Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2167821

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 20 października 2016 r.
I GSK 10/15
Odstąpienie od związania wyrokiem sądu kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Myślińska.

Sędziowie: NSA Maria Jagielska, del. WSA Piotr Kraczowski (spr.).

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 20 października 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej (...) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 października 2014 r. sygn. akt I SA/Rz 823/14 w sprawie ze skargi (...) na decyzje Dyrektora Izby Celnej w (...) z dnia (...) października 2011 r. nr (...), nr (...) w przedmiocie podatku akcyzowego

1.

uchyla zaskarżony wyrok;

2.

uchyla zaskarżone decyzje i poprzedzające je decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w (...) z (...) lipca 2011 r. nr (...), nr (...);

3.

zasądza od Dyrektora Izby Celnej w (...) na rzecz (...) kwotę 11.058 (jedenaście tysięcy pięćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 28 października 2014 r., sygn. akt I SA/Rz 823/14, oddalił skargę (...) (dalej: spółka) na decyzje Dyrektora Izby Celnej w (...) (dalej: Dyrektor IC) z (...) października 2011 r. przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym.

Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy.

Zaskarżonymi decyzjami z (...) października 2011 r. nr (...), (...) Dyrektor IC utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w (...) z (...) lipca 2011 r. nr (...) i (...), określające zobowiązania podatkowe w podatku akcyzowym za listopad i grudzień 2010 r.

Dyrektor IC wskazał, że spółka zakupiła lekki olej opałowy z przeznaczeniem do dalszej odsprzedaży. W listopadzie i grudniu 2010 r. spółka sprzedała odpowiednio 46.180 I i 40.192 I oleju opałowego spółkom z o.o. (...) i (...). Przy sprzedaży oleju spółka pobrała od nabywców oświadczenia o przeznaczeniu oleju na cele opałowe i złożyła wymagane zestawienia oświadczeń. Organ stwierdził, że miesięczne zestawienia oświadczeń za listopad i grudzień 2010 r. zostały złożone z uchybieniem terminu wynikającego z art. 89 ust. 14 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 z późn. zm.; dalej: u.p.a.), co skutkowało utratą uprawnienia do stosowania preferencyjnej stawki akcyzy. W związku z tym Naczelnik UC decyzjami z (...) lipca 2011 r. określił spółce zobowiązania podatkowe za listopad i grudzień 2010 r. w wysokości odpowiednio 84.140,00 zł i 73.230,00 zł.

Utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcia Dyrektor IC wyjaśnił, ustawa o podatku akcyzowym nie przewiduje instytucji przywrócenia terminu do złożenia zestawienia oświadczeń, co oznacza, że jest to termin prawa materialnego. Organ stwierdził, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje fakt, że przedstawione przez spółkę oświadczenia nie zostały w postępowaniu zakwestionowane oraz że ustawowy termin do złożenia oświadczeń został przekroczony w listopadzie 2010 r. o jeden dzień, a w grudniu 2010 r. o siedem dni. Zamiarem ustawodawcy było ograniczenie procederu uszczuplenia należności budżetu państwa z tytułu podatku akcyzowego w związku ze sprzedażą i wykorzystaniem paliw opałowych niezgodnie z przeznaczeniem, zatem rygoryzm warunków stosowania stawek akcyzowych od sprzedaży paliw opałowych, w tym art. 89 ust. 16 u.p.a., jest w pełni uzasadniony. Prawidłowo zatem Naczelnik UC dokonał opodatkowania podatkiem akcyzowym sprzedaży paliwa opałowego w listopadzie i grudniu 2010 r. wg stawki określonej w art. 89 ust. 4 u.p.a., tj. 1822,00 zł/1.000 I.

W wyniku rozpoznania skarg spółki na powyższe decyzje Dyrektora IC, WSA w Rzeszowie wyrokiem z 12 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Rz 795/11 uchylił zaskarżone decyzje wraz z poprzedzającymi je decyzjami Naczelnika UC.

