IPPP2/443-57/12-4/IZ

Pisma urzędowe
Status:  Nieoceniane

Pismo z dnia 20 kwietnia 2012 r. Izba Skarbowa w Warszawie IPPP2/443-57/12-4/IZ

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony, przedstawione we wniosku z dnia 16 stycznia 2012 r. (data wpływu 18 stycznia 2012 r.), uzupełnionym na wezwanie tut. Organu z dnia 27 lutego 2012 r., pismem z dnia 5 marca 2012 r. (data wpływu 9 marca 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług w sprawie dotyczącej opodatkowania usługi najmu - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 18 stycznia 2012 r., do tut. Organu wpłynął ww. wniosek, uzupełniony pismem z dnia 5 marca 2012 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie w zakresie podatku od towarów i usług dotyczący opodatkowania usługi najmu.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą jest z tytułu jej prowadzenia podatnikiem podatku VAT. Jednocześnie osiągany przychód opodatkowany pozostaje 19% stawką podatku liniowego. W zakresie prowadzonej działalności znajduje się również "wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi i dzierżawionym" (wg. PKD). Podatnik wraz z żoną są właścicielami lokalu mieszkalnego (małżeńska wspólność majątkowa), przychody z najmu, są opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Przedmiotowa nieruchomość nie stanowi przedmiotu prowadzonej przez Podatnika działalność gospodarczej. Podatnikiem podatku zryczałtowanego pozostaje żona opodatkowana także podatkiem dochodowym z tytułu umowy o pracę.W uzupełnieniu do złożonego wniosku Podatnik wskazał, że stroną umów najmu lokali mieszkalnych (więcej niż jednego) są Wnioskodawca i jego żona.

Ponadto Wnioskodawca informuje, że w dniu 19 stycznia br. zostały złożone do Naczelnika Urzędu Skarbowego poniższe oświadczenia (kopie w załączeniu):

* oświadczenie dotyczące opodatkowania dochodów uzyskiwanych z tytułu najmu, podnajmu, dzierżawy przez jednego z współmałżonków (żonę),

* oświadczenie dot. opłacania z tytułu najmu, podnajmu, dzierżawy ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych (miesięcznie).

W związku z tym Podatnik wskazał, że zdarzenie przyszłe opisane we wniosku o interpretację indywidualną skierowanym do tut. Organu 16 stycznia br. w chwili obecnej jest już stanem faktycznym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w opisanej sytuacji konieczne będzie dokumentowanie przez Podatnika, nie będącego wynajmującym a jedynie małżonkiem wynajmującego, najmu lokalu mieszkalnego fakturą VAT.

Zdaniem Strony, przychody osiągane z tytułu najmu prywatnego mieszkania nie będą zaliczane do źródła przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lecz stanowić będą odrębne źródło przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z powyższym przychód osiągany z tego tytułu może być opodatkowany zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów ewidencjonowanych natomiast przychód osiągany w ramach działalności gospodarczej może być opodatkowany na zasadach wymienionych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. podatkiem liniowym.

Każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego na zasadach współwłasności łącznej. Każdy z małżonków jest uprawniony do samodzielnego zarządzania majątkiem wspólnym, a zgoda drugiego z małżonków na dokonanie przezeń czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu nie oznacza, że przez jej wyrażenie staje się on też stroną czynności prawnej. Zatem o tym, które z małżonków jest (lub będzie) podatnikiem VAT, rozstrzyga ich wola co do tego, które z nich będzie w konkretnej sytuacji wykonywało określone czynności zarządu majątkiem wspólnym, a zatem skoro umowę najmu podpisał tylko jeden małżonek, to wyłącznie na nim ciążą obowiązki oraz wyłącznie jemu przysługują zwolnienia (w przedmiotowej sytuacji określone w pozycji nr 4 załącznika 4 ustawy o VAT) w zakresie VAT. Innymi słowy, jeżeli przedmiotem opodatkowania są określone w ustawie czynności, zaś podatnikiem tego podatku jest podmiot wykonujący te czynności we własnym imieniu i na własny rachunek, to nie można przyjąć, iż wykonanie czynności opodatkowanych przez jednego z małżonków czyni podatnikiem drugiego z małżonków. Oznacza to, że nie stanie się on w takim przypadku podatnikiem VAT. Nie będzie przez to potrzeby dokumentowania najmu poprzez wystawienie faktury VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. z 2011 r. Dz. U. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, w tym również:

1.

przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2.

zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3.

świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Stosownie do postanowień art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W myśl art. 106 ust. 1 ustawy podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 1a, 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

W myśl art. 659 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks Cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.

Tak więc najem jest umową dwustronnie obowiązującą i wzajemną; odpowiednikiem świadczenia wynajmującego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie najemcy, polegające na płaceniu umówionego czynszu.

Zatem, biorąc pod uwagę powyższe przepisy należy stwierdzić, że najem jako usługa wymieniona w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, wypełnia określoną w art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług definicję działalności gospodarczej, jeżeli wykonywana jest w sposób ciągły dla celów zarobkowych (zawierane umowy najmu mają zazwyczaj długotrwały charakter, a uzyskiwane korzyści z tego tytułu są w zasadzie stałe), bez względu na to, czy najem będzie prowadzony w ramach działalności gospodarczej, czy jako odrębne źródło przychodu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji najem lokalu stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ww. ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Przytaczając natomiast przepisy ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 z późn. zm.) stwierdzić należy, iż stosownie do art. 31 § 1 ww. ustawy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Zatem istotą wspólności majątkowej małżeńskiej, zarówno ustawowej, jak i umownej, jest to, że każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego (dorobkowego) na zasadach współwłasności łącznej (bezudziałowej).

Dokonując analizy przytoczonych wyżej regulacji prawnych podkreślić należy, że na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług istotnym jest, czy dany podmiot spełnia definicję podatnika w rozumieniu powołanego wyżej przepisu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, prowadzącego działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2 tegoż przepisu. Autonomiczność prawa podatkowego wyklucza możliwość takiej interpretacji jego przepisów, która zakładałaby, że wspólność majątkowa istniejąca między małżonkami na podstawie przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ma wpływ na zakres praw i obowiązków podatników podatku od towarów i usług.

Natomiast zgodnie z cytowanym już art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Należy stwierdzić, iż ustawa o podatku od towarów i usług nie wymienia małżonków jako odrębnej kategorii podatników. Powyższe stwarza dla małżonków prowadzących działalność gospodarczą szczególną sytuację prawną. Należy zauważyć, że żaden z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej jako odrębnym podatnikom VAT. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa.

W konsekwencji, podatnikiem podatku od towarów i usług jest ten z małżonków, który dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu. Jeżeli małżonkowie dokonali czynności wspólnie, to każdy z nich z osobna jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Należy zauważyć, iż w przedmiotowej sprawie oboje małżonkowie są stroną umowy najmu. Umowa wynajmu dotyczy lokali mieszkalnych, które jest współwłasnością Wnioskodawcy i jego małżonki pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej. Tak więc wobec przedstawionych wyżej okoliczności, skoro umowę najmu zawarło obydwoje małżonków, podatnikiem podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT z tytułu zawartej umowy najmu jest każdy z małżonków w swojej części.

Z treści wniosku wynika, iż zgodnie ze złożonym w urzędzie skarbowym oświadczeniem podatnikiem podatku zryczałtowanego z tytułu najmu lokali jest małżonka Wnioskodawcy. Fakt, iż to żona Wnioskodawcy na mocy złożonego oświadczenia rozlicza w całości przychody z tytułu umowy najmu, nie przesądza o tym, że tylko ona staje się podatnikiem podatku od towarów i usług z tytułu czynności wykonywanych przez obojga małżonków.

Co do zasady zgodzić należy się z poglądem Wnioskodawcy, że sytuacja, gdy jeden z małżonków pozostających we wspólności ustawowej dokonuje czynności podlegających opodatkowaniu, tj. tylko jeden małżonek pozostaje stroną zawartej umowy najmu, nie czyni podatnikiem VAT drugiego z małżonków, co w konsekwencji powoduje brak obowiązku dokumentowania tej czynności przez tego małżonką fakturą VAT.

W rozpatrywanej sprawie jednak Wnioskodawca będący podatnikiem podatku VAT, jest stroną zawartej umowy najmu, stąd też winien dokumentować obrót, uzyskany z tytułu najmu w części przypadającej na Niego jako współwłaściciela, fakturą VAT, tj. w przypadku braku odmiennych postanowień wynikających z umowy najmu lub innej umowy majątkowej wiążącej małżonków, w wysokości 50% należności wynikającej z zawartej umowy.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawcy dotyczące braku obowiązku dokumentowania osiągniętego z tytułu najmu obrotu fakturą VAT uznać należy za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.

Opublikowano: http://sip.mf.gov.pl