił, że procedura ustalenia prawa do nagrody rocznej w przypadku popełnienia czynu dyscyplinarnego i wymierzenia kary ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku polega jedynie na wypełnieniu ustawowej dyspozycji, określonej w art. 110 ust. 7 pkt 3 ustawy o Policji, tj. wydaniu rozkazu personalnego. W tym zakresie nie ma potrzeby prowadzenia postępowania dowodowego. Ponadto stwierdził, że uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Zasadne było także nadanie rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na konieczność niezwłocznego wykonania dyspozycji art. 110 ust. 7 pkt 3 ustawy o Policji.

Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie, odnosząc się do złożonego przez (...) R.G. po wydaniu przez organ pierwszej instancji zaskarżonego rozkazu personalnego wniosku o wyłączenie tego organu, po przedstawieniu stanu prawnego art. 24 § 1-3, art. 25 § 1 k.p.a. i stanu faktycznego stwierdził, że w sprawie brak jest podstaw do zastosowania instytucji wyłączenia Komendanta Miejskiego Policji w (...) od udziału w postępowaniu. Nie można uznać, że Komendant Miejski Policji w (...) jest osobą pozostającą z wyżej wymienionym policjantem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 k.p.a. Nie zachodzą pomiędzy nimi relacje, o których mowa w art. 24 § 2 k.p.a., a także nie występują okoliczności, które mogłyby wywoływać wątpliwości co do jego bezstronności w rozumieniu art. 24 § 3 k.p.a.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez R.G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżący zarzucił naruszenie:

1)

prawa procesowego przez wydanie i doręczenie decyzji administracyjnej pomimo nierozpatrzenia w toku prowadzonego postępowania, bardzo ważnych dla prawidłowości postępowania wniosków, w tym o wyłączenie organu;

2)

art. 10 § 1 k.p.a., poprzez naruszenie zasady zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu, niepowiadomienie o zakończeniu postępowania dowodowego, niezaznajomienie strony z całością zebranego materiału oraz uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranego materiału;

3)

art. 77 w związku z art. 80 oraz art. 7 k.p.a., poprzez zaniechanie wnikliwego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego, prowadzące w konsekwencji do ustaleń nieznajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie;

4)

art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niedopełnienie obowiązku należytego uzasadnienia decyzji administracyjnej z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

5)

prawa poprzez potrącenie 100% nagrody rocznej, pomimo braku prawomocności zapadłych rozstrzygnięć;

6)

art. 108 § 1 k.p.a., poprzez nadanie rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności, bez wskazania jakiejkolwiek rzeczywistej okoliczności uzasadniającej występowanie w sprawie interesu społecznego, który powodowałyby konieczność nadania mu przedmiotowego rygoru, a jednocześnie błędne utożsamianie pojęcia ważnego interesu służby z interesem społecznym.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją rozkazu personalnego organu pierwszej instancji.

Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, iż podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w przedmiocie nagrody rocznej skarżącego za 2013 r. stanowiły przepisy art. 110 ust. 7 pkt 3 i ust. 8 ustawy o Policji. Jednocześnie wskazał, że w świetle art. 135o ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, orzeczenie o wymierzeniu kary dyscyplinarnej stało się prawomocne w dniu 4 listopada 2013 r., gdyż w tym dniu organ odwoławczy utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji. Z przepisów art. 110 ust. 7 pkt 3 i ust. 8 ustawy o Policji wynika, że nagroda roczna nie przysługuje policjantowi w przypadku popełnienia czynu, za który wymierzono jedną z kar dyscyplinarnych, o których mowa w art. 134 pkt 3-6 ustawy o Policji. Pozbawienie prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił przewinienie dyscyplinarne, a jeżeli nagroda została już wypłacona, za rok w którym postępowanie dyscyplinarne zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem lub policjant został zwolniony ze służby.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie organ zasadnie uznał, że skarżącemu nagroda roczna za 2013 r. nie przysługuje. Popełnił on czyn, za który wymierzono mu karę dyscyplinarną wymienioną w art. 134 pkt 3 ustawy o Policji-ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku. Wskazał, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji, tj. w dniu 15 maja 2014 r. orzeczenie dyscyplinarne z dnia 4 listopada 2013 r. nr (...), stanowiące podstawę faktyczną pozbawienia skarżącego nagrody rocznej za 2013 r., było prawomocne. Okoliczność, że skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na orzeczenie dyscyplinarne i postępowanie sądowe nie zostało dotychczas prawomocnie zakończone nie powoduje utraty przez prawomocne orzeczenie dyscyplinarne. przymiotu wykonalności. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji (art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), a w sprawie nie zostało wydane postanowienie o wstrzymaniu wykonania orzeczenia dyscyplinarnego.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie organ odwoławczy prawidłowo również przyjął, że wniosek skarżącego o wyłączenie Komendanta Miejskiego Policji w (...) od rozpoznania sprawy na podstawie art. 24 lub art. 25 k.p.a. jest nieuzasadniony. Skarżący jako podstawę wyłączenia w sprawie organu pierwszej instancji wskazał nieznajomość przepisów prawa.