WSA nie podzielił stanowiska organu, że niespełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 89 ust. 5-15 u.p.a., a zatem również warunku złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń w przepisanym terminie, powoduje utratę preferencji podatkowych i jednocześnie obowiązek zastosowania stawki sankcyjnej. W ocenie WSA, niedotrzymanie ustawowego terminu złożenia organowi miesięcznych zestawień oświadczeń nie może być uznane za naruszenie warunku dla końcowego zużycia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 Dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz.U.UE.L . 03.283.51 z późn. zm.; dalej: dyrektywa energetyczna). Sporządzenie i przesłanie organowi miesięcznych zestawień jest obowiązkiem o charakterze informacyjnym, nie wpływającym na sposób powstania i zakres obowiązku podatkowego, a mającym jedynie ułatwić organom kontrolę obrotu olejem opałowym. W rozpoznawanej sprawie organ dysponował kompletnymi zestawieniami przed wszczęciem kontroli, nawet zatem przesłanie ich z opóźnieniem nie utrudniło w żaden sposób przeprowadzenia tej kontroli. WSA stwierdził również, że unormowanie zawarte w art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. jest sprzeczne z zasadą proporcjonalności podatku akcyzowego wyrażoną w Dyrektywie Rady 2008/118/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie ogólnych zasad dotyczących podatku akcyzowego (Dz.Urz.UE.L 9 z 14 stycznia 2009 r., s.12 z późn. zm.; dalej: dyrektywa horyzontalna).

W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej Dyrektora IC, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 27 maja 2014 r., sygn. akt I GSK 552/12 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Rzeszowie.

W uzasadnieniu kasacyjnego orzeczenia NSA uznał za błędne stanowisko WSA o sprzeczności art. 89 ust. 16 u.p.a. z art. 2 ust. 3, art. 21 ust. 1 i ust. 4 dyrektywy energetycznej. NSA stwierdził, że nie ma podstaw do uznania, że warunek złożenia w terminie zestawienia oświadczeń od nabywców oleju opałowego o przeznaczeniu wyrobu na cele opałowe dla zachowania prawa do stosowania obniżonej stawki akcyzy (art. 89 ust. 16 u.p.a.), jest niezgodny z omawianymi przepisami dyrektywy energetycznej.

W ocenie NSA, niezasadny był również argument o sprzeczności art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. z zasadą proporcjonalności, stanowiącą ogólną zasadę prawa wspólnotowego. Zdaniem NSA Sąd I instancji nie wyjaśnił w uzasadnieniu swego wyroku w czym upatrywał naruszenia tej zasady i nie przeprowadził testu proporcjonalności, nie ważył pomiędzy interesem państwa w osiągnięciu danego celu w stosunku do interesu wspólnotowego. NSA podkreślił, że w razie naruszenia choćby jednego z warunków wymienionych w art. 89 ust. 5-15 u.p.a., naczelnik urzędu celnego jest zobowiązany do określenia podatku akcyzowego przy zastosowaniu jednej ze stawek, o których mowa w art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a., tj. albo 1822 zł/1000 litrów albo 2047 zł/1000 kg. Obowiązywanie podwyższonej stawki akcyzy w razie niedochowania warunków jest zgodne z przepisami Konstytucji RP, a także jest logicznie powiązane z celem, któremu służy regulacja bezpieczeństwa i rzetelności obrotu olejem opałowym.

WSA w Rzeszowie, w wyniku ponownego rozpoznania skarg spółki, wyrokiem z 28 października 2014 r., sygn. akt I SA/Rz 823/14 oddalił skargi.

Sąd wyjaśnił, że rozpoznając sprawę ponownie jest związany treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; dalej p.p.s.a.), z którego to unormowania wynika, że Sąd, który rozpoznaje sprawę ponownie, nie ma prawnej możliwości, aby dokonywać interpretacji przepisów prawa sprzecznej z wykładnią, jaka została zawarta w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchylającego zaskarżone orzeczenie Sądu I instancji. Z tego też względu stanowisko i wywody sądu, dotyczące prawidłowego rozumienia przepisów prawa, mających zastosowanie w konkretnej sprawie, powinny być w sposób ścisły zgodne z poglądami, jakie wyraził w tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny.

Sytuacja związania Sądu I instancji wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny zachodzi w niniejszej sprawie z uwagi na wydanie przez Sąd kasacyjny wyroku z 27 maja 2014 r., sygn. akt I GSK 552/12. Mając na względzie fakt, że NSA nie podzielił stanowiska WSA co do sprzeczności art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. z prawem wspólnotowym, uznać należy, że organy nie dopuściły się uchybienia przepisom prawa uznając, że przekroczenie terminu do złożenia miesięcznych zestawień oświadczeń o przeznaczeniu oleju na cele opałowe za listopad i grudzień 2010 r. uniemożliwiło spółce skorzystanie z preferencyjnych stawek podatku akcyzowego.

