Pozew o rozwód z orzekaniem o winie z wnioskiem o zasądzenie alimentów na rzecz małżonka oraz z wnioskiem o zabezpieczenie

Wzory
Wzór aktualny
Wersja od: 7 grudnia 2020 r.
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><html xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xsi:schemaLocation="http://www.w3.org/1999/xhtml ../XSD/andro-xhtml.xsd"><body><p class="text-justify">Zobacz komentarz do wzoru Pozew o rozwód bez orzekania o winie (bez małoletnich dzieci).</p><p class="text-justify"><b>Załączniki opcjonalne (fakultatywne): </b>Jeżeli wnosimy o rozwód z orzekaniem o winie, zadaniem strony powodowej jest wykazanie okoliczności, które upatruje ona jako zastrzeżenia wobec pozwanego małżonka warunkujące rozkład pożycia. Fakty te mogą zostać wykazane m.in. przy pomocy dowodów z dokumentów, które należy załączyć do pozwu. Mogą to być zaświadczenia lekarskie zwane obdukcjami, dokumenty ze spraw karnych, np. wyroki karne, raporty detektywistyczne, nagrania wraz z transkrypcjami itp. Ponadto w tego typu sprawach często pojawia się konfliktowy wątek alimentów, co również wymaga aktywności dowodowej strony powodowej celem wykazania wysokości kosztów utrzymania jej i/lub potomstwa czy sytuacji osobistej, zarobkowej czy majątkowej stron. Dowody z dokumentów mogą również pomóc w uzasadnieniu stanowiska strony powodowej odnośnie żądania dotyczącego władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi stron czy kontaktów z potomstwem.</p><p class="text-justify"><b>Praktyczne zastosowanie – kiedy warto, a kiedy nie:</b> Pozew o rozwód z orzekaniem o winie warto złożyć wówczas, gdy strony nie są w stanie dojść do porozumienia co do warunków rozwodu, a słuszny interes jednej ze stron (np. jej gorsza sytuacja materialna) przemawia za takim orzeczeniem rozwodu.</p><p class="text-justify"><b>Dla kogo:</b> Dla osoby zamierzającej w sposób konfliktowy (rozwód z orzekaniem o winie) i z zabezpieczeniem swoich (oraz często potomstwa) interesów uregulować swoją sytuację rodzinną poprzez uzyskanie rozwodu.</p><p class="text-justify"><b>Zalety: </b>Wydanie przez sąd wyroku rozwiązującego małżeństwo stron przez rozwód z winy jednego z małżonków umożliwia małżonkowi niewinnemu dochodzenie alimentów od drugiego małżonka, mających na celu materialne wyrównanie jego poziomu życia – tak, by rozwód nie powodował po stronie małżonka niewinnego tego rodzaju negatywnych konsekwencji. Ponadto domaganie się orzekania przez sąd o winie może ułatwiać małżonkowi niewinnemu zabezpieczenie jego interesów majątkowych w inny sposób niż kwestie alimentacyjne, np. poprzez korzystniejsze rozporządzenia w zakresie podziału majątku wspólnego.</p><p class="text-justify"><b>Wady: </b>Podstawą wadą rozwodu z orzekaniem o winie jest jego długotrwałość – tego typu procesy trwają średnio 2–3 lata, niekiedy nawet 4–5 lat, w skrajnych przypadkach jeszcze dłużej. Ponadto proces rozwodowy, w którym sąd usta które z małżonków ponosi winę za rozkład pożycia, z oczywistych względów wpływa negatywnie na relacje między stronami, co przekłada się również na funkcjonowanie ich potomstwa, a także innych członków rodziny.</p><p class="text-justify"><b>Miejsce i data sporządzenia pisma</b></p><p class="text-justify">W pozwie należy wskazać miejsce i datę jego sporządzenia.