ILPP2/4512-1-847/15-5/SJ
Pismo z dnia 26 lutego 2016 r. Izba Skarbowa w Poznaniu ILPP2/4512-1-847/15-5/SJ
INTERPRETACJA INDYWIDUALNA
Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy prowadzącego działalność gospodarczą, przedstawione we wniosku z 17 listopada 2015 r. (data wpływu 19 listopada 2015 r.) uzupełnionym pismem z 12 lutego 2016 r. (data wpływu 15 lutego 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla sprzedaży książek elektronicznych (tzw. ebook, audiobook) - jest nieprawidłowe.
UZASADNIENIE
W dniu 19 listopada 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla sprzedaży książek elektronicznych (tzw. ebook, audiobook). Wniosek uzupełniono 15 lutego 2016 r. poprzez doprecyzowanie opisu sprawy.
We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.
Wnioskodawca prowadzi internetową księgarnię wysyłkową. W sklepie internetowym klienci składają zamówienie na książki, nagrane płyty CD i DVD, gry komputerowe, książki elektroniczne (e-booki). Towary są wysyłane za pośrednictwem firm kurierskich i poczty, które na swoje usługi stosują podstawową stawkę VAT. Kosztami wysyłki towaru obciążany jest klient i już na etapie składania zamówienia wie jaki będzie to koszt. Sprzedaż książek oznaczonych symbolem ISBN korzysta ze stawki obniżonej zgodnie z art. 41 ust. 2a Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej "Ustawa") i wynosi 5%. Dodatkowo klienci często opłacają zakupione towary korzystając z systemu płatności "A". Zainteresowany zostaje z tego tytułu obciążony prowizją, którą pokrywa klient i już na etapie składania zamówienia wie jaki będzie to koszt. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 40 Ustawy jest ona zwolniona z VAT. Zdarza się więc, że w jednej przesyłce, za którą płaci zamawiający są ujmowane towary i usługi objęte różnymi stawkami VAT: książki 5%, płyty 23%, usługa kurierska 23% i usługa finansowa zwolniona z VAT. Wszystkie te elementy są wyszczególnione w odrębnych pozycjach na wystawianej nabywcy fakturze.
W uzupełnieniu do wniosku Zainteresowany wskazał, że:
1. Koszty dostawy przesyłki oraz opłata "A" nie są wliczane w cenę towaru, doliczane są oddzielnie i stanowią odrębne pozycje wystawianej faktury. Obecnie stosowane zapisy w fakturze spowodowane są tym, że w rozliczeniach z klientami występują różne obciążenia podatkiem VAT. Dlatego w fakturach oddzielnie wpisywane są poszczególne produkty (VAT - 5 lub 23%), opłaty z tytułu ich dostawy (23%) oraz prowizja stosowana przez "A" (zwolniona z VAT). Klient już w momencie zawierania umowy kupna ma podliczone łącznie koszty brutto (tekst jedn.: z VAT-em) całej transakcji składające się z wartości zakupionych produktów, kosztów dostawy w zależności od wybranej jej formy oraz opłat finansowych z nią związanych. Ta informacja jest podstawą dla klienta do podjęcia decyzji o zakupie wybranych produktów.
2. Książki elektroniczne sprzedawane są w dwóch wersjach: samodzielnie albo jako uzupełnienie treści książki w formie papierowej. W fakturach stosowany jest VAT taki, z jakim Wnioskodawca kupuje produkt w hurtowni lub u wydawcy albo producenta.
3. Zainteresowany nie prowadził we wcześniejszych latach sprzedaży na rzecz osób fizycznych, ponieważ działalność gospodarcza została rozpoczęta w lutym 2015 r.
4. Sprzedaż nagranych płyt CD i DVD prowadzona przez Księgarnię, to sprzedaż towarów wymieniona w § 4 pkt 1 lit. I rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 listopada 2014 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących, są to bowiem zapisane nośniki danych cyfrowych.