Wymienione w art. 89 ust. 5-15 u.p.a. warunki zastosowania stawek podatku akcyzowego dla olejów opałowych przeznaczonych dla celów opałowych są jednorodzajowe w tym sensie, że niespełnienie któregokolwiek z nich jest równoznaczne z utratą uprawnienia do skorzystania z preferencyjnych stawek w podatku akcyzowym. W związku z powyższym złożenie zestawienia oświadczeń po terminie, o którym mowa w art. 89 ust. 14 u.p.a. powoduje konieczność zastosowania sankcji określonej w art. 89 ust. 16 u.p.a., a więc zastosowania stawki akcyzy określonej w art. 89 ust. 4 pkt 1. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że zestawienia oświadczeń zostały złożone po terminie. Biorąc zatem pod uwagę rozważania NSA należało uznać, że organy zasadnie zastosowały wobec spółki stawkę podatku akcyzowego, wynikającą z art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a.

Od powyższego spółka wniosła skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy WSA w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyroki - na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, a to art. 5 dyrektywy energetycznej, poprzez błędne przyjęcie, że naruszenie przez skarżącą art. 89 ust. 16 w zw. z ust. 14 u.p.a., tj. uchybienie terminowi do złożenia miesięcznych zestawień oświadczeń, jest podstawą do zastosowania sankcyjnej stawki akcyzy, podczas gdy wystąpienie takiego zdarzenia (brak terminowego złożenia zestawienia oświadczeń), nie mieści się w zamkniętym katalogu z art. 5 dyrektywy energetycznej, uprawniającym organy do stosowania zróżnicowania stawek opodatkowania.

Ponadto spółka na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, wniosła o wystąpienie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wypowiedzenie się w następującym zagadnieniu:

Czy art. 5 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz.U.UE.L . 03.283.51 z późn. zm.), sprzeciwia się regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 u.p.a., która nakazuje zastosowanie stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14-15 u.p.a.?

W związku z powyższym spółka wniosła o zawieszenie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a.

Argumenty na poparcie powyższych zarzutów zostały przedstawione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor IC wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

W piśmie procesowym z 14 października 2016 r. pełnomocnik spółki wskazał, że w analogicznym stanie prawnym zapadł wyrok TSUE z 2 czerwca 2016 r. sygn. akt C-418/14, z którego wynika, że stosowanie stawki podatku akcyzowego wg art. 89 ust. 14 i 16 u.p.a. stoi w sprzeczności z prawem unijnym, a w szczególności z art. 5 dyrektywy energetycznej.

W trakcie rozprawy z 20 października 2016 r. pełnomocnik skarżącej kasacyjnie spółki wycofał wniosek o zadanie pytania prejudycjalnego.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna jest uzasadniona.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. W sprawie nie wystąpiły okoliczności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem zostały spełnione warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Oceniając trafność jej zarzutów zgodnie z zasadą związania granicami skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny zauważa najpierw, że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem oceny dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 maja 2014 r., sygn. akt I GSK 552/12. W powyższym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że niedochowanie ustawowego terminu przekazywania organowi podatkowemu miesięcznych zestawień oświadczeń skutkuje niemożnością zastosowania stawki preferencyjnej przy sprzedaży oleju na cele opałowe. Trzeba przy tym podkreślić, że w sprawie objętej zaskarżonym wyrokiem organ nie kwestionował, że sprzedaż oleju opałowego w spornych okresach (za listopad i grudzień 2010 r.) była dokonywana z przeznaczeniem na cele opałowe. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że WSA nie wyjaśnił w uzasadnieniu swego wyroku w czym upatrywał naruszenia zasady proporcjonalności, a w szczególności nie przeprowadził testu proporcjonalności i nie ważył pomiędzy interesem państwa w osiągnięciu danego celu w stosunku do interesu wspólnotowego.