</p><p class="text-justify"><b>Sąd właściwy</b></p><p class="text-justify">Pozew o rozwód należy złożyć do sądu okręgowego właściwego ze względu na ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków, o ile chociaż jedno z nich przebywa nadal w okręgu tego sądu. Jeśli nie - pozew składamy do sądu okręgowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania strony pozwanej. Jeżeli i tej ostatniej podstawy nie ma (bo np. pozwany/pozwana przebywa na stałe za granicą), pozew składamy do sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania powoda/powódki (<a href="#/document/16786199?unitId=art(41)" class="act">art. 41</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Strony i ich pełnomocnicy, adresy stron i ich pełnomocników</b></p><p class="text-justify">Oznaczając w pozwie o rozwód strony postępowania, należy podać: ich imiona i nazwiska, adresy, zaś w odniesieniu do powoda - również numer PESEL (<a href="#/document/16786199?unitId=art(126)par(1)pkt(2)" class="act">art. 126 § 1 pkt 2</a> oraz <a href="#/document/16786199?unitId=art(126)par(2)pkt(1)" class="act">§ 2 pkt 1-2</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Rodzaj pisma</b></p><p class="text-justify">Pozew, podobnie jak każde inne pismo procesowe, powinien zawierać oznaczenie rodzaju pisma (<a href="#/document/16786199?unitId=art(126)par(1)pkt(3)" class="act">art. 126 § 1 pkt 3</a> k.p.c.). Oznaczenie może przybrać brzmienie: "Pozew" albo "Pozew o rozwód" albo w wersji bardziej skonkretyzowanej "Pozew o rozwód bez orzekania o winie".</p><p class="text-justify"><b>Zakres żądania – rozwiązanie małżeństwa</b></p><p class="text-justify"><b>Uwagi ogólne</b>. W pozwie należy wskazać zakres żądania: czy wnosimy o rozwiązanie małżeństwa stron przez rozwód bez orzekania o winie czy też z ustalaniem, które z małżonków ponosi winę za rozpad związku.</p><p class="text-justify"><b>Wina w rozkładzie pożycia. </b>Zgodnie z <a href="#/document/16785962?unitId=art(57)par(1)" class="act">art. 57 § 1</a> k.r.o. sąd, orzekając rozwód, orzeka także, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia. Zaniechanie orzekania o winie może nastąpić jedynie na zgodne żądanie małżonków (<a href="#/document/16785962?unitId=art(57)par(2)" class="act">art. 57 § 2</a> k.r.o.). Jeżeli zatem chociaż jedno z małżonków domaga się ustalania przez sąd zawinienia w rozkładzie pożycia, sąd jest tym stanowiskiem związany.</p><p class="text-justify"><b>Ciężar dowodu</b>. Zgodnie z zasadą wyrażoną w <a href="#/document/16785996?unitId=art(6)" class="act">art. 6</a> k.c. strona domagająca się od sądu orzeczenia zawinienia drugiej strony w rozkładzie pożycia, powinna wykazać okoliczności potwierdzające winę współmałżonka. W tym celu strona może sięgać po różne środki dowodowe, przede wszystkim zaś z dokumentów, zeznań świadków, opinii biegłych.</p><p class="text-justify"><b>Alimenty na rzecz małżonka</b></p><p class="text-justify"><b>Przesłanki zasądzania alimentów na rzecz małżonka. </b>Zgodnie z <a href="#/document/16785962?unitId=art(60)par(2)" class="act">art. 60 § 2</a> k.r.o., jeżeli jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego, sąd na żądanie małżonka niewinnego może orzec, że małżonek wyłącznie winny obowiązany jest przyczyniać się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby ten nie znajdował się w niedostatku. Przepis ten umożliwia dochodzenie tzw. alimentów wyrównawczych, należnych małżonkowi niewinnemu dla wyrównania poziomu życia do takiego, jaki miał w trakcie małżeństwa. Zdarza się, że poziom ten był bardzo wysoki, trzeba to jednak wykazać (np. dokumentami potwierdzającymi wydatki, zeznaniami świadków).