5. Księgarnia internetowa, szczególnie w początkach swojego działania bazuje na bardzo niskich marżach, ponieważ w Internecie klienci szukają produktów najtańszych. W przypadku tego rodzaju działalności, czyli sprzedaży książek nie ma zastosowania zdobywanie klientów jakością produktów, co najwyżej jakością obsługi w zakresie umiejętności kontaktowania się z kupującymi. Również jeśli chodzi o doręczanie przesyłek, jakość realizacji tej usługi jest na dalszym miejscu w ich preferencjach, pierwsze miejsce zajmuje cena świadczonych usług przez (...) i in. To samo dotyczy "A". Prowizja stosowana przy świadczeniu tej usługi, tj. 2,5% + 0,35 zł liczona jest od całej kwoty, którą płaci klient, łącznie z kosztami dostawy i zabierałaby cały zysk z transakcji (liczony jako różnica między ceną sprzedaży i zakupu produktu). Koszty dostarczenia przesyłki do klienta przyjmowane są w wysokości zawartej w umowie z firmą świadczącą te usługi bez żadnej marży.
Sprawa płatności prowizji naliczanej przez "A" jest jednoznacznie unormowana w Regulaminie Księgarni: "Klient dokonuje wyboru formy dostarczenia towaru i ponosi koszty z tym związane. Są one zawarte na stronie internetowej (...). W przypadku wyboru płatności on-line za pomocą "A" klient opłaca prowizję z tego tytułu".
6. Wnioskodawca zawarł umowę z "A" na świadczenie usług finansowych związanych z przeprowadzonymi transakcjami. Usługi te są świadczone na rzecz Wnioskodawcy i nabywane w jego imieniu.
7. Nabywcy towarów nie upoważniają do zawierania w ich imieniu i na ich rzecz umów o świadczenie usług pocztowych ani kurierskich.
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.
Jaka stawka powinna być stosowana dla sprzedaży książek elektronicznych (tzw. e-book, audiobook).
Zdaniem Wnioskodawcy, dla sprzedaży książek elektronicznych powinna być stosowana, tak samo jak dla książek papierowych, stawka 5%. Załącznik nr 10 Ustawy o VAT ujmuje w poz. 33 książki wydawane na dyskach, taśmach i innych nośnikach czyli ujęte są tu również e-booki.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą - opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy - przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Przez towary, o których mowa w art. 2 pkt 6 ustawy, rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Jak stanowi art. 8 ust. 1 ustawy - przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).
Na mocy art. 5a ustawy - towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.
Według art. 2 pkt 26 ustawy - przez usługi elektroniczne rozumie się usługi świadczone drogą elektroniczną, o których mowa w art. 7 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz.UE.L 77 z 23 marca 2011 str. 1).
Na podstawie art. 7 ust. 1 ww. rozporządzenia Rady (UE) Nr 282/2011 - do "usług świadczonych drogą elektroniczną", o których mowa w Dyrektywie 2006/112/WE, należą usługi świadczone za pomocą Internetu lub sieci elektronicznej, których świadczenie - ze względu na ich charakter - jest zasadniczo zautomatyzowane i wymaga minimalnego udziału człowieka, a ich wykonanie bez wykorzystania technologii informacyjnej jest niemożliwe.
Jak stanowi art. 7 ust. 2 lit. f cyt. rozporządzenia Rady (UE) Nr 282/2011 - ustęp 1 obejmuje w szczególności usługi wyszczególnione w załączniku I.
W załączniku I do ww. rozporządzenia, w punkcie 3 lit. c załącznika II do dyrektywy 2006/112/WE wskazano zawartość książek w formie cyfrowej i innych publikacji elektronicznych.
Przepis ten obejmuje m.in. zawartość książek w formie cyfrowej i innych publikacji elektronicznych.
