Wyłączenie możliwości zaliczania do KUP niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych - OpenLEX

Krywan Tomasz, Wyłączenie możliwości zaliczania do KUP niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych

Procedury
Status: Nieaktualna
Wersja od: 1 stycznia 2019 r. do: 31 grudnia 2021 r.
Autorzy:

Wyłączenie możliwości zaliczania do KUP niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych

Wyłączenie możliwości zaliczania do KUP niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych

Wyłączenie możliwości zaliczania do KUP niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych

Procedura pozwala ustalić, czy ma zastosowanie wyłączenie możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych, o którym mowa w art. 15e u.p.d.o.p.

Wyłączenie możliwości zaliczania do KUP niektórych kosztów ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych podatnik podatnik część poniesionych kosztów nie stanowi podatkowych kosztów uzyskania przychodów ponoszone koszty stanowią podatkowe koszty uzyskania przychodów w całości podatnik poniósł koszt na rzecz podmiotu powiązanego czy poniesiony koszt należy do wymienionych przepisami? czy poniesiony koszt należy do kosztów, których wyłączenie nie dotyczy? czy nadwyżka kosztów wskazanych w art. 15e ust. 1 u.p.d.o.p. przekracza w roku podatkowym 3.000.000 zł (lub iloczyn 250.000 zł i liczby rozpoczętych miesięcy roku podatkowego, jeżeli rok podatkowy podatnika jest dłuższy albo krótszy niż 12 miesięcy)? czy nadwyżka kosztów wskazanych w art. 15e ust. 1 u.p.d.o.p. przekracza limit? tak nie nie tak tak nie tak nie

Krok: podatnik poniósł koszt na rzecz podmiotu powiązanego

Z dniem 1.01.2018 r. do ustawy z 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1800 ze zm.) – dalej u.p.d.o.p., został dodany nowy art. 15e. Zawiera on przepisy przewidujące wyłączenie możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów niektórych kosztów ponoszonych bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotów powiązanych w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. lub podmiotów mających miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju wymienionym w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 9a ust. 6 u.p.d.o.p. (przy czym pojęcie kosztów ponoszonych pośrednio na rzecz wskazanych podmiotów definiuje art. 15e ust. 10 u.p.d.o.p.; stanowi on, że za takie koszty uważa się koszty poniesione na rzecz podmiotu niepowiązanego w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p. z podatnikiem, jeżeli rzeczywistym właścicielem należności z tytułów, o których mowa w art. 15a ust. 1 u.p.d.o.p., lub jej części jest podmiot powiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. z podatnikiem lub podmiot mający miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju wymienionym w przepisach wydanych na podstawie art. 11j ust. 2 u.p.d.o.p.).

Dodanie tych przepisów wynika z tego, że – jak czytamy w uzasadnieniu projektu ustawy z 27.10.2017 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. poz. 2175) – „przedmiotem większości działań związanych z tzw. agresywną optymalizacją podatkową są prawa i wartości o charakterze niematerialnym (np. znaki towarowe). Ich brak powiązania z realnie istniejącą substancją, a także zindywidualizowany charakter powoduje, iż są one idealnym narzędziem do kreowania «tarczy podatkowej» (sztucznego, nieuzasadnionego ekonomicznie, generowania kosztów uzyskania przychodów). Z jednej bowiem strony ich przenoszenie do innych podmiotów ma aspekt czysto formalny, z drugiej istnieją obiektywne trudności z ustaleniem rynkowej wartości takiego prawa. Możliwość taka odnosi się również do określonych rodzajów usług niematerialnych, w m.in. tym usług doradczych, zarządzania i kontroli. Usługi te charakteryzują się brakiem faktycznej możliwości powiązania ich ceny z «produktem», który w zamian za tę cenę jest otrzymywany. Usługi takie są często świadczone przez podmioty zagraniczne na rzecz ich polskich spółek-córek, przy czym sposób wynagradzania zagranicznych centrali za ich świadczenia ustalany jest jako procent zaangażowanego w polską spółkę kapitału (określany w odniesieniu do wysokości przychodów spółki-córki). Innym sposobem wykorzystywania usług niematerialnych (np. reklamowych) do pomniejszania bazy podatkowej w podatku CIT jest przenoszenie na polskie spółki, wchodzące w skład grupy o charakterze międzynarodowym, części ponoszonych przez grupę wydatków na takie usługi, w nieadekwatnej, zawyżonej wysokości”.

Krok: czy poniesiony koszt należy do wymienionych przepisami?

Omawiane wyłączenie dotyczy, co do zasady, trzech grup kosztów (zob. art. 15e ust. 1 u.p.d.o.p.). Są to:

1) koszty usług doradczych, badania rynku, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze;

2) koszty wszelkiego rodzaju opłat i należności za korzystanie lub prawo do korzystania z praw lub wartości, o których mowa w art. 16b ust. 1 pkt 4–7 u.p.d.o.p.;

3) koszty przeniesienia ryzyka niewypłacalności dłużnika z tytułu pożyczek, innych niż udzielonych przez banki i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, w tym w ramach zobowiązań wynikających z pochodnych instrumentów finansowych oraz świadczeń o podobnym charakterze.