Procedury
Status: Aktualna
Wersja od: 1 stycznia 2016 r.
Autorzy:

Ogólne zasady postępowania podatkowego

Ogólne zasady postępowania podatkowego

Ogólne zasady postępowania podatkowego

Procedura ma na celu wprowadzenie do szczegółowych procedur opisujących zasady ogólne prawa podatkowego.

Krok: przesłanki wystąpienia zasad ogólnych postępowania

Zasady ogólne to zbiór wytycznych dla organów podatkowych i stron postępowania, wskazujących najważniejsze prawa i obowiązki uczestników każdego postępowania podatkowego. Stanowią bazę do wykładni konkretnych norm prawnych zawartych w kolejnych rozdziałach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.) - dalej o.p. W wielu przypadkach stanowią ostoję praw podatników, gdyż postępowanie podatkowe nie jest kontradyktoryjne, to organ podatkowy dysponuje władztwem administracyjnym, a zasady ogólne mają za zadanie ochronić interes strony oraz zapewnić realizację podstawowych obowiązków organów podatkowych.

Jakkolwiek przepis art. 120 o.p. nakłada obowiązki wyłącznie na organ podatkowy, to i podatnik obowiązany jest do działania zgodnego z prawem (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 stycznia 2012 r., III SA/Gl 2693/10).

Krok: (!) zasada wykładni przepisów o.p. in dubio pro tributario

Jednym z najbardziej oczekiwanych przez podatników przepisów ogólnych była zasada rozstrzygania wątpliwości w wykładni przepisów na korzyść podatnika, która weszła do systemu podatkowego z dniem 1 stycznia 2016 r.

Ustawodawca celowo nie umieścił tej zasady w ramach rozdziału 1 „Zasady ogólne” w dziale IV „Postępowanie podatkowe”, gdyż nie jest to jedna z zasad ogólnych, którymi mają się kierować organy w trakcie wykonywania czynności, lecz jest to dyrektywa wykładni przepisów podatkowych i okołopodatkowych skierowana bezpośrednio do organów podatkowych, a pośrednio też do sądów administracyjnych.

W uzasadnieniu noweli wskazano, iż:

– celem zamieszczenia przepisu statuującego zasadę in dubio pro tributario jest wprowadzenie reguły interpretacyjnej, która pozwoli dokonać wykładni przepisów prawa podatkowego bez uchybiania słusznym interesom podatnika;

– w przypadku gdy po zastosowaniu wypracowanych w nauce prawa metod wykładni przepisów, z uwzględnieniem pierwszeństwa wykładni językowej, przepis prawa podatkowego nadal będzie budził wątpliwości odnośnie do treści normy prawnej, która jest z niego dekodowana, niedające się usunąć wątpliwości powinien rozstrzygać na korzyść podatnika.

Uwaga! Ryzyko: Powyższa zasada nie dotyczy rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika w spornych stanach faktycznych. W zasadzie tej chodzi o wykładnię przepisów, które nie dają jednoznacznych rezultatów w granicach wykładni językowej.

Pełna treść dostępna po zalogowaniu do LEX

Zaloguj się do LEX | Nie korzystasz jeszcze z programów LEX? Zamów prezentację