</p><p class="text-justify"><b>Sytuacja zdrowotna małżonka niewinnego. </b>Na wysokość alimentów na rzecz małżonka wpływa również sytuacja zdrowotna małżonka niewinnego, zwłaszcza wówczas, gdy stan zdrowia tego małżonka jest wynikiem nagannych działań ze strony żony czy męża. Sytuację zdrowotną należy wykazać odpowiednimi dokumentami.</p><p class="text-justify"><b>Koszty utrzymania małżonka.</b> Dochodząc alimentów, małżonek powinien wykazać – przede wszystkim dokumentami – koszty swojego utrzymania, w tym koszty utrzymania domu czy mieszkania, zakupu żywności, odzieży, leków, kosmetyków, środków czystości, wyjazdów, opieki medycznej, rehabilitacji, rozrywki, edukacji itp.</p><p class="text-justify"><b>Porównanie sytuacji materialnej stron. </b>Przy dochodzeniu alimentów na rzecz małżonka ważne jest porównanie sytuacji materialnej obydwu stron. Należy to wykazać odpowiednimi dokumentami, np. zaświadczeniami o zarobkach, potwierdzeniami przelewów, zeznaniami podatkowymi.</p><p class="text-justify"><b>Wniosek o zabezpieczenie roszczeń o charakterze alimentacyjnym. </b>W każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd, w tym w sprawie o rozwód, można żądać udzielenia zabezpieczenia (<a href="#/document/16786199?unitId=art(730)par(1)" class="act">art. 730 § 1</a> k.p.c.). W sprawie o rozwód można wnosić o udzielenie zabezpieczenia mającego na celu finansowanie kosztów utrzymania małoletnich dzieci stron, a także małżonka. Niektóre sądy stoją na stanowisku (idąc za poglądem wyrażanym w literaturze prawniczej i orzecznictwie), że alimenty mogą zostać zasądzone dopiero w razie ustania małżeństwa, zaś w jego trakcie zasądzana jest tzw. kwota na zaspokojenie potrzeb rodziny - na podstawie <a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o., który nakłada na małżonków obowiązek przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny. Dlatego często - występując z wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń finansowych małżonka bądź dzieci na czas trwania sprawy - wskazywana jest właśnie ta podstawa prawna roszczeń. Z ostrożności można sformułować wniosek o charakterze alternatywnym, wnosząc o udzielenie zabezpieczenia przez zobowiązanie przeciwnika do łożenia na czas trwania postępowania określonej kwoty tytułem zaspokojenia potrzeb rodziny (<a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o.), alternatywnie zaś - tytułem alimentów na podstawie <a href="#/document/16785962?unitId=art(133)par(1)" class="act">art. 133 § 1</a> k.r.o. (w przypadku małoletnich dzieci) bądź <a href="#/document/16785962?unitId=art(60)par(1)" class="act">art. 60 § 1</a> bądź <a href="#/document/16785962?unitId=art(60)par(2)" class="act">2</a> k.r.o. (w przypadku małżonka). Wniosek o zabezpieczenie roszczeń o charakterze alimentacyjnym może zostać rozpoznany przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Do wniosku o zabezpieczenie alimentów (bądź roszczeń o podobnym charakterze i funkcji) nie stosuje się zasady wyrażonej w <a href="#/document/16786199?unitId=art(731)" class="act">art. 731</a> k.p.c., zgodnie z którą zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia. Oznacza to, że wniosek o zabezpieczenie tego rodzaju roszczeń może opiewać na taką samą kwotę co żądanie główne. Podstawą zabezpieczenia alimentów jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia (<a href="#/document/16786199?unitId=art(753)" class="act">art. 753</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify">W sprawie o rozwód można wnosić o udzielenie zabezpieczenia mającego na celu finansowanie kosztów utrzymania małżonka. Niektóre sądy stoją na stanowisku (idąc za poglądem wyrażanym w literaturze prawniczej i