Sąd pierwszej instancji odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przez organy Policji przepisów postępowania, tj. art. 10 § 1, art. 107 § 3 i art. 108 k.p.a., wyjaśnił, że naruszenie przepisów postępowania uwzględnia się tylko w sytuacji, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustalony przez organy Policji stan faktyczny sprawy, stanowiący podstawę orzekania, nie nasuwa wątpliwości i był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie nagrody rocznej skarżącego za 2013 rok. Skarżący zarzucając organom Policji zaniechanie wnikliwego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy oraz niedopełnienie obowiązku należytego uzasadnienia decyzji administracyjnej nie wskazał na czym polegało naruszenie powołanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz jakie mogłoby mieć ono wpływ na wynik sprawy. Fakt niepoinformowania skarżącego przez organ odwoławczy o zakończeniu postępowania dowodowego, stanowił wprawdzie naruszenie art. 10 k.p.a. to jednak pozostawało ono bez wpływu na wynik sprawy. Organ odwoławczy nie przeprowadzał uzupełniającego postępowania dowodowego, orzekał w oparciu o te same ustalenia, których dokonał organ pierwszej instancji, a przed tym organem skarżący miał zapewniony czynny udział w postępowaniu administracyjnym.

Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podał, że podstawowym dowodem w sprawie było orzeczenie dyscyplinarne w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary dyscyplinarnej. W sprawie nie występowały przeciwstawne dowody, organ nie musiał zatem dokonywać oceny dowodów i wskazywać, które uznał za wiarygodne, a którym odmówił mocy dowodowej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w powołanym przepisie.

Zamierzonego skutku nie mógł odnieść również zarzut naruszenia art. 108 k.p.a., gdyż przepis ten nie stanowił podstawy decyzji wydanej przez organ odwoławczy. Dodatkowy element decyzji, jakim jest rygor natychmiastowej wykonalności, jest nadawany decyzji organu pierwszej instancji. Decyzji organu odwoławczego nie nadaje się rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż jest ona prawomocna, co oznacza, że jest wykonalna od chwili wejścia do obrotu prawnego. Organ drugiej instancji nie mógł naruszyć przepisu, którego nie stosował wydając rozstrzygnięcie w sprawie. Ponadto wyjaśnić należy, iż z chwilą wejścia do obrotu prawnego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji nadany decyzji organu pierwszej instancji rygor natychmiastowej wykonalności wygasa, właśnie z uwagi na to, że decyzja organu odwoławczego jest decyzją prawomocną, a więc wykonalną.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł R.G., reprezentowany przez adwokata i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucił:

1)

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm., dale w skrócie P.u.s.a.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli i wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na braku rozpoznania i dokonania pełnej oceny prawnej podniesionych przez skarżącego w skardze zarzutów: niepoinformowania skarżącego przez organ drugiej instancji o zakończeniu postępowania dowodowego i w konsekwencji braku możliwości zaznajomienia się przez niego z całością zebranego materiału dowodowego oraz wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, procedowania przez organ pierwszej instancji mimo wniosku skarżącego o jego wyłączenie, zaniechania wnikliwego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego, wydania rozkazu personalnego, a następnie decyzji odnośnie nagrody rocznej, pomimo nierozstrzygnięcia kwestii zasadności udzielenia skarżącemu ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku w sposób prawomocny przez sąd administracyjny, nadania przez organ pierwszej instancji rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności bez wskazania okoliczności uzasadniającej takie działanie;

- art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 110 ust. 7 pkt 3 oraz ust. 8 pkt 1 ustawy dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organu drugiej instancji, pomimo iż decyzja ta została wydana bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego, co skutkowało niewskazaniem w decyzji, na jakich dowodach oparł organ ustalenia faktyczne w sprawie;

- art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na oddaleniu skargi, zamiast jej uwzględnieniu, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organu drugiej instancji, pomimo iż nie rozważono i nie zebrano całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie prawa skarżącego do nagrody rocznej;

2)

naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 110 ust. 7 pkt 3 oraz ust. 8 pkt 1 w związku z art. 135o ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż nagroda roczna nie przysługuje skarżącemu w przypadku wymierzenia mu kary dyscyplinarnej w postaci ostrzeżenia o niepełnej przydatności do pełnienia służby na zajmowanym przez niego stanowisku, mimo iż postępowanie dyscyplinarne dotyczące ww. kary dyscyplinarnej nie zostało zakończone w sposób prawomocny (toczy się postępowanie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym).