Należy zaakcentować, że już po wydaniu wyroku objętego niniejszą skargą kasacyjną, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 2 czerwca 2016 r. sygn. C-418/14 (wydanym w trybie prejudycjalnym) nie zakwestionował samej zasady nałożenia na sprzedawców paliw obowiązku składania zestawień oświadczeń, podkreślił jednak wynikającą z ogólnej systematyki jak i celu dyrektywy energetycznej zasadę opodatkowania wyrobów energetycznych zgodnie z ich faktycznym przeznaczeniem. Trybunał wskazał, że zarówno ogólna systematyka, jak i cel dyrektywy energetycznej opierają się na zasadzie, według której produkty energetyczne są opodatkowane zgodnie z ich faktycznym wykorzystaniem. Wynikająca z powyższego wyroku Trybunału niezgodność normy prawa krajowego art. 89 ust. 16 u.p.a. z prawem wspólnotowym jako naruszająca zasady proporcjonalności oraz ogólnej systematyki i celu dyrektywy energetycznej, dotyczy także przewidzianej tym przepisem możliwości zastosowania stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych w przypadku niespełnienia warunków określonych art. 89 ust. 14 i ust. 15 pkt 1 u.p.a.

Zgodnie z art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dyrektywa wiąże państwa członkowskie, do których jest skierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawiając państwom członkowskim swobodę wyboru formy i środków.

Na podstawie art. 267 lit. b Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.2004.90.864/2) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej właściwy jest do orzekania w trybie prejudycjalnym o wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne wspólnoty. Niewątpliwie aktem takim są dyrektywy unijne.

W wyroku TSUE z 5 października 2010 r. w sprawie C-173/09 Georgi Iwanow Ełczinow (pub. w bazie orzeczeń curia.eu.), Trybunał orzekł, że Prawo Unii sprzeciwia się temu, aby sąd krajowy, który orzeka po przekazaniu mu sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd wyższej instancji w wyniku odwołania, był związany, zgodnie z krajowym prawem procesowym oceną prawną dokonaną przez sąd wyższej instancji, jeżeli uzna, uwzględniając wykładnię, o dokonanie, której zwrócił się do Trybunału, że wskazana ocena nie jest zgodna z prawem Unii.

Jakkolwiek powyższy pogląd można uznać za dyskusyjny, to mając na uwadze obowiązek dokonania wykładni przepisów krajowych w zgodzie z regulacjami wspólnotowymi należy rozważyć, czy Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku wydanego w warunkach związania przepisem art. 190 p.p.s.a. może odstąpić od obowiązku podporządkowania się wykładni prawa dokonanej w kasacyjnym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie obecnym, art. 190 p.p.s.a. należy interpretować w świetle wymogów prawa wspólnotowego. Nie budzi wątpliwości, że po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej wykładnia językowa przepisów krajowych już bowiem nie wystarcza. Konieczna jest ich interpretacja w świetle prawa wspólnotowego (por. wyrok NSA z 17 czerwca 2010 r. I GSK 911/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Stanowisko o potrzebie uwzględniania prawa unijnego przez orzekające sądy krajowe prezentowane jest także w nauce prawa, w której wskazuje się, że proces rekonstruowania wzorca sądowoadministracyjnej oceny legalności decyzji niejednokrotnie uwzględnić winien złożoną naturę podstawy materialnej oraz proceduralnej rozstrzyganej sprawy. Przepisy prawa UE mogą oddziaływać zarówno w sposób bezpośredni, jak i pośredni na podstawę prawną wydania decyzji. Brak związania sądu administracyjnego zarzutami i wnioskami skargi oznacza obowiązek podnoszenia z urzędu argumentów opartych na prawie unijnym (por. M. Baran, Stosowanie z urzędu prawa Unii Europejskiej przez sądy krajowe, Warszawa 2014, s. 419 i nast.).