orzecznictwie), że alimenty mogą zostać zasądzone dopiero w razie ustania małżeństwa, zaś w jego trakcie zasądzana jest tzw. kwota na potrzeby rodziny – na podstawie <a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o., który nakłada na małżonków obowiązek przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny. Dlatego często – występując z wnioskiem o zabezpieczenie na czas trwania sprawy roszczeń finansowych małżonka – wskazywana jest właśnie ta podstawa prawna roszczeń. Z ostrożności można sformułować wniosek o charakterze alternatywnym, wnosząc o udzielenie zabezpieczenia przez zobowiązanie przeciwnika do łożenia na czas trwania postępowania określonej kwoty tytułem zaspokojenia potrzeb rodziny (<a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o.), alternatywnie zaś – tytułem alimentów na podstawie <a href="#/document/16785962?unitId=art(60)par(1)" class="act">art. 60 § 1</a> i <a href="#/document/16785962?unitId=art(60)par(2)" class="act">2</a> k.r.o. (w przypadku małżonka). Wniosek o zabezpieczenie roszczeń o charakterze alimentacyjnym może zostać rozpoznany przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Do wniosku o zabezpieczenie alimentów (bądź roszczeń o podobnym charakterze i funkcji) nie stosuje się zasady wyrażonej w <a href="#/document/16786199?unitId=art(731)" class="act">art. 731</a> k.p.c., zgodnie z którą zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia. Oznacza to, że wniosek o zabezpieczenie może opiewać na taką samą kwotę co żądanie główne. Podstawą zabezpieczenia alimentów jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia (<a href="#/document/16786199?unitId=art(753)" class="act">art. 753</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Orzekanie o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania</b></p><p class="text-justify">Zgodnie z <a href="#/document/16785962?unitId=art(58)par(2)" class="act">art. 58 § 2</a> k.r.o., jeżeli małżonkowie zajmują wspólne mieszkanie, sąd w wyroku rozwodowym orzeka o sposobie korzystania z tego mieszkania. W praktyce przyjęło się, że na zgodny wniosek stron sąd nie orzeka w powyższym zakresie. Choć literalnie z przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika, że sąd w wyroku rozwodowym ustala sposób korzystania ze wspólnego mieszkania, jednak powszechnie przyjmuje się - i taka jest praktyka - że dotyczy to również domów. Pojęcie "wspólne mieszkanie" jest rozumiane w orzecznictwie szeroko: pozostaje bez znaczenia, czy lokum należy do majątku wspólnego małżonków (czyli jest objęte wspólnością majątkową małżeńską), czy też zostało kupione przed ślubem bądź w okresie rozdzielności majątkowej. Może to być również lokal spółdzielczy lokatorski bądź tzw. mieszkanie kwaterunkowe czy też lokal socjalny (czyli wynajmowany od gminy), o ile prawo do takiego lokalu przysługuje małżonkom wspólnie. Uregulowanie sposobu korzystania z mieszkania może również dotyczyć każdego innego wynajmowanego mieszkania, a także lokalu służbowego. Taki podział do korzystania (podział <i>quoad usum</i>), dokonany przez sąd w wyroku (ewentualnie w postanowieniu zabezpieczającym), nie wpływa na prawa osób trzecich do tych lokali, np. wynajmujących.</p><p class="text-justify"><b>Dowody z dokumentów</b></p><p class="text-justify"><b>Informacje ogólne</b>. W pozwie o rozwód bez orzekania o winie, w którym nie ma również sporu co do innych kwestii związanych z rozwiązaniem małżeństwa (władza rodzicielska nad wspólnymi małoletnimi dziećmi, ich miejsce zamieszkania, kontakty z dziećmi, alimentacja na rzecz dzieci, alimentacja na rzecz małżonka) można ograniczyć dowody z dokumentów składane wraz z pozwem do skróconego odpisu aktu małżeństwa, który ma wykazać fakt zawarcia przez strony związku małżeńskiego.