Wskazując na powyższe zarzuty kasacyjne wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu za obie instancje, które nie zostały opłacone ani w całości, ani w części.

Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu odpowiedzi, odnosząc się do jednego z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów wskazał, że nie zasługuje on na uwzględnienie.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, gdyż dopiero po przesądzeniu, że przyjęty przez sąd stan faktyczny sprawy jest prawidłowy, albo nie został skutecznie podważony, można przejść do kontroli procesu subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego - wbrew twierdzeniu autora skargi kasacyjnej - Sąd pierwszej instancji dokonał należytej kontroli legalności zaskarżonej decyzji i prawidłowo zastosował środek określony w art. 151 p.p.s.a. Niezastosowanie środka wymienionego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie oznacza, że nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. i art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a.

Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Powołany przepis określa elementy, z jakich powinno składać się uzasadnienie wyroku. Jest to przepis o charakterze formalnym. O jego naruszeniu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wyżej wymienionych warunków. W orzecznictwie przyjmuje się, że art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 9/09 ONSAiWSA 2010/3/39). Ponadto zarzut naruszenia tego przepisu może stanowić samodzielną podstawę skargi kasacyjnej, gdy wskazana wada uzasadnienia jest na tyle istotna, że może mieć wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie uniemożliwia dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z dnia 28 września 2010 r. sygn. akt I OSK 1605/09; z dnia 13 października 2010 r. sygn. akt II FSK 1479/09, publ. CBOSA).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, podano zarzuty sformułowane w skardze, stanowisko organu oraz wskazano podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, aprobując stanowisko Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie, odniósł się do wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy.

Zauważyć należy, iż wyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie musi odnosić się szczegółowo do wszystkich zarzutów podanych w skardze w przypadku, gdy argumentacja sądu łącznie przesądza o ich bezzasadności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r. sygn. akt II FSK 1696/06). Jest bowiem wymagane, aby uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie było jedynie syntezą stanowiska sądu. Okoliczność, że wyrażone w uzasadnieniu wyroku stanowisko jest odmienne od prezentowanego przez skarżącego, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem tego przepisu. Ponadto wskazać należy, iż poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać nie tylko prawidłowości przyjętego stanu faktycznego, ale także stanowiska Sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego.

Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Przepis ten nie stanowi bowiem podstawy do zwalczania zarówno ustaleń faktycznych, jak i dokonanej przez Sąd pierwszej instancji oceny działań organu pod kątem przestrzegania obowiązujących przepisów postępowania. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a., nie rozpoznał bowiem innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę oraz dokonał oceny zaskarżonej decyzji niezależnie od sformułowanych w skardze zarzutów i wniosków. Stan faktyczny został ustalony i oceniony w sposób prawidłowy, przy uwzględnieniu stosownych przepisów ustawy o Policji.

W rozpoznawanej sprawie nie doszło także do naruszenia podanych w skardze kasacyjnej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Argumentacja uzasadniająca zarzut naruszenia tych przepisów sprowadza się do zakwestionowania zaaprobowanych przez Sąd pierwszej instancji, a dokonanych przez organ ustaleń, jak i ich oceny oraz stwierdzenia, że w niniejszej sprawie nie rozważono i nie zebrano całego materiału dowodowego, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie prawa skarżącego do nagrody rocznej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, z uzasadnień decyzji organów obu instancji wyraźnie wynika, że powodem nieprzyznania R.G. nagrody rocznej za 2013 rok było popełnienie czynu, za który wymierzono mu karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku. Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny wskazuje, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla zastosowania w sprawie art. 110 ust. 7 pkt 3 i ust. 8 ustawy o Policji.

Ponadto przypomnieć należy, iż o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania nie decyduje każde uchybienie, lecz tylko i wyłącznie uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Istotny wpływ na wynik sprawy oznacza, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a wydanym w sprawie zaskarżonym wyrokiem wojewódzkiego sądu administracyjnego, który uzasadnia istnienie choćby hipotetycznej możliwości odmiennego rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2010 r. sygn. akt II FSK 1333/09). Obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest zatem wskazanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, również w odniesieniu do uprawdopodobnienia istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Skarżący zobowiązany jest do wykazania, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego byłby inny (por. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 315/11). W niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej takiego wpływu naruszenia powołanych przepisów postępowania na wynik sprawy nie wykazał. Przedstawiona w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumentacja jej autora stanowi wyłącznie polemikę ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji.

Zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku nie mógł odnieść również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 110 ust. 7 pkt 3 oraz ust. 8 pkt 1 w związku z art. 135o ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez ich błędną wykładnię.

Zgodnie z art. 110 ust. 7 pkt 3 ustawy o Policji, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, nagroda roczna nie przysługuje policjantowi w przypadku popełnienia czynu, za który policjantowi wymierzono jedną z kar dyscyplinarnych, o których mowa w art. 134 pkt 3-6 (taką karę wymierzono skarżącemu). Obniżenie lub pozbawienie prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił czyn, o którym mowa w art. 134 pkt 3-6, a jeżeli nagroda została już wypłacona - za rok, w którym postępowanie dyscyplinarne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem (art. 110 ust. 8 pkt 1 ustawy o Policji).

Analiza powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że pozbawienie policjanta prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił czyn, za który wymierzono jedną z kar dyscyplinarnych określonych w art. 134 pkt 3-6 ustawy o Policji. W niniejszej sprawie prawidłowo uznano, że skarżącemu nagroda roczna za 2013 r. nie przysługuje, bowiem zarzucane przewinienie dyscyplinarne popełnił w dniu 8 kwietnia 2013 r., za które wymierzono mu karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku. W takim przypadku bez znaczenia było dokładne ustalenie, kiedy postępowanie dyscyplinarne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, istotny był jedynie fakt, że takie orzeczenie zostało w sprawie wydane.

W świetle art. 135o ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy, orzeczenie staje się prawomocne w dniu wydania orzeczenia przez organ odwoławczy. Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że okoliczność wniesienia skargi do sądu administracyjnego na orzeczenie z dnia 4 listopada 2013 r. nr (...) wydane przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie jako organ odwoławczy, a następnie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie powoduje, iż orzeczenie to nie jest prawomocne w administracyjnym toku instancji. Fakt wniesienia skargi do sądu administracyjnego na ostateczne orzeczenie dyscyplinarne nie ma wpływu na jego wykonalność, jak również nie tamuje wszczęcia i zakończenia innych postępowań, które są konsekwencją wymierzenia określonej kary dyscyplinarnej, w tym przypadku pozbawienia prawa do nagrody rocznej. W przypadku ewentualnego uchylenia przez sąd orzeczenia dyscyplinarnego zaistnieje przesłanka z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., dająca skarżącemu możliwość wznowienia postępowania w sprawie nagrody rocznej.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 p.p.s.a. podlega oddaleniu (pkt 1 sentencji wyroku).

Odnosząc się do zawartego we wniesionej w ustawowym terminie odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosku pełnomocnika organu - radcy prawnego o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, uznać należy, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Przepis art. 204 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez organ, jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę. Z art. 209 p.p.s.a. wynika, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga m.in. w orzeczeniu, o którym mowa w art. 204 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do art. 205 § 2 p.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe (...).

W świetle § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 490), przy uwzględnieniu stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt II FPS 4/12 (LEX nr 1226661), przyjmuje się, że radcy prawnemu za sporządzenie i wniesienie w terminie odpowiedzi na skargę kasacyjną (art. 179 p.p.s.a.) przysługuje opłata (stawka minimalna) jak za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Przy orzekaniu o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego z tytułu wniesionej odpowiedzi na skargę kasacyjną mają także zastosowanie przepisy art. 206 i art. 207 § 2 p.p.s.a., wyrażające odpowiednio zasadę miarkowania kosztów postępowania oraz zasadę słuszności. Stosowanie tych przepisów, będących wyjątkiem od zasady finansowej odpowiedzialności za wynik postępowania, zależy od uznania Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Odpowiedź na skargę kasacyjną powinna zawierać argumentację odnoszącą się do skargi kasacyjnej, a zmierzającą do wykazania braku podstaw uzasadniających jej uwzględnienie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, lakoniczna odpowiedź na skargę kasacyjną wniesiona w rozpoznawanej sprawie, podzielająca w istocie jedynie stanowisko Sądu pierwszej instancji i niezawierająca argumentacji odnoszącej się do skargi kasacyjnej, nie spełnia kryteriów uzasadniających przyznanie radcy prawnemu za jej sporządzenie opłaty (stawki minimalnej), jak za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. W konsekwencji oznacza to, że wniosek pełnomocnika organu o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego nie mógł zostać uwzględniony. Sąd drugiej instancji uznał, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w art. 207 § 2 p.p.s.a. i na podstawie tego przepisu orzekł, że odstępuje od zasądzenia od R.G. na rzecz Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości (pkt 2 sentencji wyroku).

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, wyjaśnić należy, iż w niniejszej sprawie działa on na zasadzie prawa pomocy. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za zastępstwo wykonane na zasadzie prawa pomocy, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.