C.II. 1309/36 - Orzeczenie Sądu Najwyższego

Orzeczenia sądów
Opublikowano: OSN(C) 1937/4/159

Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 23 października 1936 r. C.II. 1309/36

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: sędzia M. Grabowski (sprawozdawca). Sędziowie: Z. Bańkowski, E. Baczyński.

Sentencja

Sąd Najwyższy w sprawie Emilii L. przeciwko Kółku Rolniczemu w Stryszowie o 2353 zł 71 gr po rozpoznaniu skargi kasacyjnej powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 27 lutego 1936 r. zaskarżone postanowienie uchylił i sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania odesłał.

Uzasadnienie faktyczne

Sąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego wraz z całym poprzedzającym postępowaniem i pozew odrzucił na tej podstawie, że chodzi o spór ze stosunku pracy, do którego rozstrzygnięcia był powołany w braku miejscowego Sądu Pracy - Sąd Grodzki.

Sąd Okręgowy w Wadowicach nie był zatem rzekomo właściwy, i chociaż pozwany w toku postępowania przed Sądem Okręgowym z zarzutem niewłaściwości nie wystąpił, wobec nieusuwalnej niewłaściwości (art. 52 § 2 k. p. c.), musiał tę niewłaściwość uwzględnić Sąd Apelacyjny z urzędu na podstawie art. 236 k. p. c.

Powódka zaskarżyła to postanowienie Sądu Apelacyjnego z przyczyny kasacyjnej z art. 426 p. 2 k. p. c., w szczególności ż przyczyny obrazy art. 52, 236, 408 i 4:09 k. p. c.

Przyczyna ta jest uzasadniona.

Zapatrywanie prawne, wyrażone przez Sąd Apelacyjny, byłoby słuszne, gdyby dotyczyło postępowania przed Sądem Okręgowym jako sądem 1. instancji.

Sprawa przedstawia się natomiast odmiennie w postępowaniu apelacyjnym.

Art. 2)1 rozp. Prez. Rzplitej z dn. 22 marca 1928 r. (Dz. U. nr 37 poz. 350) poleca stosować posiłkowo przepisy postępowania cywilno-sądowego, dotyczącego postępowania sądów państwowych w sprawach drobiazgowych, a wiec stosownie do art. IV przep. wprow k. p. c. - przepisy kodeksu postępowania cywilnego.

Sąd Apelacyjny może według art. 408 § 2 k. p. c. uchylić, wyrok Sądu Okręgowego jedynie w dwóch przypadkach, a to w wypadku nieważności, albo jeżeli Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy.

Żaden ż tych przypadków nie zachodzi, gdyż rozpoznanie istoty sprawy nie wchodzi w rachubę, a żadna niewłaściwość, a więc nawet nieusuwalna, nie jest wymieniona w miarodajnym art. 409 k. p. c., jako przyczyna nieważności.

Przepis art. 52 § 2 k. p. c, zabraniający zmiany właściwości rzeczowej sądu grodzkiego na właściwość sądu okręgowego, podyktowany był oczywiście obawą przerzucenia spraw do sądu, dającego lepszą gwarancję słusznego osądzenia sporu niż sąd grodzki i w ten sposób zbytniego obarczania sądów okręgowych.

Skoro jednak wbrew temu zakazowi sprawa została już przez Sąd Okręgowy choć niewłaściwy rozstrzygnięta, motyw powyższy staje się nieaktualny, i widocznie ustawodawca tym się kierował, nie dopuszczając obalenia w postępowaniu apelacyjnym wyroków sądów okręgowych, choć niewłaściwych, dających jednak z; natury rzeczy silniejszą gwarancję słusznego rozstrzygnięcia sporu.

Powyższe rozważenie znajduje też oparcie w art. 418 p. 1 k. p. c., z którego a contrario wynikałoby, że nieważność nie zachodzi, jeżeli Sąd Okręgowy orzekł w sprawcie należącej do Sądu Grodzkiego.

Nie stoi zaś na przeszkodzie wyż wyłuszczonemu stanowisku ta okoliczność, że art. 3 rozp. wyż powołanego o sądach pracy uchyla dopuszczalność prorogacji właściwości sądów powszechnych w miejsce sądów pracy, gdyż w przypadku wobec braku miejscowego sądu pracy, przepis art. 23 ust. 1 rozp. o sądach pracy unormował właściwość Sądu Grodzkiego.

Wobec usprawiedliwienia podstawy kasacyjnej uchylenie zaskarżonego postanowienia znajduje swe uzasadnienie w przepisie art. 437 k.. p. c.