</p><p class="text-justify"><b>Sprecyzowanie tezy dowodowej. </b>Formułując w postępowaniu cywilnym wniosek dowodowy, należy sprecyzować tzw. tezę dowodową, czyli określić, dla wykazania jakich faktów dowód ten ma zostać przeprowadzony przez sąd (<a href="#/document/16786199?unitId=art(235(1))" class="act">art. 235<sup>1</sup></a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Dowód z przesłuchania świadków</b></p><p class="text-justify">W sytuacji gdy sprawa o rozwód jest konfliktowa, zapewne pojawi się konieczność dopuszczenia dowodu z zeznań świadków mających wiedzę na temat relacji małżeńskich pomiędzy stronami, sytuacji opiekuńczo-wychowawczej małoletnich dzieci stron, ich kosztów utrzymania czy sytuacji osobistej i zarobkowej stron.</p><p class="text-justify"><b>Przesłuchanie świadka w trybie pomocy sądowej</b></p><p class="text-justify">Co do zasady postępowanie dowodowe odbywa się przed sądem orzekającym w danej sprawie, chyba że sprzeciwia się temu charakter dowodu albo wzgląd na poważne niedogodności lub niewspółmierność kosztów w stosunku do przedmiotu sporu. W takich wypadkach sąd orzekający zleci przeprowadzenie dowodu jednemu ze swych członków (sędzia wyznaczony) albo innemu sądowi (sąd wezwany) (<a href="#/document/16786199?unitId=art(235)par(1)" class="act">art. 235 § 1</a> k.p.c.). Najczęściej przeprowadzanie dowodu przez inny sąd niż orzekający w sprawie odbywa się wówczas, gdy świadkowie mieszkają w rejonie bądź okręgu innego sądu, w znacznej odległości od sądu, przed którym toczy się postępowanie. W praktyce przesłuchanie świadka przez inny sąd w trybie pomocy sądowej odbywa się w ten sposób, że sąd orzekający wysyła do sądu wezwanego odezwę z prośbą o przeprowadzenie dowodu. Do odezwy załącza listę pytań do świadka – są to z reguły pytania sformułowane przez sąd orzekający, a także przez strony. Sąd wezwany wyznacza posiedzenie celem przesłuchania świadka, a o jego terminie zawiadamia strony, które mogą być na nim obecne – w takim przypadku mogą bezpośrednio zadawać świadkowi pytania.</p><p class="text-justify"><b>Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania</b></p><p class="text-justify">W sprawach spornych w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania znajdzie zastosowanie ogólna zasada procesu cywilnego, jaką jest odpowiedzialność za wynik postępowania, oznaczająca, że strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty procesu, tj. koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (<a href="#/document/16786199?unitId=art(98)par(1)" class="act">art. 98 § 1</a> k.p.c.). Zasada ta znajduje również zastosowanie w spornych sprawach rozwodowych, w których jedną ze stron można określić jako przegrywającą, drugą zaś jako wygrywającą sprawę. Do kosztów procesu zaliczamy: a) jeżeli strona prowadzi sprawę osobiście bądź przez pełnomocnika niebędącego adwokatem lub radcą prawnym: koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika, równowartość utraconego zarobku wskutek stawiennictwa w sądzie (<a href="#/document/16786199?unitId=art(98)par(2)" class="act">art. 98 § 2</a> k.p.c.); b) jeżeli strona jest reprezentowana przez adwokata bądź radcę prawnego: koszty zastępstwa procesowego wynikające z odrębnych przepisów (rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych), koszty sądowe (opłaty sądowe, wydatki na opinie biegłych – <a href="#/document/16786199?unitId=art(98)par(3)" class="act">art. 98 § 3</a> k.p.c.). Jeżeli w wyroku sąd zasądzi alimenty na rzecz jednego małżonka od drugiego, pobierze od małżonka zobowiązanego do alimentacji opłatę stosunkową od zasądzonego roszczenia, uzależnioną od jego wysokości (<a href="#/document/17216873?unitId=art(13)ust(1)" class="act">art. 13 ust. 1</a> u.k.s.c., <a href="#/document/17216873?unitId=art(26)ust(2)" class="act">art. 26 ust. 2</a> u.k.s.c.).