Warunkiem koniecznym uznania usługi za usługę elektroniczną jest, aby była ona świadczona za pomocą Internetu lub podobnej sieci elektronicznej. Warunek ten nie jest jednak wystarczający do uznania danej usługi za usługę elektroniczną w rozumieniu powołanych wyżej przepisów. Istotne jest łączne wystąpienie następujących cech świadczonych usług:
* realizacja za pomocą Internetu lub sieci elektronicznej,
* świadczenie jest zautomatyzowane, a udział człowieka jest niewielki,
* ich wykonanie bez wykorzystania technologii informacyjnej jest niemożliwe.
Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że sprzedaż elektronicznej książki jako plików do pobrania w formacie mp3 oraz e-booków, stanowi świadczenie usługi. Zatem świadczenie usług polegające na udostępnieniu książek w formie elektronicznej, tj. e-book, audiobook, mieszczą się w katalogu usług elektronicznych, o których mowa w cytowanym art. 2 pkt 26 ustawy o podatku od towarów i usług.
Ponadto podkreślić należy, że książki w formie elektronicznej (audiobook, e-book) nie mają formy fizycznej, nie mogą być zatem traktowane jako rzecz, a tym samym jako towar. W przypadku takiej książki elektronicznej mamy do czynienia z udzieleniem licencji na korzystanie z treści książki (możliwość odtwarzania), po uprzednim pobraniu przez klienta pliku z Internetu, np. w formacie mp3, a więc ze świadczeniem usług w rozumieniu art. 8 ustawy.
Natomiast, niewątpliwie książka w tradycyjnym rozumieniu (tekst jedn.: w formie papierowej) lub ewentualnie na określonym nośniku (np. płycie CD, DVD) jest towarem w rozumieniu art. 7 ustawy o podatku od towarów i usług, ponieważ występuje w formie fizycznej i jest rzeczą w rozumieniu prawa cywilnego, a tym samym i podatkowego.
Przywołać w tym miejscu należy przepis art. 45 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.), zgodnie z który rzeczami w rozumieniu niniejszego kodeksu są tylko przedmioty materialne.
Jak stanowi art. 41 ust. 1 ustawy - stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.
Natomiast stosownie do art. 146a pkt 1 ustawy - w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110 wynosi 23%.
Zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewiduje dla niektórych czynności obniżone stawki podatku, bądź zwolnienie od podatku.
I tak, w myśl art. 41 ust. 2a ustawy - dla towarów wymienionych w załączniku nr 10 do ustawy stawka podatku wynosi 5%.
W załączniku nr 10 do ustawy, zawierającym wykaz towarów opodatkowanych stawką podatku w wysokości 5%, zostały wymienione w poz. 33 - "Książki wydawane na dyskach, taśmach i innych nośnikach oznaczone stosowanymi na podstawie odrębnych przepisów symbolami ISBN.
Z powyższego wynika, że dla zastosowania preferencyjnej stawki podatku niezbędne jest wypełnienie warunku, zgodnie z którym książka ma postać fizyczną oraz jest oznaczona stosownym symbolem ISBN.
W uzupełnieniu do wniosku Zainteresowany wskazał, że książki elektroniczne sprzedawane są w dwóch wersjach: samodzielnie albo jako uzupełnienie treści książki w formie papierowej.
Dla określenia właściwej stawki podatku VAT dla dostawy książki wraz z elektronicznymi nośnikami danych (np. płyty CD, DVD, VCD, Blue-Ray, itp.) istotny jest fakt czy nośniki te, które są dołączone do drukowanej książki są w sposób ścisły i nierozerwalny związane z książką oraz zawierają informacje będące uzupełnieniem treści książki lub akompaniamentem do ćwiczeń zawartych w książkach, bądź też przedstawiające dodatkowe aspekty tematyki poruszanej w książkach. W efekcie, pełne korzystanie z książki możliwe jest dopiero po przeczytaniu książki, jak i wysłuchaniu/obejrzeniu materiałów zgromadzonych na nośnikach danych. Co istotne, przedmiotem obrotu handlowego jest książka i dołączony do niej elektroniczny nośnik danych traktowany jako jedna całość (brak możliwości oddzielnego nabycia książki, bądź nośnika danych - nabycie tylko jednego z tych produktów nie pozwoliłoby na całościowe zapoznanie się z tematyką poruszaną w tym kompleksowym towarze).
Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca prowadzi internetową księgarnię wysyłkową. W sklepie internetowym klienci składają zamówienie na książki, nagrane płyty CD i DVD, gry komputerowe, książki elektroniczne (e-booki). Sprzedaż książek oznaczonych symbolem ISBN korzysta ze stawki obniżonej zgodnie z art. 41 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług i wynosi 5%. Książki elektroniczne sprzedawane są w dwóch wersjach: samodzielnie albo jako uzupełnienie treści książki w formie papierowej. W fakturach stosowany jest VAT taki, z jakim Wnioskodawca kupuje produkt w hurtowni lub u wydawcy albo producenta.
Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą kwestii wysokości stawki podatku VAT dla sprzedaży książek elektronicznych (tzw. e-book, audiobook).
Z powołanych powyżej przepisów art. 41 ust. 2a w związku z poz. 33 załącznika nr 10 do ustawy wynika, że obniżona stawka podatku VAT ma zastosowanie dla dostawy książek wydanych m.in. na innych nośnikach. Należy jednak wskazać, że pojęcie "wydanie na innym nośniku" nie jest pojęciem tożsamym z pobraniem pliku ze strony internetowej.
Biorąc pod uwagę przepisy prawa podatkowego oraz opisu sprawy należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy Wnioskodawca dokonuje sprzedaży książki w formie elektronicznej (e-book, audiobook), która sprzedawana jest przez niego samodzielnie, nie jako dodatek do wersji papierowej tej książki - to z uwagi na fakt, że ustawa o podatku od towarów i usług oraz przepisy wykonawcze do niej nie przewidują preferencyjnej stawki podatku dla sprzedaży książek elektronicznych, dla takiej dostawy należy stosować 23% stawkę podatku, na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Natomiast, w sytuacji, gdy Zainteresowany dokonuje sprzedaży książki elektronicznej jako uzupełnienie treści książki w formie papierowej (oznaczonej symbolem ISBN), tj. zasadniczo mają taką samą treść informacyjną jak książki drukowane lub ją uzupełniają, wówczas na podstawie art. 41 ust. 2a w zw. z poz. 33 załącznika nr 10 do ustawy, taką dostawę należy opodatkować stawką podatku w wysokości 5%.
Reasumując, sprzedaż przez Wnioskodawcę książek elektronicznych (tzw. e-book, audiobook) samodzielnie, bez wersji papierowej tej książki podlega opodatkowaniu stawką podatku w wysokości 23%, na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy. Sprzedaż natomiast książek elektronicznych e-book i audiobook jako uzupełnienie treści książki w formie papierowej (oznaczonej symbolem ISBN) podlega opodatkowaniu stawką podatku w wysokości 5%, zgodnie z art. 41 ust. 2a w zw. z poz. 33 załącznika nr 10 do ustawy.
Biorąc pod uwagę powyższe rozstrzygnięcie uznano stanowisko Wnioskodawcy całościowo za nieprawidłowe.
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.
Tutejszy Organ informuje, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione w opisywanym stanie faktycznym, które nie zostały objęte pytaniem - nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa - rozpatrzone.
W niniejszej interpretacji rozpatrzono wniosek w zakresie stawki podatku VAT dla sprzedaży książek elektronicznych (tzw. ebook, audiobook). Natomiast wniosek w pozostałym zakresie dotyczącym prawidłowości dokumentowania sprzedaży towaru wraz z kosztami dostawy przesyłki oraz opłatą "A" oraz obowiązku ewidencjonowania za pośrednictwem kasy fiskalnej sprzedaży nagranych płyt CD i DVD realizowanej za pośrednictwem internetu rozpatrzony został wydanymi w dniu 26 lutego 2016 r. odrębnymi interpretacjami znak ILPP2/4512-1-847/15-4/SJ oraz ILPP2/4512-1-847/15-6/SJ.
Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).
Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.