Z art. 4 ust. 3 TUE wynika, że zgodnie z zasadą lojalnej współpracy Unia i Państwa Członkowskie wzajemnie się szanują i udzielają sobie wzajemnego wsparcia w wykonywaniu zadań wynikających z Traktatów. Państwa Członkowskie podejmują wszelkie środki ogólne lub szczególne właściwe dla zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z Traktatów lub aktów instytucji Unii. Państwa Członkowskie ułatwiają wypełnianie przez Unię jej zadań i powstrzymują się od podejmowania wszelkich środków, które mogłyby zagrażać urzeczywistnieniu celów Unii. Nauka prawa odwołująca się do orzecznictwa ETS (obecnie: TSUE) wywodzi, że obowiązek zapewnienia należytego wykonania dyrektyw ciąży nie tylko na organach państwa członkowskiego właściwych do ustanowienia przepisów prawnych, lecz także na organach stosujących prawo, w tym sądów (por. Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, pod red. A. Wróbla, Kraków 2005, s. 58.). Wskazuje się przy tym, że w sensie ścisłym nie dotyczy to stosowania prawa wspólnotowego przez te sądy, lecz jedynie wykładni prawa krajowego implementującego dyrektywę zgodnie z tą dyrektywą. Dyrektywa wiąże prawnie państwa członkowskie, co do określonych w niej celów albo rezultatów. Niezależnie jednak od tych językowych wątpliwości konieczne jest przyjęcie, że pod powyższymi pojęciami kryje się przyszły skutek w postaci wymaganego dyrektywą stanu rzeczy (prawnego, gospodarczego i społecznego), który da się wywieść z jej przepisów (tamże, s. 59). W sądowym stosowaniu prawa osiągnięciu celu dyrektywy zapewnia zasada efektywności (prawa wspólnotowego).

Zasada pierwszeństwa prawa unijnego polega na pierwszeństwie jego stosowania, a nie obowiązywania, pierwszeństwo zapewnia się przez odmowę zastosowania kolidującej normy krajowej w danym stanie faktycznym, nie przez uprzednie uchylenie w trybie uchwałodawczym albo w trybie konstytucyjnym (por. wyrok ETS z 9 marca 1978 r. w sprawie 106/77).

Mając na względzie rolę przepisu art. 190 p.p.s.a. w procedurze sądowoadministracyjnej, a mianowicie ma on zapobiegać powtórnemu rozpoznawaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej w danej sprawie opartej na polemice stron z wykładnią prawa dokonaną przez sąd kasacyjny, to należy zauważyć, że racja owej polemiki znajduje usprawiedliwienie w okolicznościach, gdy po powtórnym rozstrzygnięciu sprawy przez WSA należy zastosować inną wykładnię prawa. Znajduje to także odzwierciedlenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego - odstąpienie od związania w rozumieniu art. 190 p.p.s.a. następuje przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez sąd, gdy Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w kwestii odmiennej wykładni prawa unijnego niż tej dokonanej przez sąd kasacyjny (por. wyrok NSA z 20 września 2013 r., I FSK 1370/12, lex nr 1405144).

Z tak przedstawioną sytuacją mamy do czynienia na gruncie tej sprawy.

Należy przypomnieć, że Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni art. 89 ust. 14 u.p.a. odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 11 lutego 2014 r. w sprawie P 24/12. Tymczasem kontrola zgodności ustawy z Konstytucją RP oraz kontrola zgodności z prawem wspólnotowym mają charakter suwerenny i rozłączny. Dlatego, respektując powyższe orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, w którym Trybunał wskazał m.in. na rolę, jaką złożone w terminie i prawidłowo sporządzone zestawienia oświadczeń spełniają w zakresie kontroli obrotu olejem opałowym należy uznać, że w przypadku niedochowania wymogu złożenia w ustawowym terminie zestawienia miesięcznego oświadczeń nabywców oleju opałowego, gdy olej taki sprzedany zostanie do celów grzewczych (a zatem zgodnie z celem uprawniającym do zastosowania obniżonej stawki akcyzy) nie ma podstaw do zastosowania podwyższonej stawki akcyzy - określonej w art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a.

W tym stanie rzeczy, zarzuty kasacyjne naruszenia prawa materialnego sformułowane w petitum skargi kasacyjnej (art. 5 dyrektywy energetycznej i art. 89 ust. 16 w zw. z ust. 14 u.p.a.), należało uznać za uzasadnione.

Uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skoro sporny olej opałowy został przeznaczony do celów grzewczych, to kilkudniowe spóźnienia złożenia organowi przez spółkę miesięcznych zestawień oświadczeń nabywców tego oleju, w świetle wyroku TSUE z 2 czerwca 2016 r. sygn. akt C-418/14, nie mogło skutkować utratą uprawnienia przez spółkę do stosowania preferencyjnej stawki akcyzy.

O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 209 w związku z art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.