</p><p class="text-justify"><b>Mediacje</b></p><p class="text-justify">W piśmie inicjującym sprawę cywilną, w tym w pozwie o rozwód, należy zawrzeć informację, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, należy wyjaśnić, z jakich przyczyn (<a href="#/document/16786199?unitId=art(187)par(1)pkt(3)" class="act">art. 187 § 1 pkt 3</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Uzasadnienie</b></p><p class="text-justify">W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, gdy strony nie mają małoletniego dziecka bądź dzieci, a w pozwie nie ma dodatkowych żądań (o zasądzenie alimentów na rzecz małżonka, o podział majątku, o ustalenie sposobu korzystania ze wspólnego mieszkania, o udzielenie zabezpieczenia) w uzasadnieniu pozwu wystarczy zwięźle opisać, jaka jest sytuacja w małżeństwie.</p><p class="text-justify"><b>Sytuacja opiekuńczo-wychowawcza małoletniego dziecka stron</b></p><p class="text-justify">W uzasadnieniu pozwu warto zwięźle opisać sytuację opiekuńczo-wychowawczą małoletniego dziecka stron. W sprawach spornych taki opis z reguły jest bardziej szczegółowy, poparty również wnioskami dowodowymi.</p><p class="text-justify"><b>Osobiste starania rodziców o opiekę i wychowanie małoletniego dziecka</b></p><p class="text-justify">W uzasadnieniu pozwu warto również wskazać, na czym polegają osobiste starania jednego bądź obojga rodziców o opiekę i wychowanie małoletniego dziecka. W sprawach o charakterze ugodowym nie ma to zasadniczego znaczenia, natomiast tam, gdzie pomiędzy stronami rysuje się konflikt na tle opieki nad dzieckiem oraz alimentacji dziecka, kwestia osobistych starań każdej ze stron jest bardzo istotna. Należy pamiętać, że zakres osobistych starań ma wpływ na wysokość alimentów - zgodnie z <a href="#/document/16785962?unitId=art(135)par(2)" class="act">art. 135 § 2</a> k.r.o. wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego.</p><p class="text-justify"><b>Koszty utrzymania małoletniego dziecka</b></p><p class="text-justify">W sytuacji gdy strony mają małoletnie dziecko, a co za tym idzie sąd w wyroku rozwodowym będzie rozstrzygał o zakresie obowiązku alimentacyjnego, warto w uzasadnieniu pozwu przytoczyć zestawienie kosztów utrzymania małoletniego dziecka. W sytuacjach sporu o wysokość alimentów zagadnienie to powinno być potraktowane szczególnie starannie - zarówno co do opisu, jak i co do wniosków dowodowych potwierdzających koszty utrzymania dziecka, jego indywidualne uwarunkowania (np. sytuację zdrowotną, szczególne uzdolnienia), sytuację ekonomiczną i osobistą rodziców, zakres osobistych starań każdego z nich.</p><p class="text-justify"><b>Sytuacja w małżeństwie stron; wina w rozkładzie pożycia</b></p><p class="text-justify">W pozwie o rozwód z orzekaniem o winie należy nie tylko ogólnie opisać sytuację w małżeństwie stron, ale również precyzyjnie wskazać, na czym polega wina drugiego bądź – ewentualnie – obojga małżonków w rozkładzie pożycia, formułując konkretne zarzuty wobec drugiej strony (np. niewierność małżeńska, pijaństwo, przemoc, naganny stosunek do rodziny współmałżonka, brak współdziałania dla dobra rodziny). Najlepiej, by twierdzenia te były poparte odpowiednimi wnioskami dowodowymi obejmującymi przede wszystkim dokumenty oraz zeznania świadków. Można również wnosić, by sąd zwrócił się do różnych instytucji o udzielenie informacji bądź dostarczenie dokumentacji dla wykazania zasadności zarzutów formułowanych wobec współmałżonka. Mogą to być np. wnioski o zwrócenie się do jednostek policji bądź ośrodków pomocy społecznej o udzielenie informacji na temat procedury Niebieskiej Karty prowadzonej w związku z przemocą w rodzinie czy do sądów karnych bądź organów ścigania prowadzących postępowania karne wobec współmałżonka.</p><p class="text-justify"><b>Dowód z przesłuchania stron</b></p><p class="text-justify">W sprawach o rozwód przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron jest obligatoryjne (<a href="#/document/16786199?unitId=art(432)" class="act">art. 432</a> k.p.c.). Wyjątkowo sąd może pominąć ten dowód bądź ograniczyć go do przesłuchania jednej ze stron, np. gdy strona nie stawi się na rozprawę mimo prawidłowego zawiadomienia (<a href="#/document/16786199?unitId=art(302)par(1)" class="act">art. 302 § 1</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Opłata sądowa od pozwu</b></p><p class="text-justify"><b>(a)</b> <b>Uwagi ogólne</b>. Opłata sądowa od pozwu o rozwód wynosi 600 zł (<a href="#/document/17216873?unitId=art(26)ust(1)" class="act">art. 26 ust. 1</a> u.k.s.s.c.). Opłatę należy uiścić przy wniesieniu pozwu do sądu (<a href="#/document/17216873?unitId=art(10)" class="act">art. 10</a> u.k.s.s.c.). Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata (<a href="#/document/16786199?unitId=art(126(2))par(1)" class="act">art. 126<sup>2</sup> § 1</a> k.p.c.). Nieuiszczenie opłaty sądowej od pozwu przy jego wniesieniu stanowi brak formalny usuwalny: stronę składającą pozew we własnym imieniu sąd wezwie do uzupełnienia braku, wyznaczając na to tygodniowy termin (<a href="#/document/16786199?unitId=art(130)par(1)" class="act">art. 130 § 1</a> k.p.c.). Gdy pozew jest wnoszony przez zawodowego pełnomocnika i nie zostanie opłacony bądź zostanie nienależycie opłacony przy dokonywaniu tej czynności, przewodniczący składu orzekającego w danej sprawie zwraca pozew bez wezwania do uiszczenia opłaty (<a href="#/document/16786199?unitId=art(130(2))par(1)" class="act">art. 130<sup>2</sup> § 1</a> k.p.c.). W takiej sytuacji, jeżeli w ciągu tygodnia od doręczenia zarządzenia o zwrocie pisma strona uiści brakującą opłatę we właściwej wysokości, pismo wywołuje skutek od daty pierwotnego wniesienia. Skutek taki nie następuje w razie kolejnego zwrotu pisma z tej samej przyczyny (<a href="#/document/16786199?unitId=art(130(2))par(2)" class="act">art. 130<sup>2</sup> § 2</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>(b) Zwolnienie od kosztów sądowych roszczeń o charakterze alimentacyjnym.</b> Zgodnie z <a href="#/document/17216873?unitId=art(96)ust(1)pkt(2)" class="act">art. 96 ust. 1 pkt 2</a> u.k.s.s.c. strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych oraz strona pozwana w sprawie o obniżenie alimentów nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Wynikające z przywołanego przepisu zwolnienie od kosztów sądowych dotyczy również roszczeń o funkcji alimentacyjnej, tj. o zaspokojenie potrzeb rodziny (<a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o.). Takie stanowisko wynika z uchwały SN z 11.09.1992 r., <a href="#/document/520097541" class="verd">III CZP 107/92</a>, OSNC 1993/5/73 LEX nr 3845, wydanej co prawda w nieaktualnym już po części stanie prawnym, ale zachowującej aktualność co do istoty. Sąd Najwyższy uznał, że roszczenia dotyczące "zaspokojenia potrzeb rodziny" z <a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o. – jako mające charakter alimentacyjny – powinny być traktowane na równi z roszczeniami określanymi wprost w przepisach jako "alimentacyjne", w tym na gruncie regulacji dotyczących kosztów sądowych. Jest to ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych mające charakter podmiotowo-przedmiotowym. W praktyce oznacza to, że niezależnie od tego, czy wniosek o zabezpieczenie alimentów bądź innych roszczeń o charakterze alimentacyjnym (o zaspokojenie potrzeb rodziny z <a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o.) jest składany w pozwie czy też w dalszym toku postępowania (np. w odpowiedzi na pozew bądź innym piśmie składanym w toku sprawy), nie pociąga za sobą konieczności uiszczania opłaty sądowej (każdy inny wniosek o zabezpieczenie składany w innym piśmie niż inicjujące postępowania w sprawie, a więc w toku postępowania, podlega opłacie sądowej).</p><p class="text-justify">W sprawach o rozwód, o separację lub o unieważnienie małżeństwa, w razie zasądzenia alimentów na rzecz małżonka w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji, pobiera się od małżonka zobowiązanego opłatę stosunkową od zasądzonego roszczenia (<a href="#/document/17216873?unitId=art(26)ust(2)" class="act">art. 26 ust. 2</a> u.k.s.s.c.).</p><p class="text-justify"><b>Opłata sądowa od wniosku o zabezpieczenie</b></p><p class="text-justify"><b>Zwolnienie od kosztów sądowych wniosku o zabezpieczenie roszczeń o charakterze alimentacyjnym.</b> Wniosek o zabezpieczenie zawarty w pozwie o rozwód jako piśmie inicjującym postępowanie w sprawie nie podlega opłacie sądowej (<a href="#/document/17216873?unitId=art(95)ust(1)pkt(1)" class="act">art. 95 ust. 1 pkt 1</a> u.k.s.s.c.). Ponadto wniosek o zabezpieczenie dotyczący roszczeń o charakterze alimentacyjnym korzysta również z ustawowego podmiotowo-przedmiotowego zwolnienia od kosztów sądowych: strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Wynikające z przywołanego przepisu zwolnienie od kosztów sądowych dotyczy również roszczeń o funkcji alimentacyjnej, tj. o zaspokojenie potrzeb rodziny z <a href="#/document/16785962?unitId=art(27)" class="act">art. 27</a> k.r.o. (<a href="#/document/17216873?unitId=art(96)ust(1)pkt(2)" class="act">art. 96 ust. 1 pkt 2</a> u.k.s.s.c.).</p><p class="text-justify"><b>Podpis</b></p><p class="text-justify">Każde pismo składane w postępowaniu sądowym, w tym pozew, powinno zostać podpisane. Niezłożenie podpisu pod pismem to brak formalny, który spowoduje, że sąd wezwie stronę składającą pismo do uzupełnienia tego braku przez ponowne złożenie pisma z podpisem (<a href="#/document/16786199?unitId=art(126)par(1)pkt(6)" class="act">art. 126 § 1 pkt 6</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Wymienienie załączników</b></p><p class="text-justify">Każde pismo procesowe, w tym pozew, powinno zawierać wymienienie załączników (<a href="#/document/16786199?unitId=art(126)par(1)pkt(7)" class="act">art. 126 § 1 pkt 7</a> k.p.c.).</p><p class="text-justify"><b>Odpis pisma i załączników</b></p><p class="text-justify">Do pozwu należy załączyć jego odpis oraz odpis załączników, które zostaną doręczone przez sąd drugiej stronie postępowania (<a href="#/document/16786199?unitId=art(128)par(2)" class="act">art. 128 § 2</a> k.p.c.).</p></body></html>